I SA/Wa 1545/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie WSA Dariusz Chaciński (spr.) WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi A. D., Z. N., K. N. i P. N. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 157/14 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 7.000 (siedem tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] solidarnie na rzecz A. D., Z. N., K. N. i P. N. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 157/14 złożyli: A. D., Z. N., K. N. i P. N., reprezentowani przez adwokata K. M. Wskazanym powyżej orzeczeniem, w pkt 1, Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z 26 marca 2013 r., o ustalenie odszkodowania za nieruchomość, położoną w [...] ozn. hip. ,, [...]’’ nr rej. hip. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W pkt 2 zaś tego orzeczenia stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W złożonej skardze skarżący wnieśli o wymierzenie grzywny Prezydentowi [...] w maksymalnej wysokości, tj. dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Strona skarżąca uzasadniła, że pomimo upływu terminu przewidzianego do załatwienia sprawy przez Sąd oraz wezwania do wykonania ww. wyroku, do chwili obecnej sprawa nie została rozstrzygnięta przez Prezydenta. Organ nie podjął ani jednej czynności w sprawie. Odpowiadając na skargę Prezydent [...] wniósł o oddalenie skargi. Wyjaśnił, że pismami z 16 listopada 2015 r., wystąpił do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...] o przesłanie akt lokalizacyjnych dot. przedmiotowej nieruchomości, do Archiwum Państwowego w [...] o lokalizacje wydane dla P. oraz do Archiwum Państwowego [...] o przesłanie materiałów, dotyczących przeznaczenia nieruchomości w Ogólnym Planie Zabudowania Miasta [...], zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych [...] sierpnia 1931 r. Organ ponadto wskazał, że ze względu na obowiązek, wynikający z art. 7, art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całości materiału dowodowego, pozwalającego na dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy, a także z uwagi na bardzo dużą ilość wpływających spraw z zakresu odszkodowań, nie było możliwości zakończenia niniejszej sprawy w terminie określonym w art. 36 Kpa. Pełnomocnik stron został poinformowany o aktualnym stanie sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Przedmiotowa skarga została wniesiona w trybie art. 154 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.). Art. ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powyższego przepisu wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę (wydanym na podstawie art. 149 ppsa.) i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie - w ocenie Sądu - obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 16 lipca 2014 r., zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z 26 marca 2013 r., o ustalenie odszkodowania za nieruchomość, położoną w [...] ozn. hip. ,, [...] nr rej. hip. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W pkt 2 zaś tego orzeczenia stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Odpis prawomocnego wyroku z 16 lipca 2014 r., wraz z uzasadnieniem, postanowieniem o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w ww. wyroku oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczony został Prezydentowi [...] 12 stycznia 2015 r., co wynika z akt sądowych o sygn. I SAB/Wa 157/14 (k. 62). Oznacza to, że termin załatwienia sprawy, wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, upłynął 12 marca 2015 r. Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu, wezwania do wykonania powołanego wyroku, organ nie wydał rozstrzygnięcia. Jak wynika z nadesłanych akt administracyjnych sprawy, po ich zwrocie przez Sąd, Prezydent nie podjął w sprawie żadnych czynności, mających na celu załatwienie sprawy (pomimo wezwań skarżących pismami z 22 kwietnia 2015 r., 3 marca 2016 r., 24 marca 2017 r.) do wykonania prawomocnego wyroku z 16 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 157/14). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie już dwukrotnie wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę za niewykonanie wyroku z 16 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 157/14 (tj. wyrok z 22 września 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 1044/15 – grzywna w wysokości 1000 zł., wyrok z 7 września 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 820/16 – grzywna w wysokości 5000 zł.). Stosownie do art. 154 § 6 ppsa., grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 16 lutego 2017 r., w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2016 r., i w drugim półroczu 2016 r., przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2016 r., wyniosło 3.536,87 zł. W przedstawionych powyżej okolicznościach sprawy - z uwagi na przekroczenie terminu, wyznaczonego przez Sąd na załatwienie sprawy oraz dwukrotne wcześniejsze ukaranie - Sąd uznał, iż grzywna w wysokości 7.000 złotych jest adekwatną sankcją dla Prezydenta [...] za niewykonanie wyroku z 16 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 157/14. Przy czym wziął też pod uwagę okoliczność, iż może ona zostać wymierzona wielokrotnie. Wskazać należy, że rozpoznając sprawę, Sąd jednocześnie - stosownie do art. 154 § 2 ppsa - stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Sąd stanął na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie zaistniała bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. Wynika to z faktu, że organ, po zwrocie akt sprawy, wraz z wyrokiem, wydanym w przedmiocie bezczynności, nie podjął w sprawie przez ponad dwa lata żadnych czynności, nakierowanych na zakończenie postępowania. Powyższe uzasadnia uznanie działania organu, po wydaniu wyroku w przedmiocie bezczynności za rażąco naruszające prawo. Sądowi znany jest z urzędu, zarówno fakt, że sprawy odszkodowań za grunty [...] należą, ze względu na swój historyczny charakter, do spraw trudnych i skomplikowanych, jak też okoliczność wpływu dużej ich ilości do organu. Powyższe nie może jednak w niniejszym przypadku wpłynąć na dokonaną ocenę, gdyż działania organu, po otrzymaniu prawomocnego wyroku, trudno uznać za nakierowane na rozpoznanie sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w związku z art. 154 § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1, 2 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów sądowych (pkt 3 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 tej ustawy.