II SA/Lu 788/16
WyrokWSA w Lublinie2016-12-20
Skład orzekający: Witold Falczyński, Jacek Czaja, Maria Wieczorek-Zalewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okres 12 miesięcy zaprzestania służby z powodu choroby, który jest podstawą do zwolnienia policjanta ze służby, jest przerwany przez krótkotrwałe stawienie się do jednostki policji w celu uzyskania skierowania na badania profilaktyczne, a następnie ponowne przebywanie na zwolnieniu lekarskim?Ratio decidendi
Sąd uznał, że stawienie się policjanta do jednostki w celu uzyskania skierowania na badania profilaktyczne, a następnie ponowne przebywanie na zwolnieniu lekarskim, nie przerywa biegu 12-miesięcznego okresu zaprzestania służby z powodu choroby, który stanowi podstawę do zwolnienia ze służby. Okres ten nie jest tożsamy z okresem nieprzerwanego zwolnienia lekarskiego, a kluczowe jest faktyczne zaprzestanie pełnienia służby. Sąd uznał również, że decyzja o zwolnieniu policjanta ze służby z tego powodu ma charakter uznaniowy, a organ prawidłowo wyważył interes społeczny (dobro Policji) nad słusznym interesem indywidualnym policjanta.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji o zwolnieniu A. W. ze służby w Policji z powodu zaprzestania służby z powodu choroby przez okres przekraczający 12 miesięcy. Policjant odwołał się, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym twierdząc, że nie doszło do upływu 12 miesięcy zaprzestania służby z powodu choroby, ponieważ stawiał się do służby. Po uchyleniu przez NSA wcześniejszego wyroku WSA, organ odwoławczy utrzymał w mocy rozkaz personalny o zwolnieniu. Policjant wniósł kolejną skargę do WSA, która została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Protokolant Starszy inspektor sądowy Jolanta Sikora, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi A. W. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze Służby w Policji oddala skargę.
Komendant Powiatowy Policji w P. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] r. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 w związku z art. 45 ust 3 ustawy z dnia [...] roku o Policji z dniem [...] r. zwolnił ze służby w Policji sierż. szt. A. W.. Na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Jak wynika z adnotacji umieszczonej na ww. rozkazie personalnym decyzja administracyjna została doręczona stronie do rąk własnych w dniu [...] r., która jednak odmówiła pisemnego potwierdzenia odbioru rozkazu, bez podania przyczyn.
W odwołaniu od powyższej decyzji A. W. zarzucił organowi I instancji: naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., ponieważ organ ten nie zawiesił postępowania w sprawie zwolnienia ze służby w sytuacji, gdy strona złożyła wniosek o wyłączenie Komendanta Powiatowego Policji w P. od prowadzenia postępowania. Wskazał poza tym, że decyzja została wydana przed rozpoznaniem zażalenia, wniesionego przez stronę w dniu [...] r. do L. Komendanta Wojewódzkiego Policji, na postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w P. o wszczęciu postępowania administracyjnego w kierunku zwolnienia policjanta ze służby. Jak również w jego ocenie w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki do zwolnienia go ze służby określone w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, ponieważ jego choroba nie trwała 12 miesięcy, gdyż w dniu [...] r. zgłosił on gotowość do służby. Zwrócił także uwagę, że brak poparcia w zgromadzonym materiale dowodowym uzasadnienia decyzji oznacza, iż twierdzenia organu oparte są na domniemaniach a nie na faktach, organ bowiem nie ustalił faktycznych przyczyn nieobecności policjanta w służbie.
L. Komendant Wojewódzki Policji po rozpatrzeniu odwołania, rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...] r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję personalną i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ II instancji w uzasadnieniu podniósł, że uchylona decyzja został wydana przed rozpatrzeniem sprawy wpadkowej, czyli wniosku skarżącego o wyłączenie organu przez organ wyższego stopnia. Uznał, iż uzasadnienie faktyczne zaskarżonego rozkazu personalnego jest niepełne, nie przywołuje bowiem istotnych argumentów uzasadniających potrzebę zwolnienia strony ze służby w Policji z powodu choroby. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu oparta została przede wszystkim na interpretacji przepisu dotyczącego przerwania biegu terminu 12 miesięcy zaprzestania pełnienia służby. Podsumowując, organ II instancji uznał, iż brak uzasadnienia decyzji we właściwy sposób naruszał podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Na to rozstrzygnięcie strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, która została oddalona wyrokiem z dnia sierpnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Lu 780/13). Natępnie powyższy wyrok stał się przedmiotem skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 29 stycznia 2016 r. (sygn. akt I OSK 1188/14) uchylił zaskarżony wyrok Sądu I instancji oraz zaskarżoną decyzję L. Komendanta Wojewódzkiego Policji. W treści uzasadnienia wyroku NSA uznał, iż zarzut niewłaściwego zastosowania przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt. lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 i art. 43 ust. 1 ustawy o Policji zasługuje na uwzględnienie.
Po uwzględnieniu wytycznych ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Inne ponownie rozpatrując odwołanie rozkazem personalnym z dnia [...] r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny z dnia [...] r.
Organ odwoławczy podzielił ustalenia Komendanta Powiatowego Policji w P., że skarżacy był niezdolny do pełnienia służby z powodu choroby nieprzerwanie w okresach od [...] r. do [...] r., a następnie od [...] r. do [...] r. Okres absencji chorobowej znajduje potwierdzenie w dowodach zebranych w toku postępowania administracyjnego - tj. w zaświadczeniach lekarskich. Okres 12 miesięcy nieświadczenia służby z powodu choroby obejmował zarówno okresy poświadczone zwolnieniami, jak i okres pomiędzy zakończeniem zwolnienia lekarskiego a faktycznym podjęciem służby. P. zaprzestał służby z powodu choroby w dniu [...] r., w dniu [...] r. stawił się w jednostce, gdzie otrzymał skierowanie na przeprowadzenie badań profilaktycznych umożliwiających dopuszczenie go do pełnienia służby, a następnie od dnia 19 kwietnia aż do 19 czerwca ponownie przebywał na zwolnieniu lekarskim z powodu choroby. Organ prawidłowo przyjął, iż bieg okresu zaprzestania służby z powodu choroby przez skarżącego nie został przerwany w dniu [...] r. Z treści art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji wynika bowiem, że nie chodzi tu o nieprzerwany okres zwolnienia lekarskiego, ale o nieprzerwany okres zaprzestania służby z powodu choroby. Powołany przepis nie posługuje się pojęciem 12-miesięcznego nieprzerwanego okresu przebywania na zwolnieniach lekarskich, lecz 12-miesięcznym okresem zaprzestania służby z powodu choroby. Zatem pojęcia te nie są tożsame, a krótkotrwałe przerwy w zwolnieniach lekarskich przez okres 12 miesięcy, nie wykluczają upływu 12-miesięcznego okresu zaprzestania służby z powodu choroby, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Okoliczność, że w dniu [...] r. strona stawiła się do służby, nie mając jej wyznaczonej w grafiku i w związku z czym nie otrzymała tego dnia żadnych zadań, a jedynie skierowanie na profilaktyczne badania lekarskie, nie jest równoznaczne z podjęciem przez niego służby w tym dniu. Z tego mianowicie powodu, że funkcjonariusz nie mógłby podjąć żadnych czynności służbowych z uwagi na obowiązujące w tym okresie przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. Nr 151, poz. 1261), w świetle których nie było możliwe dopuszczenie do wykonywania zadań służbowych policjanta, którego absencja w służbie trwała dłużej niż 30 dni, bez przeprowadzenia badań lekarskich stwierdzających zdolność do służby.
Organ wskazał poza tym, że bezspornym jest fakt, że w okresie ponad 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby skarżący nie podejmował żadnych czynności służbowych i nie był dopuszczony do służby, a tym samym nie doszło do przerwania biegu tego terminu. Mimo przerwania ciągłości zwolnienia lekarskiego, nie nastąpiło przerwanie okresu nieświadczenia służby od czasu jej zaprzestania z powodu choroby, ponieważ faktyczne podjęcie służby przez policjanta nie miało miejsca. Zatem, w ocenie organu odwoławczego, spełniona została przesłanka określona w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, gdyż sierż. szt. A. W. od dnia [...] r. do dnia [...] r. nie pełnił służby, której wykonywania zaprzestał z powodu choroby.
Ponadto odnosząc się do uwag podniesionych przez organ I instancji, organ odwoławczy wskazał, że nie wymaga szczególnego dowodzenia fakt, że każda długotrwała choroba policjanta negatywnie wpływa na funkcjonowanie komórek organizacyjnych Policji i możliwość sprawnego realizowania istotnych zadań, jakie zostały przypisane tej formacji. Z tych względów, słusznie przy rozwiązaniu stosunku służbowego ze skarżącym uwzględniono przede wszystkim interes społeczny utożsamiany z dobrem Policji, a nie słuszny interes strony. Odnosząc się do zarzutu nieuzasadnionego zastosowania w decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, w ocenie organu odwołąwczego - organ I instancji słusznie stwierdził, że w sprawie zaistniały przesłanki wskazujące na przewagę interesu społecznego nad indywidualnym interesem strony. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że odwołując się w art. 108 § 1 K.p.a. do pojęcia "niezbędności" niezwłocznego działania, ustawodawca uznaje, że może to nastąpić wówczas, gdy w danym czasie i w danej sytuacji nie można się obejść bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym określonym w tym przepisie. Komendant Powiatowy Policji w uzasadnieniu decyzji podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie ważny interes społeczny przejawia się szczególnym statusem i zadaniami Policji będącej formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. P. jako instytucja spełnia szczególną rolę i nie może działać sprawnie i skutecznie w przypadku, gdy w jej szeregach znajdują się funkcjonariusze, którzy służby tej z przyczyn pozamerytorycznych nie mogą pełnić.
Biorąc pod uwagę powyższe Inne stwierdził, iż organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję na podstawie i w granicach obowiązujących przepisów prawa.
W kwestii dotyczącej naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. tj. wydania decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji przed rozpatrzeniem sprawy wpadkowej - wniosku o wyłączenie organu przez organ wyższego stopnia, L. Komendant Wojewódzki Policji postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. odmówił wyłączenia organu tj. Komendanta Powiatowego Policji w P. od prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia sierż. szt. A. W. ze służby w Policji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższy Rozkaz Personalny Inne z dnia [...] r. A. W. zaskarżonemui rozkazowi zarzucił: naruszenie przepisów prawa procesowego, któe mogły mieć istotny wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie w sprawie w szczególności:
- art. 138 § 1 pkt 1 i nast. K.p.a., poprzez wadliwe zastosowanie tego przepisu i w konsekwencji utrzymanie w mocy zaskarżonego Rozkazu Personalnego, gdy tym czasem organ winien był uchylić w całości zaskarżony rozkaz personalny z uwagi na fakt, że organ I instancji w sposób wadliwy zastosował w stosunku do skarżącego dyspozycję art. 41 ust. 2 pkt 7) ustawy o Policji, ponieważ faktycznie nie doszło do upływu okresu 12 miesięcy zaprzestania służby w powodu choroby,
- art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 139 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie w sprawie w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonego Rozkazu Personalnego, gdy tymczasem z okoliczności faktycznych ustalonych w tym Rozkazie Personalnym w sposób niewątpliwy wynika, że organ II instancji zakwestionował podstawy faktyczne do zwolnienia A. W. ze służby w Policji, jak również negatywnie wypowiedział się w zakresie nadania temu rozkazowi rygoru natychmiastowej wykonalności, tym samym ustalenia te były wiążące organ przy ponownym procedowaniu nad sprawą po wydaniu przez NSA wyroku z dnia 29.01.2016r. w sprawie o sygn. akt. 1 OSK 1188/14;
- art. 10 § 1 w zw. z art. 81 K.p.a. oraz w zw. z art. 61 § 4 K.p.a., poprzez zaniechanie przez organ II instancji pisemnego zawiadomienia strony o miejscu i terminie, w którym będzie on mógł zapoznać się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, a tym samym naruszeniu podstawowej zasady postępowania administracyjnego, tym bardziej z uwagi na stwierdzone przez organ odwołąwczy braki dowodowe w postępowaniu toczącym się przed organem I instancji i wymogiem uzupełnienia materiału dowodowego w trybie art. 136 K.p.a., o czym była mowa wprost w ocenie prawnej wyroku NSA;
- art. 136 w zw. z art. 7, 77 § 1 K.p.a. oraz art. 15 K.p.a., poprzez zaniechanie postępowania dowodowego uzupełniającego lub/i zlecenie jego przeprowadzenia organowi niższej instancji z uwagi na fakt, że w Rozkazie Personalnym z dnia [...] r. stwierdzono takie braki, a tym samym wydanie zaskarżonego rozkazu personalnego w oparciu o nie wpełni zebrany i rozpatrzony materiał dowodowy, co w sposób oczywisty uchybiło zasadom wyrażonym w art. 7 i 77 § 1 K.p.a. i w konsekwencji naruszenie również art. 80 K.p.a.;
- art. 108 w zw. z art. 139 K.p.a., poprzez jego wadliwą wykładnię i nieuzasadnione zastosowanie w sprawie i w konsekwencji utrzymanie w mocy nadania zaskarżonemu rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności, pomimo braku takich przesłanek faktycznych, a także w sytuacji, gdy przy uprzednim rozpoznaniu tej samej sprawy Rozkazem Personalnym Inne Nr [...] z dnia [...] r. - organ II instancji zakwestionował zasadność tego trybu.
Poza tym strona skarżąca zwróciła uwagę na naruszenie przepisów prawa materialnego, który miały wpływ na wynik sprawy - tj:
- art. 41 ust. 2 pkt 7 i nast. ustawy o Policji, poprzez niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie i w konsekwencji wydanie rozkazu personalnego w przedmiocie zwolnienia A. W. ze służby w Policji, gdy tymczasem z ustalonym w sprawie okoliczności taktycznych wynika, że nie spełniły się wszystkie wymagalne przesłanki do zastosowania dyspozycji tego przepisu, a które muszą wystąpić łącznie, ponieważ skarżący przerwał termin 12 miesięcy zaprzestania pełnienia służby z powodu choroby, w ten sposób, że w dniu [...] r. stawił się do służby, do której nie został dopuszczony, otrzymał skierowanie na badania profilaktyczne, które również w dniu [...] r. przeprowadził;
- art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, poprzez przekroczenie zasady uznania administracyjnego, ponieważ organ nie wyjaśnił dostatecznie dlaczego spośród dwóch możliwych ustawowo rozstrzygnięć, wybrał to najbardziej dotkliwe dla policjanta, i w konsekwencji zwolnił go ze służby w Policji, jednocześnie nie korzystając ze swoich uprawnień w zakresie ustalenia czy funkcjonariusz mógłby nadal pełnić służbę, poprzez skierowanie go w tym celu do właściwej komisji lekarskiej, co skutkowało nie wyjaśnieniem sprawy w sposób dostateczny.
Na podstawie art. 106 § 3 ppsa strona wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie na potrzeby niniejszego postępowania dowodów z dokumentów uzupełniających w postaci: kopii wyników badań wykonanych na skutek skierowania z dnia [...]., kopii notatki służbowej sporządzonej przez R. D. w dniu [...]., kopia pisma skarżącego do KPP w P. z dnia [...]. (błędna data pisma iako oczywista omyłka pisarska, co potwierdza data jego rejestracji), kopia\i polecenia wyjazdu służbowego z dnia [...]., ponieważ ich przeprowadzenie jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, a skarżący nie ze swojej winy nie miał możliwości ich przedstawienia w toku postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że ustalony w sprawie stan faktyczny, wbrew temu, co napisał organ w zaskarżonej decyzji nie jest bezsporny. Po pierwsze - skarżący uważa, że z chwilą, gdy stawił się do służby w dniu [...] r. i nie został do niej dopuszczony nie ze swojej winy, a jedynie dlatego, że w ocenie pracowników komendy należało odczekać chwilę, aby uspokoiły się złe nastroje innych policjantów (dowód: kopia notatki służbowej z dnia [...]. - w załączeniu do skargi), a także z powodu wydania skierowania do przeprowadzenia badań profilaktycznych - przerwał termin 12 miesięcy, o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji.
W dalszej części uzasadnienia skarżący powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych w obszerny sposób uzasadnia podniesione powyżej zarzuty skargi.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości dotychczasowe stanowisko i argumentację przedstawioną w sprawie, wyrażając jednocześnie opinię, iż trwałość stosunku służbowego policjanta nie ma charakteru absolutnego i dotyczy okresu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, po którego to upływie organ może podjąć kroki zmierzające do ustabilizowania sytuacji kadrowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Sąd przeprowadzając kontrolę zaskarżonego rozkazu personalnego nie stwierdził, aby Komendant Wojewódzki Policji, jak i Komendant Powiatowy Policji naruszyli przepisy prawa materialnego, ewentualnie przepisy postępowania administracyjnego, w stopniu w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby.
W przedmiotowej sprawie organy przyjęły, że A. W. z dniem [...] r. zaprzestał służby z powodu choroby i od tej daty do dnia [...] r., a następnie od [...] r. do [...] r. przebywał na zwolnieniu lekarskim i nie podjął służby, a co za tym idzie został przekroczony okres 12 miesięcy, o którym mowa w wyżej cytowanym przepisie ustawy. W ocenie skarżącego natomist nie spełniły się wszystkie wymagane przesłanki do zastosowania dyspozycji tego przepisu. Skarżący bowiem przerwał bieg 12 miesięczny, o którym mowa w przepisie zaprzestania pełnienia służby z powodu choroby, w ten sposób, że w dniu [...] r. stawił się do służby.
Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji służbę w tej formacji mogą pełnić osoby posiadające fizyczną i psychiczną zdolność do jej pełnienia. Zatem przerwanie biegu okresu wskazanego w art. 41 ust. 2 pkt 7 tej ustawy może nastąpić w przypadku ustalenia zdolności policjanta do pełnienia służby. Przy czym przepis ten odnosi się do stanu zdrowia policjanta, a nie do samego faktu przedłożenia zwolnienia lekarskiego.
Wystąpienie przesłanki określonej w przepisie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, nie obliguje wprost do zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Aby skorzystać z powołanej podstawy prawnej, organ zobowiązany jest wyjaśnić, dlaczego mając wybór pomiędzy pozostawieniem policjanta nadal w służbie, a zwolnieniem go ze służby, decyduje się wybrać drugą opcję. Decyzja taka jest zatem decyzją uznaniową, co oznacza, że przedmiotem oceny sądu jest wyłącznie zakres dokonanego przez organ uznania oraz, czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Działanie organu korzystającego z możliwości podjęcia decyzji w ramach uznania administracyjnego musi mieścić się w granicach zakreślonych wynikającym z art. 7 k.p.a. dążeniem do wyjaśnienia prawdy obiektywnej i obowiązkiem załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela. Przyznany organowi luz decyzyjny może być również częściowo determinowany już w samej treści przepisu upoważniającego organ do działania na zasadzie uznania administracyjnego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, gdyż jak wyżej podano, regulacja przewidziana w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji przewiduje podjęcie rozkazu personalnego o zwolnieniu policjanta ze służby w ramach uznania administracyjnego. Przy czym sam wybór rozstrzygnięcia dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje poza granicami kontroli sądowej. Ocena, czy przy podejmowaniu decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby w Policji doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego, wymaga ustalenia właściwych proporcji pomiędzy kryterium interesu społecznego, a słusznym interesem strony. Nie wynika to z prostego odczytania treści art. 7 k.p.a. Wskazać należy, że zarówno pojęcie interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywatela, nie zostały ustawowo zdefiniowane, co powoduje, że treść nadaje im organ orzekający. Z reguły interes strony nie pokrywa się z interesem społecznym. Ustawodawca w art. 7 k.p.a. nie określił hierarchii tych wartości, ani też zasad rozstrzygania kolizji pomiędzy interesem społecznym i słusznym interesem obywatela. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 listopada 1993 r., sygn. akt III ARN 49/93, publ. OSNCP [...] wyraził pogląd, że "w państwie prawa nie ma miejsca dla mechanicznie i sztywno pojmowanej nadrzędności interesu ogólnego nad interesem indywidualnym. Oznacza to, że w każdym przypadku działający organ ma obowiązek wskazać, o jaki interes ogólny (publiczny) chodzi i udowodnić, iż jest on na tyle ważny i znaczący, iż bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywateli. Zarówno istnienie takiego interesu, jak i jego znaczenie, a także przesłanki powodujące konieczność przedłożenia w konkretnym wypadku interesu publicznego nad indywidualny podlegać muszą wnikliwej kontroli instancyjnej i sądowej".
Podkreślić należy, że możliwość pozostawienia w służbie funkcjonariusza, który od 12 miesięcy zaprzestał służby z powodu choroby winna być oceniana z punktu widzenia określonych w ustawie zadań oraz organizacji Policji, w tym uprawnień i obowiązków przełożonych w zakresie zapewnienia prawidłowego działania podległych im jednostek oraz kształtowania składu osobowego podlegającego im zespołu ludzi oraz interesu służby.
Niezwykle istotne z punktu widzenia interesu służby, zwłaszcza patrząc przez pryzmat przywilejów, z których korzystają policjanci, jest to, aby osoby pełniące służbę w Policji w sposób należyty wykonywały przydzielone im obowiązki. Tymczasem skarżący, z uwagi na stan zdrowia, wykazywał zupełny brak dyspozycyjności, który niezależnie od przyczyny, jest w oczywisty sposób sprzeczny z interesem służby. Długotrwała nieobecność skarżącego w służbie wiąże się również z koniecznością obciążania innych funkcjonariuszy pracą, którą miałby wykonywać skarżący, przez co dochodzi do kumulacji zadań wykonywanych przez jedną osobę.
Ponadto należy zauważyć, że stosunek służbowy policjanta ma charakter administracyjno - prawny. Różni się on od stosunku pracy specyficznymi warunkami zatrudnienia, w szczególności charakteryzuje go dyspozycyjność i podległość, z którą związany jest czas służby uregulowany w sposób odmienny od ogólnie obowiązujących zasad. Stosunek służbowy reguluje w sposób zupełny ustawa o Policji, która w zakresie służby policjantów nie odsyła do innych uregulowań.
Skarżący został zwolniony ze służby, ponieważ upłynęło 12 miesięcy od zaprzestania służby z powodu choroby i nie ma znaczenia, czy po upływie tego okresu stan zdrowia skarżącego pozwalał na podjęcie służby, czy też nie. Zgodzić się należy z organem, że niewątpliwie długotrwała nieobecność skarżącego w służbie miała wpływ zarówno na organizację, jak i efektywność działania jednostki Policji, w której uprzednio pełnił służbę. Z jednej strony skutkowała ona zablokowaniem etatu i możliwości zatrudnienia na jego miejsce innego funkcjonariusza, z drugiej strony stwarzała konieczność zapewnienia przez jednostkę Policji prawidłowej realizacji zadań, poprzez zobowiązanie funkcjonariuszy (dla których stanowiło to dodatkowe obciążenie) do wykonywania przez długi czas czynności skarżącego. Interes społeczny przejawiał się zatem w konieczności zapewnienia prawidłowej realizacji zadań jednostki, w której skarżący pełnił służbę. Interes skarżącego przejawiał się w zastosowaniu przez organy art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, który mimo, że zawiera obligatoryjną podstawę zwolnienia ze służby, jest dla skarżącego korzystniejszy.
W ocenie Sądu, argumentacja zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego jest wystarczająca, odnosi się do zarzutów odwołania i spełnia wymagania art. 107 § 3 k.p.a. Organ wskazał zarówno na przesłanki faktyczne, powodujące konieczność zwolnienia funkcjonariusza ze służby, jak i przepisy prawa, które były podstawą podjętego rozkazu personalnego. Ponadto, biorąc pod uwagę treść art. 7 k.p.a., który nakazuje załatwienie sprawy w sposób uwzględniający interes społeczny i słuszny interes obywatela, organ dokonał ich wyważenia i uzasadnił przyjęcie interesu społecznego, który wynika ze szczególnego charakteru Policji, jako formacji opartej na dyspozycyjności funkcjonariuszy i ich gotowości do wykonywania zadań dla dobra społeczeństwa.
Okres dwunastomiesięczny, o jakim mowa w tym art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji przepisie, jest okresem ochronnym i na jego podstawie nie może być zwolniony ze służby policjant, który przebywał na zwolnieniu lekarskim krócej niż 12 miesięcy. Tak więc stwierdzić należy, że racjonalny ustawodawca, wprowadzając możliwość przebywania policjanta nieprzerwanie przez okres dwunastu miesięcy na zwolnieniu lekarskim, liczył się z możliwością, że nieobecność ta może być konsekwencją choroby, a mimo to zwolnienie policjanta ze służby pozostawił uznaniu organu.
W takim stanie sprawy wszelkie zarzuty podniesione w skardze należało uznać za bezpodstawne, przyjmując w tym względzie za trafną argumentację organu ujętą zarówno w zaskarżonej decyzji, jak i w odpowiedzi na skargę.
Sąd zwraca uwagę - mając na względzie powyższe wywody - że niechodzi bowiem o nieprzerwany okres zwolnienia lekarskiego, ale o nieprzerwany okres zaprzestania służby z powodu choroby. Na co słusznie zwrócił uwagę organ. Okoliczność zatem, że w dniu [...] r. skarżący stawił się do służby, nie mając jej wyznaczonej w grafiku, i nie otrzymał tego dnia żadnych zadań, a jedynie skierowanie na profilaktyczne badania, nie jest równoznaczne z podjęciem przez niego służby w tym dniu. Wobec tego interpretacja przyjęta przez skarżacego przedmiotowego przepisu, że przerwał bieg 12 miesięczego terminu – w ocenie sądu – nie zasługuje na uwzględnienie.
W związku z zawartym w skardze wnioskiem skarżącego o uchylenie rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w sprawie zwolnienie go ze służby w Policji wyjaśnić należy, że Sądy nie mogą rozstrzygać co do istoty sprawy stanowiącej przedmiot zaskarżonego aktu.
Nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 108 § 1 K.p.a. W ocenie Sądu, organ I instancji zasadnie nadał rozstrzygnięciu o zwolnieniu ze służby rygor natychmiastowej wykonalności. Swe stanowisko należycie uzasadnił wskazując, że w sprawie zachodzą przesłanki wskazujące na uznanie pierwszeństwa interesu społecznego (interesu służby) nad indywidualnym interesem strony. Uwzględnił przy tym szczególny status i zadania realizowane przez P., która jako formacja służąca społeczeństwu i przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego jest jedną z instytucji, której zhierarchizowana struktura, podporządkowana szczególnej dyscyplinie służbowej, wymaga skutecznego i prawidłowego działania.
Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 107 § 3 K.p.a., bowiem wbrew twierdzeniom autora skargi w sposób wyczerpujący organy wskazały na argumentację przemawiającą za zwolnieniem skarżącego ze służby w Policji, co podniesiono wyżej, także decyzjom nie można zarzucić naruszenia granic uznania administracyjnego.
Poza tym w kwestii naruszenia przez organ art. 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 81 K.p.a. w zw. z art. 61 § 4 K.p.a., poprzez niepowiadomienie strony o terminie i miejscu, w którym będzie mógł zapoznać się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, Sąd uznał to za uchybienie procedury postępowania, ale nie mające wpływ na jego wynik. Ponadto strona nie wykazała, że spwodowało to dla niej negatywne skutki, a z akt sprawy wynika, że skarżacy zapoznawał się z aktami sprawy w dniach [...] r. i [...] r. jeszcze przed wydaniem wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] r. Od tego czasu nie pojawiły się żadne nowe okoliczności, o których by skarżący nie został pozwiadomiony.
Wskazać należy ponadto, że zaskarżony rozkaz personalny Wojewódzkiego Komendatna Policji w L. Nr [...] z dnia [...] r. wydany został po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z dnia 29 stycznia 2016 r. sygn. I OSK 1188/14) wyroku sądu I instancji oraz zaskarżonego rozkazu personalnego. Wydane orzeczenie jest zgodne z wytycznymi wskazanymi w uzasadnieniu omawianego wyroku NSA (art. 190 ustawy z dnia [...] r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: “p.p.s.a.").
W takim stanie sprawy wszelkie zarzuty podniesione w skardze należało uznać za bezpodstawne, przyjmując w tym względzie za trafną argumentację organu ujętą w zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło