II OW 28/18

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-05-15

Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Jerzy Stelmasiak, Piotr Korzeniowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który otrzymał sprawę do ponownego rozpoznania na skutek uchylenia jego decyzji przez organ wyższego stopnia, może przekazać tę sprawę innemu organowi na podstawie art. 65 § 1 k.p.a.?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który otrzymał sprawę do ponownego rozpoznania na skutek uchylenia jego decyzji przez organ wyższego stopnia (na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.), jest związany tą decyzją i nie może przerwać toczącego się postępowania, przekazując sprawę innemu organowi na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. W takiej sytuacji organ pierwszej instancji powinien kontynuować postępowanie.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska (RDOŚ) w sprawie wydania decyzji nakładającej na władającego powierzchnią ziemi obowiązek przeprowadzenia badań zanieczyszczenia gleby metalami ciężkimi. RDOŚ, po uchyleniu jego wcześniejszej decyzji przez Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, uznał się za niewłaściwy i przekazał sprawę Prezydentowi Miasta. Prezydent Miasta odmówił przyjęcia sprawy, co doprowadziło do sporu kompetencyjnego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Rozstrzygnięcie
Wskazał Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] jako organ właściwy w sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta [...] z dnia 8 marca 2018 r. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta [...] a Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w [...] przez wskazanie organu właściwego do załatwienia sprawy dotyczącej wszczętego z urzędu postępowania w sprawie wydania decyzji nakładającej na władającego powierzchnią ziemi obowiązek przeprowadzenia badań zanieczyszczenia gleby i ziemi postanawia: wskazać Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] jako organ właściwy w sprawie. Wnioskiem z 8 marca 2018 r. Prezydent Miasta [...] (dalej: wnioskodawca, Prezydent [...]) wniósł o: - rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta [...], a Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w [...] (RDOŚ w [...]), w sprawie wszczętego z urzędu przez RDOŚ w [...] na podstawie art. 101f ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 519, ze zm.) postępowania w sprawie wydania decyzji nakładającej na władającego powierzchnią ziemi obowiązek przeprowadzenia badań zanieczyszczenia gleby i ziemi na terenie działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...] w B., gdzie znajduje się dawny magazyn propylenu Z. [...] S.A. w związku z zanieczyszczeniem metalami ciężkimi środowiska gruntowo-wodnego, - wskazanie RDOŚ jako organu właściwego do załatwienia tej sprawy. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że w dniu 31 marca 2014 r. Prezydent [...] oraz w dniu 14 kwietnia 2014 r. "Miasta Miejskie Wodociągi i Kanalizacja sp. z o.o. w [...]", na podstawie art. 24 ust. 1 i 2 w związku z art. 7 ustawy z 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (stan prawny na dzień dokonania zgłoszenia - Dz. U. z 2014 r., poz. 210) zgłosili do RDOŚ w [...] szkodę, a także bezpośrednie zagrożenie szkodą w środowisku powstałą na skutek prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie zanieczyszczenia powierzchni ziemi przez "I. [...] Spółkę Akcyjną w upadłości (KRS [...]), z siedzibą w B. przy ulicy [...] - następcą prawny: Z. [...] S.A. [...], a wcześniej: Z. [...] (KRS [...]). Podstawę wniosku stanowił fakt, że w dniu 14 marca 2014 r. ogłoszona została upadłość I. [...] Spółka Akcyjna w upadłości (KRS [...]), następcy prawnego: Z. [...] S.A. [...], a wcześniej: Z. [...] (KRS [...]). W wyniku działalności prowadzonej przez Z. [...], od 60-tych XX wieku, powstawały odpady poprodukcyjne, a w szczególności: szlamy poredukcyjne z produkcji aniliny, smoły podestylacyjne i szlamy poredukcyjne z produkcji barwników, pofenolowy siarczyn sodu, smoły podestylacyjne z produkcji TDI, o-izomery z produkcji TDA, pak pofenolowy, osady ściekowe z produkcji epichlorohydryny (gips z produkcji EPI, osady solankowe). Ich zagospodarowanie odbywało się poprzez składowanie, termiczne przekształcanie lub przekazywane kolejnym posiadaczom. W wyniku tej działalności powstały tzw. obszary produkcyjne - instalacje chemiczne, w tym w szczególności składowiska odpadów. Obszary te stanowią potencjalne źródło skażenia gruntów i zagrożenie powstawania dalszych skażeń, bowiem obejmują one: składowiska odpadów, które nie posiadają warstwy izolacyjnej; tace przeciwrozlewowe pod instalacjami technologicznymi i zbiornikami; miejsca rozładunku i załadunku surowców i produktów (kolejowe I samochodowe); kanalizacja przemysłowa kwaśna, zasadowa i ogólna. W większości kanalizacja ta jest stara (kamionkowa) - wiele z jej odcinków było budowane w okresie II wojny światowej; lokalne obiekty gospodarki ściekowej i odpadowej; potencjalne niezidentyfikowane obecnie źródła zanieczyszczeń związane z prowadzoną i w przeszłości nieprawidłową gospodarką odpadową i sytuacjami awaryjnymi. Według wnioskodawcy RDOŚ podjął i prowadził w tej sprawie przez blisko dwa lata postępowanie administracyjne, kończąc je wydaniem decyzji z [...] września 2016 r., znak: [...] nakładającej na I. [...] w upadłości likwidacyjnej obowiązek wykonania badań środowiska gruntowo-wodnego na terenie działki, na której znajdowała się instalacja do magazynowania propylenu, w związku z istniejącym na tym terenie historycznym zanieczyszczeniem powierzchni ziemi. Od decyzji tej odwołał się Syndyk Masy Upadłości I. [...] S.A. w upadłości likwidacyjnej. W wyniku złożonego odwołania zaskarżona decyzja RDOŚ została uchylona decyzją Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] czerwca 2017 r., znak [...], a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji (RDOŚ). W piśmie z 3 listopada 2017 r., znak [...], uzupełnionym pismem z 15 grudnia 2017 r., znak [...], RDOŚ przekazał Prezydentowi Miasta [...] na podstawie art. 65 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) do załatwienia sprawę zanieczyszczenia metalami ciężkimi środowiska gruntowo-wodnego na działce ewidencyjnej nr [...] obręb [...] w B., na której znajdowała się instalacja do magazynowania i dystrybucji propylenu Z. [...] w B.. Zdaniem wnioskodawcy, w uzasadnieniu pisma przekazującego sprawę RDOŚ wskazał, że biorąc pod uwagę wytyczne Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, rozpatrując sprawę ponownie zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z 1 września 2016 r. w sprawie sposobu prowadzenia oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi (Dz. U. z 2016 r. poz. 1395), ustalił rodzaj działalności mogącej z dużym prawdopodobieństwem powodować historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi na działce [...], obręb [...]. W kolejnym etapie, obejmującym ustalenie listy substancji powodujących ryzyko, których występowanie w glebie lub w ziemi jest spodziewane na danym terenie, zakwalifikował produkcję aniliny i chlorku allilu do instalacji w przemyśle chemicznym służących do wytwarzania, przy zastosowaniu procesów chemicznych lub biologicznych, organicznych substancji chemicznych: pochodnych węglowodorów zawierających azot, tj. aminy oraz pochodnych węglowodorów zawierających fluorowce (zgodnie z załącznikiem nr 2 do rozporządzenia pkt. 17 ppkt 3 i 6). W załączniku nr 2 do rozporządzenia wskazano również przykładowe substancje, których na danym terenie można się spodziewać w związku z prowadzoną działalnością. Dla wyżej wymienionych instalacji wymienione zostały jedynie substancje organiczne, zaś w badaniach przeprowadzonych przez [...] [...] w marcu/kwietniu 2015 r. "Raport sozologiczny ocena zanieczyszczenia wybranych nieruchomości dawnych Z. [...] S.A. w B." wynika jednoznacznie, że przekroczenia dotyczą metali ciężkich czyli zanieczyszczeń nieorganicznych. Ponowna analiza zebranych dowodów w kontekście ww. rozporządzenia wykazała, że działalność polegająca na magazynowaniu, rozładunku i dystrybucji propylenu, który wykazuje dużą lotność, prowadzona na działce [...] obręb [...] w B., nie mogła być przyczyną zanieczyszczenia gleby metalami ciężkimi. Zanieczyszczenie gleby i ziemi na przedmiotowej działce pochodzić może z nawiezionej ziemi lub innej działalności nie związanej z magazynowaniem propylenu. Zdaniem RDOŚ w [...], informacje przekazane przez Syndyka Masy Upadłości potwierdzają powyższą tezę, że zanieczyszczenia metalami ciężkimi nie powstało w wyniku prowadzonej działalności produkcyjnej i wskazują że przyczyną zanieczyszczenia, występującego jedynie w warstwie nasypowej, było nawiezienie w latach 70-tych ubiegłego wieku mas ziemnych w trakcie budowy instalacji, RDOŚ w [...] nie jest jednak w posiadaniu innych dowodów potwierdzających ten fakt. Mimo, że do skażenia mogło dojść już w latach 70-tych XX wieku, to badania przeprowadzone w 2015 r. świadczą o tym, że trwa ono nadal wobec czego należy zakwalifikować zanieczyszczenie jako szkodę w środowisku w powierzchni ziemi. W niniejszym przypadku, według RDOŚ w [...], winny mieć zastosowanie przepisy ustawy z 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (Dz. U. z 2014 r. poz. 11789, ze zm.) jednak z uwagi na wykazany wcześniej brak związku przyczynowo-skutkowego między stwierdzonymi zanieczyszczeniami gruntu, a prowadzoną działalnością produkcyjną postępowanie nie może zostać przeprowadzone w tym trybie. Tym samym w opinii RDOŚ nie jest on umocowany do wydania decyzji nakładającej obowiązek przeprowadzenia badań środowiska gruntowo-wodnego oraz przywrócenia stanu środowiska do obowiązujących standardów. Zdaniem RDOŚ, dalej to samo postępowanie administracyjne, prowadzone dotychczas przez RDOŚ, powinien prowadzić Prezydent Miasta [...], na innej niż dotychczas podstawie prawnej. W piśmie z 12 stycznia 2018 r. Prezydent Miasta [...] odmówił przyjęcia do prowadzenia tej sprawy wskazując, że w aktualnym stanie faktycznym i prawnym brak jest podstaw do zastosowania powołanego przepisu i przekazania sprawy. W piśmie tym szczegółowo wyjaśnił przyczyny braku podstaw faktycznych i prawnych do przekazania spornej sprawy przez RDOŚ temu organowi administracji. W piśmie z 29 stycznia 2018 r. RDOŚ wskazał, że podtrzymuje swoje stanowisko o przekazaniu sprawy wywodząc, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Przepisy nie wskazują, że źródłem prawa w systemie prawa polskiego są postanowienia NSA. RDOŚ wyjaśnił ponadto, że brak jest przesłanek świadczących o związku prowadzonej przez Z. [...] działalności produkcyjnej w instalacji do produkcji epichlorohydryny i chlorku allilu oraz innych instalacji objętych pozwoleniem zintegrowanych, wydanym przez Wojewodę [...] z [...] grudnia 2006 r., znak [...], z metalami ciężkimi wykrytymi w gruncie na terenie przedmiotowej nieruchomości. RDOŚ nie może podjąć dalszych skutecznych działań zmierzających do nałożenia obowiązku przeprowadzenia badań środowiska gruntowo-wodnego oraz przywrócenia stanu środowiska do obowiązujących standardów. W odpowiedzi na wniosek RDOŚ w [...] przedstawił wyjaśnienia w tej sprawie i nie podzielił stanowiska wnioskodawcy w sprawie, gdyż zdaniem tego organu nie znajduje ono prawnego uzasadnienia. RDOŚ w [...] wskazał, że przywoływane przez Prezydenta Miasta [...] postanowienie i wyrok Sądu nie ma dla regionalnego dyrektora ochrony środowiska wiążącego charakteru, gdyż to nie w jego sprawie te orzeczenia zapadły. Ponadto RDOŚ w [...] zauważył, że orzeczenia te zostały wydane w nieobowiązującym już stanie prawnym, który nie uwzględniał chociażby nowelizacji ustawy procesowej, która weszła w życie 1 czerwca 2017 r. Według RDOŚ w [...], prezentując swoje stanowisko Prezydent Miasta [...] nie uwzględnił art. 19 k.p.a., który zobowiązuje organ administracji publicznej do rozstrzygania z urzędu swojej właściwości miejscowej i rzeczowej. Polskie postępowanie administracyjne nie zna takiej instytucji procesowej, jak perpetuatio fori w odróżnieniu od modelu postępowania cywilnego. Polskie postępowanie administracyjne nie zna takiego rozwiązania, a jeżeli w toku postępowania doszło do ustalenia przesłanek uzasadniających właściwość Prezydenta Miasta [...], to jak najbardziej przekazanie według właściwości rzeczowej było uzasadnione. Ponadto RDOŚ w [...] nie może również zgodzić się ze stwierdzeniem jakoby instalacje wraz z terenem, do którego prowadzący posiada tytuł prawny oraz znajdujące się na nim urządzenia stanowiły teren zakładu i nie powinny być rozpatrywane indywidualnie w oderwaniu od całokształtu prowadzonej działalności przez Z. [...]. Zauważył, że zarówno przepisy ww. ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie jak i ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U, z 2017 r., poz. 519 ze zm.) nie wiążą skutków działalności w postaci zanieczyszczeń z zakładem, tylko z nieruchomościami na których ono występuje. Wobec powyższego nieuzasadnione jest w tym przypadku prowadzenie postępowania w stosunku do wszystkich działek będących własnością Spółki I. [...] S.A. w upadłości likwidacyjnej tym bardziej, że przepisy szczególne zawarte w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 1 września 2016 r. odsyłają stricte do instalacji znajdującej się na zanieczyszczonym terenie. Przywołany zatem argument dotyczący pojęcia zakładu jest tutaj niewłaściwy. Odpowiedzialność z tytułu historycznego zanieczyszczenia, ewentualnie z tytułu szkody w środowisku, nie jest powiązana przedmiotowo z pojęciem "zakład", a jest powiązana z pojęciem "powierzchnia ziemi". Nie ma zatem żadnych podstaw, aby sprawy [...] odnosić do pojęcia "zakład" pomijając kluczowe zagadnienie ochrony powierzchni ziemi. Tutejszy Organ przedmiotowe zanieczyszczenie i możliwość nałożenia obowiązku przeprowadzenia badań na terenie działki [...], obręb [...] w B., rozpatrywał w kontekście całej instalacji do produkcji epichiorohydryny i chlorku allilu, której część stanowił magazyn propylenu, i dla której Wojewoda [...] udzielił Z. [...] S.A pozwolenia zintegrowanego. Mając na uwadze wytyczne Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska tut. Organ, rozpatrując sprawę ponownie zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 1 września 2016 r. w sprawie sposobu oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi, ustalił rodzaj działalności mogącej z dużym prawdopodobieństwem powodować historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi na przedmiotowym terenie. W kolejnym etapie, obejmującym ustalenie listy substancji powodujących ryzyko, których wystąpienie w glebie lub w ziemi jest spodziewane na danym terenie, organ zakwalifikował produkcję aniliny i chlorku allilu do instalacji w przemyśle chemicznym (zgodnie z załącznikiem nr 2 do Rozporządzenia pkt. 17 ppkt 3 i 6). Niemniej jednak organ przeanalizował również możliwość kontaminacji środowiska w kontekście innych instalacji objętych wcześniej wspomnianym pozwoleniem zintegrowanym i nie znalazł podstaw do stwierdzenia ich wpływu na stan środowiska gruntowego, gdyż w technologii ich produkcji nie wykorzystywano metali ciężkich, których dotyczą przekroczenia. Ponadto z uwagi na znaczną odległość objętych pozwoleniem zintegrowanym składowisk - ISO i OSO, nie można brać pod uwagę jakiegokolwiek ich wpływu na zanieczyszczoną warstwę nasypową na przedmiotowej działce. Z uwagi na powyższe organ uznał, że indywidualne rozpatrywanie sprawy zanieczyszczenia metalami ciężkimi terenu działki, na której znajdował się magazyn propylenu jest jak najbardziej zasadne, a wręcz konieczne. Zdaniem organu uzależnienie przez ustawodawcę oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi od działalności prowadzonej na tym terenie znacznie ogranicza możliwość podjęcia działań w przypadku, gdy wykazanie związku przyczynowo-skutkowego między nimi jest niemożliwe. Zdaniem RDOŚ w [...], art. 362 wyposaża Starostę w kompetencje, pozwalające na nałożenie na podmiot korzystający ze środowiska obowiązku przywrócenia środowiska do stanu właściwego wobec czego wniósł o rozstrzygnięcie sporu i wskazanie jako organu właściwego w sprawie Prezydenta Miasta [...] pełniącego funkcję Starosty. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Ww. sporami są sytuacje prawne, w których co do zakresu działania organów zachodzi rozbieżność, która powinna być usunięta na skutek podjęcia środków prawnych. Spór ma miejsce wtedy, gdy rozbieżność poglądów co do zakresu działania organów zachodzi w odniesieniu do rozpatrywania i rozstrzygania tej samej sprawy, czyli gdy mamy do czynienia z tożsamością sprawy, którą zajmują się co najmniej dwa organy. A zatem wtedy, gdy w postępowaniu przed organami chodzi o rozstrzygnięcie tożsamej sprawy administracyjnej pod względem podmiotowym (tożsamość strony), przedmiotowym (tożsamość żądania), przy zastosowaniu tej samej podstawy prawnej. Naczelny Sąd Administracyjny wydając swoje orzeczenie, bierze pod uwagę stan faktyczny i stan prawny aktualny na dzień orzekania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 marca 2012 r. sygn. I OW 210/11). Z uzasadnienia wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego oraz z odpowiedzi na wniosek udzielonej przez RDOŚ w [...] wynika, że istotą sporu jest wskazanie organu właściwego do kontynuowania postępowania wszczętego z urzędu przez RDOŚ na podstawie art. 101 f ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 519, ze zm.) w sprawie wydania decyzji nakładającej na władającego powierzchnią ziemi obowiązek przeprowadzenia badań zanieczyszczenia gleby i ziemi na terenie działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...] w B., gdzie znajduje się dawny magazyn propylenu Z. [...] S.A. w związku z zanieczyszczeniem metalami ciężkimi środowiska gruntowo-wodnego. W zawisłej sprawie zaistniał negatywny spór kompetencyjny, bowiem zarówno RDOŚ w [...], jak i Prezydent Miasta [...] uznały się za organy niewłaściwe do prowadzenia postępowania w sprawie wydania decyzji nakładającej na władającego powierzchnią ziemi obowiązek przeprowadzenia badań zanieczyszczenia gleby i ziemi na terenie ww. działek ewidencyjnych. W pierwszej kolejności wskazać należy, że organy administracji publicznej stosownie do art. 19 k.p.a. przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej, co należy rozumieć jako obowiązek każdego organu dokonania określonych ustaleń stanu faktycznego i analizy przepisów prawa w celu ustalenia, czy w danej sprawie organ jest uprawniony do podjęcia konkretnych działań administracyjnoprawnych. Ustalanie właściwości przez organ w danej sprawie powinno mieć miejsce przed wszczęciem postępowania, niezależnie od tego czy chodzi o postępowanie z urzędu, czy też na żądanie strony. W przypadku postępowania wszczynanego z urzędu, jeżeli ustalenia wstępne dały wynik negatywny co do właściwości, organ nie podejmuje dalszych czynności w sprawie ewentualnie zawiadamiając inny organ o sprawie. Nie jest to jednak przekazanie sprawy innemu organowi na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. Natomiast w przypadku gdy postępowanie wszczyna się na żądanie strony, jeżeli organ, do którego wniesiono podanie jest niewłaściwy w sprawie, powinien niezwłocznie przekazać je do organu właściwego (art. 65 § 1 k.p.a.). Przekazanie podania, sprawy "do organu właściwego“ w rozumieniu powyższego przepisu oznacza przekazanie do organu, który uznał za właściwy organ, do którego podanie wniesiono, co w praktyce nie zawsze musi oznaczać skierowania podania, sprawy do organu właściwego rzeczywiście w świetle prawa. Jednak organ, któremu zostało przekazane podanie, sprawa, nawet jeśli nie jest właściwy w sprawie, nie może z powołaniem się na przepis art. 65 § 1 k.p.a. zwrócić podania do organu, od którego je otrzymał, ani przekazać dalej innemu organowi, jego zdaniem właściwemu. Czyli w tym przypadku, obowiązek prawidłowego ustalenia właściwego organu do załatwienia danej sprawy, ciąży na organie, do którego wpłynęło podanie, co niewątpliwie stanowi odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 19 k.p.a. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono jednocześnie pogląd, według którego "(...) jeśli organ, do którego zwróciła się strona z wnioskiem o załatwienie sprawy, uznał się za niewłaściwy i przekazał sprawę - powołując art. 65 § 1 k.p.a. - innemu organowi, to właśnie ten organ, któremu sprawa została przekazana, jeśli uważa że jest niewłaściwy, powinien wystąpić o rozstrzygnięcie sporu przez sąd administracyjny“(zob. postanowienie NSA z 2 marca 2012 r., sygn. II GW 15/11, LEX nr 1244907). Okolicznością bezsporną jest, że RDOŚ w [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w trybie art. 101f ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2017 r., poz. 519, ze zm.). Wszczęcie z urzędu postępowanie obligowało organ do dokonania uprzedniej oceny przesłanek leżących u jego podstaw. Bezspornym jest również to, że RDOŚ w [...] wydał w tej sprawie decyzję administracyjną, która została jednak uchylona w postępowaniu odwoławczym, a sprawa przekazana RDOŚ w [...] do ponownego rozpatrzenia przez organ wyższego stopnia. Z akt sprawy wynika ponadto, iż pismem z 3 listopada 2017 r., znak: [...], uzupełnionym pismem z 15 grudnia 2017 r., znak: [...], RDOŚ w [...] przekazał Prezydentowi Miasta [...] do załatwienia sprawę zanieczyszczenia metalami ciężkimi środowiska gruntowo-wodnego na działce ewidencyjnej nr [...], obręb [...] w B., na której znajdowała się instalacja do magazynowania i dystrybucji propylenu Z. [...] w B. uznając się niewłaściwym do dalszego jej prowadzenia. RDOŚ w [...] stwierdził, że nie jest umocowany do wydania decyzji nakładającej obowiązek przeprowadzenia badań środowiska gruntowo-wodnego oraz przywrócenia stanu środowiska do obowiązujących standardów. Przekazanie spornej sprawy nastąpiło na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.). W drugiej kolejności wskazać należy, że wyniku prowadzonego przez RDOŚ w [...] postępowania, na podstawie art. 101f ust. 1 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2017 r., poz. 519, ze zm.), RDOŚ w [...] wydał decyzję z dnia [...] września 2016 r. nakładającą obowiązek wykonania badań środowiska gruntowo-wodnego na ww. działce w związku z istniejącym na tym terenie historycznym zanieczyszczeniem powierzchni ziemi, którą Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska decyzją z [...] czerwca 2017 r. uchylił w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji (RDOŚ w [...]). Przekazanie to jest dla organu I instancji wiążące. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalne było przekazanie sprawy przez RDOŚ w [...] Prezydentowi Miasta [...]. W opisanej sytuacji organ I instancji jest związany decyzją organu wyższego stopnia, który rozpatrzył odwołanie i wydał decyzję na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., decyzja ta jest ostateczna i wzruszona może być tylko przez sąd administracyjny bądź w trybach nadzwyczajnych (zob. postanowienie NSA z 11 lipca 2008 r., sygn. II OW 25/08, LEX nr 493701). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w sytuacji kiedy organ administracji publicznej podejmuje postępowanie w danej sprawie, przeprowadzi postępowanie wyjaśniające a następnie wyda decyzję merytoryczną, która na skutek wniesienia odwołania przez stronę zostanie uchylona przez organ wyższego stopnia i sprawa zostanie przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, organ ten nie może przerwać toczącego się postępowania i sprawę w toku przekazać w trybie art. 65 § 1 k.p.a. innemu organowi, który jego zdaniem jest właściwy do załatwienia sprawy. Z tych względów i na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] jako organ właściwy w sprawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło