VII SAB/Wa 9/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 listopada 2017 r. sprawy ze skargi R. S. na bezczynność Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oddala skargę R. S. złożył skargę na bezczynność Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w rozpoznaniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] października 2016 r. Skarżący wniósł o: 1. wydanie orzeczenia przez GINB bez zbędnej zwłoki w trybie art. 54 § 3 ppsa. 2. uwzględnienie skargi na bezczynność GINB i zobowiązanie do załatwienia sprawy, w zakreślonym terminie, w przypadku niezałatwienia sprawy przez GINB w trybie autokontroli (art. 149 § 1 pkt 1 ppsa), 3. stwierdzenie, że GINB dopuścił się bezczynności (art. 149 § 1 pkt 3 ppsa), 4. stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a ppsa), 5. przyznanie od GINB na rzecz skarżącego połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ppsa (art. 149 § 2 ppsa), 6. zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący wskazał, że [...] października 2016 r. (wpływ do GUNB [...].10.2016 r.) wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2016 r. Zaznaczył, że od wniesienia żądania minęły ponad dwa miesiące, a sprawy nie załatwiono bez zbędnej zwłoki, gdyż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest samodzielnym postępowaniem, którego istotą jest ustalenie, czy decyzja dotknięta jest jedną z wad z art. 156 § 1 kpa, a nie ponowne rozpoznanie sprawy co do istoty. Postępowanie powinno być zatem zakończone niezwłocznie, a już na pewno nie później niż w ciągu miesiąca. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że [...] października 2016 r. wpłynął wniosek z [...] października 2016 r. o stwierdzenie nieważności decyzji [...] WINB z [...] czerwca 2016 r., odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji PINB w [...] z [...] kwietnia 2015 r. ([...]), nakazującej R.S. rozbiórkę samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] należącej do E. F. Pismem z [...].10.2016 r. GUNB zwrócił się do [...] WINB o akta organu I i II i na podstawie art. 36 § 2 Kpa poinformował, że do otrzymania akt, bieg terminów z art. 35 § 3 Kpa ulega wstrzymaniu. Akta wpłynęły [...].11.2016 r. Pismem z [...].11.2016 r., organ zawiadomił o wszczęciu postępowania i poinformował o art. 10 Kpa oraz art. 73 § 1 Kpa. Z uwagi na powyższe - w oparciu o art. 36 § 2 Kpa - wskazał też, że sprawa będzie rozpoznana po upływie określonego wyżej terminu. Dalej zaznaczył, że E. F. i M. M. odebrały ww. zawiadomienie[...].11.2016 r., a zatem 14-dniowy termin upłynął im [...].12.2016 r. Dnia [...].12.2016 r. wpłynęło wezwanie skarżącego w trybie art. 37 § 1 Kpa. W piśmie z [...].12.2016 r organ zaznaczył, że nie upłynął jeszcze termin załatwienia sprawy. Następnie [...].01.2017 r. wydał decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji [...] WINB z [...].06.2016 r. Dalej wyjaśnił, że w świetle art. 35 § 5 Kpa, postępowanie zakończono w terminie określonym w art. 35 § 2 Kpa, tj. dwa miesiące od dnia jego wszczęcia. Organ podał, że użyte w art. 35 § 2 Kpa słowo "niezwłocznie", nie oznacza "natychmiast" oraz że "organ powinien dysponować realnym - w konkretnych okolicznościach - czasem do przeanalizowania stanu prawnego i faktycznego sprawy oraz uzasadnienia rozstrzygnięcia bez nieuzasadnionego odwlekania tej czynności (tak WSA w Gdańsku wyrok z 27.07.2016 r. II SAB/Gd 65/16). Zdaniem organu fakt, że w postępowaniu nieważnościowym nie rozpoznaje się ponownie sprawy, nie determinuje, że postępowanie to nie może być szczególnie skomplikowane, dla którego przekroczenie terminu miesięcznego spełnia wymóg niezwłocznego załatwienia sprawy (art. 35 § 3 Kpa). Dalej podkreślił, że wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczył decyzji [...] WINB z [...].06.2016 r., ale kontrolą GINB objęto też decyzję PINB w [...] z dnia [...].04.2015r., co wymagało oceny dwóch decyzji, w tym również pogłębionej analizy materiału dowodowego oraz ustaleń faktycznych organu powiatowego, w celu zbadania, czy postępowanie dowodowe przeprowadzone w sposób nienaruszający rażąco przepisów prawa. Organ podkreślił, powołując się na orzecznictwo, że kryterium oceny szczególnie skomplikowanego charakteru sprawy nie jest tryb postępowania. Chodzi o zawiły stan faktyczny, wymagający licznych czynności dowodowych, jak i złożony, niełatwy do ustalenia stan prawny. Dla oceny czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy w szczególności uwzględniać charakter sprawy, stopień jej faktycznej i prawnej zawiłości oraz znaczenie dla strony, która wniosła skargę. Nie było zatem podstaw do przyjęcia, że postępowanie winno być zakończone nie później niż w ciągu miesiąca, wyłącznie z tego względu, że było to postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga na bezczynność Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w rozpoznaniu wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności opisanej wyżej decyzji nie zasługiwała na uwzględnienie. Istotą skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. Skarga na bezczynność ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienie sprawy. Dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że był on zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. Przy czym Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Zaznaczyć trzeba, że w ustawie 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. poz. 1369), dalej p.p.s.a., nie zdefiniowano pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Nie mogło być zatem mowy o bezczynności Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w niniejszej sprawie, bowiem w dniu [...] stycznia 2017 r. organ rozpoznał wniosek skarżącego z dnia [...] października 2016r. i wydał decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2016 r. Odnosząc się do zarzutów skargi w zakresie terminów w jakich organ winien wydać rozstrzygnięcie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, natomiast sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (art. 12 § 2 k.p.a.) Co do zasady organy mają zatem obowiązek prowadzenia postępowania bez zbędnej zwłoki i opieszałości w podejmowanych czynnościach. Terminy załatwienia spraw zostały określone w art. 35 k.p.a. Zgodnie z art. 35 § 2 k.p.a., niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). Ponownie zatem powtórzyć trzeba, że organ pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminach określonych w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. W niniejszej sprawie opisana wyżej sytuacja nie miała miejsca. Organ informował o przedłużeniu terminu do załatwienia sprawy oczekując na przesłanie kompletnych akt administracyjnych (pismo z [...] listopada 2016r.). Następnie wydał opisaną wyżej decyzję. Nie można było zatem stwierdzić, że pozostaje w bezczynności, w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. Zważywszy na zakres skargi, która dotyczyła wyłącznie bezczynności organu, bez wpływu na wynik sprawy pozostawała kwestia ewentualnej przewlekłości postępowania. Z podanych przyczyn Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) oddalił skargę.