I SA/Kr 161/18

PostanowienieWSA w Krakowie2018-03-02

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest bezrobotna, nie posiada majątku ani dochodów, korzysta z pomocy osób bliskich i ma zajęte rachunki bankowe w postępowaniu egzekucyjnym, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która jest bezrobotna, nie osiąga dochodów, nie posiada majątku ani oszczędności, pozostaje na utrzymaniu osób bliskich, a jej rachunki bankowe zostały zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Odmowa przyznania prawa pomocy w takiej sytuacji mogłaby pozbawić stronę prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
M. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni jest bezrobotna, nie posiada majątku ani dochodów, korzysta z pomocy osób bliskich i ma toczące się postępowanie egzekucyjne w sprawie zaległości podatkowych. Jej rachunki bankowe zostały zajęte w postępowaniu egzekucyjnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 8 grudnia 2017 r. nr: [...] w przedmiocie określenia wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za II kwartał 2012 r. oraz zobowiązania w podatku od towarów i usług za kwiecień, maj i czerwiec 2012 r. p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych M. K. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartego w formularzu "PPF" wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada ona żadnego majątku, dochodów, ani oszczędności. W rubryce 11 formularza "zobowiązania i stałe wydatki" wnioskodawczyni wpisała kredyt 1.200 zł. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, że jest osobą bezrobotną. Toczy się względem niej postepowanie egzekucyjne w sprawie zaległości w podatku PCC w kwocie 25.015,84 zł. Korzysta z pomocy osób bliskich. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżąca, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W ocenie orzekającego M. K. uwiarygodniła, że spełnia przesłanki przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca jest osobą bezrobotną, nie osiągającą żadnych dochodów. Pozostaje na utrzymaniu osób bliskich. Wnioskodawczyni nie posiada żadnego majątku, oszczędności, ani cennych przedmiotów, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycia kosztów sądowych. Ponadto orzekającemu z urzędu wiadomym jest, z racji rozpoznawanego w kwietniu 2017 roku wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawach o sygn. akt I SA/Kr 208 do 224/17, że z związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym wszystkie dobra skarżącej zostały zajęte. Strona nie posiada żadnego źródła, z którego uzyskiwałaby własne środki finansowe. Mieszka u narzeczonego i pozostaje na jego utrzymaniu. Narzeczony nie ma wobec niej żadnych obowiązków prawnych. Wnioskodawczyni nie korzysta z pomocy społecznej i nie jest zarejestrowana w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna. Posiadane rachunki w [...] zostały zajęte w postępowaniu egzekucyjnym. W obecnej sytuacji materialnej M. K. nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych w niniejszej sprawie we własnym zakresie, a ewentualna odmowa przyznania prawa pomocy mogłaby pozbawić skarżącą prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło