III SA/Wa 4037/14
WyrokWSA w Warszawie2015-10-23
Skład orzekający: Aneta Trochim-Tuchorska, Elżbieta Olechniewicz, Ewa Radziszewska-Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji administracyjnej osobie nieupoważnionej do odbioru korespondencji, a także w miejscu nieprzewidzianym przez Ordynację podatkową, może być uznane za skuteczne i rozpocząć bieg terminu do wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie decyzji administracyjnej było skuteczne, ponieważ korespondencja została skierowana na adres wskazany przez stronę w informacji zgłoszeniowej INF-Z. Nawet jeśli decyzja została odebrana przez osobę nieupoważnioną lub w nietypowym miejscu, organ administracyjny nie ma obowiązku weryfikowania ustaleń między stroną a pocztą. Skoro strona nie zgłosiła organowi prowadzącemu postępowanie zmiany adresu korespondencyjnego lub wskazania konkretnego pełnomocnika do odbioru, organ miał podstawy do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Skuteczne doręczenie jest warunkiem rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C. w S. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Prezesa Zarządu PFRON. Organ stwierdził, że decyzja została doręczona skarżącemu 21 sierpnia 2014 r., a termin do wniesienia odwołania upływał 4 września 2014 r. Skarżący wniósł odwołanie 5 września 2014 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów o doręczeniach, twierdząc, że decyzja została doręczona osobie nieupoważnionej i w niewłaściwym miejscu, co skutkowało błędnym ustaleniem daty doręczenia i uznaniem odwołania za spóźnione.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (sprawozdawca), sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant starszy referent Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2015 r. sprawy ze skargi C. w S. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę
Jak wynika ze stanu faktycznego przedstawionego przez organy podatkowe, postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej ("Minister") stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych ("Prezes PFRON") z dnia [...] sierpnia 2014 r., wydanej w stosunku do Skarżącego - Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego z siedzibą w S.
Organ stwierdził, że jak wynika z akt sprawy, decyzja od której Skarżący się odwołał została mu doręczona w dniu 21 sierpnia 2014 r., co ma potwierdzenie w pocztowym potwierdzeniu odbioru z podpisem pełnomocnika Skarżącego. Minister podkreślił, że termin do wniesienia odwołania zakreślony w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2012 r., poz. 749 ze zm.) - dalej "O.p.", upływał w dniu 4 września 2014 r. Skarżący, pomimo prawidłowego pouczenia, wniósł natomiast odwołanie w dniu 5 września 2014 r., co dokumentuje data stempla pocztowego na liście poleconym. Skarżący nie wniósł przy tym o przywrócenie terminu.
W skardze Skarżący wniósł o uchylenie w całości powyższego postanowienia, zarzucając naruszenie art. 151 O.p. w związku z art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Z 2011 r. Nr 127, poz. 721 ze zm.) - dalej "ustawa o rehabilitacji" i błędne ustalenie, że decyzja Prezesa PFRON z dnia [...] sierpnia 2014 r. została skutecznie doręczona Skarżącemu w dniu 21 sierpnia 2014 r., podczas gdy doręczenie dokonane tego dnia zostało dokonane: i) osobie nieupoważnionej do odbioru korespondencji oraz ii) w miejscu nieprzewidzianym przez O.p., jako miejsce doręczania pism w toku postępowania podatkowego, a zatem nie mogło odnieść skutku; naruszenie wskazanego przepisu postępowania miało przy tym istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem przyjęcie daty doręczenia 21 sierpnia 2014 r. bezpośrednio legło u podstaw uznania wniesionego odwołania za spóźnione.
Skarżący wniósł o o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów:
1) pełnomocnictwa pocztowego na okoliczności, że:
a) R. B. była umocowana do odbioru korespondencji nadesłanej na adres: ul. [...] w S. , a nie była umocowana do odbioru przesyłek nadesłanych na inne adresy, w tym [...] w S. ,
b) R. B. była umocowana do odbioru korespondencji nadesłanej do J. G. , a nie była umocowana do odbioru przesyłek nadesłanych do podmiotu o nazwie: "C. w S. z siedzibą przy ul. [...] ",
2) koperty, w której nadeszła przedmiotowa decyzja na okoliczność, że decyzja Prezesa PFRON z dnia [...] sierpnia 2014 r. została wysłana na adres: ul. [...] w S. ,
3) wyciągu z księgi korespondencyjnej Skarżącego oraz pierwszej strony przedmiotowej decyzji wraz z prezentatą na okoliczność, że przedmiotowa decyzja dotarła do osoby upoważnionej do odbioru korespondencji w dniu 22 sierpnia 2014 r., w związku z czym Skarżący pozostawał w usprawiedliwionym przekonaniu, iż decyzja Prezesa PFRON z dnia [...] sierpnia 2014 r. została mu skutecznie doręczona w dniu 22 sierpnia 2014r.
Skarżący wniósł ponadto o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentacji pocztowej dotyczącej doręczenia decyzji Prezesa PFRON, znajdującej się w placówce pocztowej przy ul. [...] w S. , a następnie na okoliczność, że przedmiotowa decyzja została odebrana przez R. B. w placówce pocztowej przy ul. [...] w S. .
Według Skarżącego organ błędnie ustalił, że decyzja organu pierwszej instancji została Skarżącemu skutecznie doręczona w dniu 21 sierpnia 2014 r., tymczasem ze względu na wadliwość doręczenia decyzji termin do jej zaskarżenia nie rozpoczął nawet swego biegu - nie może być zatem mowy o uchybieniu temu terminowi. Zdaniem Skarżącego doręczenie decyzji było wadliwe z dwóch względów: 1) została ona doręczona osobie, która nie była upoważniona do jej odbioru, 2) została ona doręczona w miejscu, które nie zostało przewidziane w O.p. jako miejsce doręczeń pism w toku postępowania podatkowego.
Skarżący wskazał, że decyzja Prezesa PFRON z dnia [...] sierpnia 2014 r. została odebrana przez R. B. w placówce pocztowej przy ul. [...] w S. - w dniu 21 sierpnia 2014r. Decyzja została wysłana na adres ul. [...] w S. . Osobą odbierającą przesyłkę od R. B. była M. F. , która zarejestrowała przesyłkę jako odebraną dnia 22 sierpnia 2014r. Zarówno na kopercie, jak w księdze korespondencyjnej oraz na samej decyzji M.F. nabiła jako datę jej odbioru - 22 sierpnia 2014r. Pilnując terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji, Skarżący miał na uwadze termin 14 dni liczony od 22 sierpnia 2014r. Skarżący pozostawał w niewiedzy co do faktycznego dnia odebrania przesyłki przez R.B. w placówce pocztowej aż do dnia 28 października 2014 r., kiedy to doręczono postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania.
Skarżący wyjaśnił dalej, że R. B. została przez pracowników placówki pocztowej, a potem i przez Ministra, potraktowana jako pełnomocnik pocztowy Skarżącego. Zdaniem Skarżącego takie traktowanie R.B. nie jest zasadne w świetle dokumentu pełnomocnictwa pocztowego, które zostało jej udzielone. Błąd pracowników placówki pocztowej wyniknął najpewniej z niedostatecznej analizy tego dokumentu, błąd Ministra musiał z kolei zostać spowodowany okolicznością, że nie badał on nawet tego dokumentu, opierając swe ustalenia na informacjach dostarczonych przez [...] .
Według Skarżącego z treści pełnomocnictwa pocztowego udzielonego R. B. wynika, że została ona upoważniona jedynie do odbioru przesyłek zaadresowanych na ul. [...] w S. . Tymczasem decyzja Prezesa PFRON z dnia [...] sierpnia 2014r. została wysłana na adres ul. [...] w S. . Z żadnego dokumentu nie wynika, by R.B. mogła odbierać przesyłki zaadresowane na ul. [...] w S. , a zatem przesyłka nie powinna zostać jej wydana. Tym samym decyzja została doręczona osobie nieuprawnionej.
Skarżący podniósł ponadto, że decyzja Prezesa PFRON z dnia [...] sierpnia 2014 r. została doręczona R. B. w placówce pocztowej w sytuacji, gdy przesyłka nie była wcześniej awizowana (a więc bez zastosowania trybu z art. 150 O.p.). Takiego doręczenia ustawa ta nie przewiduje. Art. 151 O.p. zawiera bowiem zamknięty katalog miejsc, w których można doręczać korespondencję jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej w postępowaniu podatkowym - w zwykłym trybie. Oznacza to zdaniem Skarżącego, że skutecznym będzie tylko takie doręczenie pisma jednostce organizacyjnej, które nastąpi w jej siedzibie lub miejscu prowadzenia działalności. Doręczenia dokonane w innych miejscach są nieskuteczne (inaczej niż w przypadku osób fizycznych). Dla prawidłowości powyższej argumentacji bez znaczenia pozostają przepisy ustawy z dnia 23 listopada 2012r. Prawo pocztowe (Dz. U. Z 2012 r., poz. 1529) - "Prawo pocztowe", w tym art. 37 ust. 2 pkt 2 lit. b tej ustawy.
W konsekwencji w ocenie Skarżącego decyzja Prezesa PFRON nie została skutecznie doręczona dnia 21 sierpnia 2014 r. Zdaniem Skarżącego nie została ona skutecznie doręczona w ogóle. Przy założeniu jednak, że doręczona została, najwcześniejszą datą jej doręczenia może być dzień 22 sierpnia 2014r., kiedy to dotarła do osoby upoważnionej do odbioru korespondencji kierowanej do Skarżącego.
W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Na rozprawie w dniu 23 października 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") postanowił dopuścić jako dowód dokumenty dołączone do skargi oraz odmówić dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z wniosku strony o zażądanie na rozprawę dokumentacji pocztowej dotyczącej doręczenia Skarżącemu decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] sierpnia 2014r., znajdującej się w placówce pocztowej przy ul. [...] w S. .
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., stosownie do art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) – c) p.p.s.a.).
Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie wyżej wymienione przesłanki nie zachodzą.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia.
Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania, a każde, nawet nieznaczne, przekroczenie terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Uchybienie ustawowemu terminowi powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Doręczenie decyzji w sposób skuteczny stanowi nadto warunek rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia od niej odwołania, co oznacza, iż niezbędne jest stwierdzenie w sposób niewątpliwy daty doręczenia decyzji.
Mając powyższe na uwadze, należało w pierwszej kolejności zbadać, czy decyzję Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] sierpnia 2014 r., od której wniesiono odwołanie, doręczono Skarżącemu w dacie wskazanej przez organ czyli w dniu 21 sierpnia 2014 r.
Sąd dokonując analizy akt administracyjnych sprawy stwierdził, że w niniejszej sprawie decyzję doręczono skutecznie Skarżącemu w dniu 21 sierpnia 2014 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji (karta 167 akt administracyjnych). Ponadto należy zaznaczyć, że zgodnie art. 210 § 1 pkt 7 O.p. decyzja niniejsza zawierała pouczenie o terminie i trybie odwoławczym, wskazanym w art. 223 § 2 pkt 1 O.p., z którego wynika, iż odwołanie wnosi się do Ministra Pracy i Polityki Społecznej za pośrednictwem organu pierwszej instancji Prezesa Zarządu PFRON, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.
Zatem 14 - dniowy termin do wniesienia odwołania, rozpoczął swój bieg w dniu 22 sierpnia 2014 r. r. i upłynął w dniu 4 września 2014 r., natomiast odwołanie od zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji zostało nadane w Urzędzie Pocztowym dopiero w dniu 5 września 2014 r., a więc Skarżący przekroczył ustawowy termin warunkujący skuteczność odwołania.
Zgodnie więc z art. 228 § 1 pkt 2 O.p. organ podatkowy stwierdził w drodze postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
Strona w skardze podnosiła, że doręczenie decyzji w dniu 21 sierpnia 2014r. zostało dokonane osobie nieupoważnionej do odbioru korespondencji oraz w miejscu nieprzewidzianym przez O.p. jako miejsce doręczania pism w toku postępowania, a zatem nie mogło być skuteczne.
Powyższe zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie.
Minister Pracy i Polityki Społecznej prawidłowo podniósł, że organ I instancji skierował korespondencję na adres podany przez stronę organowi I instancji w informacji zgłoszeniowej INF-Z jako adres do korespondencji. Powyższe wynika z akt sprawy (karta 18 akt administracyjnych). Sąd zauważa, że z załącznika do informacji INF-Z wynika, że Skarżąca wskazała jako adres do korespondencji: ul. [...] , S. (poz. C.2. załącznika). Jak wynika ze zwrotnego potwierdzeniu odbioru na taki adres została też wysłana przedmiotowa decyzja. Wprawdzie na zwrotnym potwierdzeniu odbioru znalazła się informacja, iż korespondencja została odebrana przez pełnomocnika Panią R. B. (144/13) jednak nie jest sprawą organu ustalanie osoby upoważnionej, bądź nie, do odbioru korespondencji, na podstawie ustaleń pomiędzy stroną a placówką pocztową. Organ prawidłowo przyjął dane do korespondencji Skarżącej z informacji zawartej przez samego Skarżącego w informacji INF–Z. Na marginesie należy zaznaczyć, że ani w tej informacji ani w żadnym innym piśmie skierowanym do organu Skarżący nie wskazywał, iż korespondencja powinna być kierowana do pełnomocnika.
A zatem organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie, opierając się na dokumencie zwrotnego potwierdzenia odbioru i braku innych dokumentów wskazujących na zmianę w adresie korespondencyjnym strony, miał podstawy, aby stwierdzić, iż termin do wniesienia odwołania nie został dochowany.
W tej sytuacji argumenty podnoszone w skardze, a dotyczące doręczenia decyzji w dniu 21 sierpnia 2014r. osobie nieupoważnionej do odbioru korespondencji oraz w miejscu nieprzewidzianym przez O.p. jako miejsce doręczania pism w toku postępowania nie mogły stanowić argumentu przemawiającego za uwzględnieniem skargi na postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Nadmienić należy, że Skarżący wnioskiem z dnia 4 listopada 2014r. zwrócił się do Ministra Pracy i Polityki Społecznej m.in. o przywrócenie terminu do wniesienia ww. odwołania.
Ponadto wyjaśnienia wymaga, że Sąd, działając na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. postanowił dopuścić jako dowód dokumenty dołączone do skargi tj. dowód z dokumentu pełnomocnictwa pocztowego, koperty, w której nadeszła przedmiotowa decyzja, wyciągu z księgi korespondencyjnej Skarżącej oraz pierwszej strony decyzji wraz z prezentatą Skarżącej oraz odmówić dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z wniosku strony o zażądanie na rozprawę dokumentacji pocztowej dotyczącej doręczenia Skarżącemu decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] sierpnia 2014r., znajdującej się w placówce pocztowej przy ul. [...] w S. .
Odnosząc się do dowodów dopuszczonych i przeanalizowanych przez Sąd stwierdzić należy, że potwierdzają one jedynie słuszność stanowiska organu. Dokument pełnomocnictwa pocztowego potwierdza, że Skarżąca udzieliła takiego pełnomocnictwa pani R.B. . Równoczesne z akt sprawy nie wynika, aby o tym fakcie został powiadomiony organ prowadzący postępowanie, a więc Prezes Zarządu PFRON. Również dowód w postaci koperty, w której nadeszła do Skarżącej przesyłka zawierająca ww. decyzję organu pierwszej instancji potwierdza, że została ona prawidłowo zaadresowana na adres wynikający z informacji INF-Z. Wyciąg z księgi korespondencyjnej Skarżącej oraz pierwszej strony decyzji wraz z prezentatą Skarżącej potwierdza, że Skarżąca otrzymała tę decyzję w dniu 22 sierpnia 2014r. Jak wskazano powyżej w aktach sprawy znajduje się natomiast potwierdzenie odbioru tej decyzji datowane na dzień 21 sierpnia 2014r., które prawidłowo zostało uznane za dowód odbioru decyzji. To, że strona otrzymała decyzję od osoby ją reprezentującej w zakresie odbioru korespondencji pocztowej w innym dniu niż to wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, nie może stanowić przeciwdowodu. Organy administracyjne dokonują bowiem doręczeń za pośrednictwem operatora pocztowego (art. 144 O.p.), jak to miało miejsce w tej sprawie. Wobec tego dowodem na doręczenie przesyłki jest dokument pochodzący od tego operatora, a nie dowody prywatne, za jakie należało uznać wspomniane dokumenty.
Sąd odmówił dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z wniosku strony o zażądanie na rozprawę dokumentacji pocztowej dotyczącej doręczenia Skarżącemu decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] sierpnia 2014r., znajdującej się w placówce pocztowej przy ul. [...] w S. , gdyż zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd administracyjny przeprowadza dowody z dokumentów. W związku z tym brak było podstaw prawnych do uwzględnienia ww. wniosku dowodowego.
Reasumując, Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania stanowiska organu wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu, że Skarżący nie zachował terminu do wniesienia odwołania. Tym samym niezasadne są zarzuty naruszenia przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej art. 151 O.p. dotyczące pominięcia przy doręczeniu decyzji osoby upoważnionej do odbioru korespondencji, gdyż osoba taka nie została zgłoszona do organu prowadzącego postępowanie. Natomiast ustalenia podjęte w tym zakresie pomiędzy Skarżącym a jego reprezentantem (osobą upoważnioną do odbioru korespondencji) wywołują skutki prawne od momentu poinformowania o tym fakcie właściwego organu, co w tej sprawie nie nastąpiło.
Z powyższych względów, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło