I SA/Wa 2163/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Bożena Marciniak Protokolant starszy referent Justyna Kobylarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2018 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2017 r. nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], decyzją z [...] listopada 2017 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] września 2017 r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Z ustaleń organu wynika, że B. P. złożyła 8 sierpnia 2017 r. wniosek o ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko M. R., która pozostaje na jej utrzymaniu. Ustalając prawo do świadczenia wychowawczego na okres zasiłkowy od 1.10.2017 r. do 30.09.2018 r. organ przyjął dochód rodziny osiągnięty w 2016 r. Rodzina wnioskodawczyni składa się z dwóch osób. W 2016 r. wnioskodawczyni uzyskała dochód z tytułu zatrudnienia w kwocie 19 243,06 zł netto, co daje miesięczny dochód na członka rodziny w wysokości 801,80 zł. Zatem faktycznie uzyskiwany dochód na osobę w rodzinie przekracza przyjęte przez ustawodawcę w art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci kryterium dochodowe, które wynosi 800 złotych. Z dokumentacji wynika faktycznie, że wnioskodawczyni dopiero od 1 stycznia 2017 r. ma zmienione warunki zatrudnienia wynikające z umowy o pracę z całego etatu na ¾ etatu, co wiąże się także ze zmniejszonym uposażeniem. W ocenie organu zmniejszenie dochodu rodziny nie może być utożsamione z utratą dochodu. Przez utratę dochodu należy rozumieć m.in. utratę zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Zatem zmniejszenie wynagrodzenia ze pracę w 2017 r. nie może być potraktowane jako utrata dochodu. Zmniejszenie wynagrodzenia w 2017 r. będzie skutkowało przyjęciem niższego dochodu w następnym okresie zasiłkowym. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] S. P. zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 1 KPA, art. 7 i 77 KPA oraz art. 5 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny. Wynika z niego, że skarżąca złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko M. R. na okres zasiłkowy od 1.10.2017 r. do 30.09.2018 r. Rodzina skarżącej składała się z dwóch osób. W 2016 r. skarżąca uzyskała dochód z tytułu zatrudnienia w kwocie 19 243 zł netto, co daje po przeliczeniu miesięczny dochód w kwocie 1 603,59 zł i 801,80 zł na członka rodziny. Zatem dochód miesięczny na osobę w rodzinie skarżącej przekracza o 1,80 zł kryterium dochodowe określone w art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. poz. 195 ze zm.) na kwotę 800 zł. To w ocenie organu stanowi podstawę do odmowy przyznania wnioskowanego przez skarżącą świadczenia wychowawczego. Jednocześnie organ uznał, że bezsporny fakt, iż od 1 stycznia 2017 r. skarżąca ma zmienione warunki pracy wynikające z umowy o pracę z całego etatu na ¾ etatu, co wiąże się także ze zmniejszeniem wynagrodzenia, nie może być potraktowane jako utrata dochodu. Tak więc zagadnieniem, które wymaga rozważenia w realiach rozpoznawanej sprawy jest wykładania pojęcia "utraty dochodu". Należy zauważyć, że przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci nie zawierają ustawowej definicji pojęcia "utraty dochodu". Przepis art. 2 pkt 19 tej ustawy przedstawił tylko katalog okoliczności, których następstwem jest utrata dochodu. Zgodnie z art. 2 pkt 19 lit. c utrata dochodu oznacza utratę dochodu spowodowaną utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W sprawie skarżąca nie przestała uzyskiwać w ogóle dochodu a jedynie jej dotychczasowy dochód uległ częściowemu zmniejszeniu. Czy to zdarzenie mieści się w pojęciu dochodu utraconego o jakim stanowi powołany art. 2 pkt 19 lit. c pozwala wyjaśnić wykładnia tego przepisu tak językowa jak i systemowa oraz celowościowa. Dokonując tej wykładni na gruncie rozpoznawanej sprawy, skład orzekający podziela wykładnię tego przepisu dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 stycznia 2018 r. sygn.. akt I OSK 1728/17. Mianowicie NSA stwierdził, że w pojęciu "utrata zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" będą mieściły się wszelkie zmiany związane z zatrudnieniem lub inna pracą zarobkową określonej osoby wpływające na zmniejszenie jej dochodów. Takie rozumienie omawianego przepisu wynikające z wykładni językowej i systemowej wewnętrznej znajduje potwierdzenie w wykładni celowościowej. Według art. 4 ust. 1 powołanej ustawy celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. W ocenie NSA przepisy określające przesłanki warunkujące uzyskanie prawa do świadczenia wychowawczego powinny być wykładane w sposób pozwalający realizować ustawowy cel tego świadczenie a więc zaspokajanie potrzeb dziecka w zakresie adekwatnym do aktualnej sytuacji osoby ubiegającej się o tego rodzaju świadczenie. Aktualna sytuacja finansowa determinowana jest nie tylko nawiązaniem lub rozwiązaniem stosunku pracy bądź podjęciem lub zakończeniem zatrudnienia w inny sposób, lecz również wszelkimi zmianami związanymi z zatrudnieniem lub inną pracą zarobkową wpływającymi na zmniejszenie dochodów. W świetle powyższego należy uznać, że organy dokonały błędnej wykładni art. 2 pkt 19 lit. c ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci co zdeterminowało wynik sprawy i co uzasadnia uchylenie decyzji organów obu instancji. Zarzut skargi naruszenia prawa materialnego, wprawdzie wyrażonego w innym przepisie ustawy, jest zasadny co uzasadnia jej uwzględnienie. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni zmianę warunków pracy i płacy jaka wystąpiła u skarżącej od 1 stycznia 2017 r. jako dochód utracony w rozumieniu art. 2 pkt 19 lit. c ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. Z powyższych powodów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.