II FZ 344/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Przedsiębiorstwa [...] I. sp. z o.o. z siedzibą w T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 995/17 w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa [...] I. sp. z o.o. z siedzibą w T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 10 lipca 2017 r., znak [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 r. postanawia uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 16 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 995/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił wniosek Przedsiębiorstwa [...] I. sp. z o.o. z siedzibą w T. (dalej "skarżąca", "spółka") o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 10 lipca 2017 r. w przedmiocie zaliczenia wpłat na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych oraz odsetek za zwłokę od tych zaległości. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 21 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 995/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 10 lipca 2017 r. z uwagi na niedochowanie 30-dniowego terminu do jej wniesienia. Powyższe postanowienie zostało prawidłowo doręczone na adres pełnomocnika skarżącej w dniu 27 grudnia 2017 r. Pismem datowanym na 3 stycznia 2017 r. spółka wniosła o przywrócenie terminu do złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. We wniosku podniosła, że skarga została złożona przy wykorzystaniu skrzynki nadawczej administrowanej przez Ministerstwo Cyfryzacji. Jako adresata skarżąca wskazała Izbę Skarbową K., gdyż tylko taką możliwość dawała platforma ePUAP. Brak było w wariantach systemu wskazania adresata Dyrektora Izby Administracji w K. Zdaniem strony skarżącej przesłanie skargi - za pośrednictwem platformy ePUAP - do innego podmiotu niż Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. nie powinno obciążać strony skarżącej. Skarżąca podniosła, że jeżeli urzędowa skrzynka nadawcza przesłała skargę na adres niezwiązany z Izbą Skarbową w K., a na czynność tę skarżąca nie miała wpływu, to Delegatura Urzędu Celno-Skarbowego w K. w dniu następnym po złożeniu skargi powinna poinformować stronę skarżącą za pośrednictwem skrzynki ePUAP o przesłaniu skargi do organu właściwego lub poinformować, że skarga wpłynęła do organu, który nie jest organem właściwym w sprawie, co umożliwiłoby wysłanie skargi do organu właściwego w terminie. Skarżąca dochowała należytej staranności składając w terminie skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., a nieprawidłowo skonstruowana skrzynka nadawcza ePUAP nie może wpływać na prawa podatnika. Końcowo skarżąca podniosła, że termin 7-dniowy do złożenia niniejszego wniosku został dochowany, gdyż w dniu 27 grudnia 2017 r. zostało odebrane postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie sygn. akt l SA/Kr 995/17 o odrzuceniu skargi jako złożonej z naruszeniem terminu. Sąd pierwszej instancji wskazał, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, odpowiedź na skargę została doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu 23 października 2017 r. Zdaniem Sądu, to od tej daty (23 października 2017 r.) należy liczyć 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. W tej bowiem dacie pełnomocnik skarżącej uzyskał świadomość o okolicznościach niedochowania 30- dniowego terminu do złożenia skargi. Termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu zaczyna biec od ustania obiektywnej przeszkody uniemożliwiającej zachowania terminu do dokonania czynności. W okolicznościach sprawy takim momentem było uzyskanie przez stronę skarżącą informacji, że skarga na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 10 lipca 2017 r. została wniesiona z uchybieniem terminu. Tymczasem, wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi został złożony dopiero w dniu 3 stycznia 2018 r., a zatem przeszło dwa miesiące po uzyskaniu przez skarżącą informacji, że skarga została wniesiona do organu niewłaściwego, co w dalszej konsekwencji spowodowało, iż została wniesiona z uchybieniem terminu. Z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sposób jednoznaczny wynika nadto, że spółka miała świadomość, iż termin ten upływa w dniu 23 sierpnia 2017 r. W zażaleniu na powyższe postanowienia spółka, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzuciła, że wydano je naruszeniem art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), przez jego zastosowanie w sytuacji, w której złożyła wniosek o przywrócenie terminu w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi, tj. od chwili rozstrzygnięcia w przedmiocie prawidłowości złożonej skargi oraz na skutek błędnego ustalenia, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu minął w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu odpowiedzi na skargę pełnomocnikowi spółki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu do wykonania czynności w postępowaniu sądowym wymaga przede wszystkim ustalenia, że termin na dokonanie czynności procesowej rzeczywiście upłynął, a dopiero następnie oceny czy strona uprawdopodobniła, że terminowi temu uchybiła bez swej winy. Jeżeli strona nie kwestionuje, że uchybiła terminowi powinna, stosownie do art. 87 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi złożyć pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jeżeli natomiast strona kwestionuje ustalenie, że uchybiła terminowi, to ta kwestia powinna być rozstrzygnięta przez sąd administracyjny; realiach rozpoznawanej sprawy było to postanowienie o odrzuceniu skargi. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należało, że błędnie Sąd I instancji przyjął, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi rozpoczął swój bieg 23 października 2017 r., tj. w dniu w którym spółce doręczono odpowiedź organu odwoławczego na skargę. W kontekście powyższego błędne pozostawało też stanowisko Sądu I instancji, że wniosek złożony 3 stycznia 2018 r. jako spóźniony podlegał odrzuceniu. Nie można przyjąć, tak jak uczynił to Sąd I instancji, że datą od której strona uzyskała informację o uchybieniu terminu była data otrzymania odpowiedzi na skargę. Było to bowiem wyłącznie stanowisko organu odwoławczego, które polegało weryfikacji przez Sąd I instancji, która zakończyło się wydaniem postanowienia o odrzuceniu skargi. Wbrew zatem temu co ustalił Sąd I instancji, wniosek złożony przez skarżącą 3 stycznia 2018 r. nie był wnioskiem spóźnionym, bowiem przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi ustała w dniu 27 grudnia 2017 r., tj. w dniu doręczenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny odpisu postanowienia z dnia 21 listopada 2017 r. odrzucającego skargę. W postanowieniu tym ostatecznie ustalono, że spółka uchybiła terminowi do wniesienia skargi. Innymi słowy, powzięcie przez spółkę wiadomości o postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o odrzuceniu skargi należało w realiach rozpoznawanej sprawy przyjąć za początek biegu terminu wskazanego w art. 87 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. art. 185 § 1 w związku z art. 197 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.