VII SAB/Wa 17/17
WyrokWSA w Warszawie2017-11-13
Skład orzekający: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Stawecki, asesor WSA Karolina Kisielewicz, sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy pozostawał w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2015 r. o wypłatę wynagrodzenia za holowanie i przetrzymywanie pojazdu, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wójt Gminy pozostawał w bezczynności, ponieważ nie rozpoznał wniosku skarżącego z dnia [...] września 2015 r. w ustawowym terminie. W związku z tym, na podstawie art. 149 PPSA, zobowiązał Wójta do wydania aktu w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku. Sąd jednocześnie stwierdził, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, mimo naruszenia przepisów KPA dotyczących terminów załatwiania spraw.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy, zarzucając mu zaniechanie wydania orzeczenia w sprawie wypłaty wynagrodzenia za holowanie i przetrzymywanie pojazdu, mimo wezwania do usunięcia naruszenia prawa z marca 2016 r. Wójt Gminy argumentował, że nie mógł przejąć pojazdu na własność i uregulować opłat, ponieważ Rada Gminy nie wyraziła na to zgody, a właściciel pojazdu był ustalony. Wójt powołał się na postanowienie SKO z października 2016 r. o podjęciu czynności w sprawie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Wójta Gminy do wydania, w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku, aktu w wyniku rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2015 r., stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Wójta Gminy kwotę 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Stawecki, Sędziowie asesor WSA Karolina Kisielewicz, sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 listopada 2017 r. sprawy ze skargi [...] na bezczynność Wójta Gminy [...] I. zobowiązuje Wójta Gminy [...] do wydania, w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku, aktu w wyniku rozpoznania wniosku [...] z dnia [...] września 2015 r., II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Wójta Gminy [...] kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych na rzecz [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 2 lutego 2017 r. [...], wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wójta Gminy [...] polegającą na zaniechaniu wydania orzeczenia w wyniku rozpatrzenia sprawy z wniosku Skarżącego o wypłatę wynagrodzenia z tyt. holowania i przetrzymywania na parkingu strzeżonym pojazdu m - ki [...], nr rej. [...].
W uzasadnieniu wskazał, że Wójt Gminy [...] uchyla się od wydania orzeczenia w sprawie mimo, że pismem z dnia [...] marca 2016 r. skierował do Wójta Gminy [...] "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa", które Wójtowi doręczono w dniu 21 marca 2016 r. Skarżącego o wypłatę należnego wynagrodzenia a prawomocnym postanowieniem SKO w [...] , to właśnie Wójt Gminy [...] wskazany został, jako organ rzeczowo właściwy do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy. W przedmiotowej sprawie, wobec sporu kompetencyjnego pomiędzy Wójtem Gminy [...] i Starostą [...] , rozstrzygało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. wskazało Wójta Gminy [...] , jako organ właściwy rzeczowo do załatwienia sprawy niniejszej.
W odpowiedzi na złożoną do Sądu skargę Wójt Gminy [...] poinformował, że zarzuty wnoszone w skardze są bezzasadne ponieważ zgodnie postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] Nr [...] z dnia [...] października 2016 r. podjął ponownie czynności w powyższej sprawie. Pod obrady Sesji Rady Gminy w dniu [...].12.2016 r. został skierowany projekt uchwała w sprawie przejęcia na własność Gminy [...] pojazdu, który uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się, podczas przeprowadzonego głosowania została jednogłośnie podjęta w/w uchwała, w myśl której Rada Gminy nie wyraża zgody na przejęcie na własność w/w pojazdu. W związku z tym Wójt Gminy nie ma możliwości przejęcia na własność przedmiotowego pojazdu oraz uregulowania opłaty za jego parkowanie. Wyjaśnił również, że zgodnie ze zgromadzoną dokumentacją w w/w sprawie, w roku 2011 przez Starostę [...] ustalony został właściciel pojazdu tj. [...] zam. [...] . W takim przypadku [...] miał możliwość dochodzenia od niego należnych kosztów związanych z jego parkowaniem, niestety nie podjął w tej mierze żadnych czynności, w szczególności prawnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 2062 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że w sprawie ze skargi na bezczynność organu administracji publicznej rola sądu administracyjnego sprowadza się do ustalenia, czy w dniu orzekania przez sąd stan bezczynności organu nadal istnieje, czy może stan ten już ustał na skutek podjęcia przez organ czynności lub wydania aktu z zakresu administracji publicznej. Celem postępowania sądowoadministracyjnego jest bowiem zobowiązanie przez Sąd organu do podjęcia czynności bądź wydania aktu, jeżeli organ administracji "milczy w sprawie". Bezczynność organu zachodzi, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie - ale mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub podjęciem czynności.
Istota skargi na bezczynność polega na tym, że Sąd uwzględniając ją, zgodnie z art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w skrócie - p.p.s.a. (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 j.t.), zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności. Celem wprowadzenia przez ustawodawcę instytucji skargi na bezczynność była ochrona uprawnień jednostki do żądania od organu zachowania gwarantowanego jednostce przez przepis prawa. Skarga ta stanowi zatem narzędzie, przymuszające organ do podjęcia żądanego działania. Aby uznać ją za uzasadnioną organ musi pozostawać w zwłoce zarówno w dacie wniesienia skargi jak też w dacie jej rozpoznawania przez Sąd.
Szczególne znaczenie z punktu widzenia sprawności postępowania administracyjnego odgrywa wyrażona w art. 12 K.p.a. zasada szybkości i prostoty postępowania. Jej realizacja zagwarantowana została przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. W rozpoznawanej sprawie oznaczało to obowiązek podjęcia nie jakichkolwiek działań, lecz działań celowych, zmierzających do rozpatrzenia wniosku skarżącego.
Z artykułu 35 § 1 i 3 K.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwu miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Nadto w świetle art. 36 § 1 i 2 K.p.a. wymagane jest, by o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ podał stronom przyczyny zwłoki i wskazał nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu.
W niniejszej sprawie występuje taka sytuacja, że doszło do wszczęcia postępowania (art. 61 § 1 i 3 k.p.a.), bowiem skarżąca złożył stosowny wniosek wszczynający postępowanie administracyjne.
W tym stanie rzeczy niewątpliwie Wójt Gminy w [...] uchybił wymogowi szybkiego załatwienia sprawy administracyjnej określonemu w art. 12 § 1 K.p.a., załatwianiu jej bez zbędnej zwłoki - art. 35 § 1 K.p.a. i z pewnością uchybił ustawowemu terminowi wynoszącemu jeden miesiąc.
Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Z kolei załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Zatem z przytoczonych powyżej przepisów wynika jedna z podstawowych zasad postępowania administracyjnego nakładająca na organy administracji publicznej obowiązek szybkiego i wnikliwego działania, z drugiej zaś strony w sposób jednoznaczny określono w nich terminy i sposób działania. Wobec powyższego bezczynność w prowadzeniu postępowania, dotyczyć będzie okresu do upływu terminu załatwienia sprawy.
Niewątpliwie w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki, uzasadniające zobowiązanie Wójta do wydania aktu (decyzji, postanowienia) rozpoznającego wniosek [...] z dnia [...] września 2015 r. (data wpływu – 11.09.2015 k.34).
W rozpoznawanej sprawie, skarżący złożył wniosek w dniu [...] września 2015r., który to wniosek organ nie rozpoznał. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Okoliczności jakie spowodowały zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów miały natomiast znaczenie przy ocenie Sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca, w rozumieniu art. 149 § 1a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czy też nie.
Natomiast, stosownie do wymogu wynikającego z treści art. 149 § 1 a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd orzekł, że bezczynność organu nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Chociaż doszło do naruszenia prawa, to jest przepisu postępowania - art. 35 § 3 k.p.a., to w odniesieniu do charakteru wniosku skarżącego nie miało ono znaczącego charakteru.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 - p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach zostało wydane w oparciu o art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło