IV SAB/Gl 385/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax, Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.), Sędzia NSA Tadeusz Michalik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 marca 2018 r. sprawy ze skargi K. S. na bezczynność Prezydenta Miasta R. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, a bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2) w pozostałym zakresie umarza postępowanie; 3) zasądza od Prezydenta Miasta R. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Skarżący, K.S., w skardze z dnia 8 grudnia 2017r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zwrócił się o zobowiązanie Prezydenta Miasta R. do udzielenia informacji publicznej określonej we wniosku skarżącego z dnia 27 października 2017r. Skarżący domagał się również stwierdzenia, że bezczynność Prezydenta Miasta R. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i wymierzenia organowi grzywny. Wniosek, co do którego skarżący domagał się stwierdzenia bezczynności organu, obejmował żądanie sporządzenia kserokopii decyzji o pozwoleniu na budowę ścieżki rowerowej na odcinku od ul. [...] do ul. [...], kserokopii decyzji o pozwoleniu na budowę przejazdu (przejścia) pod ul. [...] w ciągu ścieżki rowerowej. Domagał się nadto wglądu do kompletnej dokumentacji związanej z budową ścieżki rowerowej i przejścia przez ulicę (projektu, odbiorów, dokumentacji przetargowej, faktur itp.). Zdaniem skarżącego organ nie działał szybko i wnikliwie, gdyż przesłanie wniosku do innego wydziału to czynność pozorna świadcząca o nieporadności adresata wniosku. Skarżący zaznaczył, że do dnia złożenia skargi nie udostępniono mu informacji ani też nie została wydana decyzja odmowna. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta R. wniósł o odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi względnie o umorzenie postępowania i orzeczenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz o oddalenie skargi w zakresie wymierzenia organowi grzywny. Przyznano, że w dniu 27 października 2017r. organ otrzymał wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii decyzji o pozwoleniu na budowę ścieżki rowerowej na odcinku od ul. [...] do ul. [...], kserokopii decyzji o pozwoleniu na budowę przejazdu (przejścia) pod ul. [...] w ciągu ścieżki rowerowej oraz wglądu do kompletnej dokumentacji związanej z budową ścieżki rowerowej i przejścia przez ulicę. Wyjaśniono, że ze względu na fakt wykonywania inwestycji przez jednostkę budżetową Miasta R. przekazano wniosek celem załatwienia Dyrektorowi [...] Służb Komunalnych (RSK). Miało to na celu pełne i szybkie załatwienie sprawy. Adresat wniosku został o tym fakcie poinformowany. Zdaniem organu, skarżący nie podnosił żadnych zarzutów w zakresie przekazania jego wniosku podmiotowi właściwemu do udzielenia informacji. Nie informował nadto, przed wniesieniem skargi, że jest niezadowolony ze sposobu rozpatrzenia sprawy. Wyjaśniono nadto, że po zapoznaniu się ze skargą organ udzielił skarżącemu wnioskowaną informację. Stanowi to podstawę do umorzenia postępowania. Odnosząc się do zarzutu pozorności podjętych przez organ działań wskazano, że nie można przyjąć, by skierowanie wniosku o udostępnieni informacji publicznej do innego podmiotu, celem szybszego i pełniejszego załatwienia sprawy były działaniem pozornym, wymagającym stwierdzenia rażącego naruszenia prawa. Jak wynika z przedstawionych Sądowi dokumentów, po otrzymaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej organ w dniu 2 listopada 2017r. wysłał go do [...] Służb Komunalnych w R. w celu załatwienia. Pismo o przekazaniu wniosku wysłano do wiadomości wnioskodawcy. Prezydent Miasta R., w dniu 8 listopada 2017r. (data wpływu do organu - 9 listopada 2017r.), otrzymał pismo [...] Służb Komunalnych, w którym wyrażono gotowość udostępnienia wszystkich wnioskowanych dokumentów związanych z realizacją ścieżki rowerowej. Poinformowano, że Służby Komunalne nie posiadają dokumentacji dotyczącej remontu nawierzchni asfaltowej po ustawieniu obrzeży wzdłuż rzeki [...] od ul. [...] do [...]. Do pisma załączono wnioskowaną decyzję o zatwierdzeniu projektu i pozwoleniu na budowę ścieżki rowerowej pod mostem w ciągu ul. [...]. Z adnotacji na piśmie wynika, że pismo to skierowane zostało wyłącznie do Prezydenta Miasta R. Natomiast w dniu 18 grudnia 2017r Prezydent Miasta R. przesłał powyższe pismo wraz załącznikiem, na adres skarżącego. Adresat odebrał je w dniu 5 stycznia 2018r. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, co następuje. Jak stanowi art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., obejmuje również bezczynność organów, a w przypadku informacji publicznej - także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia. Zgodnie z twierdzeniem strony skarżącej, adresat wniosku o udzielenie informacji publicznej pozostawał w bezczynności wobec nieudzielenia informacji. Wnioskowana informacja była informacją publiczną, o której mowa w ustawie o dostępie do informacji publicznej, a adresat wniosku należał do podmiotów zobowiązanych do udzielenia tej informacji. Legitymacja adresata wniosku, a to Prezydenta Miasta R., do udzielenia informacji, a także charakter wnioskowanej informacji nie stanowiły pomiędzy stronami kwestii spornej. Nie budzi także wątpliwości Sądu, że Prezydent Miasta R. realizuje cele i zadania o charakterze publicznym, jak też dysponuje majątkiem publicznym, w związku z czym jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Wniosek skarżącego dotyczył informacji o sposobie wykonywania zadań publicznych należących do zadań własnych gminy. Informacja o sposobie wykonywania zadania w postaci budowy ścieżki rowerowej na terenie gminy stanowi zatem informację publiczną. Jako niesporny w skontrolowanej sprawie Sąd uznał również fakt braku po stronie organu reakcji na wniosek strony w terminie wyznaczonym ustawą o dostępie do informacji publicznej. Został on załatwiony zgodnie z wolą skarżącego dopiero w dniu 5 stycznia 2017r. (data odbioru pisma organu z dnia 18 grudnia 2017r.), a więc po upływie dwóch miesięcy od dnia wniesienia wniosku). Sądowi nie przedstawiono dokumentacji pozwalającej stwierdzić, że organ zawiadamiał skarżącego o niezbędności wydłużenia ustawowego terminu do załatwienia wniosku. Wbrew twierdzeniom organu, obowiązek ciążący na adresacie wniosku nie kończy się z chwilą przekazania go do realizacji innego podmiotu lecz na załatwieniu wniosku w formach przewidzianych przepisami u.d.i.p. Sprawa wewnętrznej organizacji zobowiązanego nie powinna mieć wpływu ani na jakość ani na terminowość załatwienia sprawy. Ponadto, w świetle treści pisma organu z dnia 2 listopada 2017r., trudno uznać za zasadne twierdzenie, że brak reakcji po stronie skarżącego miał wpływ na terminowość załatwienia jego wniosku. W piśmie tym przekazuje się bowiem do wiadomości wnioskodawcy, że działania związane z załatwieniem jego wniosku przekazane są do wykonania innemu podmiotowi. Brak jest tam jakichkolwiek poleceń udania się do tego podmiotu względnie nawiązania z nim kontaktu w celu uzyskania oczekiwanych informacji. Z kolei z pisma z dnia 8 listopada 2017r. sporządzonego przez Służby Komunalne wyraźnie wynika, że odpowiedzi udzielono wyłącznie Prezydentowi, a ten miał obowiązek informację przekazać wnioskodawcy. Nie uczynił tego jednak w terminie, a zatem pozostawał w bezczynności. Bezczynność zachodzi wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia, innego aktu lub też nie podjął innej stosownej czynności (vide T. Woś, H.Knysiak-Molczyk, M.Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz"). Poprzez wniesienie skargi na bezczynność strona może domagać się wymuszenia na organie załatwienia sprawy. Zgodnie z art. 149 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Niewątpliwie brak terminowego załatwienia wniosku skierowanego przez skarżącego do Prezydenta Miasta R. stanowi o bezczynności tego organu. Jednak w chwili orzekania przez Sąd stan bezczynności ustąpił, co uniemożliwia zobowiązanie organu do działania polegającego na załatwieniu tej części wniosku. W konsekwencji stanowi o bezprzedmiotowości sprawy. Mimo tego, że w chwili orzekania stan bezczynności ustąpił, Sąd zobowiązany jest do oceny, czy stwierdzona bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak wynika z przedstawionego Sądowi przez adresata wniosku usprawiedliwienia, był on przekonany o udzieleniu informacji w sposób niezwłoczny, zgodnie z obowiązującymi terminami, przez podmiot, który otrzymał wniosek z poleceniem jego załatwienia. Jak okazało się w chwili otrzymania skargi, było to błędne przekonanie, bowiem odpowiedź nie została udzielona skarżącemu lecz przekazana jedynie do Prezydenta Miasta R. Działanie wywołane wskazanym błędem nie stanowi wystarczającej ekskulpacji od zarzutu bezczynności. Stanowi działanie naganne i świadczące o braku należytej staranności Prezydenta Miasta R. w podejmowanych działaniach związanych z realizacją zadań nałożonych ustawą o dostępie do informacji publicznej. Jednak okoliczności sprawy, nie stanowią wystarczającej podstawy dla stwierdzenia rażącej bezczynności. Termin "rażąca bezczynność" nie posiada definicji legalnej. W piśmiennictwie prawniczym, jak też w toku stosowania prawa przyjęto, że rażące naruszenie prawa jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i powinno być interpretowane ściśle. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego pojęcia, "rażące" to "ponad miarę", "niewątpliwe", "wyraźne", "oczywiste". Ocena, czy mamy do czynienia z rażącą postacią bezczynności, powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami sprawy, rozpatrywanej indywidualnie. W niniejszej sprawie wniosek skarżącego, choć z uchybieniem ustawowych terminów, został załatwiony. Przyczyny nie załatwienia sprawy w terminie nie wskazują na zamiar uporczywego działania organu wbrew ciążącym na nim obowiązkom. Były, jak można domniemywać z usprawiedliwienia przedstawionego w odpowiedzi na skargę, wynikiem niedopatrzenia ze strony pracowników organu i bezpodstawnego przypuszczenia, że odpowiedz na wniosek wysłana została również do wnioskodawcy. Takie zachowanie, zdaniem Sądu, nie wyczerpuje terminu rażącego naruszenia prawa. W konsekwencji powyższego Sąd nie znalazł podstaw do spełnienia żądania skargi w zakresie wymierzenia organowi grzywny. Mając na względzie przedstawione rozważania Sąd umorzył postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.. orzekając nadto jak w sentencji na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a P.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.