VII SA/Wa 1489/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Grzegorz Rudnicki, Sędzia WSA, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 marca 2018 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. Spółka Komandytowa z siedzibą w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki pisarskiej oddala skargę Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r., na podstawie art. 113 § 1 w związku z art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267) sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w decyzji Wojewody [...] z [...] września 2016 r., mocą której utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] kwietnia 2016 r. stwierdzającą wydanie decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 2015 r. o wniesieniu sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych określonych jako instalacja prześwitującej siatki winylowej z nadrukiem reklamowym wraz z podkonstrukcją i oświetleniem na budynku na działce nr [...] obr. [...] [...] przy [...] w [...] - z naruszeniem prawa, w następujący sposób - we wskazanych wersach zamiast błędnej nazwy "[...] Sp. z o.o." wpisał "[...] Sp. z o.o. Sp.K". W uzasadnieniu postanowienia Wojewoda [...] wskazał, że prowadził postępowanie odwoławcze (w trybie wznowienia) od decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] kwietnia 2016 r. i zakończył je decyzją ostateczną z [...] września 2016 r. W sentencji i w uzasadnieniu decyzji wskazano nieprawidłową nazwę spółki - inwestora. Z dokumentów sprawy wynikało, że odwołanie zostało złożone przez spółkę [...] Sp. z o.o. Sp.K. Takie odwołanie zostało rozpatrzone przez organ odwoławczy, jako, że było jedyne w tej sprawie. Ponadto spółka [...] Sp. z o.o. Sp.K. była inicjatorem postępowania wznowieniowego i adresatem decyzji organu I instancji. Decyzja organu odwoławczego została natomiast doręczona spółce [...] Sp. z o.o., która jednak jak wynika z KRS [...]była jedynym wspólnikiem spółki [...] Sp. z o.o. Sp.K. i jedynym podmiotem uprawnionym do jej reprezentacji. W tej sytuacji organ stwierdził, że wskazana w decyzji nazwa spółki stanowi oczywistą omyłkę. Powstała ona przy redagowaniu tekstu. Oczywistość tej omyłki nie budzi wątpliwości i pozostaje bez wpływu zarówno na wynik sprawy, który kształtuje przede wszystkim rozstrzygnięcie decyzji jak i uprawnienia strony związane z możliwością wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Analiza sprostowanych treści pozwala na stwierdzenie, że ich zamieszczenie w decyzji było wynikiem niedokładności redakcyjnej organu administracji publicznej, mieszczącym się w pojęciu "innych oczywistych omyłek", o których mowa 113 § 1 kpa. Na powyższe postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016r., [...] Sp. z o.o., Sp.k., oraz [...] Sp. z o.o., wniosły zażalenia do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Po rozpoznaniu wskazanych zażaleń Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w orzecznictwie sądowo-administracyjnym utrwalił się pogląd, iż przez sformułowanie "błąd pisarski" rozumie się widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylną pisownię albo widoczne niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów, a przez "błąd rachunkowy" - omyłkę w wykonaniu działania matematycznego, np. dodawania lub dzielenia. "Inne oczywiste omyłki" to omyłki stojące na równi z błędami pisarskimi, a zatem omyłki polegające na tym, że w decyzji wyrażono coś, co widocznie jest niezgodne z myślą wyrażoną przez organ, a zostało wypowiedziane tylko przez przeoczenie, niewłaściwy dobór słowa. Organ dodał, że tryb sprostowania decyzji administracyjnych, ustanowiony w art. 113 § 1 Kpa, przewidziany jest dla nieistotnych wadliwości. Jak wynikało z treści zaskarżonego postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r., w wierszu 7, 8, 22 na str. 1, oraz w wierszu 8 i 22 na str. 2, decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2016r., organ wojewódzki określając stronę postępowania popełnił błąd i zamiast określić ją jako [...] Sp. z o.o. Sp.k., określił stronę jako [...] Sp. z o.o. Powyższe stanowiło oczywistą omyłką pisarską pozostającą bez wpływu na rozstrzygnięcie zawarte w prostowanym orzeczeniu. Błąd w zakresie prawidłowego określenia strony postępowania może zostać usunięty w trybie art. 113 § 1 k.p.a., wówczas, gdy polega on na braku precyzji w tym zakresie tzn. przeoczeniu jakiegoś wyrazu w oznaczeniu strony, podczas gdy w prowadzonym postępowaniu właściwa strona brała udział. Natomiast błędne skierowanie rozstrzygnięcia do podmiotu nie będącego stroną postępowania, nie podlega sprostowaniu na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. Oceniając skutki błędu w oznaczeniu adresata aktu administracyjnego organ wskazał, że rozstrzygnięcie kierowane jest do konkretnego podmiotu, a nie do określenia identyfikującego ten podmiot. Nazwisko, lub firma (w przypadku podmiotów gospodarczych) jest tylko jednym z elementów identyfikujących adresata jako stronę postępowania. Należy odróżnić sytuację, gdy błędnie ustalono osobę, o której prawach lub obowiązkach rozstrzyga określony akt administracyjny od sytuacji, gdy wadliwość sprowadza się do wpisania nazwiska lub firmy strony w błędnym brzmieniu. W pierwszym przypadku ktoś inny (inny podmiot) powinien być adresatem aktu administracyjnego, w drugim zaś adresat jest ustalony prawidłowo, a jedynie niewłaściwie oznaczony. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego taki błąd w oznaczeniu adresata jest możliwy do sprostowania jako oczywista omyłka pisarska, o jakiej mowa w art. 113 § 1 k.p.a. Jak wynikało z załączonego do zażalenia [...] Sp. z o.o. Sp.k., wydruku z KRS, komplementariuszem w spółce [...] Sp. z o.o. Sp.k., jest spółka [...] Sp. z o.o. Oba te podmioty w zażaleniach na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016r., nie kwestionowały że stroną w prowadzonym postępowaniu administracyjnym była [...] Sp. z o.o. Sp.k. Prostowana decyzja została wydana po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez spółkę [...] Sp. z o.o. Sp.k., w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o wznowienie postępowania, złożonym również przez spółkę [...] Sp. z o.o. Sp.k. Nie budziło zatem wątpliwości organu drugiej instancji, że wniosek i odwołanie, wniesione przez [...] Sp. z o.o. Sp.k., były przedmiotem rozpatrywania w postępowaniu zakończonym prostowanym orzeczeniem. W ocenie GINB nie bez znaczenia jest również to, że spółka [...]Sp. z o.o. jest komplementariuszem spółki [...] Sp. z o.o. Sp.k., a zatem stosownie do art. 117 k.s.h. (Dz. U. z 2016 r., poz. 1578 ze zm.) oraz zgodnie z odpisem KRS Nr [...], jest wspólnikiem reprezentującym spółkę [...] Sp. z o.o. Sp.k. Działanie organu wojewódzkiego polegające na niedopisaniu w firmie przedsiębiorcy będącego stroną w sprawie znaku "Sp.k." należy traktować, w okolicznościach sprawy, jako oczywisty błąd pisarski. Postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016r., prostujące z urzędu oczywistą omyłkę w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2016r., nie powoduje żadnych zmian w zakresie ustaleń faktycznych organu administracji lub zastosowanych przepisów prawnych. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie na ww. postanowienie złożyła spółka [...] Sp. z o.o. Sp. k. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów: 1) art. 113 § 1 K.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że nieprawidłowe oznaczenie adresata decyzji i skierowanie jej do podmiotu, który nie był stroną postępowania, stanowiło oczywistą omyłkę pisarską i podlegało sprostowaniu w drodze postanowienia, 2) art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego, błędne ustalenie stanu faktycznego i prawnego oraz nieprawidłowe ustalenie adresata decyzji administracyjnej i dokonanie jej sprostowania mimo braku do tego podstaw, 3) art. 6 oraz art. 8 K.p.a. poprzez ustalenie adresata decyzji w drodze jej sprostowania, co wobec upływu terminu uniemożliwiło skarżącemu wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i rozważenie zasadności uchylenia poprzedzającego go postanowienia Wojewody [...]. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ nie był uprawniony do dokonania sprostowania decyzji, gdyż nie zaistniały okoliczności przewidziane w art. 113 § 1 K.p.a. Strona skarżąca powołała się na ocenę Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawione zawartą w wyroku z dnia 10 kwietnia 2013 r. o sygn. I OSK 579/13 "Sprostowaniu nie mogą podlegać błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji". Organ sprostował decyzję administracyjną poprzez zastąpienie nazwy spółki "[...] Sp. z o.o." wyrażeniem "[...] Sp. z o.o. Sp.k.". Jednak pominięcie jednego członu nazwy spółki nie było w rzeczywistości jedynie omyłką, ale spowodowało skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną postępowania, bowiem decyzję doręczono innej istniejącej spółce – [...] Sp. z o.o. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego sam stwierdził, iż "błędne skierowanie rozstrzygnięcia do podmiotu niebędącego stroną postępowania - jeżeli ma miejsce - nie podlega sprostowaniu na podstawie art. 113 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego". Nie jest zatem zrozumiałe dalsze tłumaczenie, iż adresat został ustalony prawidłowo, jedynie błędnie oznaczony i możliwe było dokonanie sprostowania, w sytuacji gdy decyzję skierowano do istniejącego podmiotu, który nie był stroną postępowania. Nie można twierdzić, że doszło do oczywistej omyłki, gdy de facto inny podmiot został adresatem aktu. Pominięcie w oznaczeniu adresata decyzji znaku "Sp.k." nie można traktować jako błędu pisarskiego dotyczącego jedynie nazwy podmiotu, gdyż odnosi się do prawnej formy działania tego podmiotu i w istocie prowadzi do faktycznej zmiany strony postępowania. Omyłka traci wówczas przymiot oczywistości, a zaczyna mieć prawne znaczenie. Organ odwoławczy uzasadniał zaistnienie oczywistej omyłki również faktem, iż spółka [...] Sp. z o.o., do której skierowano decyzję jest komplementariuszem skarżącego. Nie wyjaśnił przy tym, jaki związek ma to z uznaniem wskazanej omyłki za oczywistą, nadającą się do sprostowania w drodze postanowienia. Zdaniem skarżącego związki między spółkami nie powinny mieć znaczenia. W tym wypadku organ, posiadając wiedzę o istnieniu tych dwóch spółek powinien zachować szczególną ostrożność przy adresowaniu decyzji. Organy nie dokonały prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, stwierdzając, iż błędne wskazanie adresata decyzji było jedynie oczywistą omyłką, w sytuacji, gdy doszło do skierowania aktu administracyjnego do innego podmiotu. Wątpliwości wzbudziło również uzasadnienie zaskarżonego postanowienia. W ocenie Skarżącego uzasadnienie to nie stanowi wyjaśnienia motywów jakimi kierował się organ, uznając, iż doszło do oczywistej omyłki, nadającej się do sprostowania w drodze postanowienia. Sprostowanie decyzji Wojewody [...] uniemożliwiło skarżącemu wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Decyzja Wojewody została doręczona jedynie [...] Sp. z o.o. i tylko ta spółka wniosła skargę do sądu. Na skutek sprostowania nie było już możliwe wniesienie skargi przez podmiot, któremu te środek powinien przysługiwać z uwagi na upływ terminu. Została naruszona wyrażona w art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego zasada legalności działania oraz zawarta w art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Sąd kontrolował prawidłowość postanowienia prostującego oczywistą omyłkę pisarską jaka pojawiła się w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. która utrzymywała w mocy decyzję organu I instancji, wydaną po wznowieniu postępowania w sprawie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Pomyłka ta pojawiła się w nazwie podmiotu – Wojewoda [...] zamiast wskazać, iż rozpatrywał sprawę i odwołalnie "[...] Sp. z o.o. Sp.k.", określił stronę jako "[...]Sp. z o.o.". Pomyłka ta została powielona w uzasadnieniu decyzji. Pominął w nazwie podmiotu określenie, że spółka działa w formie spółki komandytowej. Kwestionowane postanowienie zapadło na podstawie art. 113 § 1 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Ustawodawca przewidując możliwość prostowania błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek, nie wskazał ustawowej definicji tych pojęć. W związku z tym, stosując ten przepis, należy mieć na uwadze ich potoczne znaczenie. Pojęcie "błąd pisarski" oznacza widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylną pisownię albo widocznie nie zamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów, a "błąd rachunkowy" - omyłkę w wykonaniu działania matematycznego, np. dodawania lub dzielenia. "Inne oczywiste omyłki" są to omyłki co do swej istoty stojące na równi z błędami pisarskimi, a zatem omyłki polegające na tym, że w decyzji wyrażono coś, co widocznie jest niezgodne z myślą wyrażoną przez organ, a zostało wypowiedziane tylko przez przeoczenie, niewłaściwy dobór słowa. W orzecznictwie i piśmiennictwie powszechnie przyjmuje się, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia. Nie jest więc dopuszczalne sprostowanie decyzji, które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego. Przedmiotem sprostowania nie mogą być mylne ustalenia faktyczne organu lub mylne zastosowanie przepisu prawnego. Błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w decyzji (takie jak: błąd literowy w pisowni imienia lub nazwiska albo nazwy podmiotu) - dotyczące oznaczenia strony - należy usunąć w trybie rektyfikacji decyzji, poprzez sprostowanie tejże decyzji na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. Możliwe jest prostowanie wymienionych w art. 113 § 1 k.p.a. okoliczności zaistniałych zarówno w sentencji, jak i uzasadnieniu decyzji (oraz w pouczeniu o trybie odwoławczym), bowiem dopiero łącznie te elementy stanowią decyzję. Tryb sprostowania błędów pisarskich i rachunkowych nie może dotyczyć błędów i omyłek istotnych, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia obowiązującego prawa, stanu faktycznego sprawy oraz konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu w sprawie niniejszej pojawiła się oczywista omyłka pisarska. Organ określając stronę pominął ostatni człon nazwy spółki określający formę jej działania. Wprawdzie, opuszczenie ostatniego członu nazwy spółki spowodowało, że w ten sposób w decyzji podano nazwę innej spółki, powiązanej ze spółką będącą stroną w sprawie, ale powyższe nie oznacza, że decyzja została skierowana do podmiotu nie będącego stroną w sprawie, co podnosi strona skarżąca. Przesądzają o tym okoliczności sprawy. Pominięcie części nazwy spółki określającej jej formę działania to pominięcie części nazwy podmiotu, bez wątpliwości możliwe do sprostowania w trybie art. 113 K.p.a. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów administracji, że omyłka, która pojawiła się w sprawie była możliwa do sprostowania w trybie określonym powyższym przepisem, gdyż nie miała wpływu na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji. Omawiana omyłka nie była związana ze stosowaniem prawa, ustaleniem obowiązującego prawa, ustaleniem stanu faktycznego sprawy oraz konsekwencjami prawnymi zastosowania określonej normy prawnej. Sprostowanie dokonane przez Wojewodę [...] nie dotyczyło treści samego rozstrzygnięcia, nie został również zmieniony przedmiot sprawy. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu odwoławczego, że błędne skierowanie decyzji do osoby nie będącej stroną postępowania – jeżeli ma miejsce – nie podlega sprostowaniu na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. Jednak oceniając skutki błędu w oznaczeniu adresata należy mieć na względzie okoliczność, że decyzja zawierała rozstrzygnięcie skierowane do konkretnego podmiotu, a nie do "nazwy podmiotu". Nazwa podmiotu (firma) jest tylko jednym z elementów identyfikujących adresata jako stronę postępowania. Z materiałów sprawy wynikało, że podmiotem który zainicjował sprawę w trybie wznowienia postępowania i do którego skierowane było rozstrzygnięcie organu I instancji - decyzja Prezydenta miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2016r., a następnie który złożył odwołanie - była spółka [...] Sp. z o.o. Sp.k., a nie spółka [...] Sp. z o.o., która nie występowała w sprawie bezpośrednio, a pojawiła się jedynie w dokumentach określających sposób reprezentacji strony skarżącej, jako jej komplementariusz. Słusznie organ odwoławczy wskazał, że należy odróżnić sytuację, gdy błędnie ustalono osobę, o której prawach lub obowiązkach rozstrzyga określony indywidualny akt administracyjny tj. osobę której prawa przysługują lub którą obowiązki obciążają, od sytuacji gdy wadliwość sprowadza się do wpisania nazwy strony w błędnym brzmieniu. W pierwszym przypadku ktoś inny (inna osoba) powinien być adresatem aktu administracyjnego, w drugim zaś adresat jest ustalony prawidłowo, a jedynie niewłaściwie "oznaczony", inaczej – "nazwany". Zasadnie zatem organ II instancji wskazał, że w sprawie nie doszło do błędnego ustalenia podmiotu, którego prawa czy obowiązki rozstrzygał akt administracyjny. Wadliwość, która pojawiła się na etapie postępowania odwoławczego, sprowadzała się do wpisania nazwy strony (firmy) w błędnym brzmieniu. W sprawie prowadzonej w trybie wznowienia adresat ustalony został prawidłowo. Nie było wątpliwości kto złożył wniosek o wznowienie postępowania. Jak wniosek ten został rozpatrzony przez organ I instancji. Kto złożył odwołanie od decyzji organu I instancji oraz jak odwołanie zostało rozpatrzone przez organ II instancji. Natomiast niewątpliwie w decyzji Wojewody [...] z [...] września 2016 r., błędnie wskazywano, iż podmiotem tym był "[...] Sp. z o.o." zamiast "[...] Sp. z o.o. Sp.K". Zatem adresat w tej decyzji został mylnie oznaczony. Brak jest podstaw by twierdzić, że decyzja została skierowana do innego podmiotu. Nie ma wątpliwości, że stroną w sprawie jest spółka [...] Sp. z o.o. Sp.k. Świadczy o tym, materiał sprawy począwszy od wniosku strony, poprzez wydane w sprawie akty i pisma kierowane do tej właśnie strony. Pominięcie w decyzji Wojewody [...], ostatniego członu nazwy określającego formę działania spółki, było oczywistą omyłką, a dokładnie błędem pisarskim. Nadto skarżąca Spółka nie twierdziła, aby sprostowana decyzja nie dotyczyła jej sprawy, a sprawy innego podmiotu. Kwestia prawidłowości doręczenia decyzji Wojewody [...] z [...] września 2016 r. oraz sprostowany błąd w nazwie skarżącej spółki - choć pozostają ze sobą w związku - nie wpływa bezpośrednio na ocenę zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy Sąd uznał zarzuty podnoszone w skardze za niezasadne. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2017, poz. 1369.) orzekł jak w sentencji.