II OSK 2963/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-07-20

Skład orzekający: Sędzia NSA Paweł Miładowski, Sędzia NSA Robert Sawuła, Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego obiektu budowlanego (izolacja akustyczna ściany) w sytuacji, gdy w pierwszej kolejności powinien być wyegzekwowany nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania lokalu (zaprzestanie działalności klubu muzycznego)?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w sytuacji, gdy istnieje ostateczna decyzja nakazująca przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu, organ nadzoru budowlanego nie może w pierwszej kolejności nakładać obowiązku usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego (izolacji akustycznej), jeśli nie wykaże, że nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania został trwale wykonany. W pierwszej kolejności powinno nastąpić wyegzekwowanie pierwotnego nakazu, a dopiero w dalszej kolejności, jeśli działalność muzyczna miałaby być legalnie prowadzona, można rozważać kwestie techniczne związane z hałasem.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła decyzję nakazującą Spółdzielni usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego ściany zewnętrznej lokalu użytkowego, które powodowały przenikanie hałasu z klubu muzycznego "L." do budynku mieszkalnego. Organy nadzoru budowlanego uznały, że nakaz został wykonany poprzez zamurowanie przejścia i zgłoszenie działalności gastronomicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że stan techniczny uzasadniał nałożenie obowiązku. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że w pierwszej kolejności należało wyegzekwować wcześniejszą decyzję nakazującą przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu (zaprzestanie działalności klubu muzycznego), a nie "dostosowywać" otoczenie do nielegalnie prowadzonej działalności.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej kwotę 1227 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 lipca 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 734/17 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości I. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] października 2016 r., [...]; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej [...] kwotę 1227 (jeden tysiąc dwieście dwadzieścia siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wyrokiem z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 734/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco. Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej "PINB", [...] nakazał Spółdzielni [...] przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu użytkowego przebudowanego dla potrzeb działalności muzycznej – nocnego klubu muzycznego "L." w budynku przy Al. [...] w W. bez wymaganego zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania właściwemu organowi. Następnie na skutek licznych wystąpień Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...], podnoszących kwestię nadmiernego hałasu przenikającego do budynku przy ul. [...] w W., powodowanego działalnością muzyczną prowadzoną przez najemcę lokalu – M. sp. z o.o., w lokalu użytkowym pn. "L." w budynku przy ul. [...] w W., PINB podjął czynności mające na celu ustalenie stanu faktycznego. Decyzją z dnia [...] października 2016 r., nr [...], PINB nakazał ww. Spółdzielni usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego ściany zewnętrznej w pomieszczeniu lokalu użytkowego – "L." w budynku przy ul. [...] w W. mających wpływ na przenikanie hałasu powodowanego działalnością muzyczną prowadzoną w lokalu użytkowym "L." poprzez wykonanie dodatkowej izolacji akustycznej wraz z warstwami wykończeniowymi ściany zewnętrznej budynku przy ul. [...] od strony lokalu użytkowego "L." z zastosowaniem materiałów dźwiękochłonnych zapewniających dostateczną izolacyjność akustyczną ściany i eliminację ponadnormowego przenikania dźwięków do przylegającego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W. w terminie 3 miesięcy od dnia, kiedy decyzja stanie się ostateczna. Organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany lub jego część może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, wówczas właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. Adresatem nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, o których mowa w art. 66 ust. 1 Prawo budowlane może być wyłącznie właściciel lub zarządca obiektu, bowiem tylko na tych podmiotach ciąży obowiązek utrzymania obiektu w należytym stanie technicznym. W trakcie toczącego się postępowania, po przeprowadzeniu w dniach 9 czerwca 2015 r., 3 września 2015 r. oraz 6 listopada 2015 r. czynności kontrolnych, PINB postanowieniem Nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nałożył na skarżącą Wspólnotę Mieszkaniową obowiązek sporządzenia ekspertyzy akustycznej w zakresie immisji hałasu z ww. lokalu użytkowego powodowanego działalnością muzyczną w lokalu wraz z ustaleniem przyczyn przenikania hałasu do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W. z uwzględnieniem mieszkania nr 1 w tym budynku w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania postanowienia. Zobowiązana Wspólnota przy piśmie z dnia 2 marca 2016 r. przedłożyła raport z badania poziomu dźwięku sporządzonego w lutym 2016 r. przez mgr M. K.. Wobec konieczności uzupełnienia przedłożonej dokumentacji PINB postanowieniem Nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. zobowiązał skarżącą Wspólnotę Mieszkaniową do uzupełnienia ww. raportu przez zbadanie i opisanie poziomu dźwięku (zwłaszcza w porze nocnej) we wszystkich lokalach mieszkalnych w budynku przy ul. [...] w W., w których jest on odczuwalny, a także sprecyzowanie przyczyn przenikania dźwięku przez konstrukcję budynku oraz wskazanie sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania postanowienia. Przy piśmie z dnia 30 sierpnia 2016 r. Wspólnota Mieszkaniowa przedłożyła ekspertyzę określającą przyczyny przenikania dźwięku do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul [...] w W. przez konstrukcję budynku oraz wskazanie sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, sporządzoną w sierpniu 2016 r. przez inż. J. S. i mgr inż. J. M., określającą przyczyny przenikania dźwięku do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. przez konstrukcję budynku oraz wskazanie sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Odwołania od ww. decyzji wnieśli skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa oraz ww. Spółdzielnia Zaskarżoną decyzją [...] WINB utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji. W ocenie organu odwoławczego, skoro w niniejszej sprawie ustalono nieodpowiedni stan techniczny ściany zewnętrznej w pomieszczeniu lokalu użytkowego, istniały podstawy do nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, w drodze decyzji, wydanej w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, określając jednocześnie termin wykonania tego obowiązku. Organ I instancji prawidłowo zinterpretował przedłożone opracowania. Raport z badania poziomu dźwięku w pomieszczeniach przeznaczonych do przebywania ludzi sporządzony w lutym 2016 r. przez mgr M. K. wykazał, iż hałas muzyczny w porze nocnej został przekroczony o 6,8 dB, zaś konstrukcja budynku o słabej izolacyjności akustycznej nie jest odpowiednia do sytuowania lokali mieszkalnych w bezpośrednim sąsiedztwie z klubami muzycznymi. Ponadto z ekspertyzy sporządzonej w sierpniu 2016 r. przez inż. J. S. i mgr inż. J. M. wynika, że w celu usunięcia przyczyn przenikania dźwięku do lokalu mieszkalnego nr [...] należy zwiększyć izolacyjność akustyczną przegrody między budynkami zlokalizowanymi przy ul. [...] poprzez dołożenie dodatkowej warstwy izolacyjnej od strony lokalu "L.". Ponadto WINB wskazał, że w obrocie prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja PINB z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], nakazująca ww. Spółdzielni przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu użytkowego przebudowanego dla potrzeb działalności muzycznej – nocnego klubu muzycznego "L." w budynku przy Al. [...] w W. bez wymaganego zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania właściwemu organowi. Organ powiatowy wyegzekwował ww. decyzję poprzez przymus zaprzestania działalności w sąsiednim lokalu (po dawnej księgarni w budynku przy ul. [...] w W.) użytkowanego samowolnie na potrzeby działalności klubu "L." i zamurowanie przejścia łączącego z lokalem od strony Al. [...]. Obecny użytkownik lokalu – M. sp. z o.o. dokonała w dniu 11 września 2015 r. zgłoszenia zamiaru sposobu użytkowania pomieszczenia dawnej księgarni (na parterze) na lokal gastronomiczny do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Wydział Architektury i Budownictwa [...] przyjął zgłoszenie tzw. milczącą zgodą, co jest jednoznaczne z możliwością prowadzenia działalności gastronomicznej w przedmiotowym lokalu. Zatem zarzut strony skarżącej w tym zakresie pozostaje w ocenie WINB bezzasadny. Z kolei odpowiadając na zarzuty odwołania ww. Spółdzielni, WINB zauważył, iż w przedłożonych opracowaniach specjalistycznych brak jest informacji o konieczności oczyszczenia dylatacji przed wykonaniem dodatkowej warstwy izolacyjnej. Dokumentacje techniczne stanowiące podstawę do wydania decyzji nakazowej zostały sporządzone przez specjalistów z danej dziedziny. W związku z czym organ nie znalazł uzasadnionych podstaw do negowania wniosków i zaleceń w nich zawartych. Ponadto WINB podniósł, że ww. Spółdzielnia nie przedłożyła kontrdowodu. Organ wyjaśnił, że w przypadku wyprowadzenia określonych ustaleń dotyczących stanu faktycznego z posiadanych, nienasuwających zastrzeżeń dokumentów, to skuteczne ich zakwestionowanie wymaga przeprowadzenia stosownego kontrdowodu z inicjatywy strony toczącego się postępowania. Obowiązek organu do zebrania całego materiału dowodowego i jego rozpatrzenia nie oznacza bowiem przerzucenia na organ całego ciężaru dowodzenia w sprawie. Zadaniem organu, nie jest również – w przypadku posiadania w aktach sprawy wiarygodnych dowodów – dalsze poszukiwanie materiału dowodowego, który będzie zaprzeczał wcześniejszym ustaleniom organu tylko dlatego, że zebrany do tej pory materiał dowodowy jest niekorzystny dla jednej ze stron postępowania, która się z nim nie zgadza. W ocenie WINB, rozstrzygnięcie organu powiatowego uwzględnia zarówno wyniki przeprowadzonej kontroli stanu obiektu, jak i możliwości jego doprowadzenia do właściwego stanu technicznego poprzez usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w sposób i zakresie określonym w dokumentacji technicznej zgromadzonej w przedmiotowej sprawie oraz na podstawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących warunków użytkowania obiektów budowlanych. Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa, domagając się uznania zaskarżonej decyzji za nieważną w całości i nakazanie wyegzekwowania nadal niewykonanej decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r., ewentualnie o jej uchylenie w całości. Wniosła również o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. W skardze sformułowano zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania powodujące nieważność decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.; art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 K.p.a., a także naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. W odpowiedzi na skargę [...] WINB wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 734/17, oddalając skargę, wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącej Wspólnoty ww. decyzja PINB z dnia [...] czerwca 2010 r. została wyegzekwowana przez organ przez doprowadzenie do zaprzestania prowadzenia samowolnej działalności muzycznej przez klub "L." w lokalu po dawnej księgarni w budynku przy ul. [...] oraz zamurowanie przejścia łączącego z lokalem od strony ul. Al. [...]. Jeśli zaś prawidłowość wykonania tej decyzji jest kwestionowana, powinna być weryfikowana w trybie zasad postępowania egzekucyjnego w administracji. W analizowanym postępowaniu Sąd nie posiada instrumentów pozwalających na uwzględnienie wniosków Wspólnoty w tym względzie. Podobnie Sąd ocenił zastrzeżenia Wspólnoty skierowane do wadliwości wykonania zaskarżonej decyzji. Niezależnie od akceptacji przez skarżącą Wspólnotę zaskarżonej decyzji "co do zasady", Sąd zauważył, że podstawowym problemem wymagającym rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie była ocena dopuszczalności i zasadności nałożenia przez organy nadzoru budowlanego na właściciela budynku wyżej opisanego obowiązku, na podstawie art. 66 Prawa budowlanego. Sąd wskazał, że w sprawie uzyskano dowody wskazujące na nieodpowiedni stan techniczny obiektu w części opisanej w decyzji. Sąd zgodził się z twierdzeniem organu, że w sytuacji poczynienia ustaleń faktycznych opisanych w sprawie niniejszej uzasadnione było zastosowanie wskazanego przepisu jako, że stwierdzenie, iż obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym wyczerpuje jego dyspozycję. Artykuł 66 Prawa budowlanego nie tworzy dla właściciela czy zarządcy obiektu nowego obowiązku, lecz jedynie precyzuje ustawowy obowiązek wynikający z art. 61 ww. ustawy. Wydanie zaskarżonej decyzji Sąd uznał za uzasadnione i znajdujące oparcie w obowiązujących przepisach Prawa budowlanego. Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów dotyczących naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego Sąd stwierdził, że stan faktyczny sprawy został przez organy administracji publicznej w sposób dostateczny wyjaśniony i ustalony. Na tyle dostateczny by organ mógł jednoznacznie stwierdzić konieczność usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W tym zakresie Sąd wyjaśnił, że organ w żadnym miejscu swojego uzasadnienia nie wyraził poglądu, iż działalność rozrywkowa z odtwarzaniem muzyki nie powoduje nadmiernego hałasu ani także, że wygłuszenie ściany odpowiednim materiałem należy kategorycznie uznać za wystarczające. Analiza opinii biegłych [...] – J. S. i J. M. zastrzega możliwość konieczności podjęcia innych, dodatkowych czynności, w przypadku dalszego przenikania hałasu do sąsiadujących lokali po wygłuszeniu ściany materiałem przez nich wskazanym. Sąd potwierdził, że z opinii biegłego akustyka M. K. wynika jednoznacznie, konstrukcja budynku nie jest odpowiednia dla usytuowania lokalu z muzyką w budynku mieszkalnym jednakże wskazuje, że wskazana opinia nie została uzupełniona przez stronę zgodnie z wytycznymi organu i ostatecznie nie stanowiła podstawy dokonanego w sprawie rozstrzygnięcia. Brak jest także podstaw do uznania, że WINB uznał, iż obiekt budowlany [...] został wybudowany niezgodnie z przepisami, gdyż podany wniosek nie został przez ten organ wyartykułowany. Wbrew stanowisku skargi, w badanej sprawie Sąd nie dopatrzył się celowo nieprawidłowego i mylącego opisu rozkładu pomieszczeń w lokalu dyskoteki "L." i adresowania lokalu pod rzekomo nowym adresem [...]. Organy administracji wskazany adres podały bowiem jako [...] w W. precyzując adres tego samego lokalu z obu stron budynku. Reasumując Sąd stwierdził, że zgodnie z art. 5 Prawa budowlanego obiekty należy projektować, budować i użytkować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając spełnienie wymagań podstawowych. Obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa nie tylko w art. 66, lecz również w art. 5 Prawa budowlanego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyła skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 9, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. przez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych tzn.: 1) uznanie, że decyzja PINB nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. została "wyegzekwowana poprzez doprowadzenie do zaprzestania prowadzenia samowolnej działalności muzycznej przez klub "L." w lokalu po dawnej księgarni w budynku przy ul. [...] oraz zamurowanie przejścia łączącego z lokalem od strony ul. [...]" (s. 11 wyroku), a ewentualne nieprawidłowości w tym zakresie winny być przedmiotem innego postępowania, podczas gdy wyłącznym celem wszczęcia i prowadzenia tego postępowania administracyjnego dla skarżącej było przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu; 2) ustalenie i przyjęcie, że przedmiotem postępowania jest zakres inny niż doprowadzenie do wyegzekwowania decyzji PINB nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. W związku z zarządzeniem z dnia 7 maja 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), poinformował strony postępowania o skierowaniu sprawy ze skargi kasacyjnej na posiedzenie niejawne z uwagi na intensyfikację rozwoju epidemii, w związku z czym przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można jej przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazaniem obrazu i dźwięku. Przy piśmie z dnia 2 czerwca 2021 r. skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa przedstawiła dwa wyroki, tj. WSA w Warszawie o sygn. akt VII SA/Wa 1102/20 i SO w W. o sygn. akt [...] . Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W tej jednak sprawie nie zaistniały okoliczności skutkujące nieważnością postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.), dlatego Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej, uchylając zaskarżone orzeczenie, rozpoznaje skargę, jeżeli uzna, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona. W tym przypadku Sąd orzeka na podstawie art. 188 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za zasadny uznał zarzut skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego. Zasadniczo nałożenie obowiązku z art. 66 Prawa budowlanego (usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego obiektu budowlanego) nie stoi w sprzeczności z prawną koniecznością wyegzekwowania w drodze egzekucji nakazu nałożonego w trybie art. 71-71a Prawa budowlanego (nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części). Jednak w okolicznościach przedmiotowej sprawy w pierwszej kolejności, w związku z nałożonym na ww. Spółdzielnię nakazem (decyzja PINB z [...] czerwca 2010 r.), ustalenia wymagało, czy został wykonany nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania lokalu użytkowego przebudowanego dla potrzeb działalności muzycznej – nocnego klubu muzycznego "L." w budynku przy Al. [...] w W.. Zasadniczo bowiem przedmiotowa sprawa została wywołana monitami skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej o prowadzonej nieprzerwanie działalności muzycznej klubu nocnego "L.". Co prawda, organy nadzoru budowlanego oceniły, że nakaz wynikający z ww. decyzji z [...] czerwca 2010 r. został wykonany, a najemca lokalu (M. sp. z o.o.) dokonał w dniu 11 września 2015 r. zgłoszenia zamiaru sposobu użytkowania pomieszczenia dawnej księgarni (na parterze) na lokal gastronomiczny do organu administracji architektoniczno-budowlanej, a Wydział Architektury i Budownictwa [...]przyjął zgłoszenie tzw. milczącą zgodą, co jest jednoznaczne z możliwością prowadzenia działalności gastronomicznej w przedmiotowym lokalu. Te jednak ustalenia organów co najmniej w sposób wątpliwy świadczą o przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego wynikających z akcentowanych w zarzucie skargi kasacyjnej przepisów art. 7, art. 9, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. Na uwagę zasługuje, po pierwsze, brak ustalenia, że nakaz z ww. decyzji z 2010 r. został trwale wykonany (a więc czy w sposób zdecydowany zaprzestano działalności muzycznej do czasu prawnej możliwości przystąpienia do takiej działalności). Po drugie, jeżeli w dalszym ciągu w ww. lokalu prowadzona jest działalność muzyczna klubu nocnego "L." to dla prawnej możliwości prowadzenia takiej działalności nie ma znaczenia dokonane w dniu 11 września 2015 r. zgłoszenie, które swoim zakresem nie obejmuje działalności muzycznej klubu nocnego, lecz – jedynie tą część budynku, która dotyczy lokalu gastronomicznego w pomieszczeniu dawnej księgarni, w sytuacji gdy klub nocny "L." zakresem swojej nielegalnej działalności obejmował też inne części obiektu budowlanego. Po trzecie, organy nadzoru budowlanego nie wykazały w jaki sposób zamurowanie przejścia pomiędzy częściami klubu nocnego "L." miałoby wpływać na ocenę w zakresie wykonania nakazu nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], tj. zaprzestanie de facto działalności muzycznej klubu nocnego. Po czwarte, dokonana w niniejszej sprawie ocena przez Sąd I instancji, aprobująca stanowisko organów nadzoru budowlanego co do wykonania nakazu wynikającego z ww. decyzji z 2010 r., jest sprzeczna z oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1102/20, który zgodnie z art. 170 p.p.s.a. wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W wyroku tym Sąd Administracyjny wskazał, że "oczywiste jest przy tym, że przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania musi mieć charakter trwały a nie tymczasowy, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Na tymczasowość przywrócenia poprzedniego użytkowania przedmiotowego lokalu wskazuje bowiem jednoznacznie – całkowicie pominięta przez oba organy – obszerna dokumentacja złożona do akt przez skarżącą w postaci licznych wyroków sądów karnych i cywilnych, bilingów telefonicznych z wezwań policji, interwencji policyjnych, jak i zaproszeń oraz reklam klubu L. wraz z bogatym materiałem fotograficznym zamieszczonym na stronach internetowych również przez samą zobowiązaną. Tymczasem organ powiatowy ograniczył się do przeprowadzenia jednej kontroli w dniu 3 września 2015 r. Sąd zaznacza ponadto, że – wbrew twierdzeniom organów – bez wpływu na wynik postępowania egzekucyjnego wszczętego w stosunku do decyzji z dnia [...] czerwca 2010 r. ma fakt późniejszego zgłoszenia zamiaru zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu. W omawianym stanie faktycznym jest ono prawnie nieskuteczne" (ocena prawna w tym zakresie dotyczy wskazywanego wyżej zgłoszenia z 11 września 2015 r.). Dalej Sąd w ww. wyroku w sposób jednoznaczny ocenił, że "PINB nie zastosował środków egzekucyjnych adekwatnych do skutecznego wymuszenia na zobowiązanym – Spółdzielni [...] w W. trwałego wykonania obowiązku przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu, co oznacza, że pozostawał w bezczynności, w rozumieniu art. 6 § 1 a u.p.e.a.". Ponadto na co też zwrócił uwagę Sąd w ww. wyroku w sprawie działalności klubu nocnego "L." uwzględnienia wymaga stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 marca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1581/14, który zapadł także w przedmiocie bezczynności organu egzekucyjnego w sprawie związanej z wykonaniem nakazu wynikającego z decyzji PINB [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. Zgodnie zaś z tym stanowiskiem "skoro przyczyną wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie był nadmierny hałas, zwłaszcza w porze nocnej spowodowany działalnością klubu muzycznego, to nałożony obowiązek zostanie wykonany, jeśli przez przywrócenie do poprzedniego sposobu użytkowania nie tylko zostaną przesunięte ściany czy stoliki w pomieszczeniu, co jest okolicznością w sprawie istotną, ale nie jedyną – lecz zostanie wyeliminowany nadmierny hałas w porze nocnej związany z działalnością klubu muzycznego". Z powyższego wywodu wynika, że bez prawidłowo wyegzekwowanego nakazu wynikające z decyzji PINB [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. nałożone obowiązki w trybie art. 66 Prawa budowlanego mogłyby stanowić próbę obejścia prawa, ponieważ aktualnie wymagane jest przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu użytkowego przebudowanego dla potrzeb działalności muzycznej – nocnego klubu muzycznego "L." w budynku przy Al. [...] w W.; a nie niejako "dostosowanie" otoczenia do nielegalnie prowadzonej działalności klubu nocnego. Oznacza to, że ewentualne dostosowanie działalności klubu nocnego w zakresie działalności muzycznej będzie mogło nastąpić w ramach prawnej procedury, która dopuści zmianę sposobu użytkowania lokalu na klub nocny. To wtedy przedmiotem rozważań właściwych organów powinna być kwestia zapewnienia sąsiednim lokalom mieszkalnym ochrony przed ponadnormatywnym hałasem przenikającym z lokalu użytkowego. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 9, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. zawiera usprawiedliwione podstawy, ponieważ co najmniej pochopnie w tej sprawie oceniono, że decyzja PINB nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. została wyegzekwowana, jak i to, że przedmiotem postępowania jest zakres inny niż doprowadzenie do wyegzekwowania ww. decyzji PINB z 2010 r. Taką też ocenę zasadniczo potwierdzają dokonane w niniejszej sprawie ustalenia, z których wynika, że jest prowadzona w klubie nocnym "L." działalność muzyczna (wskazywana wyraźna słyszalność i rozpoznawalność dźwięków muzyki, których poziom przekraczał dopuszczalną wartość dla pory nocnej), jak i wskazanie, że aktualnie nałożony obowiązek wcale nie musi doprowadzić do "wygłuszenia" ponadnormatywnego hałasu, co tylko dodatkowo może wydłużyć sprawę użytkowania ww. lokalu niezgodnie z prawem. Mając powyższe na względzie, skoro uwzględnieniu podlegał zarzut skargi kasacyjnej i jednocześnie wypowiedziana powyżej ocena w tym zakresie przemawia za uznaniem wadliwości oceny zawartej w zaskarżonym wyroku oraz w zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji PINB [...], dlatego Naczelny Sąd Administracyjny uprawniony był do zastosowania art. 188 p.p.s.a. Tym samym zaistniały podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku i zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] października 2016 r., nr [...]. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy administracyjne zobowiązane będą do uwzględnienia powyższych wskazań, w szczególności do ustalenia czy została wykonana decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], w sposób trwały, w tym przez podjęcie odpowiednich czynności egzekucyjnych, których skutkiem miałoby być zaprzestanie działalności klubu nocnego "L." w zakresie działalności muzycznej, a więc zgodnie z nakazem "przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania lokalu użytkowego przebudowanego dla potrzeb działalności muzycznej – nocnego klubu muzycznego "L." w budynku przy Al. [...] w W.". Z tych względów, na podstawie art. 188 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło