VII SA/Wa 2866/17

WyrokWSA w Warszawie2018-02-21

Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Marta Kołtun-Kulik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, rozpatrując ponownie sprawę po uchyleniu jego wcześniejszej decyzji przez WSA, prawidłowo stwierdził brak naruszenia przepisów rozporządzenia WE nr 261/2004 przez przewoźnika lotniczego, uwzględniając wcześniejsze wiążące orzeczenie sądu?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę po ponownym rozpatrzeniu przez organ, jest związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w poprzednim prawomocnym orzeczeniu sądu (art. 153 p.p.s.a.). Jeśli organ administracji publicznej, działając w oparciu o te wytyczne, uchylił własną decyzję i stwierdził brak naruszenia przepisów przez przewoźnika, jego działanie jest zgodne z prawem, nawet jeśli skarżący podnosi nowe zarzuty. W tym przypadku, organ prawidłowo zastosował się do wyroku WSA z dnia 18 grudnia 2015 r., który przesądził o braku naruszenia przez przewoźnika przepisów rozporządzenia WE nr 261/2004.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi pasażerów na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, która uchyliła wcześniejszą decyzję stwierdzającą naruszenie przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia WE nr 261/2004 w związku z opóźnionym lotem. Organ, działając na podstawie wytycznych WSA z poprzedniego postępowania, stwierdził brak naruszenia przepisów przez przewoźnika, w tym obowiązku wypłaty odszkodowania i poinformowania o prawach pasażerów. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że organ prawidłowo zastosował się do wiążącego go wyroku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, Protokolant st. ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2018 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] stycznia 2017 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia braku naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), w związku z art. 205a ust. 1 i art. 205b ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2002r. Prawo lotnicze ( Dz. U. z 2016 /'., poz. 605 ze zm.), w związku z art. 5, art. 6, art. 7, art. 8. art. 9, art. 14 rozporządzenia WE nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie nr 295/91/WE (Dz. Urz. UE L 46 z 17.2.2004), zwanego dalej "rozporządzeniem" w związku z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesionym przez przewoźnika lotniczego E. sp. z o.o. odnośnie decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2012 roku wydanej w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika lotniczego E. sp. z o.o. postanowień rozporządzenia w związku z lotem o numerze [...] z dnia [...] listopada 2011 roku na trasie S. – K.: uchylił decyzję Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 roku wydaną w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika lotniczego E. sp. z o.o. postanowień rozporządzenia, poprzez zaniedbanie: - obowiązku wypłaty na rzecz skarżących zryczałtowanego odszkodowania w wysokości 400 Euro, tj. naruszenie art. 7 ust. 1 lit b rozporządzenia, - obowiązku poinformowania skarżących o przysługujących im prawach, tj. naruszenie art. 14 ust. 2 rozporządzenia oraz w przedmiocie ustalenia terminu usunięcia ww. nieprawidłowości i nałożenia na ww. przewoźnika lotniczego kary w łącznej wysokości 22100 zł (słownie: dwadzieścia dwa tysiące sto złotych). I w tym zakresie stwierdził brak naruszenia przez przewoźnika lotniczego E. sp. z o.o. naruszenia prawa w związku z opóźnieniem lotu [...] na trasie S. – K. z dnia [...] listopada 2011 roku. W uzasadnieniu organ przedstawił przebieg postepowania wskazując, że do Urzędu Lotnictwa Cywilnego wpłynęła skarga złożona przez pasażerów: M. A., K. G., A. I., P. J., P. K., E. O., M. O. M. O., A. P., A. P., M. P., T. P., M. S. Ww. skarga dotyczyła lotu o oznaczeniu kodowym [...] z dnia [...] listopada 2011 roku wykonywanego przez przewoźnika E. Sp. z o.o. Istotą przedmiotowej skargi było stwierdzenie naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia. Po rozpatrzeniu sprawy Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, [...] listopada 2012 roku wydał decyzję nr [...], w której stwierdził naruszenie przez przewoźnika lotniczego w stosunku do skarżących art. 7 ust. 1 lit. b i art. 14 ust. 2 rozporządzenia, ustalił termin usunięcia naruszeń i nałożył na przewoźnika lotniczego karę pieniężną w łącznej wysokości 22 100 zł. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, w wyniku złożenia przez przewoźnika lotniczego E. sp. z o.o. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 roku nr [...] Prezes Urzędu uchylił decyzję z dnia [...] listopada 2012 roku nr [...] w części dotyczącej ustalenia 14-dniowego terminu usunięcia naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia oraz w części nakładającej karę w wysokości 22 100 zł i w tym zakresie Prezes Urzędu nałożył karę 15 600 zł. Następnie wyrokiem z dnia 18 grudnia 2015 roku (sygn. akt: VII SA/Wa 2788/14) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpatrzeniu skargi wniesionej przez przewoźnika lotniczego uchylił decyzję z dnia [...] sierpnia 2014 roku nr [...] w całości. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł, że nie można podzielić stanowiska Prezesa Urzędu, iż obowiązek wypłaty zryczałtowanego odszkodowania powstaje z chwilą odwołania albo opóźnienia lotu, a skarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa w zakresie w jakim stwierdza naruszenie przez przewoźnika art. 7 rozporządzenia pomimo spełnienia tego obowiązku przez przewoźnika przed wydaniem decyzji drugoinstancyjnej. Zdaniem WSA w Warszawie w sprawie, w świetle art. 209b ust. 4 i 5 ustawy Prawo lotnicze, nie doszło także do naruszenia art. 14 rozporządzenia. Ponownie rozpatrując przedmiotową sprawę Prezes Urzędu ustalił następujący stan faktyczny. Ww. pasażerowie mieli na podstawie potwierdzonych rezerwacji odbyć w dniu [...] listopada 2011 roku podróż na trasie S. – K. lotem o oznaczeniu kodowym [...], którego obsługującym przewoźnikiem był E. sp. z o.o. Przedmiotowy rejs był jednak opóźniony. Jak ustalono opóźnienie przedmiotowego lotu wyniosło 10 godzin 20 minut. Pasażerowie udali się w podróż opóźnionym połączeniem. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że przewoźnik lotniczy pasażerom skarżonego połączenia zapewnił stosowną pomoc-opiekę. Z wyjaśnień przewoźnika złożonych w sprawie wynika, iż do opóźnienia rejsu [...] doszło w wyniku usterki technicznej samolotu, co znalazło potwierdzenie w piśmie Dyrektora D. z dnia [...] marca 2012 roku nr [...]. W trakcie uruchamiania silników do lotu [...] na trasie K. – S., rejsu bezpośrednio poprzedzającego lot [...], ujawniła się niesprawność zaworu rozruchowego silnika nr 2. Po wymianie usterkowej części samolot dopuszczono do lotu, następnie w trakcie rejsu do S. samolot zasygnalizował niesprawność systemu klimatyzacji. Załoga podjęła decyzję o przerwaniu lotu i samolot powrócił na lotnisko w K., po ponownym sprawdzeniu system nie wskazał ujawnienia usterki. Dodatkowo jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przewoźnik lotniczy wypłacił ww. skarżącym zryczałtowane odszkodowanie w wysokości po 400 Euro. Odległość z lotniska w S. do lotniska w K. mierzona metodą trasy po ortodromie wynosi 2813 kilometrów. Zgodnie z art. 205b ust. 5 ustawy Prawo lotnicze ciężar udowodnienia, że uprawnienia przysługujące pasażerowi na podstawie przepisów rozporządzenia nie zostały naruszone obciąża przewoźnika lotniczego. Zgodnie z art. 8 ust. I lit. a rozporządzenia w przypadku opóźnienia lotu pasażerowie mają prawo wyboru zwrotu w terminie siedmiu dni, za pomocą środków przewidzianych w art. 7 ust. 3, pełnego kosztu biletu po cenie za jaką został kupiony, za część lub części nie odbytej podróży oraz za część lub części już odbyte, jeżeli lot nie służy już dłużej jakiemukolwiek celowi związanemu z pierwotnym planem podróży pasażera, wraz z, gdy jest to odpowiednie, lotem powrotnym do pierwszego miejsca odlotu, w najwcześniejszym możliwym terminie. Stosownie do art. 6 ust. 1 lit. a pkt iii) rozporządzenia uprawnienie powyższe przysługuje pasażerom, gdy opóźnienie lotu wynosi co najmniej pięć godzin. Z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie udało się ustalić, że opóźnienie rejsu [...] wyniosło więcej niż pięć godzin, niemniej skarżący udali się w podróż opóźnionym połączeniem rezygnując tym samym ze zwrotu kosztów niewykorzystanego na trasie S. – K. biletu. Mając powyższe na uwadze stwierdzono, iż przewoźnik lotniczy nie naruszył art. 8 rozporządzenia. Na podstawie art. 9 rozporządzenia w przypadku opóźnienia lotu pasażerowie otrzymują bezpłatnie posiłki oraz napoje w ilościach adekwatnych do czasu oczekiwania, zakwaterowanie w hotelu w przypadku gdy występuje konieczność pobytu przez jedną albo więcej nocy. lub gdy zachodzi konieczność pobytu dłuższego niż planowany przez pasażera, transport pomiędzy lotniskiem a miejscem zakwaterowania (hotelem lub innym). Zgodnie z art. 6 ust. 1 lit. b rozporządzenia pomoc określona w art. 9 ust. 1 lit a rozporządzenia (posiłki oraz napoje) i art. 9 ust. 2 rozporządzenia (dostęp do środków łączności) w przypadku lotów o długości od 1500 do 3500 kilometrów przysługuje pasażerowi, gdy opóźnienie wynosi trzy lub więcej godzin. Jeśli chodzi o ww. obowiązki wskazano, iż z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że pasażerowie skarżonego lotu, w związku z powstałym opóźnieniem zostali zakwaterowani w hotelu [...] w cenie po 75 USD. Mając powyższe na uwadze stwierdzono brak naruszenia przez przewoźnika art. 9 rozporządzenia. Stosownie do art. 7 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku odwołania się do niniejszego artykułu pasażerowie otrzymują odszkodowanie w wysokości 400 Euro w przypadku lotów o długości od 1500 do 3500 kilometrów. W niniejszej sprawie odległość z lotniska w S. do lotniska w K. mierzona metodą trasy po ortodromie mieści się w podanym przedziale odległości. Zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich z dnia 19 listopada 2009 roku w sprawach połączonych C-402/07 i C-432/07 Sturgeon i inni, którego teza została potwierdzona w wyroku z dnia 23 października 2012 roku zapadłym w sprawach połączonych C- 581/10 i C-629/10 odszkodowanie z art. 7 rozporządzenia przewidziane jest również w przypadkach, gdy z powodu opóźnienia lotu pasażerowie poniosą stratę czasu wynoszącą co najmniej trzy godziny, czyli jeżeli przybędą do ich miejsca docelowego co najmniej trzy godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że ww. pasażerowie w miejscu docelowym znaleźli się ze stratą czasu wynoszącą około 10 godzin 20 minut, mogą zatem powoływać się na prawo do odszkodowania, o którym mowa w art. 7 rozporządzenia, o ile opóźnienie to nie jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności. Jednakże jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przewoźnik lotniczy w trakcie postępowania administracyjnego wpłacił ww. skarżącym zryczałtowane odszkodowanie w kwocie po 400 Euro na osobę. W świetle powyższego, a także w świetle ustaleń i oceny prawnej dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 2788/14 przyjęto, iż przewoźnik lotniczy nie naruszył art. 7 rozporządzenia. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego podkreślił, iż zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Mając powyższe na uwadze Prezes Urzędu stwierdził brak naruszenia przez przewoźnika art. 7 rozporządzenia. Zgodnie z art. 14 rozporządzenia, obsługujący przewoźnik lotniczy, który znacznie opóźni lot, ma obowiązek wręczenia pasażerom, których to opóźnienie dotyczy pisemną informację o przepisach na temat odszkodowania i pomocy przysługującej zgodnie z rozporządzeniem. Pasażer otrzymuje również pisemną informację o sposobach skontaktowania się z wyznaczonym organem krajowym, właściwym do rozpatrywania skarg na naruszenie przez przewoźnika lotniczego postanowień rozporządzenia. Ze skargi pasażerów wynika, że nie zostali oni poinformowani o prawach pasażerów. Niemniej zgodne z art. 209b ust. 4 ustawy Prawo lotnicze nie wymierza się kary, o której mowa w pkt 1.4. załącznika nr 2 do ustawy, jeżeli przewoźnik lotniczy pomimo zaniedbania obowiązku informowania pasażerów o przysługujących im prawach, wykonał wszystkie pozostałe obowiązki wynikające z rozporządzenia nr 26 l/2004/WE. W myśl ust. 5 ww. artykułu w przypadku, o którym mowa powyżej domniemywa się, że pasażerowie zostali poinformowani o przysługujących im prawach. W przedmiotowej sprawie, zdaniem organu, należy zastosować to domniemanie. Mając powyższe na uwadze stwierdzono, iż w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 14 rozporządzenia. W związku ze stwierdzonym brakiem naruszenia przez przewoźnika art. 7 i art. 14 rozporządzenia Prezes Urzędu stwierdza, iż nałożona na przewoźnika lotniczego decyzją nr [...] kara pieniężna winna być uchylona jako bezprzedmiotowa. Na tej podstawie, mając na uwadze art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., w związku z art. 153 p.p.s.a. uchylono w całości decyzję z dnia [...] listopada 2012 roku nr [...] i stwierdzono brak naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów prawa w związku z opóźnieniem lotu nr [...] z dnia [...] listopada 2011 roku na trasie S. - K. Skargę na tę decyzję złożyli: M. A., K. G., A. I., P. J., P. K., E. O., M. O., M. O., A. P., A. P., M. P., T. P., M. S. Za wyjątkiem K. G. pozostałe skargi zostały prawomocnie odrzucone postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 czerwca 2017 r. Skarżący w swojej skardze zarzucił organowi naruszenie: 1. Art. 7 ust 1 pkt b rozporządzenia nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów poprzez jego błędne niezastosowanie i uznanie, że Przewoźnik nie naruszył tego artykułu a Pasażerom nie przysługuje odszkodowanie z powodu opóźnienia lotu, w sytuacji kiedy powstała obowiązek wypłaty odszkodowania i opóźnienie lotu nie zostało spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, 2. art. 14 ust. 2 rozporządzenia nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów iv przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów w związku z art. 209b ust. 3 i 4 Ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze, poprzez błędne niezastosowanie przepisu rozporządzenia i uznanie, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie domniemanie spełnienia obowiązku informacyjnego przez Przewoźnika względem Pasażerów, 3. art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako "Kpa") poprzez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, 4. art. 8 Kpa poprzez nieprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 5. art. 77 § 1 Kpa poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, 6. art. 80 Kpa poprzez brak oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy wszystkie okoliczności zostały udowodnione, a co za tym idzie, pominięcie istotnych faktów zaistniałych w postępowaniu, 7. art. 107 § 3 Kpa poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia Decyzji, które nie wskazuje w sposób wystarczający podstawy faktycznej i prawnej Decyzji, a w szczególności nic wskazania w sposób wystarczający faktów na podstawie których uznano zasadność wydania decyzji uchylającej. Podnosząc te zarzuty wnosił o stwierdzenie nieważności w całości Decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] stycznia 2017 r., sygn. [...], na podstawie art. 145 § 2 Ppsa, ewentualnie, w razie nieuwzględnienia powyższego wniosku, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) Ppsa, wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. W działaniu Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. Zauważenia przy tym wymaga, że Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, rozstrzygając ponownie sprawę był związany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wspomnianym już powyżej, prawomocnym wyrokiem z 18 grudnia 2015 r. o sygn. akt VII SA/Wa 2788/14. Przedmiotem skargi była decyzja Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] stycznia 2017 r. uchylająca rozstrzygnięcie zaskarżone i w tym zakresie stwierdzająca brak naruszenia przez przewoźnika lotniczego E. sp. z o.o. naruszenia prawa w związku z opóźnieniem lotu [...] na trasie S. – K. z dnia [...] listopada 2011 roku. Zdaniem Sądu - na obecnym etapie postępowania, Skarżący nie ma racji podnosząc wymienione w skardze zarzuty. Rola Sądu w tej sprawie obecnie sprowadza się do oceny skarżonej decyzji przez pryzmat wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku z 18 grudnia 2015 r. o sygn. akt VII SA/Wa 2788/14. W orzecznictwie sądowym wskazuje się bowiem, że kontrola rozstrzygnięcia wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy sprowadza się do oceny, czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez sąd, gdyż jest to główne kryterium poprawności nowo wydanego rozstrzygnięcia (vide m.in. wyrok NSA z 20 kwietnia 2011 r., II OSK 729/10, LEX nr 1081870). Istotą zasady "związania oceną prawną" jest to, że dotyczy wykładni prawa materialnego, jak i procesowego oraz braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu istotnych okoliczności stanu faktycznego. Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), dalej p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Ustanowiona w tym przepisie zasada związania powoduje, że skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego, nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie zostało wydane, postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne, jak również wszystkie przyszłe postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne, dotyczące danej sprawy administracyjnej. Moc wiążąca prawomocnego wyroku sądu administracyjnego związana jest z tożsamością stosunku prawnego, będącego przedmiotem sprawy. Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej we wcześniejszym orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż - jak to już wskazano, jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Związanie sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. We wspomnianym uzasadnieniu wyroku z dnia 18 grudnia 2015 r. Sąd ustaliwszy, że opóźnienie w odlocie samolotu nie było spowodowane nadzwyczajną przyczyną stwierdził jednocześnie, że "Skoro obowiązek wypłaty odszkodowania, o którym mowa w art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia nie został ograniczony terminem końcowym, to należało podzielić stanowisko skarżącej spółki, że wypłata odszkodowania przed wydaniem decyzji ostatecznej winna skutkować brakiem możliwości po stronie organu orzekającego w drugiej instancji do stwierdzenia powyższych naruszeń." W konsekwencji - zdaniem Sądu - nie było również podstaw do nałożenia na przewoźnika lotniczego kary wymienionej w art. 209b ust. 1 Prawo lotnicze, pomimo stwierdzenia przez organ naruszenia również obowiązku informacyjnego z art. 14 ust. 2 rozporządzenia. Zgodnie bowiem z treścią art. 209b ust. 3 Prawa lotniczego nie wymierza się kary za naruszenie obowiązku, o którym mowa w art. 14 ust. 2 Rozporządzenia (WE) nr 261/2004, jeżeli przewoźnik, pomimo zaniedbania obowiązku informowania pasażerów o przysługujących im prawach, wykonał wszystkie pozostałe obowiązki wynikające z Rozporządzenia (WE) nr 261/2004. Stwierdzenia te wprost oznaczają, że Sąd przesądził o braku naruszenia przez przewoźnika rozporządzenia WE nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów. Podkreślić należy, że wskazane wyżej orzeczenie nie zostało zaskarżone skargą kasacyjną przez żadną ze stron postępowania, skutkiem czego stało się prawomocne. Sąd obecnie rozpoznając sprawę uznał, że organ mając na uwadze wytyczne Sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku z 18 grudnia 2015 r. o sygn. akt VII SA/Wa 2788/14., nie miał innej możliwości, jak uchylić rozstrzygnięcie zaskarżone i w tym zakresie stwierdzić brak naruszenia przez przewoźnika lotniczego E. sp. z o.o. naruszenia prawa w związku z opóźnieniem lotu [...] na trasie S. – K. z dnia [...] listopada 2011 roku. Podkreślić należy, że jeżeli w konkretnym postępowaniu uczestniczą te same podmioty i znajdują w niej zastosowanie te same przepisy prawa, co w sprawie wcześniej zakończonej prawomocnym wyrokiem, obowiązkiem sądu administracyjnego (a wcześniej organu) jest uwzględnienie wynikającego z przepisu art. 170 p.p.s.a. związania, a więc przyjęcia, że dana kwestia prawna kształtuje się tak jak, stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Innymi słowy, przepis ten wprowadza związanie organów i sądów ustaleniami wyrażonymi w prawomocnych orzeczeniach nie tylko w stosunku do organów i sądów w konkretnej sprawie, ale również w innych sprawach, w których te same lub analogiczne fakty są przedmiotem postępowania oraz te same przepisy prawne stanowią podstawę rozstrzygania. Odnosząc te uwagi do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 170 p.p.s.a. w związku z wydaniem przez WSA w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 2955/12 wskazać należy, że wyrok ten dotyczył naruszenia przez przewoźnika prawa w stosunku do innych pasażerów, co oznacza, że w bezpośredni sposób nie wiąże z mocy art. 170 p.p.s.a Pierwszeństwo w związku z tym należało dać związaniu wynikającemu z art. 153 p.p.s.a. Natomiast przywołany w skardze wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2016 r. w sprawie I OSK 155/16 zapadł w innym stanie prawnym i oczywiście zawiera cenną wykładnię przepisów przedmiotowego rozporządzenia, niemniej bezpośrednio nie wiąże organów i sądów w innych postepowaniach. Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło