II SA/Ke 854/17
WyrokWSA w Kielcach2018-02-21
Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Agnieszka Banach, Jacek Kuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej, wydając pozwolenie na budowę telekomunikacyjnej stacji bazowej, prawidłowo ocenił zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, uwzględniając sąsiedztwo obiektu chronionego (skansenu) oraz potencjalne oddziaływanie na planowaną zabudowę sąsiedniej nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Organ nieprawidłowo ocenił zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji lokalizacyjnej, ponieważ nie uwzględnił rzeczywistego wpływu planowanej wieży na widoczność z terenu skansenu oraz nie zbadał oddziaływania pola elektromagnetycznego na planowaną zabudowę sąsiedniej nieruchomości (plac zabaw dla dzieci).Stan faktyczny
Muzeum wniosło skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o pozwoleniu na budowę bezobsługowej stacji bazowej telefonii komórkowej. Inwestycja miała być zlokalizowana w sąsiedztwie Parku Etnograficznego w [...]. Skarżące Muzeum podnosiło, że planowana wieża o wysokości 40 metrów będzie negatywnie wpływać na krajobraz i widoczność z terenu skansenu, a także że obszar oddziaływania pola elektromagnetycznego może kolidować z planowaną budową placu zabaw dla dzieci na terenie skansenu. Organy administracji uznały, że inwestycja nie narusza przepisów, a jej lokalizacja została przesądzona decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Asesor WSA Agnieszka Banach, Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Protokolant Magdalena Niźnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skargi Muzeum [...] na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji.
Wojewoda decyzją z [...], po rozpatrzeniu odwołań wniesionych przez M. S. i przez pełnomocnika Muzeum [...], od decyzji Starosty z [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej firmie [...] S.A. w W., pozwolenia na budowę bezobsługowej stacji bazowej telefonii komórkowej [...] Polska SA "27340/18060 [...] S7", w skład której wchodzą: wieża kratowa wraz z fundamentem płytowym, anteny nadawczo - odbiorcze, szafy sprzętowe na konstrukcji wsporczej i obiekty towarzyszące: przyłącze energetyczne, ogrodzenie, drogi kablowe, utwardzenie terenu, na działce nr [...] obręb [...], na podstawie art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1332) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu Wojewoda podał, że 25 kwietnia 2017 r. wpłynął wniosek wraz z załącznikami spółki [...] S.A. z siedzibą w [...] o wydanie pozwolenia na budowę bezobsługowej stacji bazowej telefonii komórkowej, na działce nr [...] obręb [...], gmina C.
W trakcie postępowania administracyjnego pełnomocnik Muzeum wniósł o jego zawieszenie. Jednak organ I instancji odmówił zawieszenia postępowania, a Wojewoda utrzymał wydane w tym zakresie postanowienie w mocy. Z kolei prowadząc postępowanie odwoławcze, Wojewoda wezwał pełnomocnika inwestora do złożenia wyjaśnień dotyczących treści projektu budowlanego. Ponadto 15 września 2017 r. Wojewoda otrzymał list otwarty Prezesa Stowarzyszenia Muzeów na Wolnym Powietrzu w Polsce, w którym autor listu apelował do wszystkich osób, urzędów, instytucji i organizacji, dla których troska o ochronę dziedzictwa kulturowego nie jest tylko pustym sloganem, aby sprzeciwili się planowanej inwestycji i podjęli działania w celu ochrony przed tak ewidentnym okaleczeniem krajobrazu wsi świętokrzyskiej, jakim będzie zrealizowana budowa masztu przekaźnikowego. Ponadto 21 września 2017 r. Rada Sołecka, Szkoła Podstawowa - Rada Rodziców, Ochotnicza Straż Pożarna, Koło Gospodyń Wiejskich oraz radna [...] skierowali do Wojewody prośbę o interwencję w sprawie zaniechania budowy stacji bazowej w sąsiedztwie skansenu w [...].
Organ odwoławczy uzyskał również informację od Burmistrz Gminy i Miasta C., że Wojewódzki Konserwator Zabytków uzgodnił pozytywnie projekt decyzji z [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie bezobsługowej stacji telefonii komórkowej 18060 [...]. Dodał, że w związku z usytuowaniem inwestycji na terenie Chęcińsko - Kieleckiego Parku Krajobrazowego, w uchwałach Sejmiku Województwa, podjętych w sprawie tego parku, nie zawarto ograniczeń dotyczących lokalizacji stacji bazowych telefonii komórkowej, ani też ograniczeń wysokości obiektów sytuowanych w bezpośrednim sąsiedztwie Parku Etnograficznego w [...].
Z kolei Wojewódzki Konserwator Zabytków, w piśmie z 6 października 2017 r. potwierdził swoje stanowisko, że teren, na którym lokalizowana jest inwestycja, nie leży na terenie wpisanym do rejestru zabytków, ani w jego otoczeniu - rozumianym zgodnie z art. 3 pkt. 15 ustawy z dnia 23.07.2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1446 ze zmianami), co powoduje, nie posiadał on uprawnień do wypowiadania się w kwestii możliwości realizacji inwestycji, na etapie uzgodnienia projektu decyzji o ustalaniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wskazał także, że nie posiada kompetencji do orzekania w przedmiocie pozwolenia czy opinii na prowadzenie robót budowlanych w sąsiedztwie obiektu chronionego. Ale również podał, że "... ustawienie wertykalnego elementu - wysokiej sylwety wieży telefonii komórkowej - jest agresywnym elementem w dotychczasowej otwartej przestrzeni. Niezwykle obniża walory krajobrazowe, jak również estetyczne terenów przyległych, w tym przede wszystkim Muzeum [...], prezentującego cenne wartości etnograficzne terenu województwa."
Dalej organ II instancji zauważył, że z projektu zagospodarowania działki sporządzonego na kopii mapy sytuacyjno-wysokościowej, opisanej jako mapa do celów projektowych wynika, że planowana inwestycja zaprojektowana jest na działce nr [...].Działka ta od strony południowej graniczy z działką nr [...], od strony zachodniej z działką nr [...], /2, na której urządzona jest droga, od strony północnej z działką nr [...], 9, od strony wschodniej z drogą publiczną. Działka posiada dostęp do drogi publicznej poprzez istniejący zjazd. Do działek nr [...], i nr [...], /2 przylega działka nr [...], - własność Muzeum w [...]. Przedmiotową stację zlokalizowano w zachodniej części działki nr [...].Działka nr [...]oraz działki sąsiadujące są w otoczeniu wieży niezabudowane.
Organ podkreślił, że obszary oddziaływania pola elektromagnetycznego o gęstości mocy przekraczającej 0,1 W/m2, uznawanej za szkodliwą dla ludzi - w myśl rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. Nr 192, poz. 1883), emitowanego przez anteny sektorowe szt. 3, znajdują się wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludności, nad działkami nr [...] oraz [...]. Działki te są niezabudowane w miejscu zalegania wyżej wskazanych obszarów. Obszar oddziaływania pozostałych elementów stacji zamyka się w obszarze działki nr [...].
Odnośnie sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania terenu z wymogami ochrony środowiska organ odwoławczy wskazał na znajdujące się w Projekcie budowlanym opracowanie pt. "Kwalifikacja przedsięwzięcia", dotyczące oddziaływania na środowisko omawianej stacji. W opracowaniu określono położenie głównej wiązki promieniowania pod względem dostępności dla ludności, w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego anteny, uwzględniając kierunek osi głównej wiązki promieniowania, a także pochylenie wiązki. Autor opracowania stwierdził, że inwestycja nie należy ani do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 71).
Dalej Wojewoda zauważył, że działki nr [...]oraz nr [...] oraz [...] nie są usytuowane na terenie obszaru Natura 2000. Działki te znajdują się w granicach Chęcińsko - Kieleckiego Parku Krajobrazowego, dla którego obowiązuje Uchwała Nr XXVI/371/16 Sejmiku Województwa z dnia 26 września 2016 r. w sprawie utworzenia Chęcińsko - Kieleckiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Województwa Świętokrzyskiego z 2014 r. poz. 3145). Zakazy wynikające z tej uchwały nie dotyczą niniejszej inwestycji, gdyż stanowi ona cel publiczny w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Zatem omawiana inwestycja nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko i nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.
Ponadto Wojewoda zauważył, że projekt zagospodarowania terenu nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, dotyczących usytuowania inwestycji, zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 1422), to jest planowana inwestycja nie uniemożliwia naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, wody powierzchniowe nie są odprowadzane na teren sąsiednich działek, teren przeznaczony pod budowę stacji posiada dostęp do drogi publicznej. Inwestycja ta nie narusza także przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 219, poz. 1864 ze zmianami). Projekt budowlany dla inwestycji jest kompletny, zawiera informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Projekt został sporządzony i sprawdzony przez projektantów posiadających wymagane uprawnienia budowlane i legitymujących się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem o wpisaniu na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego.
Nie ma więc, w ocenie organu II instancji, podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do treści odwołań oraz pism, które wpłynęły w trakcie postępowania odwoławczego Wojewoda stwierdził, że odwołujący nie wskazali żadnych przepisów obowiązującego prawa, które zostałyby naruszone poprzez budowę spornej inwestycji. Podkreślił, że o zlokalizowaniu inwestycji na działce sąsiadującej ze skansenem przesądziła decyzja Burmistrza Gminy i Miasta Chęciny z dnia 22 czerwca 2016 r., a decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający pozwolenie na budowę, co do miejsca lokalizacji inwestycji. Ponadto planowana inwestycja nie jest położona na terenie, który podlegałby ochronie prawnej na podstawie ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1446 ze zmianami).
Organ także podniósł, że w projekcie budowlanym stwierdzono, że obszary oddziaływania pola elektromagnetycznego o gęstości mocy przekraczającej 0,1 W/m2, uznawanej za szkodliwą dla ludzi emitowanego przez anteny sektorowe, znajdują się wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludności, na wysokości minimum 26,6 m, uwzględniającej odchylenie osi wiązki głównej promieniowania, nad niezabudowanymi obszarami, obejmującymi części działek nr [...], oraz [...].Obszar oddziaływania pozostałych elementów stacji zamyka się w obszarze działki nr [...].Ponadto niezależnie od okoliczności, iż obszary oddziaływania pól elektromagnetycznych o gęstości mocy przekraczającej 0,1 W/m2 wystąpią tylko i wyłącznie w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludzi, to - jak wynika z projektu zagospodarowania inwestycji - obszary te są oddalone od budynku mieszkalnego na działce nr [...], o 52 m (odległość odczytana na podstawie skali).
Odnosząc się do zarzutu, że projekt zagospodarowania działki inwestycji nie uwzględnia projektowanej zabudowy terenów sąsiednich Wojewoda wskazał, że brak jest uzasadnienia dla konieczności rozważania projektowanej zabudowy działek sąsiednich w sytuacji, gdy inwestycja nie oddziałuje na tereny sąsiednie. Dodał także, że organ administracji architektoniczno - budowlanej nie jest właściwy do wypowiadania się w kwestii wydawania przez burmistrza, wójta czy prezydenta decyzji o lokalizacji inwestycji, ani do oceny zgodności z prawem tych decyzji.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję, domagając się jej uchylenia oraz uchylenia decyzji organu I instancji, Muzeum [...], zarzuciło naruszenie art. 7, art. 75 i art. 77, art. 107, art. 138 kpa, oraz art. 5 ust. 1 pkt 7 i 9 jak również art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
W uzasadnieniu autor skargi zarzucił, że organ II instancji na skutek odwołania obowiązany jest do rozpoznania sprawy w całości zarówno pod względem merytorycznym jak i prawnym, a Wojewoda tego nie uczynił.
Dalej wnoszący skargę podał, że dla omawianej inwestycji została wydana decyzja Burmistrza Gminy i Miasta z [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W decyzji tej w pkt 1 wskazano, że stacja bazowa będzie się składać między innymi z "wieży o wysokości ok. 40m (konstrukcja stalowa)", natomiast w pkt 2 tiret 7 na stronie 3 wskazano, że "Planowa inwestycja położona jest (...) bezpośrednio w sąsiedztwie obiektu chronionego zgodnie z rejestrem zabytków prowadzonym przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, jakim jest teren Parku Etnograficznego w [...], w granicach określonych w załączniku nr 1b decyzji z 17 lipca 1995 r. wpisany po Nr A. 1187. Przedmiotem ochrony jest ekspozycja na otwartej przestrzeni, która stanowi integralną część z obiektami architektury i budownictwa wiejskiego (...). W związku z tym, rozwiązania projektowe winny uwzględniać sąsiedztwo obiektu chronionego. Opracowana (...) wizualizacja planowanej stacji bazowej telefonii komórkowej na tle otaczającej zabudowy (...) wykazała, że: (....) z większości obszaru skansenu planowana wieża nie będzie w ogóle widoczna (...). Planowa wieża będzie widoczna z -7-10% całości terenu skansenu, a miejscami zostanie przesłonięta przez gęsto rosnące zarośla i drzewa wzdłuż ścieżek widokowych."
Zdaniem autora skargi zaskarżona decyzja nie jest zgoda z tymi zapisami, gdyż obiekt o wysokości 40 m (a na taki obiekt zostało wydane zaskarżone pozwolenie na budowę), będzie widoczny z większości obszaru Parku w [...]. Skarżący pismem z 19 września 2017 r. przedłożył bowiem organowi II instancji dokumentację fotograficzną, na której utrwalono wynik przeprowadzenia przez inwestora eksperymentu, polegającego na postawieniu w miejscu planowanego posadowienia masztu wysięgnika, tzw. "zwyżki" o wysokości 40 m, celem oceny widoczności tego urządzenia z terenu skansenu. Z dokumentacji tej wynika, że wysięgnik jest doskonale widoczny z prawie całego terenu Parku Etnograficznego w [...]. Ponadto wysięgnik ten jest znacznie węższy niż planowany maszt telefonii komórkowej, a mimo to jest dobrze widoczny nawet z oddalonego o ponad kilometr sektora małomiasteczkowego. Organ II instancji nie odniósł się w zaskarżonej decyzji do ww. dokumentacji fotograficznej.
Dalej wnoszący skargę podniósł, że w zaskarżonej decyzji nie zostały uszczegółowione kwestie wpływu planowanej inwestycji na sposób korzystania z nieruchomości sąsiednich oraz nie zostało uwzględnione zobowiązanie zawarte w ww. decyzji z [...], zgodnie z którym rozwiązania projektowe winny uwzględniać sąsiedztwo obiektu chronionego, gdyż budowa nowoczesnego, dobrze widocznego z terenu prawie całego Parku masztu o konstrukcji stalowej stoi w sprzeczności oraz nie współgra krajobrazowo, ani funkcjonalnie z zabytkowymi obiektami zlokalizowanymi na terenie Parku w [...]. Organ II instancji celem ochrony obiektów wpisanych do rejestru zabytków, a w szczególności ekspozycji będącej przedmiotem ochrony konserwatorskiej oraz uwzględniając uzasadniony interes skarżącego powinien był uchylić zaskarżoną decyzję i odmówić wydania pozwolenia na budowę, czego nie uczynił dopuszczając się naruszenia art. 138 kpa.
Skarżący dalej wywiódł, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji stwierdził, że obszar oddziaływania pola elektromagnetycznego o gęstości mocy przekraczającej 0,1 W/m2 (szkodliwego dla ludzi) emitowanego przez anteny sektorowe, znajduje się wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludności, w tym odnośnie działki nr [...].Na działce tej położony jest w zasadzie cały skansen. Zatem każda część tej działki jest dostępna dla ludności, w szczególności dla pracowników skansenu. Fakt, iż w zasięgu szkodliwego promieniowania znajduje się cześć, która nie jest obecnie trwale zagospodarowana, nie oznacza że jest to teren niedostępny dla ludności. W części tej została zaplanowana również inna inwestycja celu publicznego, tj. budowa amfiteatru i placu zabaw. Jak wynika z koncepcji tego przedsięwzięcia wykonanej na potrzeby skarżącego najbliżej anten ma być zlokalizowany plac zabaw dla dzieci. Plac ten będzie się składał z kilku sektorów oddzielonych alejkami żwirowymi, a na jego terenie będą zmontowane w wielu wariantach huśtawki, karuzele, zjeżdżalnie, drabinki, liny, siatki, ławki i ścianki wspinaczkowe. O woli zagospodarowania tej części Parku świadczy wydana dla Muzeum ostateczna decyzja Burmistrza Miasta i Gminy z [...] o lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji polegającej na rozbudowie edukacyjnego placu zabaw oraz budowie budynku dozorcówki o powierzchni około 100m². W tej sytuacji zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem uzasadnionych interesów osób trzecich. W przypadku bowiem wybudowania masztu telefonii komórkowej w miejscu wskazanym w projekcie budowlanym, nie będzie możliwe wybudowanie przez MWK placu zabaw w miejscu wynikającym z ww. decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Ponadto nie jest prawdą, że działka nr [...], nie jest usytuowana na obszarze Natura 2000, gdyż część tej działki znajdująca się w bezpośrednim sąsiedztwie rzeki Czarnej Nidy, znajduje się na obszarze Natura 2000 pn. "Wzgórza Chęcińsko-Kieleckie", gdzie oddziaływanie anten i masztu stanowi zagrożenie dla rozwoju i migracji sezonowej licznych gatunków ptaków mających na tym obszarze swoje siedliska, co wynika z opisu i map tego obszaru. Nadto jeżeli uzasadnieniem dla budowy masztu w tym miejscu miała być bliskość drogi krajowej nr S7 i zaspokojenie potrzeb osób korzystających z tej drogi, to maszt ten powinien zostać wybudowany po drugiej (południowowschodniej) stronie obecnej drogi krajowej nr 7, gdzie również znajduje się wzniesienie o podobnej wysokości, a nadto w najbliższym czasie zostanie ukończona budowa odcinka drogi ekspresowej S7 i cały ruch pojazdów po "siódemce" przeniesie się na nową drogę.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, częściowo z przyczyn w niej wskazanych.
Przedmiotem skargi była decyzja Wojewody, utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...] S.A. pozwolenia na budowę na działce nr ewid. [...] w obrębie [...], gmina [...], bezobsługowej stacji bazowej telefonii komórkowej, w tym budowę wieży kratowej o wysokości 40 metrów wraz z fundamentem płytowym, z antenami nadawczo-odbiorczymi, stanowiącej telekomunikacyjny obiekt budowlany wraz z niezbędnymi obiektami towarzyszącymi: przyłączem energetycznym, ogrodzeniem zabezpieczającym, drogami kablowymi, utwardzeniem terenu.
Przedmiotem zasadniczej kontrowersji ujawnionej w sprawie była kwestia lokalizacji wspomnianej inwestycji w sąsiedztwie obiektu chronionego w postaci terenu Muzeum - Parku Etnograficznego w [...], położonego na działce nr ewid. [...] o pow. 65,50 ha. Spór wynikał z tego, że choć lokalizacja samej objętej zaskarżonym pozwoleniem na budowę stacji bazowej zaplanowana została na obszarze, który nie podlega ochronie prawnej wynikającej z przepisów ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (t.j. Dz.U. 2014.1446 ze zm.), dalej ustawa o ochronie zabytków, to zdaniem strony skarżącej jej budowa, zwłaszcza ze względu na jej wysokość i charakter nieprzystający do charakteru Parku Etnograficznego w [...] – Muzeum, koliduje z przedmiotem ochrony tego zabytku, którym jest również ekspozycja na otwartej przestrzeni stanowiąca integralną część z obiektami architektury i budownictwa wiejskiego. Zdaniem organów administracji natomiast, lokalizacja przedmiotowej inwestycji na działce sąsiadującej ze skansenem została przesądzona w decyzji Burmistrza Gminy i Miasta Nr [...] z dnia [...] ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, (co prawdopodobnie stanowi omyłkowe stwierdzenie, gdyż wskazane oznaczenia dotyczą decyzji ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego stanowiącej przedmiotowe zamierzenie budowlane), nie jest położona na terenie, który podlegałby ochronie prawnej na podstawie ustawy o ochronie zabytków, a obszar oddziaływania pozostałych elementów przedmiotowej stacji poza polem elektromagnetycznym o uznawanej za szkodliwą dla ludzi gęstości mocy przekraczającej 0,1 W/m² (o czym będzie mowa niżej) – zamyka się w obszarze działki nr 240.
Rozstrzygając zaistniałą rozbieżność należy zauważyć, co następuje.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza między innymi zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. Nie jest wątpliwe w orzecznictwie sądów administracyjnych, że przedmiotem sprawdzenia, o jakim mowa w przytoczonym przepisie w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nie tylko decyzja ustalająca warunki zabudowy, ale również decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli przedmiotem sprawy jest inwestycja o takim właśnie charakterze (por. wyrok NSA z dnia 9 maja 2017 r., II OSK 2245/15, LEX nr [...], 30614, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 31 sierpnia 2016 r., II SA/Po 486/16, LEX nr 2122973).
W niniejszej sprawie doszło do wydania takiej właśnie decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego (k. 31 projektu budowlanego będącego częścią akt organu I instancji). Zgodnie z jej treścią, ustalone zostały na rzecz [...] Polska S.A. warunki lokalizacji inwestycji celu publicznego dla będącego przedmiotem niniejszej sprawy zamierzenia budowlanego. W punkcie 2 tej decyzji ustalone zostały szczegółowe warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów szczególnych w zakresie ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków. W tym zakresie ustalono, że planowana inwestycja położona jest na terenie, który nie podlega ochronie prawnej w aspekcie przepisów ustawy o ochronie zabytków, niemniej jednak położone jest w bliskim sąsiedztwie obiektu chronionego zgodnie z rejestrem zabytków prowadzonym przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Tym chronionym obiektem jest teren Parku Etnograficznego w [...], w granicach określonych w załączniku nr 1b do decyzji z dnia [...], wpisany pod Nr [...]. Jak wyjaśniono w przywoływanej decyzji, przedmiotem ochrony jest ekspozycja na otwartej przestrzeni, która stanowi integralną część z obiektami architektury i budownictwa wiejskiego. Park odzwierciedla tradycyjne układy gruntów, upraw, sieci drożnej oraz ogrody i zieleń charakterystyczną dla poszczególnych regionów wyodrębnionych w skansenie wraz z infrastrukturą wiejską: ogrodzenia, studnie i figury przydrożne. W związku z tym, rozwiązania projektowe winny uwzględniać sąsiedztwo obiektu chronionego. W cytowanej decyzji lokalizacyjnej stwierdzono dalej, że opracowana wizualizacja planowanej stacji bazowej na tle otaczającej zabudowy i jej wpływ na będące w sąsiedztwie Muzeum wskazała, że lokalizacja projektowanej wieży ogranicza do minimum wpływ inwestycji na sferę widokową strefy ochrony konserwatorskiej; z większości obszaru skansenu planowana wieża nie będzie w ogóle widoczna tak, jak i z tras dojazdowych. Umiejscowienie wieży zostało tak zaplanowane, aby w niewielkim stopniu wpływać na doznania widokowe. Planowana wieża będzie widoczna z
7-10% całości terenu skansenu, a miejscami zostanie przesłonięta przez gęsto rosnące zarośla i drzewa wzdłuż ścieżek widokowych.
Wbrew przytoczonym zapisom, w zatwierdzonym zaskarżoną decyzją projekcie budowlanym nie znalazły się żadne rozwiązania projektowe uwzględniające sąsiedztwo obiektu chronionego. Nie zostały też zweryfikowane zawarte w przytoczonej decyzji lokalizacyjnej twierdzenia dotyczące rzeczywistego współczynnika widzialności planowanej wieży z terenu obiektu chronionego, i to mimo przedstawianych w tym zakresie w toku postępowania zarzutów i dowodów, w tym zdjęć będących ilustracją eksperymentu z udziałem wysięgnika imitującego projektowaną wieżę o wysokości 40 metrów, który wskazał, że nawet taki wysięgnik, mimo tego, że jest znacznie węższy niż planowany maszt telefonii komórkowej, jest doskonale widoczny z prawie całego terenu Parku Etnograficznego w [...], w tym nawet z oddalonego o ponad kilometr sektora małomiasteczkowego.
Przy ocenie sprawy organy obu instancji nie uwzględniły również, że skoro zgodnie z art. 7 pkt 4) ustawy o ochronie zabytków, ustalenia ochrony w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego są jedną z form ochrony zabytków, a przedmiotem tej ochrony określonym właśnie w decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, jest w specyficznych okolicznościach niniejszej sprawy ekspozycja na otwartej przestrzeni, która stanowi integralną część z obiektami architektury i budownictwa wiejskiego, to nie można ograniczać tak zdefiniowanego przedmiotu ochrony tylko do obszaru samego parku etnograficznego, ale również objęte są nią sąsiednie nieruchomości i projektowane na nich obiekty budowlanego, których powstanie nie da się pogodzić z celami tej ochrony uwzględniającymi specyfikę chronionego obiektu.
Uwzględniając powyższe rozważania, Sąd stwierdził naruszenie w zaskarżonej decyzji, a także w poprzedzającej ją decyzji organu I instancji prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego polegające na stwierdzeniu zgodności projektu z ustaleniami decyzji lokalizacyjnej Burmistrza Gminy i Miasta Nr [...] z dnia [...], mimo braku takiej zgodności.
Weryfikacji, której z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa w sprawie zabrakło, wymagała też ocena, czy oddziaływanie pola elektromagnetycznego o gęstości mocy przekraczającej 0,1 W/m² uznawanej za szkodliwe dla ludzi, które ma być emitowane przez projektowaną stację bazową, może niekorzystnie oddziaływać na nową zabudowę planowaną na działce strony skarżącej oznaczonej numerem [...].Sąd podziela bowiem wyrażony w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b. należy interpretować systemowo przy uwzględnieniu nie tylko unormowań techniczno-budowlanych, ale też pozostałych przepisów ustawy, w tym art. 34 ust. 3 pkt 1, który stanowi, że projekt budowlany powinien zawierać projekt zagospodarowania działki obejmujący określenie na aktualnej mapie granic działki oraz usytuowanie, obrys i układ istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia, układu komunikacyjnego i układu zieleni, ze wskazaniem m.in. wzajemnych odległości pomiędzy planowanym przez inwestora przedsięwzięciem budowlanym, a ewentualnie projektowaną zabudową na nieruchomości sąsiedniej. To oznacza, że w tym zakresie organ architektoniczno-budowlany musi zbadać przyjęte rozwiązania projektowe. Obowiązek sprawdzenia projektu zagospodarowania działki w zakresie odległości pomiędzy obiektem przewidzianym przez inwestora do realizacji, a zabudową projektowaną na działce sąsiedniej aktualizuje się w szczególności wówczas, gdy właściciele nieruchomości sąsiedniej zgłaszają konkretne zastrzeżenia w związku z posiadaną decyzją o warunkach zabudowy (wyrok NSA z 28 lutego 2017 r., II OSK 1629/15).
Z przedstawionego poglądu wynika, że obowiązkiem organów było uwzględnienie przy ocenie oddziaływania projektowanej stacji bazowej na sąsiednie nieruchomości nie tylko obiektów już istniejących w sąsiedztwie projektowanej stacji bazowej, ale również zabudowy w jej sąsiedztwie projektowanej, w tym zwłaszcza takiej, co do której wydana już została decyzja lokalizacyjna, a strona skarżąca zgłaszała w toku postępowania wątpliwości i zastrzeżenia co do bezpieczeństwa planowanej przez siebie zabudowy, zwłaszcza w kontekście niewielkiej odległości tej zabudowy od projektowanej stacji bazowej oraz w kontekście tego, że jedną z planowanych na terenie Parku Etnograficznego w [...] inwestycji, ma być plac zabaw dla dzieci. Aczkolwiek do akt sprawy dołączona został kwalifikacja przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej, z której wynika brak szkodliwego oddziaływania promieniowania anten projektowanej stacji dla znajdujących się w jej pobliżu miejsc dostępnych dla ludności, to jednak analiza ta nie uwzględnia, że w pobliżu tej stacji skarżący planuje nową zabudowę, a więc nowe miejsca dostępne dla ludności. Konieczna więc jest w sprawie dodatkowa ocena przez organ architektoniczno-budowlane tej pominiętej w sprawie okoliczności, tj. uwzględnienie planowanej na działce nr [...], nowej zabudowy w postaci dozorcówki i placu zabaw dla dzieci.
Wskazane wyżej wadliwości dotyczące zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji spowodowały konieczność uchylenia obu tych rozstrzygnięć, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.
Rozpoznając ponownie sprawę Starosta oceni przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany, wyjaśniając wskazane wyżej szczegółowo wątpliwości oraz uwzględniając przedstawioną przez Sąd wykładnię przepisów prawa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło