III SA/Po 886/15
WyrokWSA w Poznaniu2015-10-28
Skład orzekający: Barbara Koś, Marzenna Kosewska, Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ celny, określając zobowiązanie w opłacie paliwowej, może oprzeć się na ustaleniach faktycznych dotyczących obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, które zostały prawomocnie zakończone w odrębnym postępowaniu?Ratio decidendi
Organ celny, określając zobowiązanie w opłacie paliwowej, może oprzeć się na ustaleniach faktycznych dotyczących obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, które zostały prawomocnie zakończone w odrębnym postępowaniu. Obowiązek zapłaty opłaty paliwowej jest konsekwencją istnienia obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych, a jego ustalenie nie wymaga ponownego badania tych samych okoliczności faktycznych, które zostały już rozstrzygnięte w postępowaniu akcyzowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P D na decyzję Dyrektora Izby Celnej określającą zobowiązanie w opłacie paliwowej za marzec 2008 roku. Naczelnik Urzędu Celnego pierwotnie określił to zobowiązanie, opierając się na decyzji Dyrektora UKS dotyczącej podatku akcyzowego za okres od stycznia do czerwca 2008 roku. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, ustawy o podatku akcyzowym oraz ustawy o autostradach płatnych i Krajowym Funduszu Drogowym, kwestionując zasadność nałożenia podatku akcyzowego i opłaty paliwowej oraz brak wyczerpującego postępowania dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 28 października 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Małgorzata Górecka ( spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska-Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi P D na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w opłacie paliwowej za miesiąc marzec 2008 roku oddala skargę
Uzasadnienie.
Decyzją z dnia [...]2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego określił P zobowiązanie w opłacie paliwowej za marzec 2008 r.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że po przeprowadzeniu postępowania kontrolnego Dyrektor UKS wydał w dniu [...]2011 r. decyzję określającą zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące od stycznia do czerwca 2008 roku.
Organ I instancji podkreślił, że zgodnie z art. 37 h ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym ( j. t. – Dz. U. Nr 256 z 2004 r., poz. 2571 ze zm. ) wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych oraz gazu wykorzystywanych do napędu pojazdów podlega opłacie krajowej. Wprowadzenie na rynek krajowy oznacza czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. Obowiązek uiszczenia opłaty ciąży na podmiocie podlegającym obowiązkowi podatkowemu w zakresie podatku akcyzowego ( art. 37 j ) i powstaje on z dniem, w którym podmiot ten jest zobowiązany do uiszczenia podatku akcyzowego ( art. 37 k ). Podstawą obliczenia wysokości opłaty jest ilość paliw, od której podmiot ma zapłacić podatek akcyzowy ( art. 37 l ust. 1 ). Organ I instancji dokonał wobec tego obliczenia wysokości należnej opłaty paliwowej w oparciu o dane wynikające z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...]2011 r., określającej wysokość zobowiązania w podatku akcyzowym.
Po rozpatrzeniu odwołania strony Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...]utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając jego ustalenia faktyczne i rozważania prawne.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że konsekwencją powstania obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym jest obowiązek uiszczenia opłaty paliwowej.
W skardze na decyzję organu II instancji strona wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji.
Decyzji organu zarzucono naruszenie :
- art. 122, 180, 187, 191, 139 Ordynacji podatkowej
- art. 4, 6, 11 ustawy o podatku akcyzowym
- art. 37 h, 37 j i 37 k ustawy o autostradach płatnych i o Krajowym Funduszu Drogowym.
W uzasadnieniu skargi podniesiono argumenty dotyczące generalnie niezasadnego nałożenia na stronę skarżącą podatku akcyzowego i opłaty paliwowej. Zarzucono naruszenie przepisów procesowych poprzez nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego w kwestii nabycia spornego paliwa.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, powołując się generalnie na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z dnia 18 lutego 2014 r. zawieszono postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego dotyczącego podatku akcyzowego za poszczególne miesiące od stycznia do czerwca 2008 r.
Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2015 r. podjęto zawieszone postępowanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga jest niezasadna
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sąd w zakresie swej właściwości sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji wyłącznie pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami postępowania i nie tylko samej decyzji, ale także procedowania organu przed jej wydaniem.
Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. ), dalej p.p.s.a., w postępowaniu przed sądem obowiązuje zasada oficjalności, w myśl której nie jest on związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także niepodnoszonych w skardze. Granice rozpoznania skargi są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych, a z drugiej poprzez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego – zakaz reformationis in peius.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (t. j. - Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2571 ze zm.). Stosownie do art. 37h ust. 1 tejże ustawy opłacie paliwowej podlega wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych wykorzystywanych do napędu silników spalinowych. Przez wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych, o których mowa w ust. 1 rozumie się – zgodnie z art. 37 h ust. 2 ww. ustawy – czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, których przedmiotem są te paliwa silnikowe. W myśl art. 37j ust. 1 pkt 4 ww. ustawy obowiązek zapłaty opłaty paliwowej od paliw silnikowych, o których mowa w art. 37 h, ciąży na podmiocie podlegającym na podstawie przepisów o podatku akcyzowym, obowiązkowi podatkowemu w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych. Obowiązek zapłaty opłaty paliwowej powstaje z dniem, w którym podmioty, o których mowa w art. 37 j) ust. 1 są obowiązane do zapłaty podatku akcyzowego od paliw silnikowych (art. 37 k ust. 1 ustawy), a podstawą obliczenia wysokości opłaty paliwowej, jest ilość paliw silnikowych, od jakich podmioty, o których mowa w art. 37 j ust. 1, są obowiązane zapłacić podatek akcyzowy (art. 37 l ust. 1 ustawy).
Wymierzenie opłaty paliwowej na podstawie ustawy o autostradach płatnych nie narusza przepisu art. 3 ust. 2 Dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r., albowiem danina tego rodzaju spełnia wymagania określone w dyrektywie. Nie ulega wątpliwości, że opłata nie służy celom fiskalnym, nie jest bowiem przeznaczona na zwiększenie wpływów do budżetu państwa. Zasila ona Krajowy Fundusz Drogowy i częściowo Fundusz Kolejowy. Cel opłaty paliwowej ( budowa autostrad i przebudowa dróg ) jest zatem pozabudżetowy, jest to cel szczególny – zob. m. in. wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2011 r., sygn.. akt I GSK 583/10, cbois.nsa.gov.pl ).
Z powyższej regulacji ustawowej wynika, że obowiązek zapłaty opłaty paliwowej jest konsekwencją istnienia obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych. Wobec powyższego bezzasadne są zarzuty strony dotyczące naruszenia przepisów prawa poprzez dokonanie nieprawidłowych ustaleń faktycznych sprowadzających się do tego, że strona skarżąca w poszczególnych miesiącach od stycznia do czerwca 2008 r. wprowadzała do obrotu handlowego olej napędowy, od którego nie została zapłacona akcyza na wcześniejszym etapie obrotu. Ustalenia te były zasadniczo podstawą stwierdzenia obowiązku podatkowego w postępowaniu w przedmiocie podatku akcyzowego, a w konsekwencji – na podstawie art. 37 h, art. 37 j i art. 37 k ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym – również obowiązku zapłaty opłaty paliwowej.
Podkreślić należy w tym miejscu, że w postępowaniu w przedmiocie opłaty paliwowej organ I i II instancji nie dokonywał jednak ponownie tego rodzaju ustaleń, lecz odwołał się do tych ustaleń, które były podstawą stwierdzenia obowiązku podatkowego strony skarżącej w zakresie podatku akcyzowego, a które uznał ostatecznie za wiążące na gruncie sprawy w przedmiocie opłaty paliwowej.
Według Sądu organy słusznie stwierdziły brak podstaw do powtarzania szczegółowych ustaleń postępowania w przedmiocie podatku akcyzowego w decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie. Należy przy tym dodać, że strona skarżąca uczestniczyła w postępowaniu w przedmiocie podatku akcyzowego, w którym mogła zgłaszać odpowiednie zarzuty w zakresie ustaleń faktycznych, z czego zresztą skorzystała w szczególności poprzez złożenie odwołania od decyzji wymiarowej Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...]2011 r. określającej stronie zobowiązanie podatkowe za poszczególne miesiące od stycznia do czerwca 2008 roku . Organ II instancji decyzją z dnia[...] 2013 r. utrzymał decyzję wymiarową organu I instancji w mocy.
Strona zaskarżyła orzeczenie Dyrektora Izby Celnej do tutejszego Sądu, jednak jej skarga została oddalona wyrokiem z dnia 3 października 2013 r. ( sygn. akt III SA/Po 587/13 ). Z kolei skarga kasacyjna od tego wyroku została oddalona przez NSA wyrokiem z dnia 21 maja 2015 r. ( sygn. akt I GSK 91/14 ). Oznacza to, że postępowanie wymiarowe w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym zostało prawomocnie zakończone. Jego wyniki są wiążące dla organów w zakresie ustalenia kwoty opłaty paliwowej.
W rezultacie w odrębnie przeprowadzonym postępowaniu w przedmiocie opłaty paliwowej – w świetle powołanej regulacji prawnej – wystarczające było ustalenie czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, których przedmiotem były olej napędowy oraz ilości tego oleju, od których podatnik był zobowiązany zapłacić podatek akcyzowy. W niniejszej sprawie powyższe okoliczności wynikały z ustaleń postępowania podatkowego zakończonego prawomocną decyzją Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]2013 r. Okoliczności te były wystarczającą podstawą do stwierdzenia obowiązku zapłaty tej opłaty.
W tej sytuacji stwierdzić trzeba, że organy obu instancji zgodnie z art. 37 h, art. 37 j i art. 37 k ustawy o autostradach płatnych oraz Krajowym Funduszu Drogowym prawidłowo orzekły o powstaniu obowiązku zapłaty opłaty paliwowej i określiły stronie skarżącej wysokość tej opłaty za poszczególne miesiące 2007 r., co było następstwem stwierdzonego uprzednio obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym za powyższy okres i to bez konieczności dokonywania odrębnych ustaleń, czy akcyza została zapłacona na wcześniejszym etapie obrotu, czy też winna zostać uiszczona przez inny podmiot aniżeli strona skarżąca.
Jak już wykazano powyżej tego rodzaju ustalenia – istotne dla stwierdzenia obowiązku w podatku akcyzowym – były przedmiotem odrębnego postępowania w przedmiocie podatku akcyzowego, które zostało ostatecznie (a aktualnie również prawomocnie) zakończone, a tym samym byłyby niedopuszczalne w postępowaniu w przedmiocie opłaty paliwowej. Dodać przy tym należy, iż w przedmiotowym postępowaniu strona skarżąca nie wykazała skutecznie, że dokonała wcześniej zapłaty opłaty paliwowej.
Wbrew zarzutom skargi nie doszło zatem do naruszenia przepisów postępowania podatkowego, albowiem – jak już wskazano powyżej – organ II instancji w przedmiotowym postępowaniu nie miał obowiązku dokonywania ponownej oceny merytorycznej sprawy w zakresie zasadności nałożenia na stronę skarżącą zobowiązania w podatku akcyzowym.
W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżoną decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło