II OZ 1588/17

Dnia 28 grudnia 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 sierpnia 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 1261/17 o odrzuceniu skargi [...] na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 1261/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Warszawie odrzucił skargę [...] na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ) z dnia [...] marca 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia. W uzasadnieniu swego postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 23 marca 2017 r. GDOŚ utrzymał w mocy postanowienie tego organu z dnia [...] lutego 2017 r., odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z dnia [...] lutego 2012 r. o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zgłoszonej szkody środowiskowej w obszarze chronionej przyrody w [...]. Skargę na powyższe postanowienie do WSA w Warszawie wniosła [...]. Zgodnie z zarządzeniem z dnia 18 maja 2017 r. Przewodniczącego Wydziału IV WSA w Warszawie wezwano stronę skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, przez nadesłanie dokumentu określającego sposób jej reprezentacji strony skarżącej, tj. odpisu z KRS. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy, wezwanie doręczono skarżącej w dniu 30 maja 2017 r. razem z wezwaniem do uiszczenia wpisu oraz odpowiedzią na skargę. Ostatni dzień terminu do usunięcia braków formalnych skargi przypadł zatem na dzień 6 czerwca 2017 r. Skarżąca nie uzupełniła braku w postaci odpisu z KRS, natomiast w piśmie z dnia 11 czerwca 2017 r. wyraziła stanowisko w związku z doręczoną odpowiedzią organu na skargę. W terminie skarżąca Fundacja uiściła wpis od skargi. Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji stwierdził, że brak dokumentu stwierdzającego umocowanie do reprezentacji strony jest brakiem formalnym skargi, zaś niewykonanie w terminie nałożonego przez ten sąd obowiązku przedstawienia stosownego dokumentu powoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., Ppsa). Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła [...], załączając KRS dostępny w Internecie i wnosząc o uchylenie ww. postanowienia oraz nadanie biegu skardze. Żaląca Fundacja podnosi, że nie otrzymała wezwania do dostarczenia odpisu z KRS. Dalej wskazuje także, że winę za niekompletność skargi ponosi organ administracji, a nie Fundacja. Poza tym podnosi, że KRS jest publicznie dostępny i dane odnośnie reprezentacji skarżącej można sprawdzić w Internecie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa, sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Zgodnie z treścią art. 28 § 1 Ppsa osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności – zob.: art. 29 Ppsa. Z powyższego wynika zatem, że organy lub osoby uprawnione do działania w imieniu jednostek organizacyjnych muszą udowodnić, że mają prawo do działania za stronę, a udowodnienie umocowania musi mieć formę dokumentu złożonego lub okazanego sądowi przy pierwszej czynności w postępowaniu (por. M. Niezgódka – Medek. Komentarz do art. 29 Ppsa, zawarty w zbiorze LEX). Dokumentem wykazującym umocowanie do działania w imieniu strony skarżącej jest co do zasady odpis z KRS. Skoro więc sąd musi dysponować dokumentem potwierdzającym należytą reprezentację strony, co wprost wynika z powołanych wyżej przepisów art. 28 i art. 29 Ppsa, to brak takiego dokumentu jest brakiem formalnym skargi skutkującym wezwaniem strony do jego uzupełnienia na podstawie art. 49 § 2 Ppsa. Podkreślić przy tym należy, że ciężar wykazania odpowiednim dokumentem umocowania do działania w imieniu strony spoczywa na tej stronie, co wprost wynika z powołanych przepisów. Nie ma natomiast podstaw prawnych do przerzucania tego ciężaru, w tym ewentualnej odpowiedzialności za niedostarczenie odpisu z KRS, co podnosi żaląca Fundacja we wniesionym zażaleniu, na organ administracji. Z tych względów, z uwagi na niewykonanie wezwania i nieprzedstawienie w terminie przez Fundację aktualnego odpisu z KRS, skarga nie może być merytorycznie rozpoznana, lecz podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa. W świetle powołanych przepisów, nie ma również znaczenia okoliczność, że sąd ma możliwość we własnym zakresie zapoznać się z danymi zawartymi na stronie internetowej KRS. Sąd nie dał również wiary podnoszonej w zażaleniu kwestii nieotrzymania przedmiotowego wezwania o nadesłanie odpisu z KRS. Wskazać bowiem należy, a co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy (k. 15) przedmiotowa korespondencja została odebrana w dniu 30 maja 2017 r. przez Prezesa Zarządu Fundacji B. J., a zatem de facto przez osobę wnoszącą ww. zażalenie. Na potwierdzeniu znajduje się adnotacja wskazująca co przesyłka zawierała: "wezwanie do uiszczenia wpisu + nadesłanie KRS + pouczenie + doręczenie odpisu odp. na skargę". Na zakończenie wyjaśnić należy, że nie można uznać za skuteczne usunięcie braków formalnych skargi dopełnienia przez stronę żądanych wcześniej czynności wraz z zażaleniem. Czynności te bowiem - jako dokonane po upływie wyznaczonego przez sąd pierwszej instancji terminu - są spóźnione, a skarżąca nie wnioskowała o przywrócenie uchybionego terminu. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa, postanowił jak w sentencji.