I SA/Wa 1499/17
WyrokWSA w Warszawie2017-12-06
Skład orzekający: Dorota Apostolidis, Jolanta Dargas, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ gminy ma obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne, jeśli łączny okres ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego) tej osoby przekracza 25 lat?Ratio decidendi
Organ gminy ma obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne tylko do momentu uzyskania przez nią 25-letniego okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego). Po przekroczeniu tego okresu obowiązek ten ustaje, nawet jeśli osoba nadal pobiera świadczenie pielęgnacyjne. W analizowanej sprawie skarżąca udowodniła już ponad 25 lat okresów ubezpieczenia, co oznacza, że organ nie miał już obowiązku opłacania za nią składek.Stan faktyczny
A. N. zwróciła się o opłacenie zaległych i kontynuację opłacania składek na ubezpieczenie emerytalno-rentowe do ZUS w związku z pobieranym świadczeniem pielęgnacyjnym na niepełnosprawnego syna. Organy administracji odmówiły, wskazując, że skarżąca posiada już udowodnione łącznie ponad 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, co oznacza, że ustał obowiązek opłacania składek przez organ gminy. Skarżąca kwestionowała te ustalenia, zarzucając błędy w interpretacji przepisów i naruszenie procedury administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Joanna Skiba Protokolant referent Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy opłacania składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe przy świadczeniu pielęgnacyjnym oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], o odmowie opłacania A. N. składek na ubezpieczenie emerytalno-rentowe przy świadczeniu pielęgnacyjnym.
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Wnioskiem z dnia 8 lutego 2017 r. (następnie uzupełnionym) A. N. zwróciła się do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. (dalej również GOPS) żądając opłacenia, w związku z pobieranym świadczeniem pielęgnacyjnym na niepełnosprawnego syna M. N., zaległych składek emerytalno-rentowych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej również ZUS) od 1 października 2007 r. oraz dalszą ich kontynuację do chwili uzyskania przez nią prawa do emerytury lub osiągnięcia wieku emerytalnego. Wskazała, że jej hipotetyczna emerytura na dzień 31 grudnia 2015 r. wynosi [...] zł brutto i nie wyraża na nią zgody, gdyż chciałaby mieć emeryturę w satysfakcjonującej ją wysokości. Przy czym nie ma możliwości opłacenia przedmiotowych składek do ZUS we własnym zakresie. Podniosła, że sprawując opiekę nad synem o wadze [...] kg i wzroście [...] cm ciężko pracuje. Syn wymaga całodobowej opieki, gdyż jest ograniczony ruchowo a jego niepełnosprawność datuje się od urodzenia.
Wójt Gminy Z. decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. orzekł o odmowie opłacania A. N. składek na ubezpieczenie emerytalno-rentowe przy świadczeniu pielęgnacyjnym. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że A. N. posiada ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na niepełnosprawnego syna M. N. od [...] maja 2004 r. na czas nieokreślony, które to świadczenie od 1 stycznia 2017 r. wynosi 1406 zł. Przy czym zdaniem Wójta Gminy Z. w świetle treści art. 6 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (DZ.U. z 2016 r. poz. 963 ze zm.) brak jest podstawy do przyznania wnioskodawczyni składek emerytalno-rentowych przy pobieranym świadczeniu pielęgnacyjnym, gdyż wnioskodawczyni posiada udowodnione łącznie [...] okresów składkowych i [...] okresów nieskładkowych. Wobec czego nie ma potrzeby ustalania okresu niezbędnego do uzyskania okresu ubezpieczenia, o którym mowa w powołanym przepisie.
Odwołanie od powyższej decyzji Wójta Gminy Z. złożyła A. N., kwestionując jej prawidłowość. Zdaniem odwołującej na skutek niedopełnienia obowiązku przez pracownika GOPS nie były odprowadzane do ZUS od 1 października 2007 r. składki od pobieranego przez nią świadczenia pielęgnacyjnego w związku z rezygnacją z zatrudnienia i sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym synem. Wobec czego odwołująca zwróciła się o odwieszenie i kontynuowanie opłacania ww. składki do dnia otrzymania emerytury lub osiągnięcia przez nią wieku emerytalnego. Jednocześnie wskazała, że na hipotetyczną emeryturę w wysokości [...] zł brutto nie wyraża zgody. W uzasadnieniu swojego stanowiska A. N. podniosła, że ma [...] lat i ciężko pracuje sprawując całodobową opiekę nad niepełnosprawnym synem. Podała, iż chciałaby mieć satysfakcjonującą emeryturę, a ze względu na trudną sytuację finansową nie ma możliwości opłacania składek we własnym zakresie. Ponadto A. N. kwestionowanej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 6 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych w zw. z art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych poprzez uznanie, że przepis ten wskazuje termin graniczny opłacania składek za osobę uprawnioną, co skutkowało odmową opłacania składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe od przyznanego świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na uzyskanie wymaganych prawem okresów składkowych i nieskładkowych, podczas gdy ratio legis ww. przepisów wskazuje jedynie minimalny okres przez który organ administracji winien odprowadzać składki na ubezpieczenie społeczne aby uprawniony mógł uzyskać prawo do świadczenia emerytalnego, dlatego prośba o kontynuację ubezpieczenia winna być rozpoznana pozytywnie; 2) art. 7a § 1 k.p.a., poprzez nierozstrzygnięcie powstałych wątpliwości na korzyść strony, pomimo iż na taką możliwość wprost wskazuje ww. przepis; 3) art. 7, 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wydanie kwestionowanej decyzji bez uwzględnienia słusznego interesu obywatela, przejawiającego się w nierozpatrzeniu całości materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie oraz błędną interpretację przepisów prawnych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia; 4) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów władzy publicznej.
Odwołująca podniosła, że intencją ustawodawcy, wbrew stanowisku, które zajął Wójt Gminy Z., było wskazanie w art. 6 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych w zw. z art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych jedynie terminu granicznego opłacania składek za osobę uprawnioną. Nie ma bowiem regulacji prawnych, które zabroniłyby organowi na kontynuację opłacania składek emerytalnych na rzecz uprawnionego ponad zakreślony ww. przepisami okres. Z tych też względów prośba odwołującej o kontynuację podlegania ubezpieczeniu winna zostać rozpoznana pozytywnie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] lipca 2017 r., po rozpoznaniu ww. odwołania, utrzymało w mocy odmowną decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] czerwca 2017 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium podniosło, że warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń określa ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 1518 ze zm.). Zgodnie z art. 2 pkt 2 tej ustawy świadczeniem rodzinnym jest m.in. świadczenie pielęgnacyjne, którego tryb i warunki dotyczące ustalania do niego prawa zawarte zostały szczegółowo w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Kolegium wskazało, że ze zgromadzonych akt sprawy wynika, iż A. N. od dnia [...] maja 2004 r. na czas nieokreślony ma ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, która weszła w życie z dniem 1 maja 2004 r. (art. 72). Prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, z zachowaniem ciągłości, przysługuje również od 1 lipca 2013 r. Świadczenie to odwołująca pobiera w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym synem M. N. ur. [...] lutego 1991 r. i legitymującym się aktualnie orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r., zaliczającym go do osób niepełnosprawnych w stopniu [...] na stałe (niepełnosprawność datuje się od urodzenia). Przed tą datą odwołująca miała ustalone prawo do zasiłku stałego na podstawie art. 27 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.) decyzją Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. z dnia [...] grudnia 1997 r., nr [...]. Zasiłek ten przysługiwał odwołującej jako osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej z zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji. Kolegium wyjaśniło jednocześnie, że ww. decyzja wygasła z mocy prawa z dniem 1 maja 2004 r. na podstawie art. 149 ust. 1 w zw. z art. 161 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2016 r. poz. 930 ze zm.). Zatem, pobierany do dnia [...] kwietnia 2004 r. przez odwołującą zasiłek stały z tytułu sprawowania opieki nad synem M. N. zastąpiło po dniu [...] maja 2004 r. w systemie prawnym świadczenie pielęgnacyjne określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przy czym od dnia 1 lipca 2013 r. w związku z art. 24 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego odwołująca ma ustalone na czas nieokreślony na mocy decyzji Wójta Gminy Z. z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...]. Wysokość świadczenia pielęgnacyjnego podlega natomiast okresowej waloryzacji na podstawie odrębnych regulacji prawnych.
Kolegium podniosło, że zgodnie z art. 6 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna wójt, burmistrz lub prezydent miasta opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od podstawy odpowiadającej wysokości odpowiednio: 1) świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego przysługujących na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, 2) zasiłku dla opiekuna przysługującego na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przez okres niezbędny do uzyskania 25-ietniego okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego), z zastrzeżeniem art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 748, 1240, 1302 i 1311). Zastrzeżenie, o którym mowa powyżej odnosi się jedynie do określenia okresów składkowych i nieskładkowych w ubezpieczeniu społecznym kobiet, które podlegają zaliczeniu do uprawnień emerytalnych, w sytuacji gdy osiągają one wiek emerytalny, i tak: 1) 20 lat - do dnia 31 grudnia 2013 r.; 2) 21 lat - od dnia 1 stycznia 2014 r.; 3) 22 lata - od dnia 1 stycznia 2016 r.; 4) 23 lata - od dnia 1 stycznia 2018 r.; 5) 24 lata - od dnia 1 stycznia 2020 r. do dnia 31 grudnia 2021 r. Przy czym zdaniem Kolegium podkreślenia wymaga, że stosownie do art. 6 ust. 2a powołanej ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2013 r., znowelizowanego w art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2012 r. poz. 637), za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne prezydent miasta opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od podstawy odpowiadającej wysokości świadczenia pielęgnacyjnego przysługującego na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych przez okres niezbędny do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia. Przed dniem 1 stycznia 2013 r. art. 6 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przewidywał obowiązek opłacania składek z tego tytułu przez okres niezbędny do uzyskania okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego) odpowiednio 20-letniego przez kobietę i 25-letniego przez mężczyznę, jednak nie dłużej niż przez 20 lat. W związku z powyższym Kolegium wskazało, że od dnia 1 stycznia 2013 r. uległ zmianie maksymalny okres, za który organ samorządu opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne. Okres opłacania składek w przypadku odwołującej dotyczy bowiem okresu niezbędnego do uzyskania przez nią 25-letniego okresu ubezpieczenia.
Zdaniem Kolegium z materiału dowodowego sprawy, w tym w szczególności z informacji z dnia [...] marca 2017 r. Nr [...] udzielonej przez ZUS - Centrum Obsługi Wniosków o Ustalenie Przebiegu Ubezpieczenia Oddział w [...], wynika, że na dzień [...] lutego 2017 r. A. N. udowodniła łącznie [...] okresów składkowych oraz [...] okresów nieskładkowych wymienionych w art. 6 i 7 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2016 r. poz. 887). Ustaleń w tym zakresie ZUS dokonał w oparciu o przedłożone dokumenty, z uwzględnieniem zaewidencjonowanych z ZUS informacji dotyczących przebiegu ubezpieczenia lub o ustalonym prawie do świadczeń, o których mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Do przebiegu ubezpieczenia uwzględniony również został okres zgłoszenia z GOPS w Z. do [...] marca 2013 r. zgodnie z dokumentami rozliczeniowymi zaewidencjonowanymi na koncie A. N. Z ww. wynika, że odwołująca była objęta ubezpieczeniem emerytalno-rentowym opłacanym przez GOPS w Z. do dnia [...] marca 2013 r. a nie jak twierdzi do [...] października 2007 r. Powyższe dane wskazują zatem, że w przypadku odwołującej zaewidencjonowany okres ubezpieczenia obejmujący okresy składkowe i okresy nieskładkowe, w rozumieniu art. 6 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, przekracza 25 lat, a więc po stronie Wójta Gminy Z. ustał obowiązek opłacania składek emerytalno-rentowych z tytułu pobieranego przez A. N. świadczenia pielęgnacyjnego. Dlatego też w opinii Kolegium zarzut, iż organ I instancji podejmując decyzję naruszył art. 6 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie może być uznany za uzasadniony. Ponadto Kolegium wskazało, że organowi I instancji nie można zarzucić naruszenia art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. W celu ustalenia stanu faktycznego i prawnego zgromadził on bowiem niezbędny materiał dowodowy do załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu strony. Przy czym rozstrzygnięcie sprawy nie ma też cech dowolności, bowiem organ I instancji wyjaśnił i rozważył niezbędne okoliczności w ramach przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, a w uzasadnieniu decyzji wskazał motywy podjętego rozstrzygnięcia.
Jednocześnie Kolegium podkreśliło, że powołany przez odwołującą art. 7a k.p.a. w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania, gdyż zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935) do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, tj. 1 czerwca 2017 r., ostateczną decyzją lub postanowieniem stosuje się przepisy k.p.a. w brzmieniu dotychczasowym. Wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie nastąpiło natomiast w dniu [...] lutego 2017 r.
Ponadto Kolegium wyjaśniło, że ustawowe ubezpieczenie, któremu podlegała odwołująca na podstawie decyzji ZUS Oddział w [...] z dnia [...] stycznia 1998 r., nr [...], w związku z pobieranym zasiłkiem stałym, ustało z dniem [...] maja 2004 r. Ubezpieczenie przysługiwało "do dnia utraty prawa do zasiłku". Przy czym jak już wskazano decyzja Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z., nr [...], z dnia [...] grudnia 1997 r. przyznająca A. N. zasiłek stały z tytułu sprawowanej opieki nad synem M. wygasła z mocy prawa z dniem [...] maja 2004 r. na podstawie art. 149 ust. 1 w zw. z art. 161 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2016 r., poz. 930 ze zm.). Jednocześnie argumentacja odwołującej, że nie ma możliwości opłacania składek na ubezpieczenie społeczne we własnym zakresie z uwagi na trudną sytuację finansową nie może być uwzględniona, gdyż zakres rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji nie ma charakteru uznaniowego i nie jest zależny od tych przesłanek.
W konsekwencji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, uznając ją za prawidłową.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w S. z dnia [...] lipca 2017 r. wniosła A. N., zarzucając tej decyzji naruszenie:
- art. 110 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej poprzez uznanie, iż wójt mógł udzielić upoważnienia Kierownikowi Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej do wydania decyzji w przedmiocie zasadności odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne, podczas gdy z literalnej treści skarżonego przepisu wprost wynika, iż Wójt (burmistrz, prezydent miasta) udziela kierownikowi ośrodka pomocy społecznej upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach jedynie z zakresu pomocy społecznej (a nie ubezpieczeń społecznych) należących do właściwości gminy, co skutkowało naruszeniem art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości;
- art. 6 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych w zw. z art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, poprzez uznanie, iż przepis ten wskazuje termin graniczny opłacania składek za osobę uprawnioną, co skutkowało odmową opłacania składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe od przyznanego świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na uzyskanie wymaganych prawem okresów (składkowych i nieskładkowych, podczas gdy ratio legis ww. przepisów wskazuje, jedynie minimalny okres przez który organ administracji winien odprowadzać składki na ubezpieczenia społeczne, aby uprawniony mógł uzyskać prawo do świadczenia emerytalnego, a zatem prośba skarżącej o kontynuacje podlegania pod w/w ubezpieczenie winna być rozpoznana pozytywnie;
- art. 7a § 1 k.p.a., poprzez nierozstrzygnięcie powstałych wątpliwości na korzyść strony, pomimo iż na taką możliwość wprost wskazuje ww. przepis;
- art. 7, 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez uwzględnienia słusznego interesu obywatela, przejawiającego się w nierozpatrzeniu całości materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie oraz błędną interpretację przepisów prawnych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, a w szczególności uznaniu iż odwołująca była objęta ubezpieczeniem emerytalno-rentowym opłacanym przez GOPS w Z. do dnia [...] marca 2013 r., a nie jak twierdzi do [...] października 2007 r., podczas gdy z zaświadczenia Wójta Gminy Z. z dnia [...] czerwca 2017 r., została skarżącej opłacona składka do [...] października 2007 r. oraz za marzec 2013 r. (zaświadczenie Wójta Gminy Z. z dnia [...] czerwca 2017 r.);
- art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenia niniejszego postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów władzy publicznej;
- art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. poprzez utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy, podczas gdy organ II instancji winien uwzględnić odwołanie skarżącej.
W oparciu o przedstawione zarzuty skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji organu I i II instancji z uwagi na naruszenie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., ewentualnie, gdyby Sąd nie podzielił zarzutu nieważności decyzji wniosła o uchylenie w całości decyzji organu II instancji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016, poz. 1018) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. z 2017 r. Dz.U. poz. 1369 ze zm., dalej jako: p.p.s.a).
Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do kwestii obowiązku opłacania przez Wójta Gminy Z. składek na ubezpieczenie emerytalno-rentowe do ZUS w związku z pobieranym przez A. N. świadczeniem pielęgnacyjnym na niepełnosprawnego syna M. N. Skarżąca o odprowadzanie ww. składek zwróciła się do organu I instancji żądając opłacenia zaległych składek od [...] października 2007 r. oraz dalszą ich kontynuację do chwili uzyskania przez nią prawa do emerytury lub osiągnięcia wieku emerytalnego.
W okolicznościach sprawy Sąd podzielił ustalony przez organy jej stan faktyczny i prawny. A. N. od dnia [...] maja 2004 r. na czas nieokreślony ma ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, która weszła w życie z dniem 1 maja 2004 r. Prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, z zachowaniem ciągłości, przysługuje jej również od [...] lipca 2013 r. Świadczenie to skarżąca pobiera w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym synem M. N. ur. [...] lutego 1991 r., legitymującym się aktualnie orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], nr [...], z dnia [...] lutego 2009 r., zaliczającym go do osób niepełnosprawnych w stopniu [...] na stałe (niepełnosprawność datuje się od urodzenia). Przed tą datą, skarżąca miała ustalone prawo do zasiłku stałego na podstawie art. 27 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej decyzją Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. z dnia [...] grudnia 1997 r., nr [...]. Zasiłek ten przysługiwał skarżącej jako osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej z zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji. Przy czym decyzja ta wygasła z mocy prawa z dniem [...] maja 2004 r. na podstawie art. 149 ust. 1 w zw. z art. 161 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Zatem, pobierany do dnia 30 kwietnia 2004 r. przez skarżącą zasiłek stały z tytułu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem M. N. zastąpiło po dniu [...] maja 2004 r. w systemie prawnym świadczenie pielęgnacyjne, określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Od dnia [...] lipca 2013 r., w związku z art. 24 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego skarżąca ma ustalone na czas nieokreślony na mocy decyzji organu I instancji z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...]. Wysokość świadczenia pielęgnacyjnego podlega natomiast okresowej waloryzacji na podstawie odrębnych regulacji prawnych.
Zgodnie z art. 6 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2013 r., znowelizowanego w art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne wójt, burmistrz lub prezydent miasta opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od podstawy odpowiadającej wysokości świadczenia pielęgnacyjnego przysługującego na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych przez okres niezbędny do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia. Przed dniem 1 stycznia 2013 r. art. 6 ust. 2a powołanej ustawy przewidywał obowiązek opłacania składek z tego tytułu "przez okres niezbędny do uzyskania okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego) odpowiednio 20-letniego przez kobietę i 25-letniego przez mężczyznę, jednak nie dłużej niż przez 20 lat. Natomiast od dnia 1 stycznia 2013 r. uległ zmianie maksymalny okres za który organ samorządu opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne. Wobec powyższego zauważyć należy, że okres opłacania składek w przypadku skarżącej dotyczy okresu niezbędnego do uzyskania przez nią 25-letniego okresu ubezpieczenia. Natomiast stosownie do znajdującej się w materiale dowodowym informacji z dnia [...] marca 2017 r., udzielonej przez ZUS - Centrum Obsługi Wniosków o Ustalenie Przebiegu Ubezpieczenia Oddział w [...] na dzień [...] lutego 2017 r. A. N. udowodniła łącznie [...] okresów składowych oraz [...] okresów nieskładkowych wymienionych w art. 6 i 7 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń społecznych. Zatem – jak wskazał ZUS - w przypadku skarżącej nie ma już potrzeby ustalania okresu niezbędnego do uzyskania okresu ubezpieczenia, o którym mowa w art. 6 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Przy czym z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że skarżąca była objęta ubezpieczeniem emerytalno-rentowym opłacanych przez GOPS w Z. do [...] marca 2013 r., a nie jak twierdzi do [...] października 2007 r.
W ocenie Sądu w przedstawionym stanie sprawy po stronie Wójta Gminy Z. ustał obowiązek opłacania przedmiotowych składek z tytułu pobieranego przez skarżącą świadczenia pielęgnacyjnego, gdyż w przypadku skarżącej zaewidencjonowany okres ubezpieczenia obejmujący okresy składkowe i okresy nieskładkowe, w rozumieniu art. 6 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, przekracza 25 lat. Zatem skarżąca spełnia już przesłankę obejmującą udowodnienie odpowiedniej ilości okresów składkowych i nieskładkowych do otrzymania świadczenia emerytalnego. Przy czym prawo do otrzymania tego świadczenia skarżąca uzyska po spełnieniu wszystkich przesłanek wynikających z odpowiednich przepisów prawa.
Zauważyć należy, że zapadłe w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia organów nie mają charakteru uznaniowego, a są zależne od wystąpienia przesłanek wynikających z powołanych wyżej przepisów prawa. Zdaniem Sądu organom orzekającym w niniejszej sprawie nie można zarzucić naruszenia przepisów prawa. Wydanie kwestionowanych decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w zaskarżonej decyzji jak i w decyzji ją poprzedzającej zawarto podstawowe jej elementy oraz szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił argumentację rozstrzygnięć organów obu instancji, albowiem jest ona zgodna z obowiązującym prawem.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło