III SA/Wa 325/17

WyrokWSA w Warszawie2018-01-12

Skład orzekający: Matylda Arnold-Rogiewicz, Agnieszka Olesińska, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie postępowania egzekucyjnego jest obligatoryjne w przypadku, gdy zobowiązany kwestionuje zasadność decyzji podatkowej, na podstawie której wydano tytuł wykonawczy, a kwestie prawne budzą kontrowersje?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wstrzymanie postępowania egzekucyjnego zależy od uznania administracyjnego organu nadzoru i jest możliwe jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Wniesienie skargi na decyzję podatkową, nawet jeśli dotyczy kontrowersyjnych kwestii prawnych, nie stanowi samo w sobie szczególnie uzasadnionego przypadku uzasadniającego wstrzymanie egzekucji, ponieważ postępowanie egzekucyjne ma na celu wyegzekwowanie ustalonego obowiązku, a nie ocenę jego zasadności.
Stan faktyczny
Skarżący Z. D. wniósł o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności podatku VAT, wskazując na kontrowersyjność decyzji podatkowych i złożenie skargi do WSA. Organ egzekucyjny odmówił wstrzymania, podobnie jak Dyrektor Izby Skarbowej i Minister Rozwoju i Finansów. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących wstrzymania postępowania egzekucyjnego oraz przepisów o zajęciu rachunku bankowego. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Olesińska (sprawozdawca), sędzia WSA Jarosław Trelka, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi Z. D. na postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. (zwany dalej: organem egzekucyjnym lub NUS) prowadził postępowanie egzekucyjne wobec majątku Z. D. (zwanego dalej: Skarżącym lub Zobowiązanym), na podstawie tytułów wykonawczych o numerach SM [...] do SM [...], obejmujących należności z tytułu podatku od towarów i usług za okresy od stycznia 2013 r. do lipca 2013 r., o których orzeczono decyzją NUS z dnia [...] września 2015 r. nr [...]. Odpisy tytułów wykonawczych zostały doręczone Zobowiązanemu 19 listopada 2015 r. wraz z zawiadomieniami o zajęciu rachunku bankowego z 12 listopada 2015 r. w Banku S. w P. i w Banku P. S.A. Zobowiązany pismem z 28 grudnia 2015 r. wystąpił z wnioskiem o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach SM [...] do SM [...] do czasu rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie złożonej skargi na decyzje w przedmiocie podatku od towarów i usług, będące podstawą wydania tytułów wykonawczych. Skarżący wskazał, że decyzje organów podatkowych są bardzo kontrowersyjne i dlatego uzasadnione jest przypuszczenie, że skarga do Sądu zostanie uznana za zasadną. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z [...] marca 2016 r. odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez organ egzekucyjny na podstawie tytułów wykonawczych o numerach SM [...] do SM [...]. Skarżący wniósł zażalenie podnosząc, że postanowienie narusza art. 23 § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016r., poz. 599 ze zm., dalej: u.p.e.a.) poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek obligujący organ do wstrzymania postępowania egzekucyjnego, ponadto naruszono art. 80 § 1 i § 3 u.p.e.a. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie wniosku i wstrzymanie postępowania egzekucyjnego lub uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Minister Rozwoju i Finansów (dalej: Minister) postanowieniem z dnia [...] października 2016 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Na wstępie uzasadnienia Minister wskazał, że materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia był art. 23 § 6 u.p.e.a., w brzmieniu obowiązującym od dnia 31 grudnia 2015 r., zgodnie z którym organy sprawujące nadzór mogą w szczególnie uzasadnionych wypadkach wstrzymać na czas określony czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez podległy organ. Nadzór nad egzekucją prowadzoną przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. sprawował Dyrektor Izby Skarbowej w W.. W ocenie Ministra, wprawdzie podnoszone przez Skarżącego we wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego okoliczności dotyczące wniesienia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi na decyzję określającą zobowiązanie podatkowe objęte tytułami wykonawczymi o numerach od SM [...] do SM [...] zasługiwały na poważne potraktowanie, to nie mogły jednak stanowić podstawy do wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Minister zgodził się z organem I instancji, że tego rodzaju okolicznościom nie można przypisać charakteru szczególnie uzasadnionego przypadku. Minister wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne dotyczy tylko czynności wykonawczych prowadzonych celem wyegzekwowania ustalonego w innym postępowaniu obowiązku. W konsekwencji, jeżeli Skarżący nie zgadza się z zasadnością czy z wysokością zobowiązania, które jest od niego egzekwowane, nie wzruszy tego zobowiązania korzystając z instrumentów kontroli - tak instancyjnej, jak sądowej - w toku postępowania egzekucyjnego. Dlatego też wskazane w zażaleniu okoliczności nie mogą mieć wpływu na podjęte w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcie. Skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Ministra w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie wniosku Skarżącego i wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia Ministra w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 23 § 6 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek obligujący organ do wstrzymania postępowania egzekucyjnego, 2. art. 80 § 1 i 3 u.p.e.a. poprzez zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, w sytuacji gdy brak było ku temu podstaw, co czyni dokonaną czynność organu egzekucyjnego sprzeczną z przepisami prawa. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem skargi jest postanowienie w sprawie odmowy wstrzymania postepowania egzekucyjnego. Skarżący zarzucił w pierwszej kolejności naruszenie art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego błędną wykładnię, która miała polegać na przyjęciu, że nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek obligujący organ do wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Zarzut ten w ocenie Sądu nie jest trafny. Zgodnie z art. 23 § 6 u.o.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 31.12.2015r.) organy sprawujące nadzór mogą w szczególnie uzasadnionych wypadkach wstrzymać na czas określony czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez podległy organ. Ustawodawca nie sprecyzował przy tym, co należy rozumieć przez szczególnie uzasadnione przypadki, które stanowią dla organu nadzoru podstawę do wstrzymania czynności egzekucyjnych. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie organ nadzoru wnikliwie zbadał całokształt okoliczności i słusznie stwierdził, że nie zachodzą tego rodzaju przesłanki, które należy uznać za szczególnie uzasadniony przypadek uzasadniający wstrzymanie czynności egzekucyjnych. Sąd zwraca zarazem uwagę, że zacytowany przepis stanowi dla organu podstawę do działania w ramach uznania administracyjnego (organ "może"). Granic uznania organ zdaniem Sądu nie przekroczył. Wstrzymanie postępowania egzekucyjnego zależy zatem od uznania organu nadzoru i ogranicza się do szczególnie uzasadnionych wypadków, za które uznaje się w szczególności takie okoliczności, na które zobowiązany nie miał wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania (np. są następstwem klęski żywiołowej, zdarzenia losowego itd.). Skarżący wskazywał na to, że na decyzję określającą zobowiązanie podatkowe objęte wskazanymi przez niego tytułami wykonawczymi wniósł skargi do WSA w Warszawie, jednak w ocenie Sądu organ słusznie uznał, że nie stanowi to podstawy do wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Zobowiązany twierdzi, że sytuacja, gdy decyzje organów drugiej i pierwszej instancji odnoszą się do zagadnienia prawa podatkowego, które wzbudza wiele kontrowersji zarówno w piśmiennictwie, jak i judykaturze, jest sytuacją, na którą Zobowiązany nie ma wpływu. Ponadto sytuacja prawna, w jakiej znalazł się Skarżący, nie jest sytuacją powszechną, ma więc charakter wyjątkowy. Skarżący podnosi, iż wykonanie decyzji określającej obowiązek w podatku VAT na tak dużą kwotę skutkować będzie niebezpieczeństwem wyrządzenia Zobowiązanemu znacznej szkody. Zdaniem Sądu jednak organ słusznie uznał, że okoliczności, na które powołuje się Skarżący, nie stanowią szczególnie uzasadnionego przypadku, kiedy to należałoby wstrzymać postepowanie egzekucyjne. Zdaniem Sądu mając na względzie całokształt sytuacji zaistniałej w niniejszej sprawie organ zasadnie uznał, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły szczególne okoliczności, które uzasadniałyby wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Organ ponadto słusznie wskazał, że wstrzymania postępowania egzekucyjnego powoduje tylko przesunięcie w czasie zapłaty należnego zobowiązania podatkowego, co zwiększa kwotę zadłużenia poprzez wzrost odsetek za zwłokę i wpływa na pogorszenie sytuacji finansowej zobowiązanego. Kwestia zasadności wykonania decyzji określającej zobowiązanie w podatku VAT, na co Skarżący wskazuje w skardze, nie podlega ocenie w ramach analizowania zasadności wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Także zarzut naruszenia art. 80 § 1 i 3 u.o.p.e.a. nie podlega badaniu w ramach analizowania przesłanek zasadności wstrzymania postepowania egzekucyjnego. Skarżący zarzucił w skardze do sądu naruszenie art. 80 § 1 i 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, w sytuacji gdy brak było ku temu podstaw, co czyni dokonaną czynność sprzeczną z przepisami prawa. Tego rodzaju zarzut nie może podważyć zasadności postanowienia w sprawie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego przez organ nadzoru. Reasumując, zdaniem Sądu Minister Rozwoju i Finansów ani Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie naruszyli w niniejszej sprawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W ocenie Sądu nie wystąpiły ani zarzucane przez Skarżącego naruszenia prawa, ani inne niż zarzucane w skardze uchybienia, które powinny skutkować uchyleniem lub stwierdzeniem nieważności zaskarżonego postanowienia. Dlatego na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło