I SA/Gd 1008/15
WyrokWSA w Gdańsku2015-09-16
Skład orzekający: Małgorzata Tomaszewska, Elżbieta Rischka, Ewa Wojtynowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego oddalające zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, dotyczące m.in. nieistnienia obowiązku, zawyżenia odsetek i kosztów egzekucyjnych, braku wymagalności obowiązku, niedopuszczalności egzekucji i zastosowanego środka egzekucyjnego, braku doręczenia upomnienia oraz niespełnienia wymogów tytułu wykonawczego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo rozpoznał zarzuty strony. Obowiązek podatkowy z tytułu VAT za sierpień 2009 r. istniał, a jego egzekucja była dopuszczalna. Odsetki i koszty zostały naliczone prawidłowo, a upomnienie zostało doręczone. Tytuł wykonawczy spełniał wymogi formalne, a zastosowany środek egzekucyjny (zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego) był dopuszczalny i skuteczny. W związku z tym skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący J. G. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, które uznało za niezasadne zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Egzekucja dotyczyła zaległości w podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r. Skarżący zarzucał m.in. nieistnienie obowiązku, zawyżenie odsetek i kosztów, brak wymagalności, niedopuszczalność egzekucji i zastosowanego środka, brak doręczenia upomnienia oraz wady tytułu wykonawczego. Organy administracji uznały zarzuty za niezasadne, wskazując na prawidłowość naliczeń, doręczeń i spełnienie wymogów formalnych.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Dorota Kotlarek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 września 2015 r. sprawy ze skargi J. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w z dnia 29 kwietnia 2015 r., nr EA/511-0004/15/11/MW w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 - dalej: k.p.a.) oraz 34 § 5 w trybie art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 – dalej: u.p.e.a. ), po rozpoznaniu zażalenia J. G. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 11 marca 2015 r., którym uznano zarzuty do postępowania egzekucyjnego za niezasadne, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Podstawą powyższego rozstrzygnięcia były następujące ustalenia i rozważania:
Organ egzekucyjny będący jednocześnie wierzycielem – Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku J .G. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 5 listopada 2014 r., nr [...], obejmującego zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r. w wysokości 4.508 zł.
Podstawę prawną dochodzonej należności stanowiła decyzja Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia 15 września 2014 r., którą utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 29 maja 2014 r. określającą skarżącemu za sierpień 2009 r. kwotę zobowiązania w podatku od towarów i usług w wysokości 4.508 zł.
W toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułu wykonawczego organ egzekucyjny wystawił zawiadomienie nr [...], które doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 26 listopada 2014 r. i w wyniku jego realizacji przelał w dniu 28 listopada 2014 r., na rachunek bankowy organu egzekucyjnego środki pieniężne w wysokości 7.685,37 zł, doprowadzając do całkowitej realizacji ww. tytułu wykonawczego.
Odpis powyższego zawiadomienia, wraz z odpisem ww. tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanemu w dniu 5 grudnia 2014 r.
Pismem z dnia 11 grudnia 2014 r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, na podstawie art. 33 pkt 1, 2, 3, 6, 7, 8 i 10 u.p.e.a., zgłosił następujące zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego: wykonania, wygaśnięcia, nieistnienia obowiązku; nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek; braku wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (zawyżenie odsetek na skutek nieuwzględnienia okresów przerw w ich naliczaniu i zawyżenie kosztów egzekucyjnych); określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji; niedopuszczalności egzekucji administracyjnej; niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego; braku uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a. przed wystawieniem tytułu wykonawczego; zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów, o których mowa w art. 27 u.p.e.a.
Po ponownym przeprowadzeniu postępowania postanowieniem z dnia 11 marca 2015 r. organ egzekucyjny uznał zgłoszone zarzuty za niezasadne.
Po rozpatrzeniu zażalenia na powyższe postanowienie Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2015 r., utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że organ egzekucyjny prawidłowo rozstrzygnął w kwestii zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów.
Dyrektor wyjaśnił, że w badanej sprawie bezspornym jest, iż zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r. w kwocie 4.508 zł określone zostało skarżącemu decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 29 maja 2014 r., następnie utrzymaną w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzją z dnia 15 września 2014 r. Wskazana decyzja została doręczona pełnomocnikowi podatnika w dniu 1 października 2014 r. Strona wniosła skargę od tej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, jednakże powyższe orzeczenie nadal pozostaje w obrocie prawnym.
Zatem stwierdzić należy, że obowiązek (nieuregulowane w terminie płatności zobowiązanie w podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r.) objęty tytułem wykonawczym nr [...], wystawionym w dniu 5 listopada 2014 r. w oparciu o ww. decyzję z dnia 15 września 2014 r. - istnieje, a więc zgłoszony przez stronę zarzut nieistnienia obowiązku należy uznać za nieuzasadniony.
Odnosząc się do kwestii zaliczenia nadpłat na poczet zaległości wynikającej z decyzji organ zauważał, że postanowieniem nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał przeksięgowania z nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych PIT-37 za 2013 r. w kwocie 1.666 zł na zaległość w podatku od towarów i usług za lipiec 2009 r., wynikającą z decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 2 lipca 2014 r., którą utrzymano w mocy decyzję organu I instancji z dnia 3 kwietnia 2014 r. Natomiast postanowieniem nr [...] dokonano przeksięgowania ze zwrotu niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym w kwocie 21.402 zł oraz zgodnie z wnioskiem podatnika z dnia 2 czerwca 2014 r. na zaległość w podatku od towarów i usług za: lipiec, październik i grudzień 2009 r. oraz styczeń 2010 r., wynikającą z ww. decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Zatem orzeczenia, na które powołuje się strona nie dotyczą zobowiązania określonego ostateczną decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 29 maja 2014 r. Zatem podniesiony przez pełnomocnika zarzut wykonania obowiązku z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r. jest niezasadny. Tym samym niezasadny jest zarzut wygaśnięcia tego obowiązku.
Oceniając z kolei zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek w kwocie wynikającej z ww. tytułu wykonawczego, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odsetki za zwłokę od zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r., które w dniu 26 września 2009 r. stało się zaległością podatkową, obliczone od kwoty należności głównej wynoszącej 4.508 zł na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, tj. na dzień 5 listopada 2014 r. stanowią kwotę 2.697,60 zł. W sprawie nie wystąpiły bowiem przesłanki przerw w naliczaniu odsetek za zwłokę w, o których mowa w art. 54 § 1 pkt 3 i pkt 7 ustawy Ordynacja podatkowa, albowiem zachowany został 2 miesięczny termin do wydania decyzji przez organ odwoławczy oraz 3 miesięczny termin do wydania decyzji przez organ pierwszej instancji.
W kwestii podniesionego przez pełnomocnika strony wniosku o rozłożenie na raty niespłaconej dotychczas zaległości podatkowych (wraz z odsetkami za zwłokę) z tytułu podatku od towarów i usług, organ odwoławczy stwierdził, że wniosek ten zawarty w piśmie z dnia 12 sierpnia 2014 r. dotyczył rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług za inne okresy rozliczeniowe niż objęte spornym tytułem wykonawczym.
W niniejszej sprawie nie wystąpiła również przesłanka niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] na podstawie zawiadomienia z dnia 19 listopada 2014 r. nr [...], gdyż organ egzekucyjny zastosował jeden ze środków egzekucyjnych, do którego zastosowania upoważniła go ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 1a pkt 12 lit. a u.p.a.).
Dyrektor Izby Skarbowej stanął na stanowisku, że w aktach sprawy nie znajduje potwierdzenia również zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. W rozpoznawanej sprawie upomnienie z dnia 8 października 2014 r. nr [...], zawierające wezwanie do uregulowania należności z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r. w kwocie 4.508 zł wraz z odsetkami na dzień wystawienia upomnienia w wysokości 2.670 zł oraz kosztami upomnienia w wysokości 11,60 zł zostało doręczone skarżącemu za pośrednictwem poczty w dniu 27 października 2014 r. Datę odbioru upomnienia wpisano w tytule wykonawczym nr [...] w poz. E 9. W ocenie organu także wysokość zarówno należności głównej, jak i odsetek za zwłokę wykazana w dokumencie z dnia 8 października 2014 r. nr [...] jest prawidłowa, co wynika z akt sprawy.
W ocenie organu odwoławczego w badanej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego zastosował przewidziany prawem środek egzekucyjny, który okazał się w pełni skuteczny. Przy czym zobowiązany nie wykazał, na czym miałaby polegać dolegliwość tego środka egzekucyjnego. Natomiast samo wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie stanowi żadnego prawnego ograniczenia dla organu egzekucyjnego do podejmowania czynności egzekucyjnych.
Dyrektor Izby Skarbowej, w wyniku oceny spornego tytułu wykonawczego pod kątem prawidłowości jego wystawienia zgodnie z wymogami określonymi w art. 27 § 1 u.p.e.a., stwierdził, że tytuł ten spełnia wszelkie wymogi formalne, w szczególności zawiera dane określone w art. 27 § 1 pkt 3 ww. ustawy.
Z treści ww. tytułu wykonawczego wynika, że jego część E Dane dotyczące należności pieniężnych wierzyciel wypełnił następująco: rodzaj należności pieniężnej (E 2) - podatek od towarów i usług, kwota należności pieniężnej (E.1 1) - 4.508,00 zł, kwota odsetek na dzień wystawienia tytułu wykonawczego (E.1 3) - 2.697,60 zł.
Mając powyższe na względzie trudno przyznać rację stronie, która twierdzi, że "określenie rodzaju należności jest bardzo nieprecyzyjne i niezgodne z rozstrzygnięciem decyzji ostatecznej (...)". Jak już wcześniej oceniono, wierzyciel prawidłowo wpisał w tytule wykonawczym wysokości należności głównej, odsetek za zwłokę oraz datę doręczenia zobowiązanemu upomnienia. Zaskarżone postanowienie zawiera także wszystkie niezbędne elementy wymienione w art. 124 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Odnosząc się do zarzutu, że organ pierwszej instancji w rozstrzygnięciu zaskarżonego postanowienia nie odniósł się do poszczególnych zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie ww. tytułu wykonawczego, Dyrektor zauważył, że niewyszczególnienie w sentencji postanowienia zarzutów, które wniosła strona w piśmie z dnia 11 grudnia 2014 r. nie stanowi o jego wadliwości. Naczelnik Urzędu Skarbowego w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia ocenił wszystkie zarzuty wymienione w punktach od 1 do 9 pisma strony i zgodnie z rozstrzygnięciem uznał je za nieuzasadnione.
Postanowieniem z dnia 11 marca 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego oddalił zarzuty wniesione przez stronę i wobec zapisu art. 34 § 4 u.p.e.a., nie było podstawy do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, jako konsekwencji uznania zasadności zarzutów oraz w przedmiocie uchylenia zastosowanego środka egzekucyjnego. Z powyższych względów, zarzuty zażalenia w tym zakresie są bezzasadne.
Niezależnie od powyższego Dyrektor zauważył, że egzekucja administracyjna wszczęta w oparciu o przedmiotowy tytuł wykonawczy została zakończona - w wyniku realizacji przez [...] zajęcia dokonanego zawiadomieniem nr [...] - w dniu 28 listopada 2014 r., a więc jeszcze przed wpływem do Urzędu pisma zawierającego zarzuty z art. 33 u.p.e.a.
Dyrektor Izby Skarbowej nie podzielił również zarzutu zażalenia, jakoby postanowienie organu I instancji zostało wydane przedwcześnie z uwagi na nieprawomocność postanowienia tego organu z dnia 2 marca 2015 r. nr [...]. Zdaniem Dyrektora wskazane postanowienie stało się ostateczne i podlegało wykonaniu, dlatego Naczelnik Urzędu Skarbowego obowiązany był ponownie rozpoznać sprawę, co uczynił zaskarżonym postanowieniem.
Na powyższe postanowienie skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie przepisów:
- art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., w zw. z art. 18 i art. 34 § 1, § 4, § 5 w zw. z art. 33 pkt 1, 2, 3, 6, 7, 8, i 10 u.p.e.a.;
- art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 18, art. 34 § 1, § 4, § 5 w zw. z art. 33 pkt 1, 2, 3, 6, 7, 8 i 10 u.p.e.a.
W uzasadnieniu skarżący powtórzył argumenty podniesione w zażaleniu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji i postanowień z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. Nr z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., określanej dalej jako p.p.s.a.). Ponieważ prawo wspólnotowe począwszy od dnia 1 maja 2004 r. stało się częścią polskiego porządku prawnego, dokonywana przez Sąd ocena legalności decyzji dotyczy jej zgodności z prawem stanowionym, tak przez polskiego ustawodawcę, jak i ustawodawcę wspólnotowego.
Z przepisu art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności tylko do zarzutów i wniosków skargi.
Posiadając tak określony zakres swojej kognicji Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, co byłoby podstawą wyeliminowania go z obrotu prawnego.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że przy rozstrzyganiu w przedmiocie zarzutów zobowiązanego przyjęta przez ustawodawcę procedura odwoławcza nie jest tożsama z modelem rozpoznawania środków odwoławczych w ogólnym postępowaniu administracyjnym (por. art. 34 u.p.e.a.).
Zgodnie z ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji rozpoznawanie zarzutów odbywa się dwufazowo: (1) rozpatrzenie zarzutów i wydanie postanowienia oraz (2) wniesienie zażalenia na postanowienie w sprawie zarzutu. Pierwszy etap (1) odbywa się przed organem egzekucyjnym, natomiast drugi etap (2) prowadzony jest przed organem wyższego stopnia w stosunku do organu egzekucyjnego. O ile zarzuty wnieść może tylko zobowiązany, o tyle zażalenie na postanowienie w przedmiocie zarzutów może wnieść zobowiązany oraz wierzyciel niebędący jednocześnie organem egzekucyjnym.
W rozpoznawanej sprawie wskazać należy, że do podstawowych różnic przy rozpatrywaniu zarzutów i odwołań należy zaliczyć to, że postępowanie w trybie art. 34 u.p.e.a. przede wszystkim ogranicza się do rozpatrzenia samego zarzutu ("w zakresie zgłoszonych zarzutów") i nie obejmuje rozpoznania - tak jak w odwołaniach - całej sprawy. W doktrynie podkreśla się, że ewentualne wyjście poza granice zgłoszonych zarzutów jest niedopuszczalne, pozbawione podstawy prawnej, i czyniąc to i wierzyciel i organ egzekucyjny oraz ich organy wyższego stopnia działałyby bez podstawy prawnej - czyli postanowienia ich kwalifikowałyby się do uznania za nieważne (por. Cezary Kulesza, Komentarz do art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; LEX).
Tak więc, dyspozycja art. 34 u.p.e.a., stanowiąca podstawę prawną skarżonego postanowienia, wskazuje na dwa rodzaje postanowień w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne, zgłoszonych na podstawie art. 33 pkt 1-7, pkt 9 i pkt 10 u.p.e.a. tj. postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zarzutów oraz postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów (por. art. 34 § 4 u.p.e.a.), przy czym od obydwu postanowień przysługuje zażalenie (art. 34 § 2 i 5 u.p.e.a.). Odnośnie przesłanek wymienionych w art. 33 pkt 1-5 wypowiedź wierzyciela jest dla organu wiążąca.
Organem właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie wierzyciela wyrażające stanowisko w zakresie zarzutów jest właściwy do tego wierzyciela organ wyższego stopnia, o którym mowa w art. 17 k.p.a.
Przechodząc do oceny zgodności z prawem rozstrzygnięcia organu odwoławczego, należy wyjaśnić, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 kwietnia 2015 r., utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 11 marca 2015 r., wydane na podstawie art. 34 u.p.e.a., którym organ pierwszej instancji oddalił zgłoszone przez skarżącego, jako zobowiązanego, w toku postępowania egzekucyjnego zarzuty o jakich mowa w art. 33 pkt 1, 2, 3, 6, 7, 8 i 10 u.p.e.a.
Istota sporu sprowadza się zatem do ustalenia, czy zasadnie Dyrektor Izby uznał zarzuty wniesione przez skarżącego na prowadzone postępowanie egzekucyjne za nieuzasadnione.
W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlega wyłącznie prawidłowość zastosowania przez organy przepisów u.p.e.a. Jak słusznie wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 października 1999 r. (sygn. akt IV SA 1104/96), w trakcie postępowania egzekucyjnego zobowiązany, kwestionując prowadzenie tego postępowania, może wnieść zarzuty tylko i wyłącznie z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 u.p.e.a.
Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia należy przypomnieć, że ww. przepis art. 33 u.p.e.a. przyjmuje ogólną zasadę, że zarzuty można wnieść tylko z przyczyn taksatywnie wymienionych w tym artykule (zawiera enumeratywny katalog okoliczności, które mogą być podstawą zarzutu). Zgodnie z jego treścią podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27.
W rozpoznawanej sprawie skarżący pismem z dnia 11 grudnia 2014 r. na podstawie art. 33 pkt 1, 2, 3, 6, 7, 8 i 10 u.p.e.a., zgłosił następujące zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego: wykonania, wygaśnięcia, nieistnienia obowiązku; nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek; braku wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (zawyżenie odsetek na skutek nieuwzględnienia okresów przerw w ich naliczaniu i zawyżenie kosztów egzekucyjnych; określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji; niedopuszczalności egzekucji administracyjnej; niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego; braku uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a. przed wystawieniem tytułu wykonawczego; zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów, o których mowa w art. 27 u.p.e.a.
Sąd podziela stanowisko organów co do bezzasadności zgłoszonych przez skarżącego zarzutów.
W sprawie bezspornym jest, że zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r. w kwocie 4.508 zł określone zostało skarżącemu decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 29 maja 2014 r., następnie utrzymaną w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzją z dnia 15 września 2014 r. Wskazana decyzja została doręczona pełnomocnikowi podatnika w dniu 1 października 2014 r. Strona wniosła skargę od tej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, jednakże powyższe orzeczenie nadal pozostaje w obrocie prawnym. Przy czym skład orzekający w niniejszej sprawie zauważa, że skarga strony wniesiona na ww. decyzję Dyrektora, została oddalona wyrokiem tut. Sądu z dnia 4 sierpnia 2015 r., sygn. I SA/Gd 1418/14. Do dnia sporządzenia niniejszego uzasadnienia skarżący nie wniósł na powyższy wyrok skargi kasacyjnej.
Zatem stwierdzić należy, że obowiązek (nieuregulowane w terminie płatności zobowiązanie w podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r.) objęty ww. tytułem wykonawczym wystawionym w oparciu o decyzję z dnia 15 września 2014 r. - istnieje, a więc zgłoszony przez stronę zarzut nieistnienia obowiązku należy uznać za nieuzasadniony.
Odnosząc się do kwestii zaliczenia nadpłat na poczet zaległości wynikającej z decyzji słusznie wyjaśnił Dyrektor, że postanowieniem nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał przeksięgowania z nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych PIT-37 za 2013 r. w kwocie 1.666 zł na zaległość w podatku od towarów i usług za lipiec 2009 r., wynikającą z decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 2 lipca 2014 r., którą utrzymano w mocy decyzję organu I instancji z dnia 3 kwietnia 2014 r. Natomiast postanowieniem nr [...] dokonano przeksięgowania ze zwrotu niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym w kwocie 21.402 zł oraz zgodnie z wnioskiem podatnika z dnia 2 czerwca 2014 r. na zaległość w podatku od towarów i usług za: lipiec, październik i grudzień 2009 r. oraz styczeń 2010 r., wynikającą z ww. decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Zatem orzeczenia, na które powołuje się strona nie dotyczą zobowiązania określonego ostateczną decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego dnia 29 maja 2014 r. Zatem podniesiony przez pełnomocnika zarzut wykonania obowiązku z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r. jest niezasadny. Tym samym niezasadny jest zarzut wygaśnięcia tego obowiązku.
Nie budzi w ocenie Sądu również kwestia obowiązku zapłaty odsetek w kwocie wynikającej z ww. tytułu wykonawczego. Odsetki za zwłokę od zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2009, które w dniu 26 września 2009 r. stało się zaległością podatkową, obliczone od kwoty należności głównej wynoszącej 4.508 zł na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, tj. na dzień 5 listopada 2014 r. stanowią kwotę 2.697,60 zł. W sprawie nie wystąpiły bowiem przesłanki przerw w naliczaniu odsetek za zwłokę w, o których mowa w art. 54 § 1 pkt 3 i pkt 7 ustawy Ordynacja podatkowa, albowiem zachowany został 2 miesięczny termin do wydania decyzji przez organ odwoławczy oraz 3 miesięczny termin do wydania decyzji przez organ pierwszej instancji.
W kwestii podniesionego przez pełnomocnika strony wniosku o rozłożenie na raty niespłaconej dotychczas zaległości podatkowych (wraz z odsetkami za zwłokę) z tytułu podatku od towarów i usług, zgodzić należy się z organem odwoławczym, że wniosek ten zawarty w piśmie z dnia 12 sierpnia 2014 r. dotyczył rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług za inne okresy rozliczeniowe niż objęte spornym tytułem wykonawczym.
W niniejszej sprawie nie wystąpiła również przesłanka niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] na podstawie zawiadomienia z dnia 19 listopada 2014 r. nr [...], gdyż organ egzekucyjny zastosował jeden ze środków egzekucyjnych, do którego zastosowania upoważniła go ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 1a pkt 12 lit. a u.p.a.).
Nie jest zgodny z prawdą zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. W rozpoznawanej sprawie upomnienie z dnia 8 października 2014 r. nr 1904/14, zawierające wezwanie do uregulowania należności z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2009 r. w kwocie 4.508 zł wraz z odsetkami na dzień wystawienia upomnienia w wysokości 2.670 zł oraz kosztami upomnienia w wysokości 11,60 zł zostało doręczone skarżącemu za pośrednictwem poczty w dniu 27 października 2014 r. Datę odbioru upomnienia wpisano w tytule wykonawczym nr [...] w poz. E 9.
W badanej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego zastosował przewidziany prawem środek egzekucyjny, który okazał się w pełni skuteczny. Przy czym zobowiązany nie wykazał, na czym miałaby polegać dolegliwość tego środka egzekucyjnego. Natomiast samo wniesienie skargi do sądu administracyjnego, pomijając już fakt, że skarga strony została oddalona co wskazano wyżej, nie stanowi żadnego prawnego ograniczenia dla organu egzekucyjnego do podejmowania czynności egzekucyjnych. Warto w tym miejscu także wskazać, że w świetle ustawy egzekucyjnej, zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego jest jednym z najmniej uciążliwych środków egzekucyjnych.
W ocenie Sądu sporny tytuł wykonawczy wystawiony został zgodnie z wymogami określonymi w art. 27 § 1 u.p.e.a., Spełnia wszelkie wymogi formalne, w szczególności zawiera dane określone w art. 27 § 1 pkt 3 ww. ustawy.
Z treści ww. tytułu wykonawczego wynika, że jego część E Dane dotyczące należności pieniężnych wierzyciel wypełnił następująco: rodzaj należności pieniężnej (E 2) - podatek od towarów i usług, kwota należności pieniężnej (E.1 1) - 4.508,00 zł, kwota odsetek na dzień wystawienia tytułu wykonawczego (E.1 3) - 2.697,60 zł.
Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut naruszenia art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. albowiem treść rozstrzygnięcia i uzasadnienia postanowień organów administracji odpowiada wymogom wskazanym w tych przepisach. Rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 124 § 1 k.p.a. to stanowcze, władcze stwierdzenie organu, określające prawa bądź obowiązki strony, stwierdzające, czy wniosek, zarzuty złożone przez stronę zostały uwzględnione bądź uznane za bezzasadne. Z części wstępnej postanowienia powinno wynikać, kto je wydał, kiedy, kto jest jego adresatem i ewentualnie kto jest uczestnikiem postępowania, powołanie podstawy prawnej, przez które należy rozumieć przytoczenie przepisów, na podstawie których organ orzekał. Przy wielości zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym (opartych na kilku podstawach), złożonych przez jedną stronę, dopuszczalne jest sformułowanie rozstrzygnięcia poprzez stwierdzenie, że wszystkie one są nieuzasadnione. Rozstrzygnięcie takie jest czytelne i zrozumiałe. Natomiast wyjaśnienie podstawy prawnej winno się znaleźć w uzasadnieniu postanowienia. W tej części postanowienia jest miejsce na opisanie dotychczasowego przebiegu sprawy, przytoczenie argumentacji przedstawionej przez stronę, odniesienia się do niej i przeprowadzenia wywodów prawnych, z których wynikać będzie, jaki stan faktyczny organ uznał za udowodniony i dlaczego, jak organ rozumie zastosowane przepisy prawa i dlaczego w ocenie organu mają one (bądź nie mają) zastosowanie w danej sprawie. Wszystkie te warunki zostały przez oba organy spełnione. Przekonanie strony o wadliwości podjętego rozstrzygnięcia nie może być utożsamiane z brakiem uzasadnienia odpowiadającego wymogom wynikającym z art. 124 § 1 i § 2 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło