IV SAB/Gl 348/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi K. K. na bezczynność Wójta Gminy P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. W dniu 02 października 2017 r. Ka. K. skierowała droga elektroniczną do Wójta Gminy P. wniosek z dnia 30 września 2017 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w zakresie posiadanych przez Gminę P. samochodów służbowych, osób uprawnionych do korzystania z samochodów służbowych, kosztów zatrudnienia kierowcy w latach 2010 - 2017, kosztów zużycia paliwa w latach 2010 -2017, wykorzystania samochodów służbowych do celów prywatnych w latach 2014 - 2017, oraz kosztów delegacji w w latach 2010 - 2017. Wniosła o przesłanie informacji pocztą elektroniczną na adres e-mail: [...]. W dniu 16 października 2017 r. drogą elektroniczną K. K. została poinformowana, że odpowiedź na jej wniosek zostanie udostępniona w terminie do dnia 01 grudnia 2017 r. z uwagi na obszerny zakres wnioskowanej informacji, zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o dostepie do informacji publicznej.. Informacja powyższa została przesłana przez pracownika merytorycznego ds. udostępniania informacji publicznej – I. H., zaś w załączeniu znalazło się pismo Urzędu Gminy w P. z dnia 16 października 2017 r. podpisane przez A. K. - Kierownika Referatu Komunikacji Społecznej, Informatyki i Promocji (w zakresie działania Referatu znajduje się udostępnianie informacji publicznej). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2017 r. (data wpływu do organu 24 października 2017 r.) skarżąca K. K. wskazała, że działając na podstawie art. 3 § 2 pkt. 8 w związku z art. 3 § 2 pkt. 4, art. 50 § 1 i art. 149 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zaskarża bezczynność Wójta Gminy P. w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia 29 grudnia 2016 roku o udostępnienie informacji publicznej, co stanowi naruszenie: art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP i art. 4 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 Ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.). W związku z powyższym wniosła o: zobowiązanie Wójta Gminy P. do rozpoznania wniosku K. K. z dnia 30 września 2017 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; zasądzenie od skarżonego kosztów postępowania według norm przepisanych ukaranie Wójta Gminy P. W uzasadnieniu wskazała, że w/wym. wniosek o udostępnienie informacji publicznej polegającej na przekazaniu danych nt. kosztów paliwa zakupionego do pojazdów służbowych. Podniosła, iż wniosek został przesłany do Wójta Gminy P. za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej E-BOI. Podnosiła, że uprawnienie do uzyskania informacji publicznej ma umocowanie konstytucyjne i stosownie do art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Następnie skarżąca omówiła przepisy umowy o dostępie do informacji publicznej. Przywołała poglądy doktryny i orzecznictwa sądów administracyjnych. W opinii skarżącej Wójt Gminy P. mimo terminu określonego w art. 13 ust. 1 i 2 ustawy, zobowiązującego go do udostępnienia informacji publicznej w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku, tego terminu nie dotrzymał. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy termin ten minął 16 października 2017 roku. Nie może zatem ulegać wątpliwości, że Wójt pozostaje w zwłoce w załatwieniu złożonego wniosku. Skarżąca podniosła, że nie otrzymała od organu lub osoby przez niego upoważnionej, zarówno wnioskowanej informacji publicznej, jak i pisma, które wskazywałoby na powody opóźnienia oraz termin, w jakim nastąpi udostępnienie wnioskowanej informacji (zgodnie z art. 13. ust. 2 ustawy). W opinii skarżącej w niniejszym postępowaniu Wójt Gminy P. nie podjął żadnego ze wskazanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej działań, a to prowadzi do przyjęcia, że dopuscił się bezczynności w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej, gdyż organ nie uczynił zadość żądaniu skarżącej, wskazanemu we wniosku. Nie wydał też stosownej decyzji ze wskazaniem podstaw i przyczyn odmowy. W konsekwencji pozostał w bezczynności. W odpowiedzi na skargę z dnia 07 listopada 2017 r. Wójt Gminy P. wskazał, że wnosi o jej oddalenie. Podniósł, iż w dniu 16 października 2017 r. drogą elektroniczną skarżąca została poinformowana, że odpowiedź na Jej wniosek zostanie udostępniona w terminie do dnia 01 grudnia 2017 r. z uwagi na obszerny zakres wnioskowanej informacji, zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy. Zauważył przy tym, iż zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej "jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku". Podsumowując organ wskazał, że mając na uwadze powyższe należy dojść do przekonania, że w niniejszej sprawie nie upłynął jeszcze wyznaczony przez organ termin do udzielenia informacji publicznej objętej wnioskiem skarżącej, zaś samo przedłużenie terminu nastąpiło zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy, a co za tym idzie skarga niniejsza nie zasługuje na uwzględnienie. W piśmie procesowym z dnia 07 grudnia 2017 r. skarżąca podniosła, że odpowiedź na skargę sporządzona przez pełnomocnika organu nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem Kierownik Referatu Komunikacji Społecznej, Informatyki i Promocji nieposiadający stosownego upoważnienia od organu jakim jest Wójt Gminy P., nie mieści się w katalogu podmiotów uprawnionych do udostępniania informacji publicznej określonym w art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zatem organ ten nie zadośćuczynił obowiązkowi nałożonemu przepisami cytowanej wyżej ustawy. Skutkiem takiego działania jest pozostawanie organu w bezczynności, bowiem nie zadośćuczynił on żądaniu skarżącej w przewidziany prawem sposób, a jej wniosek nie został rozpoznany. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) – dalej "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a, w tym obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w udzielaniu informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 poz. 1764.) – dalej: "u.d.i.p." W tym miejscu należy również wyjaśnić, że zgodnie z art. 134 p.p.s.a., sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie granicami skargi nie oznacza, że sąd może czynić przedmiotem rozważań i ocen wszystkie aspekty skargi, bez względu na granice danej sprawy. Ponadto, sąd ocenia zasadność skargi na bezczynność wniesionej w trybie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. według stanu na dzień jej wniesienia, a nie na dzień orzekania przez sąd administracyjny. Wniosek taki należy również wyprowadzić a contrario z treści art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., który dotyczy obowiązku stwierdzenia przez sąd, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzanie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, którego to obowiązku nie znosi załatwienie sprawy przez organ po wniesieniu skargi, czy szerzej ustanie stanu bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, będące podstawą umorzenia postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zakresie uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania poprzez zobowiązanie organu do podjęcia konkretnych działań w określonym terminie. Według art. 13 ustawy z 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Ustawodawca nałożył na organ administracyjny, który nie jest w stanie załatwić sprawy w terminie prawem przewidzianym (nawet z przyczyn niezależnych od organu), obowiązek zawiadomienia o tym fakcie stron postępowania wraz ze wskazaniem nowego terminu załatwienia sprawy nie dłuższym, niż 2 miesiące . Zgodnie zaś z art. 16 powołanej ustawy o dostępie do informacji publicznej odmowa udostępnienia informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej, następuje w drodze decyzji (ust. 1). Do decyzji, o której mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (ust. 2). Rozpoznanie wniosku o udzielenie informacji publicznej zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w powołanej ustawie o dostępie do informacji publicznej, następuje w formie czynności materialnotechnicznej w razie udzielenia informacji publicznej, zaś w razie odmowy udzielenia informacji publicznej – w formie decyzji. Nie udzielenie informacji publicznej (art. 13 ust. 1 powołanej ustawy o dostępie do informacji publicznej) oraz nie powiadomienie, w trybie art. 13 ust. 2 powołanej ustawy o dostępie do informacji publicznej, o powodach opóźnienia oraz powiadomienie o terminie, w jakim udostępni informację, oznacza bezczynność organu. Jeżeli organ nie realizuje przyznanej mu przez prawo kompetencji (tak od strony prawa, jak i obowiązku jej realizacji), to niezałatwienie sprawy kreuje stan bezczynności. Terminy dokonywania czynności procesowych w postępowaniu administracyjnym, a więc terminy wyznaczone do załatwienia sprawy, zajęcia stanowiska w sprawie, czy podejmowanie innych czynności procesowych, dookreślają nakaz działania na podstawie przysługującej organowi kompetencji. Terminy te określają ramy czasowe, w których powinna być zrealizowana kompetencja, aby nie można było zarzucić organowi bezczynności w jej wykonywaniu. To z upływem takiego terminu, w przypadku niezrealizowania kompetencji przez organ administracji publicznej, będzie dochodziło do powstania stanu bezczynności organu. Istotne dla stwierdzenia bezczynności przez organ wyższego stopnia lub przez sąd administracyjny jest więc niedochowanie terminu załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji, postanowienia lub podjęcie aktu albo dokonanie czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Sąd administracyjny rozpoznając skargę na bezczynność bada, czy nastąpiło uchybienie terminu do załatwienia sprawy (wynikającego z k.p.a., o.p. lub unormowań szczegółowych np. z ustawy o dostępie do informacji publicznej) oraz czy organ podejmował czynności procesowe zmierzające do załatwienia sprawy, jeżeli owe terminy zostały przekroczone. Zatem, bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej takiej czynności nie podejmuje. Tak więc bezczynność, następuje wówczas gdy organ milczy wobec wniosku strony o udzielenie konkretnej informacji. W sprawie niniejszej nie mamy do czynienia z taką sytuacją. Skarżący podaje w skardze datę 02 października 2017 r. jako dzień złożenia wniosku o udzielenie informacji publicznej i na tej podstawie wywodzi 14-dniowy termin udostępnienia informacji lub podjęcia nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie udostępnienia informacji. Jednak jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, że w dniu 16 października 2017 r. drogą elektroniczną skarżąca została poinformowana, że odpowiedź na jej wniosek zostanie udostępniona w terminie do dnia 01 grudnia 2017 r. z uwagi na obszerny zakres wnioskowanej informacji, zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Informacja powyższa została przesłana przez pracownika merytorycznego ds. udostępniania informacji publicznej – I. H., zaś w załączeniu znalazło się pismo Urzędu Gminy w P. z dnia 16 października 2017 r. podpisane przez A. K. - Kierownika Referatu Komunikacji Społecznej, Informatyki i Promocji (w zakresie działania Referatu znajduje się udostępnianie informacji publicznej). Powyższe okoliczności przywołano również w odpowiedzi na skargę z dnia 07 listopada 2017 r. Zatem w ocenie Sądu udzielenie odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji pismem nr [...] z dnia 16 października 2017 r. nie spowodowało wystąpienia stanu bezczynności po stronie organu administracyjnego. Nie zasługują na uwzględnienie twierdzenia skarżącej zawarte w piśmie procesowym z dnia 07 grudnia 2017 r., albowiem Kierownik Referatu Komunikacji Społecznej, Informatyki i Promocji (podobnie jak inspektor I.H.) posiadają stosowne upoważnienia od organu jakim jest Wójt Gminy P. do prowadzenia spraw z zakresu udostępniania informacji publicznej (upoważnienie Kierownika Referatu Komunikacji Społecznej, Informatyki i Promocji z dnia 05 grudnia 2016 r., upoważnienie inspektor I. H. z dnia 20 kwietnia 2015 r. – dostępne w aktach sprawy). Należy jednak przede wszystkim podkreślić, że skarżąca wystąpiła ze skargą na bezczynność w dacie 24 października 2017 r. (pismem z dnia 21 października 2017 r.), a więc w dniu w którym nie upłynął jeszcze termin do udzielenia informacji przez organ (skarga przedwczesna). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. Jednocześnie w związku z wnioskiem organu o zasądzenie kosztów postępowania wyjaśnić należy, że przepisy p.p.s.a. nie przewidują w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym (także w wypadku oddalenia skargi) możliwości zasądzenia od strony skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania.