IV SA/Po 161/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Grossmann po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku p o s t a n a w i a odrzucić skargę Pismem z 09 stycznia 2018 r. R. S. (dalej jako Skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, za pośrednictwem organu administracji, skargę na postanowienie opisane w rubrum. Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało za niedopuszczalny wniosek Skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej zażalenia na bezczynność organu I instancji. W uzasadnieniu SKO opisało, że Skarżący w dniu [...] sierpnia 2017 r. wniósł do SKO zażalenie na niezałatwienie sprawy przez Prezydenta Miasta [...], w terminie określonym w art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm., obecnie Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, dalej jako K.p.a.). Dalej SKO napisało, że postanowieniem z 12 września 2017 r. uznało zażalenie za uzasadnione, wyznaczyło organowi I instancji termin załatwienia sprawy i stwierdziło, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zaskarżonym postanowieniem SKO uznało za niedopuszczalny wniosek Skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy (Skarżący zakwestionował stanowisko SKO, że niezałatwienie sprawy przez organ I instancji nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa). W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o odrzucenie skargi. Nadto zaznaczył, że bezpodstawnie opatrzył zaskarżone postanowienie pouczeniem o prawie, terminie i sposobie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm., dalej jako P.p.s.a.). Natomiast jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy w zakresie właściwości rzeczowej sądów administracyjnych. Granice tej właściwości sprecyzowane zostały w art. 3 § 2-3 oraz art. 4-5 P.p.s.a. W myśl art. 3 § 2 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, dalej jako O.p.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w przepisach K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI O.p. oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zgodnie z art. 3 § 2a P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 kpa. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, iż sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. W myśl § 3 cyt. artykułu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie SKO uznające za niedopuszczalny wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej zażalenia na bezczynność organu I instancji. Złożenie zażalenia w tym trybie stanowiło przesłankę skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji publicznej; był to swoisty środek prawny przewidziany w poprzednim brzmieniu art. 37 § 1 K.p.a., który uruchamiał działania nadzorcze organu wyższego stopnia. Sąd stwierdza przede wszystkim, że na postanowienie z 12 września 2017 r. nie służył środek zaskarżenia i zaznacza, że takie właśnie pouczenie towarzyszyło temu postanowieniu. Dalej Sąd stwierdza, że zaskarżone do sądu postanowienie nie kończyło postępowania i nie rozstrzygało sprawy co do istoty. Tym samym zaskarżone postanowienie nie mieści się w katalogu zawartym w art. 3 § 2 P.p.s.a. Ponadto brak jest przepisów szczególnych, które przewidują sądową kontrolę tego typu postanowień na podstawie art. 3 § 3 P.p.s.a. Zgodnie zatem z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. - według którego sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego - należało orzec jak w sentencji postanowienia.