II SA/Sz 1018/15

WyrokWSA w Szczecinie2015-12-30

Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Danuta Strzelecka-Kuligowska, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, jeśli sprawa została już wcześniej prawomocnie rozstrzygnięta inną decyzją?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo umorzyć postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z powodu istnienia wcześniejszej, ostatecznej decyzji rozstrzygającej tę samą sprawę. Ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy w takiej sytuacji jest niedopuszczalne i skutkowałoby wadą nieważności decyzji.
Stan faktyczny
Emerytowany policjant Z.M. złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na wykup nieruchomości, którą wcześniej otrzymał w przydziale od Policji. Organ I instancji odmówił przyznania pomocy, wskazując na wcześniejsze rozstrzygnięcie tej samej sprawy. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe ze względu na istnienie ostatecznej decyzji o przydziale lokalu oraz wcześniejszej decyzji odmawiającej pomocy finansowej. WSA oddalił skargę Z.M. na decyzję organu II instancji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Ciesielska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego oddala skargę. W dniu [...] Z.M. (emerytowany policjant) wystąpił z wnioskiem do Komendanta Powiatowego Policji w M. o przyznanie pomocy finansowej w związku z uzyskaniem domu jednorodzinnego położonego w miejscowości [...] przy ul. [...]. Decyzją z dnia [...] nr [...] Komendant Powiatowy Policji w M. odmówił przyznania powyższego świadczenia z uwagi na to, że sprawa była już rozpatrzona inną decyzją. Od powyższej decyzji Z.M. wniósł odwołanie podnosząc, że w sprawie zaistniały przesłanki warunkujące przyznanie wnioskowanej pomocy mieszkaniowej, zaś decyzję wydano z naruszeniem art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) oraz § 3 rozporządzenia MSWiA w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez policjantów. Komendant Wojewódzki Policji w S. decyzją z dnia [...] nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) oraz art. 97 ust. 5 i 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 o Policji (Dz. U. z 2015 r., poz. 355 ze zm.) w związku z § 1 i § 9 rozporządzeniem MSWiA z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 864), art. 29 i 30 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji oraz ich rodzin (Dz. Z 2013 r., poz. 667), uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że z zebranych dokumentów wynika, że decyzją z dnia [...] Komendant Wojewódzki Policji w G. przydzielił zainteresowanemu lokal mieszkalny położony w [...] nr [...] o powierzchni mieszkalnej [...]m2, usytuowany w obiekcie pozostającym w zarządzie jednostki organizacyjnej Policji. Decyzją z dnia [...] Starosta M. wygasił trwały zarząd przysługujący Komendzie Wojewódzkiej Policji w S. nieruchomości przy ul. [...] w [...]. Na podstawie umowy sprzedaży sporządzonej w formie aktu notarialnego [...], małżonkowie E.i Z. M. nabyli na własność całą ww. nieruchomość. W dniu [...] zainteresowany będąc policjantem w służbie złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z wykupem tej nieruchomości. Na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] Komendant Powiatowy Policji w M. odmówił przyznania zainteresowanemu pomocy finansowej na cel wskazany we wniosku. Strona nie skorzystała ze środków zaskarżenia. Ponowny wniosek w tej samej sprawie Z.M. złożył w dniu [...], zaś organ I instancji decyzją z dnia [...] odmówił przyznania pomocy finansowej. Organ odwoławczy podkreślił, że w świetle przepisów prawa uprawnienie do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego powstaje wówczas, gdy policjantowi (emerytowi) nie przydzielono lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale. W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje fakt, że Z.M. otrzymał lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale z zasobów Policji, a następnie na podstawie umowy sprzedaży sporządzonej w formie aktu notarialnego dokonał jego wykupu od Skarbu Państwa. Tak więc uprawnienie skarżącego określone w art. 88 ust. 1 ustawy o Policji zostało zrealizowane, a zatem brak jest podstaw prawnych do uzyskania pomocy finansowej określonej w art. 94 ust. 1 ww. ustawy. Dalej organ wyjaśnił, że złożony przez Z.M. wniosek w sprawie przyznania pomocy finansowej w roku [...] na wykupienie ww. lokalu został rozpatrzony przez Komendanta Powiatowego Policji w M. odmownie. Wydana decyzja stała się ostateczna. Wobec tego, brak było podstaw do merytorycznego rozpoznania sprawy ponownie i wydania decyzji o odmowie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, albowiem sprawa była rozstrzygnięta inną decyzją. Z tych też względów wszczęte postępowanie w tej sprawie uznać należało za bezprzedmiotowe, co skutkuje jego umorzeniem. Stosownie bowiem do art. 105 § 1 K.p.a. gdy postępowanie z jakichkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o jego umorzeniu. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji wyjaśnił, że Komendant Powiatowy Policji w M. w decyzji przedstawił stan faktyczny w oparciu o częściowo zebrany materiał dowodowy, który uzupełniono w postępowaniu odwoławczym. Nadto zaznaczył, że pomoc finansowa przysługuje funkcjonariuszowi (emerytowi) tylko wówczas, gdy zgłaszając roszczenie nie miał zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych przy jednoczesnym spełnieniu przesłanki wynikającej z art. 94 ustawy o Policji. Z.M. kwestionując powyższą decyzję w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji. Wskazanej decyzji zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy: tj. -art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. polegające na uchyleniu decyzji organu I instancji i umorzeniu postępowania, w sytuacji gdy prawidłowym rozstrzygnięciem powinno być uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania; - art. 105 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i dojście do przekonania, że istnieją przesłanki do umorzenia postępowania; - art. 8 i 11 K.p.a. polegające na niewyjaśnieniu przez organ przesłanek, którymi się kierował przy rozstrzygnięciu sprawy i naruszeniu zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej; - art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie przesłanek, którymi kierował się organ przy rozstrzygnięciu sprawy, niepełne i niejasne uzasadnienie zastosowanych przepisów prawnych, niewyjaśnienie na jakiej podstawie organ odmówił przyznania stronie pomocy finansowej; 2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 94 ust. 1 ustawy o Policji w zw. z art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) oraz przepisów § 3 rozporządzenia MSWiA w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez policjantów, polegające na błędnej interpretacji wskazanych przepisów i w konsekwencji uznanie, że stronie nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według powyższego kryterium wykazała, że akt ten nie narusza prawa ani w sposób zarzucany skargą, ani w żaden inny sposób uzasadniający wyeliminowanie tej decyzji z obrotu prawnego. Skarga zatem nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w S., mocą której uchylono decyzję organu I instancji o odmowie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, jednocześnie umarzając postępowanie w sprawie. Zdaniem Sądu, zgodzić należy się ze stanowiskiem Komendanta, że w toczącym się przed organem I instancji postępowaniu administracyjnym zainicjowanym wnioskiem skarżącego, zaistniała podstawa do umorzenia postępowania. Stosownie do art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 190 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 K.p.a. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez jej rozstrzygnięcie co do jej istoty (por. Adamiak, Borkowski, Komentarz do ustawy kodeks postępowania administracyjnego, Wydanie 3, Warszawa 2000 r., s.428). W ocenie Sądu, trafnie przyjął organ odwoławczy, że z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, skoro w obrocie prawnym znajduje się wydana wcześniej ostateczna decyzja rozstrzygająca sprawę. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych, wniosek skarżącego o przyznanie pomocy finansowej w związku z uzyskaniem domu położonego w miejscowości [...] przy ul. [...] nr [...], wszczął postępowanie w tej samej sprawie, która została zakończona decyzją ostateczną z dnia [...]. Niewątpliwie pomiędzy tymi sprawami zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa. Tożsamy jest również, na co słusznie zwrócił uwagę organ I instancji, stan faktyczny jak i prawny obowiązujący w datach rozpatrzenia obu analizowanych spraw. Sąd podziela pogląd organu odwoławczego, że w świetle przepisów prawa, policjantowi (emerytowi), któremu przydzielono lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej, pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego nie przysługuje (art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1994 r. o Policji). W sprawie bezsporne jest, że skarżący otrzymał lokal mieszkalny w miejscowości [...] przy ul. [...] nr [...] na podstawie decyzji o przydziale, a ta okoliczność stanowiła podstawę faktyczną rozstrzygnięcia z dnia [...], mocą którego odmówiono skarżącemu pomocy finansowej na nabycie lokalu mieszkalnego. Od tego rozstrzygnięcia skarżący nie wniósł odwołania. W tej sytuacji wydanie nowej merytorycznej decyzji na kolejny wniosek strony w tej samej sprawie jest niedopuszczalne z uwagi na powagę rzeczy osądzonej, albowiem taka decyzja dotknięta byłaby wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że dopiero eliminacja z obrotu prawnego w trybie prawem przewidzianym ostatecznego rozstrzygnięcia z dnia [...] otworzyłaby możliwość ponownego rozpoznania kwestii prawa do pomocy finansowej. Wobec powyższego Sąd uznał zarzuty skargi za chybione, podobnie jak i ich argumentację, która jako ukierunkowana wyłącznie na merytoryczne racje przyznania pomocy finansowej w żaden sposób nie mogła podważyć oceny legalności zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło