II FSK 193/19

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-12-04

Skład orzekający: Jolanta Sokołowska, Krzysztof Winiarski, Bogusław Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące przedawnienia podatku dochodowego od osób fizycznych, naruszenia zasady bezpośredniości oraz wydania decyzji przedwcześnie w związku z toczącym się postępowaniem karnym, zostały prawidłowo sformułowane i uzasadnione?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, ponieważ zarzuty w niej podniesione były wadliwie sformułowane lub nieadekwatne do stanu prawnego i faktycznego sprawy. W szczególności, zarzut przedawnienia był nieadekwatny do charakteru decyzji ustalającej wysokość podatku, a pozostałe zarzuty nie były wystarczająco skonkretyzowane lub powiązane z przepisami prawa, co uniemożliwiło Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ich merytoryczne rozpoznanie w granicach skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę W. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. W. O. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia, brak przesłuchania świadków, naruszenie zasady bezpośredniości oraz wydanie decyzji przedwcześnie w związku z toczącym się postępowaniem karnym. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od W. O. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu kwotę 4050 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jolanta Sokołowska, Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Sędzia WSA del. Bogusław Woźniak (sprawozdawca), Protokolant Anna Dziewiż-Przychodzeń, po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2019 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej W. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Wr 974/17 w sprawie ze skargi W. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 3 sierpnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od W. O. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu kwotę 4050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 27 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Wr 974/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę W. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 3 sierpnia 2017 r., nr 0201-IOD1.4102.30.2017 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej jako: "P.p.s.a". Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł W. O. zaskarżając ten wyrok w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił: 1. naruszenie art. 68 § 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.) – dalej jako: "O.p." przez jego niezastosowanie, polegające na wydaniu decyzji pomimo przedawnienia możliwości wymiaru podatku za 2009 r., 2. brak przesłuchania w charakterze świadków osób z firmy P. C. P. oraz P. E. sp. z o. o. oraz innych osób, pełniących jakiekolwiek funkcje na terenie budów na potwierdzenie rzeczywiście wykonanych prac i rzetelności wystawionych faktur VAT; naruszenie zasady bezpośredniości; 3. postępowanie karne w Szczecinie dotyczy innego przedmiotu sprawy aniżeli postępowanie podatkowe, zakończone zaskarżoną decyzją – a jeżeli uznano, że dotyczy tej samej sprawy, to pkt 4 4. wydanie decyzji przedwczesnej, albowiem w sprawie nadal toczy się postępowanie przygotowawcze – uchybienie regulacjom art. 70c in fine O.p. oraz art. 70 § 6 pkt w zw. z art. 70 § 7 pkt 1 O.p. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Stający na rozprawie przed Naczelnym Sadem Administracyjnym w dniu 4 grudnia 2019 r. pełnomocnik Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu od skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu. Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.); dalej: "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, której przesłanki określa art. 183 § 2 P.p.s.a. Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest wskazanymi w niej podstawami. Zgodnie z art. 174 P.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: (1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; (2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować. Nie jest władny badać, czy zaskarżony wyrok nie narusza innych przepisów niż wskazane w podstawach, na których środek oparto. Brak konkretnego i popartego stosowną argumentacją zakwestionowania stanowiska wyrażonego w danej kwestii przez sąd pierwszej instancji powoduje związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem sądu pierwszej instancji w danym zakresie i niemożność zbadania jego zasadności. Zatem, Naczelny Sąd Administracyjny upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Stąd, wnoszący skargę kasacyjną, dążąc do skutecznego podważenia zaskarżanego wyroku, powinien zachować dbałość o poprawne sformułowanie stawianych zarzutów oraz ich uzasadnienie. Przytoczenie powyższych uwag uzasadnione jest konstrukcją zarzutów zawartych w rozpoznawanej skardze kasacyjnej, jak i ich uzasadnieniem. W zakresie zarzutu sformułowanego w pkt 1 należy wyjaśnić, że zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 O.p.). Decyzja wydana na podstawie art. 21 § 3 O.p. ma charakter określający, nie powoduje ona powstania zobowiązania podatkowego ale jedynie określa jego prawidłową wysokość. Zatem w zakresie przedawnienia – w odniesieniu do podatku dochodowego od osób fizycznych – co do zasady mamy do czynienia z przedawnieniem zobowiązania podatkowego a nie z przedawnieniem prawa do wydania decyzji ustalającej wysokość podatku. W konsekwencji zastosowanie znajdzie przepis art. 70 § 1 O.p., który stanowi, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Zatem zarzut naruszenia art. 68 § 2 ust. 1 i 2 O.p. jest nieadekwatny do stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy i jako taki nie może być przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego. Odnośnie zarzutu sformułowanego w pkt 2 należy stwierdzić, że nie wskazano w ramach tego zarzutu, jakie konkretnie przepisy zostały naruszone przez Sąd I instancji, to zaś powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny będąc związany zarzutami skargi kasacyjnej, nie może odnieść się do tak skonstruowanego zarzutu. Należy podkreślić, że także w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie sprecyzowano, naruszenia których konkretnie przepisów pozostających w adekwatnym związku z tym zarzutem miał się dopuścić Sąd I instancji Także zarzut sformułowany w pkt 3 nie został powiązany z konkretnym przepisem, którego miał dopuścić się Sąd I instancji. Nadto, skarżący podniósł, że "postępowanie karne w Szczecinie dotyczy innego przedmiotu sprawy aniżeli postępowanie podatkowe zakończone zaskarżoną decyzją". Niemniej w uzasadnieniu tego zarzutu nie sprecyzowano, jakiego innego przedmiotu sprawy postępowanie karne w Szczecinie dotyczy. Z ustaleń faktycznych przyjętych przez Sąd I instancji, i nie zakwestionowanych skutecznie w skardze kasacyjnej wynika, że postępowanie karne, którego wszczęcie spowodowało zawieszenie biegu terminu przedawnienia podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2010 wiązało się z niewykonaniem tego zobowiązania. W zakresie zarzutu zawartego w pkt 4 należy wyjaśnić, że regulacje zawarte w art. 70 § 6 pkt 1, § 7 pkt 1 oraz art. 70c O.p. odnoszą się do zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego a nie do zawieszenia postępowania, o której to instytucji stanowi art. 201 i nast. O.p. Innymi słowy, zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie stoi na przeszkodzie załatwieniu sprawy poprzez wydanie decyzji. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. – oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1, art. 205 § 2 oraz art. 209 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło