III SA/Gl 1071/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Wiesner Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.) Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 marca 2018 r. sprawy ze skargi "A" sp. z o. o. w K. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z [...] r., nr [...], Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na podstawie przepisów art. 13 § 2a, 163 § 2 i art. 162 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze. zm., dalej powoływana jako O.p.), po rozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, odmówił A Sp. z o.o. (dalej: Spółka, strona, skarżąca) w K. przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia tego organu z [...]r., nr [...], o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w kwestii podatku od towarów i usług. Stan sprawy przedstawia się następująco: Postanowienie z [...]r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w kwestii podatku od towarów i usług zostało wysłane stronie i odebrane przez upoważnionego pracownika A.S., za potwierdzeniem odbioru, w dniu 10 sierpnia 2017 r. Postanowienie zawierało pouczenie, że zgodnie z art. 165a § 2 w zw. z art. 14h O.p. stronie służy od niego zażalenie, które powinno być wniesione w terminie 7 dni od dnia jej doręczenia. Przewidziany ustawowo, termin na złożenie zażalenia od ww. postanowienia organu, upłynął stronie 17 sierpnia 2017 r. Spółka, pismem z 22 sierpnia 2017 r.(data nadania 23 sierpnia 2017 r.), które wpłynęło do organu 28 sierpnia 2017 r. zaskarżyła postanowienie i jednocześnie złożyła wniosek o przywrócenia terminu do złożenia zażalenia. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że w okresie biegu terminu prezes zarządu Spółki, M.T. przebywała na zwolnieniu lekarskim do dnia 31 sierpnia 2017 r., a członek zarządu Spółki H.S. był na zaległym urlopie wypoczynkowym w okresie od 7 sierpnia 2017 r. do 18 sierpnia 2017 r., natomiast prokurent, A.S. może działać jedynie łącznie z członkiem zarządu. W tym stanie rzeczy organ podatkowy odmówił przywrócenia terminu. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że zgodnie z art. 162 §1 O.p. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W myśl art. 162 § 2 O.p. podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Na gruncie ww. przepisów, aby organ podatkowy mógł przywrócić termin, muszą zostać spełnione łącznie następujące przesłanki: - uprawdopodobnienie, że do uchybienia terminu doszło bez winy wnioskodawcy, - złożenie podania o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, - jednoczesne z wniesieniem podania dokonanie czynności, dla której termin był przewidziany. Dalej organ wskazał, że przywrócenie terminu może nastąpić na wniosek osoby zainteresowanej. Przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują natomiast możliwości przywrócenia terminu z urzędu. Stąd ciężar wykazania istnienia ww. przesłanek spoczywa na zainteresowanym, natomiast organ właściwy do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu bada czy przedmiotowe przesłanki faktycznie zostały spełnione. Jeżeli ustali, że wszystkie zostały spełnione, obowiązany jest przywrócić uchybiony termin. W wypadku jednak stwierdzenia, że choćby jedna z przesłanek nie zachodzi, organ podatkowy odmówi przywrócenia terminu. Zdaniem organu w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka pierwsza. Następnie analizując rozpoznawany wniosek podniósł, że o ile choroba jednego z członków zarządu jest okolicznością uprawdopodabniającą brak winy w uchybieniu terminu, to nie jest nią natomiast urlop wypoczynkowy drugiego z członków zarządu. W ocenie organu nie została dochowana staranność poprzez należyte zadbanie o interes Spółki. Tym samym wnioskodawca nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminowi do złożenia zażalenia. Spółka złożyła na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - - art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, przez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę budzenia zaufania do organów podatkowych, - art. 162 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, przez bezzasadne przyjęcie, iż wyjazd na urlop członka zarządu, stanowi zawinione zachowanie, uzasadniające odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że urlop członka zarządu był konieczny, ponieważ z uwagi na chorobę prezesa zarządu nie mógł wykorzystać go wcześniej, a oprócz 26 dni urlopu bieżącego miał do wykorzystania zaległy urlop wypoczynkowy w wymiarze 29 dni za rok poprzedni, który winien być wykorzystany najpóźniej do końca września. Ponadto jako osobie niepełnosprawnej z orzeczonym umiarkowanym stopniem niepełnosprawności przysługiwał mu dodatkowy urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni roboczych, co więcej urlop w tym okresie był uzasadniony względami zdrowotnymi. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Przedstawił przebieg postępowania administracyjnego, a odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze stwierdził, że w pełni podtrzymuje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Powtórzył przy tym motywy zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a. ). Ponadto sąd może stwierdzić nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli została wydana : z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej, z rażącym naruszeniem prawa , dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, zawiera wadę powodującą jej nieważność na mocy wyraźnie wskazanego przepisu prawa, w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą ( art. 145 § 1 pkt 3 tej ustawy w związku z art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej). Nadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 w/w ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.). Oceniając zaskarżone postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w Katowicach z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów, stwierdzić należy, że wydane rozstrzygnięcie jest prawidłowe, bowiem nie można organowi zarzucić naruszenia przepisów prawa procesowego. Skład orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podziela przedstawioną przez ten organ argumentację i słuszność zajętego w sprawie stanowiska. W ocenie Sądu rozpoznającego skargę podniesione w niej zarzuty naruszenia prawa są całkowicie chybione. Za podstawę wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach przyjął prawidłowe ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym tutaj rozstrzygnięciu Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest prawidłowość postanowienia wydanego przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, którym odmówiono skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia tego organu z dnia [...] r., w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie interpretacji indywidulanej w kwestii podatku od towarów i usług. Sąd rozpoznając skargę na postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, obowiązany jest w pierwszej kolejności zbadać czy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji zostało prawidłowo doręczone. Prawidłowość dokonania czynności materialno-technicznych (jakimi są doręczenia) powinna przed postępowaniem sądowoadministracyjnym podlegać ocenie organów w postępowaniu administracyjnym i Sądu w trybie sądowoadministracyjnym. Tak więc związana z tym dokumentacja winna być pełna, czytelna, pozbawiona wszelkich uproszczeń, pominięć i braków, które niweczyłyby możliwość przeprowadzenia wnioskowań, o których wyżej mowa. Bezspornym w rozpatrywanej sprawie jest skuteczne doręczenie stronie skarżącej postanowienia z dnia [...] r. Korespondencja w tej sprawie została wysłana przez pocztę na prawidłowy adres strony i odebrana przez upoważnionego pracownika Spółki w dniu 10 sierpnia 2017 r. Fakt doręczenia postanowienia w tym dniu wynika z akt administracyjnych. Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania zawierało wyraźne i zrozumiałe pouczenie o sposobie i trybie wniesienia zażalenia. Organ podatkowy prawidłowo zatem ustalił, że wobec doręczenia stronie postanowienia w dniu [...] r., termin do złożenia zażalenia na to postanowienie upłynął z dniem 17 sierpnia 2017 r. Tymczasem zażalenie wpłynęło do organu w dniu 28 sierpnia 2017 r. z datą nadania na poczcie 23 sierpnia 2017 r., a zatem po terminie. O przesłankach przywrócenia terminu stanowi art. 162 O.p. Zgodnie z art. 162 § 1 tej ustawy w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z kolei, art. 162 § 2 O.p ustawy stanowi, że podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Należy przy tym wskazać również na treść art. 163 § 2 O.p, zgodnie z którym w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ podatkowy właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Sąd w niniejszej sprawie nie podziela zarzutu skarżącego, że organ odwoławczy dopuścił się naruszenia art. 162 O.p. Powołany wyżej art. 162 O.p. przewiduje cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie. Po pierwsze przywrócenie terminu jest uzależnione od uprawdopodobnienia przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. Drugą przesłanką przywrócenia terminu jest wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu. Trzecią przesłanką przywrócenia terminu jest dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Czwartą przesłanką jest dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracany termin. Sąd podziela stanowisko organu co do stwierdzenia, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w dochowaniu terminu do wniesienia zażalenia. Zarówno w orzecznictwie sądowym jak i w doktrynie utrwalony jest pogląd, że jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Brak winy należy pojmować w sposób obiektywny. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się przykładowo przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. A zatem chodzi tu o okoliczności wyjątkowe, nadzwyczajne które uniemożliwiły dochowanie terminu. Należy wskazać, że przywracanie terminu w trybie art. 162 ustawy O.p. nie jest przedmiotem uznania administracyjnego. Organ podatkowy ma obowiązek przywrócenia terminu, jeżeli zachodzą wszystkie przesłanki, o których mowa w tym przepisie. Należy zauważyć, że uprawdopodobnienie nie oznacza udowodnienia, nie musi dawać pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. W ocenie Sądu orzekającego w sprawie, wbrew zarzutom skarżącej, brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania nie został uprawdopodobniony. Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że trafne są twierdzenia Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, iż w rozpatrywanej sprawie brak jest uprawdopodobnienia istnienia niezawinionej przyczyny uchybienia terminowi. Słusznie organ podatkowy uznał, że urlop członka zarządu nie stanowi przesłanki przywrócenia terminu w myśl art. 162 § 1 O.p. Podzielić należy pogląd organu, że nie jest to zdarzenie ani nagłe ani niespodziewane. Okolicznością obciążającą Spółkę jest nie tyle sam urlop pracownika, który stanowi prawo pracownika i obliguje pracodawcę do jego udzielenia (należy podkreślić, że organ podatkowy nie podważył podanych we wniosku okoliczności uzasadniających przyznanie członkowi zarządu urlopu w tym właśnie okresie), ale struktura organów Spółki i przyjęty sposób jej reprezentacji, który doprowadził do sytuacji niemożności skutecznego złożenia oświadczenia woli w imieniu Spółki w sytuacji nieobecności dwóch spośród trzech osób uprawnionych do działania w jej imieniu, w tym dwóch łącznie. Organizacja pracy w Spółce powinna zapewniać jej nieprzerwane działanie i prawidłową reprezentację na wypadek takich zdarzeń jak pobyt w szpitalu jednego z członków zarządu losowych. Korzystanie w tym czasie z urlopu wypoczynkowego przez drugiego członka zarządu, nawet jeśli był to urlop wypoczynkowy zaległy, świadczy o niefrasobliwości w układaniu bieżących spraw Spółki. W tym stanie sprawy uznać należało, że wnioski jakie wyprowadził organ podatkowy z treści zebranego w sprawie materiału dowodowego są logiczne i pozostające w zgodzie z zasadami doświadczenia życiowego oraz przywołaną argumentacją prawną. Oznacza to też, że Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ art. 121 § 1 O.p., tym bardziej, że zarzut ten nie został uzasadniony. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.