V SA/Wa 1301/17

WyrokWSA w Warszawie2018-03-13

Skład orzekający: Arkadiusz Tomczak, Mirosława Pindelska, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy gmina może domagać się stwierdzenia nadpłaty we wpłatach do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej, jeśli wpłaty te zostały wyliczone na podstawie danych wykazanych przez samą gminę w sprawozdaniach budżetowych, a termin na korektę tych sprawozdań już upłynął?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że gmina nie może domagać się stwierdzenia nadpłaty we wpłatach do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej, jeśli wpłaty te zostały wyliczone na podstawie danych wykazanych przez samą gminę w sprawozdaniach budżetowych, a termin na korektę tych sprawozdań już upłynął. Organ właściwy do ustalenia wysokości wpłat dokonuje tego na podstawie danych wykazanych przez jednostki samorządu terytorialnego w sprawozdaniach budżetowych, a gmina odpowiada za ich treść merytoryczną. Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego nie przewiduje możliwości korygowania wpłat dokonanych w poprzednich latach.
Stan faktyczny
Gmina wystąpiła o stwierdzenie nadpłaty we wpłatach do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej za lata 2010 i 2011, twierdząc, że pobrała część podatku nienależnie i w związku z tym nadpłaciła wpłaty do budżetu. Minister Rozwoju i Finansów odmówił stwierdzenia nadpłaty, wskazując, że wpłaty zostały wyliczone prawidłowo na podstawie danych wykazanych przez gminę w sprawozdaniach budżetowych za lata 2008 i 2009, a termin na korektę tych sprawozdań już upłynął. Gmina wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant sekretarz - Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2018 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów (obecnie Ministra Finansów) z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty we wpłatach do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin; oddala skargę. Przedmiotem skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi Gminy [...] jest decyzja Ministra Rozwoju i Finansów z [...] maja 2017 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję własną nr [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. odmawiająca stwierdzenia nadpłaty we wpłacie do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin za lata 2010 i 2011. Kontrolowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym: Wnioskiem z [...] października 2016 r. Gmina [...] wystąpiła do Ministra Finansów o stwierdzenie nadpłaty we wpłatach do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin za 2010 r. i za 2011 r. Zdaniem Gminy, na skutek błędnego zaliczenia do jej dochodów podatkowych otrzymanych przez nią wpłat na podatek od nieruchomości - co okazało się po latach postępowań sądowych - w 2010 r. nadpłaciła wpłaty do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin w kwocie 1.851.183 zł, a w 2011 r. w kwocie 3.166.372,54 zł. Jak podkreśliła Strona, Gmina [...] nie tylko została zubożona na skutek nienależnej zapłaty podatku (tzw. "Janosikowego"), dodatkowo Gmina jest zmuszona do zwrotu nadpłat podatkowych za lata 2008 i 2009 wraz z oprocentowaniem. Decyzją z [...] grudnia 2016 r. nr [...] Minister Rozwoju i Finansów odmówił stwierdzenia nadpłaty we wpłatach Gminy [...] do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin załata 2010 i 2011. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia wskazał art. 104 § 1 K.p.a. w związku z art. 72 § 1 pkt 1 O.p. W dniu [...] stycznia 2017 r. do Ministerstwa Finansów wpłynął wniosek Gminy [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] grudnia 2016 r. nr [...]. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie nadpłaty we wpłatach dokonywanych przez Gminę [...] do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin za lata: 2010 w łącznej kwocie 1.851.183,00 zł, 2011 w łącznej kwocie 3.166.372,54 zł. W toku prowadzonego postępowania Minister Rozwoju i Finansów zwrócił się do Gminy o udzielenie szczegółowych informacji w zakresie dokonanego na rzecz podatnika zwrotu kwot nadpłaconego podatku. W dniu 22 marca 2017 r. do Ministerstwa Finansów wpłynęły dodatkowe materiały, w których Gmina udzieliła informacji w zakresie dokonanego na rzecz podatnika zwrotu kwot nadpłaconego podatku. Zaskarżoną do Sądu decyzją organ utrzymał mocy decyzje własną z [...] grudnia 2016 r. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 K.p.a. Organ podniósł, iż z przepisów ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego wynika, że ustalenia wskaźników dochodów podatkowych, a następnie wysokości wpłat do budżetu państwa, Minister Rozwoju i Finansów dokonuje na podstawie danych o dochodach podatkowych wykazanych przez jednostki samorządu terytorialnego w sprawozdaniach budżetowych. Gmina w sprawozdaniach z wykonania dochodów podatkowych (Rb-PDP) wykazuje dochody podatkowe w określonej wysokości i w takiej samej wysokości przyjmuje się te dochody za podstawę do wyliczenia subwencji ogólnej i wpłat. Wyjaśnił, iż dochody podatkowe, na podstawie których Minister Finansów ustalił dla Gminy [...] wysokość wpłaty do budżetu państwa na 2010 r. i 2011 r., wykazane zostały w sprawozdaniu Rb-PDP z wykonania dochodów podatkowych, odpowiednio za 2008 r. sporządzonym przez Gminę [...] kwietnia 2009 r. oraz w sprawozdaniu Rb-PDP za 2009 r. sporządzonym [...] lutego 2010 r. Zauważył przy tym, że przepis § 24 ust. 4 "Instrukcji sporządzania sprawozdań budżetowych w zakresie budżetów jednostek samorządu terytorialnego", stanowiącej załącznik nr 39 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie sprawozdawczości budżetowej, stanowi, iż korekty rocznego sprawozdania Rb-PDP wraz z uzasadnieniem (...), jednostki samorządu terytorialnego dokonują do 5 lat wstecz licząc od końca roku budżetowego poprzedzającego rok stwierdzenia nieprawidłowości. Stwierdził, że w odniesieniu do sprawozdań Rb-PDP za lata 2008 i 2009, zawierających dane stanowiące podstawę do wyliczenia wpłat do budżetu państwa na lata 2010 i 2011, termin dokonania ich korekty już upłynął. Wyjaśnił, iż dochody podatkowe Gminy za 2008 r., w przeliczeniu na jednego mieszkańca, stanowiące podstawę do wyliczenia wpłaty do budżetu państwa na 2010 r., wynosiły 3.269,29 zł i stanowiły 270,1% średnich dochodów podatkowych wszystkich gmin w kraju (1.210,61 zł); te same dochody za 2009 r., stanowiące podstawę do wyliczenia wpłat do budżetu państwa na 2011 r., wynosiły 4.199,21 zł i stanowiły 355,8% średnich dochodów podatkowych wszystkich gmin w kraju (1.180,20 zł). Stwierdził, że kwoty wpłat do budżetu państwa Gminy, ustalone na 2010 r. w wysokości 1.851.183,00 zł i na 2011 r. w wysokości 3.254.635,00 zł, zostały wyliczone prawidłowo na podstawie sporządzonych przez Gminę sprawozdań z wykonania dochodów podatkowych odpowiednio za lata 2008 i 2009 oraz zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Podkreślił, że ustalił stan faktyczny sprawy na podstawie sprawozdania Rb-PDP Gminy [...] za 2008 r. z [...] kwietnia 2009 r., sprawozdania Rb-PDP za 2009 r. z [...] lutego 2010 r., jak również informacji Ministra Finansów z [...] lutego 2010 r. nr [...] i z [...] lutego 2011 r. nr [...] o wysokości kwot wpłat i subwencji ogólnej na 2010 r. i 2011 r. Przeanalizował również stanowisko Gminy [...], dokumenty załączone do wniosku i do pisma z 17 marca 2017 r., w których Gmina udzieliła szczegółowych informacji w zakresie dokonanego na rzecz podatnika zwrotu kwot nadpłaconego podatku. Podniósł także, że kwoty wpłat do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin na rok 2010 oraz na rok 2011, zostały wyliczone prawidłowo, zgodnie z kryteriami ściśle określonymi w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, na podstawie przekazanych przez gminę danych o dochodach podatkowych gminy. Dokonane wpłaty nie zostały zawyżone lub zapłacone nienależnie. Minister mając powyższe na uwadze stwierdził, iż nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nadpłaty we wpłatach do budżetu państwa, dokonanych w 2010 r. i 2011 r. przez Gminę [...] na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin. Wyjaśnił, iż do wyliczenia potencjału dochodowego Gminy [...] przyjęto dane ze sporządzonych przez Gminę sprawozdań budżetowych o wielkości dochodów faktycznie zrealizowanych i będących w dyspozycji Gminy. Nadpłata powstałaby jedynie w sytuacji, gdyby Gmina dokonała wpłat w kwocie wyższej od ustalonej. Zwrócił uwagę, iż dokonanie przez Gminę w danym roku (n) zwrotu nadpłaty podatku lub zaliczenia nadpłaty na poczet innych zobowiązań podatnika skutkuje ubytkiem dochodów i obniżeniem potencjału dochodowego. Taka sytuacja ma wpływ na wysokość wpłat do budżetu państwa lub części wyrównawczej subwencji ogólnej ustalanej na rok dwa lata późniejszy (tj. na rok n+2). Podniósł, że w 2012 r. wpłaty wynosiły 391.684 zł, w 2013 r. 559.296,00 zł, w 2014 r. 148.001,00 zł, a w 2015 r. 30.929,00 zł. Wskazał, że w 2016 r. Gmina nie dokonywała wpłat i nie otrzymywała części wyrównawczej subwencji ogólnej. W 2017 r. Gmina otrzymuje część wyrównawczą subwencji ogólnej w wysokości 113.048,00 zł, bowiem nastąpił istotny spadek dochodów podatkowych wywołany zwrotem nadpłaty podatku. Gmina [...] złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na to rozstrzygnięcie. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisach. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego: art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 13 listopada 2003 roku o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 198 ze zm.) – dalej u.d.j.s.t. przez błędną wykładnię na skutek przyjęcia, że nadpłaty podatkowe są dochodami gmin; art. 72 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.) w związku z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 13 listopada 2003 roku o dochodach jednostek samorządu terytorialnego poprzez ich niezastosowanie na skutek przyjęcia, że gmina [...] nie nadpłaciła wpłat do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin za lata: 2010 - w łącznej kwocie 1.851.183 zł i 2011 - w łącznej kwocie 3.166.372,54 zł. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Spór w sprawie sprowadza się do tego, czy Minister Rozwoju i Finansów zasadnie odmówił Gminie stwierdzenia nadpłaty we wpłacie do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin za lata 2010 i 2011. Skarżąca stoi na stanowisku, że skoro, jak się okazało, pobrała część podatku niezasadnie i jak twierdzi jest zobowiązana do zwrotu jego nadpłaty, równocześnie sama nadpłaciła wpłaty do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin i tym samym sama dokonała podlegającej zwrotowi z budżetu nadpłaty, o której mowa w art. 72 § 1 pkt 1 O.p. Zdaniem Sądu zasadne – i co istotne - zgodne z obowiązującym prawem - jest stanowisko Ministra. Na wstępie należy przytoczyć podstawy prawne mające zastosowanie lub też istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. W myśl art. 3 ust. 1 u.d.j.s.t. dochodami jednostek samorządu terytorialnego są dochody własne, subwencje ogólne i dotacje celowe z budżetu państwa. Subwencja ogólna dla gmin składa się z części wyrównawczej i równoważącej (art. 7 ust. 1 pkt 1). Część równoważąca subwencji ogólnej powstaje z wpłat gmin - art. 21 ust. 1 ustawy stanowi, że część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin ustala się w wysokości stanowiącej sumę łącznej kwoty wpłat gmin określonych w art. 29 oraz łącznej kwoty uzupełniającej części wyrównawczej subwencji ogólnej, o której mowa w art. 20 ust. 9. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy gminy, w których wskaźnik G jest większy niż 150% wskaźnika Gg, dokonują wpłat do budżetu państwa, z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin. Sposób obliczenia rocznej wpłaty określa ust. 2 ww przepisu. Wskaźnik Gg określa art. 20 ust. 2 ustawy, w myśl którego - kwotę podstawową otrzymuje gmina, w której wskaźnik dochodów podatkowych na jednego mieszkańca w gminie, zwany dalej "wskaźnikiem G", jest mniejszy niż 92% wskaźnika dochodów podatkowych dla wszystkich gmin, zwanego dalej "wskaźnikiem Gg". Dochody podatkowe o jakich jest mowa w treści art. 20 ust. 2 określa ust. 3 wspomnianego przepisu i są nimi m.in. dochody z podatku od nieruchomości. Nie jest zasadny formułowany w skardze zarzut dotyczący naruszenia przepisów art. 29 u.d.j.s.t. Należy podkreślić, że zgodnie z ustawą, podstawę do wyliczenia kwot części wyrównawczej subwencji ogólnej oraz wpłat z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla poszczególnych gmin, stanowią dochody wykazane za rok poprzedzający rok bazowy w sprawozdaniach jednostek samorządu terytorialnego z uwzględnieniem korekt złożonych do właściwych regionalnych izb obrachunkowych, w terminie do dnia 30 czerwca roku bazowego (art. 32 ww. ustawy). Wielkość wpłat do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin jest uzależniona od liczby mieszkańców gminy oraz od wielkości wskaźnika dochodów podatkowych danej gminy w odniesieniu do analogicznego wskaźnika obliczonego łącznie dla wszystkich gmin w kraju. Zgodnie z art. 32 ust. 3 u.d.j.s.t. - w celu ustalenia części wyrównawczej subwencji ogólnej i wpłat do budżetu państwa przyjmuje się dochody, które jednostka samorządu terytorialnego może uzyskać z podatku rolnego, stosując do ich obliczenia średnią cenę skupu żyta, a z podatku leśnego - średnią cenę sprzedaży drewna, ogłoszone przez prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, a w przypadku innych podatków, stosując do ich obliczenia górne granice stawek podatków obowiązujące w danym roku. Do dochodów, które jednostka samorządu terytorialnego może uzyskać, zalicza się także skutki finansowe wynikające z zastosowania przewidzianych w przepisach prawa podatkowego, ulg podatkowych i ulg w spłacie zobowiązań podatkowych. Z przepisów ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego wynika, że do wyliczenia wpłat, zgodnie z przepisem art. 32 ust. 1 i 3 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, bierze się pod uwagę tzw. potencjał dochodowy gmin, na który składają się kwoty uzyskane z tytułu: 1) wykonania dochodów podatkowych; 2) skutków uchwał rad gmin o stosowaniu stawek podatkowych niższych od stawek maksymalnych; 3) skutków finansowych wynikających z zastosowania przewidzianych w przepisach prawa podatkowego, ulg podatkowych i ulg w spłacie zobowiązań. Powyższe dane są wykazywane przez gminy w sprawozdaniu z wykonania dochodów podatkowych (Rb-PDP), o czym stanowi przepis art. 32 ust. 1 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z tym przepisem, podstawę do wyliczenia wskaźnika dochodów podatkowych na jednego mieszkańca gminy i wskaźnika dochodów podatkowych dla wszystkich gmin stanowią dochody wykazane za rok poprzedzający rok bazowy w sprawozdaniach, których obowiązek sporządzania wynika z przepisów o finansach publicznych w zakresie sprawozdawczości budżetowej, z uwzględnieniem korekt złożonych do właściwych regionalnych izb obrachunkowych, w terminie do dnia 30 czerwca roku bazowego. Obowiązek sporządzania sprawozdania Rb-PDP nakłada na jednostki sektora finansów publicznych rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie sprawozdawczości budżetowej (Dz. U. z 2016 poz. 1015, ze zm.), wydane na podstawie art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1870, ze zm.). Analogiczne rozwiązania w odniesieniu do sprawozdań za lata wcześniejsze były zawarte w rozporządzeniach Ministra Finansów z dnia 27 czerwca 2006 r. w sprawie sprawozdawczości budżetowej (Dz. U. Nr 115, poz. 781, ze zm.) oraz z dnia 3 lutego 2010 r. w sprawie sprawozdawczości budżetowej (Dz. U. Nr 20, poz. 103). Wysokość zarówno kwoty podstawowej części wyrównawczej subwencji ogólnej dla gmin, jak i wpłat do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin, uzależniona jest od relacji między wskaźnikiem określającym wielkość dochodów podatkowych gminy w przeliczeniu na jednego mieszkańca gminy (tzw. wskaźnikiem G) a wskaźnikiem dochodów podatkowych w przeliczeniu na jednego mieszkańca kraju, obliczonym łącznie dla wszystkich gmin (tzw. wskaźnikiem Gg). Z przepisów ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego wynika więc, że ustalenia wskaźników dochodów podatkowych, a następnie wysokości wpłat do budżetu państwa, minister właściwy do spraw finansów publicznych dokonuje na podstawie danych o dochodach podatkowych wykazanych przez same jednostki samorządu terytorialnego w sprawozdaniach budżetowych. Sprawozdania takie sporządzają wszystkie gminy. Gmina w sprawozdaniach z wykonania dochodów podatkowych (Rb-PDP) wykazuje dochody podatkowe w określonej wysokości i w takiej samej wysokości przyjmuje się te dochody za podstawę do wyliczenia subwencji ogólnej i wpłat. W świetle przepisów rozporządzeń Ministra Finansów w sprawie sprawozdawczości budżetowej, za zawartość merytoryczną sprawozdań budżetowych odpowiada przy tym jednostka samorządu terytorialnego, która je sporządza. Określone dane finansowe Gmina sama zadeklarowała w odpowiednich sprawozdaniach budżetowych Rb-PDP za lata 2008-2009. Minister wyłącznie w oparciu o przedłożone przez Gminę informacje finansowe i obowiązujące algorytmy dokonał obliczenia dochodów podatkowych na 1 mieszkańca (wskaźnik G), a następnie obliczenia Wysokości wpłat z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej za lata 2010-2011. Należy przy tym zauważyć, że przepis § 24 ust. 4 "Instrukcji sporządzania sprawozdań budżetowych w zakresie budżetów jednostek samorządu terytorialnego", stanowiącej załącznik nr 39 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie sprawozdawczości budżetowej, stanowi, iż korekty rocznego sprawozdania Rb-PDP wraz z uzasadnieniem (...), jednostki samorządu terytorialnego dokonują do 5 lat wstecz licząc od końca roku budżetowego poprzedzającego rok stwierdzenia nieprawidłowości. W odniesieniu do sprawozdań Rb-PDP za lata 2008 i 2009, zawierających dane stanowiące podstawę do wyliczenia wpłat do budżetu państwa za lata 2010 i 2011, termin dokonania ich korekty już upłynął. Na podstawie przepisów ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, w oparciu o dane zawarte w skorygowanym sprawozdaniu Rb-PDP z wykonania dochodów podatkowych za 2008 r., sporządzonym 17 kwietnia 2009 r. i przekazanym do Ministerstwa Finansów za pośrednictwem Regionalnej Izby Obrachunkowej w [...], wysokość rocznej wpłaty do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin wyliczona dla Gminy [...] na 2010 r. wynosiła 1.851.183,00 zł. O wysokości wpłaty Gmina została powiadomiona w piśmie Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...]. Wpłata na 2011 r., na podstawie danych zawartych w sprawozdaniu Rb-PDP z wykonania dochodów podatkowych za 2009 r., sporządzonym przez Gminę [...] w dniu [...] lutego 2010 r. i przekazanym do Ministerstwa Finansów za pośrednictwem Regionalnej Izby Obrachunkowej W [...], wynosiła 3.254.635,00 zł, o czym Gmina [...] została poinformowana pismem Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...]. Tym samym kwoty wpłat do budżetu państwa z przeznaczeniem na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin na rok 2010 oraz na rok 2011, zostały wyliczone prawidłowo, zgodnie z kryteriami ściśle określonymi w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, na podstawie dostępnych danych o dochodach podatkowych gminy. Dokonane wpłaty nie zostały przy tym nadpłacone lub zapłacone nienależnie. Stwierdzenie nadpłaty nie jest możliwe również w świetle art. 36 ust. 10 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia, że jednostka samorządu terytorialnego otrzymała część wyrównawczą, równoważącą lub regionalną subwencji ogólnej, w kwocie niższej od należnej lub dokonała wpłat określonych w art. 29, art. 30 i art. 70a, w kwocie wyższej od należnej - jednostce tej nie przysługuje zwiększenie odpowiedniej części subwencji ogólnej lub zmniejszenie wpłat. Regulacja zawarta w art. 36 ust. 10 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego jest rozwiązaniem systemowym przyjętym w tej ustawie i nie pozwala na zmniejszenie wpłat, nawet w sytuacji, w której okaże się, że zostały wyliczone w kwocie wyższej od należnej. Rozwiązanie przyjęte w art. 36 ust. 10 u.d.j.s.t. ma na celu realizację konstytucyjnej i ustawowej zasady roczności budżetów jednostek samorządu terytorialnego i budżetu państwa oraz rocznego charakteru subwencji ogólnej. Określając te zasady, ustawodawca wprowadził regulacje zapobiegające zwiększeniu w trakcie roku budżetowego subwencji ogólnej, bądź zmniejszeniu wpłat przeznaczonych na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin. Stanowi rozwiązanie autonomiczne do instytucji nadpłaty podatku, o której mowa w art. 72 § 1 pkt 1 O.p. Omawiany przepis art. 36 ust. 10 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego koresponduje przy tym z przepisem art. 52 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 885, ze zm.), zgodnie z którym ujęte w budżecie państwa wydatki stanowią nieprzekraczalny limit. Rozwiązanie to jest ściśle związane z systemem budżetowym, a jego brak powodowałby niemożność racjonalnego planowania dochodów i wydatków budżetu państwa w danym roku i w latach następnych. Wysokość kwot wpłat została wyliczono prawidłowo, zatem nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nadpłaty we wpłatach do budżetu państwa, dokonanych w 2010 r. i 2011 r. przez Gminę [...] na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 72 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 35 ust. 3 u.d.j.s.t., nakazującym stosowanie do wpłat o których mowa w art. 29 przepisów działu III Ordynacji podatkowej, należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły wskazane w art. 72 § 1 pkt 1 O.p. przesłanki do stwierdzenia wystąpienia nadpłaty. W związku z tym zarzut naruszenia tego przepisu jest bezpodstawny. Sąd nie podziela w szczególności stanowiska Skarżącej, że "(...) Gmina [...] w latach 2008 i 2009 pobierała nie podatki, lecz nadpłaty podatkowe (...)". Gmina [...] pobierała podatki, w tym podatek od nieruchomości i ich wpływy wykazywała w sprawozdaniach z wykonania dochodów podatkowych (Rb-PDP). Stąd też, do wyliczenia potencjału dochodowego Gminy [...] przyjęto dane ze sporządzonych przez Gminę sprawozdań budżetowych o wielkości dochodów faktycznie zrealizowanych i będących w dyspozycji Gminy. Nadpłata powstałaby jedynie w sytuacji, w której Gmina dokonałaby wpłat w kwocie wyższej od ustalonej. W tym stanie rzeczy uznając, że Organ prawidłowo ustalił, że Skarżąca nie dokonała nadpłaty, brak jest podstaw do dalszego rozważania tej kwestii w świetle odesłania zawartego w treści art. 35 ust. 3 u.d.j.s.t. Nie przekonuje również zarzut skargi dotyczący niekonstytucyjnej wykładni przepisów w sytuacji, w której Organ zastosował przepisy stosownie do ich niebudzącej wątpliwości treści oraz w żaden sposób nie naruszył obowiązujących zasad Konstytucji. Tym samym nie zostały naruszona przywoływana w szczególności w skardze konstytucyjne zasady praworządności, równości, czy zasada sprawiedliwości społecznej. Istotne, że przepisy dotyczące kwestii związanych z określeniem podstawy do wyliczenia wpłat na część równoważącą subwencji ogólnej dotyczą wszystkich gmin. Należy podkreślić w tym miejscu, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 31 stycznia 2013 r. K14/11 odniósł się do zgodności z Konstytucją (m.in. z art. 2, art. 167 ust 1 i 2) przepisów m.in. art. 29 ust. 1, ust. 2 i art. 32 ust. 3 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego i nie stwierdził ich niezgodności z Konstytucją. Z istoty podyktowanej solidaryzmem zasady redystrybucji środków wynika, że dokonuje się ona zawsze czyimś "kosztem" i na czyjąś "korzyść". Tym samym jednostki samorządu terytorialnego, których dochody podatkowe przekraczają wskaźniki określone w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, dokonują wpłat do budżetu państwa na podstawie ustawy. Nie jest przy tym możliwe ponowne przeliczenie dochodów podatkowych i wysokości wpłat do budżetu państwa z uwagi na fakt, ze mechanizm ustalania wysokości wpłat i wypłat działa na zasadzie systemu naczyń połączonych. Oznacza to, że zmniejszenie wpłat Gminy spowodowałoby jednoczesne zmniejszenie subwencji równoważącej dla gmin, które otrzymały środki z tytułu części równoważącej subwencji ogólnej. Wpłaty do budżetu państwa przeznaczone są w całości dla jednostek samorządu terytorialnego i budżet państwa pośredniczy w ich przekazywaniu. Jak już wskazywano ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego nie przewiduje możliwości skorygowania wpłat dokonanych w poprzednich latach. Zaskarżona decyzja zawiera wymagane uzasadnienie faktyczne i prawne. Minister Rozwoju i Finansów przytoczył i wyjaśnił mające zastosowanie w sprawie przepisy ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego i Ordynacji podatkowej. Żaden z zarzutów skargi nie wskazuje na wadliwość wydanej decyzji. Z tej przyczyny na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło