I SA/Po 288/18
WyrokWSA w Poznaniu2018-05-17
Skład orzekający: Monika Świerczak, Izabela Kucznerowicz, Dominik Mączyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny może uchylić czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego, jeśli ważny interes zobowiązanego nie stoi na przeszkodzie, a interes wierzyciela nie jest zagrożony?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny może uchylić czynność egzekucyjną, w tym zajęcie rachunku bankowego, jeśli spełnione są łącznie trzy przesłanki: ważny interes zobowiązanego, brak przeszkody ze strony interesu wierzyciela oraz brak nabycia praw przez osoby trzecie. W niniejszej sprawie, mimo że wykonanie decyzji podatkowej zostało wstrzymane, nadal istniała zaległość podatkowa, a interes wierzyciela w wyegzekwowaniu należności stał na przeszkodzie uchyleniu zajęcia rachunku bankowego, ponieważ hipoteka zabezpieczała jedynie wierzytelność, a nie gwarantowała jej zaspokojenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi EK na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiające uchylenia czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia rachunku bankowego. Egzekucja była prowadzona w celu wyegzekwowania zaległości z tytułu podatku VAT. Zobowiązana wniosła o uchylenie czynności egzekucyjnej, argumentując istnieniem ważnego interesu i zabezpieczeniem interesu wierzyciela hipoteką. Organy egzekucyjne odmówiły uchylenia, wskazując na interes wierzyciela i brak wystarczających przesłanek z art. 58 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędzia WSA Dominik Mączyński Protokolant ref. staż. Karolina Samolczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2018 r. sprawy ze skargi EK na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia czynności egzekucyjnej oddala skargę
Dyrektor Izby Skarbowej we W., decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia [...] października 2014 r. o określeniu E. K. nadwyżki podatku należnego nad naliczonym (podlegającej wpłacie do urzędu skarbowego), za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2012 r.
Mając powyższe na względzie, Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. wszczął egzekucję administracyjną wobec E. K. (dalej również jako: "zobowiązana") na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. o nr od [...] do [...], [...], [...] i [...] z dnia [...] listopada 2016 r., obejmujących zaległości z tytułu podatku od towarowi usług VAT w kwocie należności głównej [...] zł.
W celu wyegzekwowania powyższych zaległości zawiadomieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], dokonano zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem, tj. w [...] SA (nr [...]). Dłużnik zajętej wierzytelności odebrał zawiadomienie o zajęciu w dniu 12 grudnia 2016 r., natomiast zobowiązana w dniu [...] grudnia 2016 r.
W odpowiedzi na dokonane zajęcie, [...] SA pismem z dnia [...] grudnia 2016 r. wskazał, że istnieją przeszkody w realizacji zajęcia, spowodowane brakiem wystarczających środków pieniężnych na zajętym rachunku bankowym.
Pismem z dnia [...] grudnia 2016 r., zobowiązana E. K. złożyła zarzuty na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie powołanych powyżej tytułów wykonawczych.
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K., postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zarzutów.
Wierzyciel - Naczelnik Urzędu Skarbowego w O., postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. uznał złożone zarzuty za niedopuszczalne. Zobowiązana złożyła na to postanowienie zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej we W., które następnie wycofała. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W., postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. pozostawił podanie E. K. bez rozpoznania.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. (wierzyciel) wydał w dniu [...] lutego 2017 r. postanowienie nr [...], w przedmiocie wstrzymania z urzędu wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 16 sierpnia 2018 r. do momentu uprawomocnienia się orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Z uwagi na powyższe, Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. pozostawił w mocy zawieszone postępowanie egzekucyjne.
Wnioskiem z dnia [...] maja 2017 r., E. K. zwróciła się do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. o uchylenie czynności egzekucyjnej nr [...] zajęcia prawa majątkowego, stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem tj. w [...] SA. Kolejnym pismem doprecyzowała wniosek podnosząc, że chodzi tylko o uchylenie czynności nr [...].
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z uwagi na treść art. 58 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U z 2017 r., poz. 1201 ze zm., dalej jako: "u.p.e.a."), zwrócił się do zobowiązanej o przedłożenie dowodów potwierdzających ważny interes strony w związku z powyższym żądaniem z [...] maja 2017 r.
W odpowiedzi, E. K. pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. wyjaśniła, że egzekucja prowadzona przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych "obejmuje obowiązek, którego wykonalność winna zostać wstrzymana z urzędu, na podstawie art. 239 f Ordynacji podatkowej.". Dalej zobowiązana wskazała, że złożyła wniosek w trybie powołanego powyżej przepisu o wstrzymanie wykonania decyzji, przedłożyła zabezpieczenie w postaci nieruchomości zapisanej w księdze wieczystej o nr [...] [...], na której został dokonany wpis hipoteki przymusowej. Zobowiązana podniosła, że w efekcie egzekucja nie powinna być prowadzona, ponieważ zachodzi brak wymagalności obowiązku objętego decyzją i prowadzenie egzekucji jest jej zdaniem nieuprawnione orazx narusza jej prawa.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. w piśmie z dnia [...] lipca 2017 r. stwierdził, że wobec spełnienia przesłanek wynikających z art. 239f § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 201, dalej jako "O.p."), postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. wstrzymał wykonanie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. stwierdził, że z treści pisma zobowiązanej z dnia [...] czerwca 2017 r. (odpowiedzi na wezwanie organu egzekucyjnego) nie wynikało, że z owego zajęcia rachunku bankowego powstają jakiekolwiek dolegliwości. Zdaniem wierzyciela, uzasadnienie wniosku o uchylenie dokonanej czynności egzekucyjnej nie odnosi się w żaden sposób do przesłanek wymienionych w art. 58 § 2 u.p.e.a. Wierzyciel podniósł, że zobowiązana nie zwróciła się dotąd z wnioskiem o dokonanie wypłat z zajętego rachunku bankowego zgodnie z przepisem art. 58 § 1 u.p.e.a. Dodatkowo wierzyciel wskazał, że wykonanie decyzji wstrzymano jedynie do momentu uprawomocnienia się orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zatem, mając na względzie konieczność zabezpieczenia interesów Skarbu Państwa, Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. stwierdził, że interes wierzyciela stoi na przeszkodzie uchyleniu czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia rachunku bankowego w [...] SA.
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K., mając na względzie zaistniałe w sprawie okoliczności faktyczne sprawy, a w szczególności stanowisko zajęte przez wierzyciela, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...], odmówił uchylenia czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia zawiadomieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. (nr [...]) prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem, tj. w [...] SA.
Zobowiązana pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. wniosła zażalenie na postanowienie o odmowie uchylenia czynności egzekucyjnej, wnosząc o: 1) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji; 2) ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez orzeczenie o uchyleniu czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: 1) naruszenie art. 58 § 2 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie mimo ziszczenia się wszystkich wymienionych w treści tego przepisu przesłanek; 2) naruszenie art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej jako "K.p.a.") poprzez dowolną a nie swobodną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, czego wynikiem było uznanie, że dwie przesłanki wymienione w art. 58 § 2 u.p.e.a. nie zostały spełnione, mimo że skarżąca przedstawiła ważny interes zobowiązanego, zaś interes wierzyciela został zabezpieczony, 3) naruszenie art. 29 § 2 u.p.e.a. oraz 65 § 1 K.p.a. w zw. z art. 18 i 58 § 2 u.p.e.a. poprzez uznanie, że wierzycielem w sprawie jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w O., podczas gdy wskutek przekazania tytułów wykonawczych właściwemu miejscowo organowi zmienił się również wierzyciel – jest nim obecnie Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K.; 4) naruszenie art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie.
W uzasadnieniu E. K. wskazała, że ocena organu, iż twierdzenia strony nie wskazują na istnienie po jej stronie ważnego interesu w dokonaniu uchylenia zajęcia, jest niezgodna z faktami i nie zasługuje na akceptację. Zdaniem strony, dokładnie wyjaśniła swój interes w uchyleniu zajęcia w piśmie z dnia [...] czerwca 2017 r. Interes wynika stąd, że zajęto rachunek należący do strony i w okresie zajęcia nie ma ona możliwości korzystania ze środków pieniężnych zgromadzonych na zajętym rachunku bankowym. Zatem oczywistym dla strony jest, że w sytuacji, w której nie może korzystać ze zgromadzonego mienia, jej interes doznaje uszczerbku. E. K. wskazała, że środki zgromadzone na rachunku są jej potrzebne dla celów prowadzonej działalności gospodarczej i w tym wyraża się jej ważny interes w uchyleniu dokonanej czynności egzekucyjnej. Wskazała dodatkowo, że w jej ocenie okoliczność, iż z zajętego rachunku może opłacać pensje pracownikom, albowiem przepisy umożliwiają zwolnienie sumy przeznaczonej na ten cel, nie jest prawnie istotna i nie uzasadnia odmowy zwolnienia, ponieważ środki zgromadzone na zajętym rachunku strona może wykorzystać w inny sposób niż regulowanie pensji. W ocenie strony, zajęcie rachunku stanowi dla niej istotną dolegliwość już z samego faktu zajęcia jej środków, którymi nie może dysponować. Według składającej zażalenie, interes wierzyciela nie doznałby uszczerbku w efekcie uchylenia zajęcia rachunku bankowego, bowiem został zabezpieczony poprzez wpis hipoteki przymusowej na nieruchomości nr [...] Ponadto strona podniosła, że obecnie organem właściwym w sprawie jest Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K.. Powyższe zdaniem Strony wynika z faktu, że w dacie, w której doręczono jej decyzję w sprawie, tj. [...] marca 2016 r., zamieszkiwała w obszarze właściwości Drugiego Urzędu Skarbowego w K.. Z. E. K. , z momentem przekazania sprawy do właściwego organu staje się on właściwy w sprawie. W ocenie skarżącej, w przedmiotowej sprawie Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z momentem przekazania mu sprawy, stał się też wierzycielem w stosunku do zobowiązanego reprezentującym Skarb Państwa. Ponadto w piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r. E. K. podniosła, że całe postępowanie organu dotknięte jest wadą nieważności z uwagi na nieprawidłowe doręczanie korespondencji w sprawie. Zaznaczyła, że aktualne pozostaje w tym zakresie stanowisko przedstawione w odwołaniu od decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] kwietnia 2017 r.
Dyrektor Izby Skarbowej, po zapoznaniu się z treścią zażalenia oraz zebranym w sprawie materiałem dowodowym, postanowieniem z dnia 06 lutego 2018 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.
Na wydane w tej sprawie postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2018 r. skarżąca pismem z dnia [...] lutego 2018 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów sądowych, według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: 1) naruszenie art. 58 § 2 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie, mimo ziszczenia się wszystkich wymienionych w treści tego przepisu przesłanek; 2) naruszenie art. 7 i 77 § 1 K.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, czego wynikiem było uznanie, że dwie przesłanki wymienione w art. 58 § 2 u.p.e.a, nie zostały spełnione, mimo że skarżąca przedstawiła ważny interes zobowiązanego, zaś interes wierzyciela został zabezpieczony; 3) naruszenie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. art. 18 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie. W uzasadnieniu skargi podtrzymano zarzuty zawarte w zażaleniu na postanowienie organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, który utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. o odmowie uchylenia czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia zawiadomieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. (nr [...]) prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem, tj. w [...] SA.
Okolicznością bezsporną pozostaje, że Dyrektor Izby Skarbowej we W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia [...] października 2014 r. o określeniu E. K. nadwyżki podatku należnego nad naliczonym (podlegającej wpłacie do urzędu skarbowego), za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2012 r. Sądowi z urzędu wiadomym jest, że skarga na powyższą decyzję została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nieprawomocnym wyrokiem z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/Wr 1353/16. Równocześnie, Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. postanowieniem z dnia 08 lutego 2017 r., wstrzymał wykonanie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. - do momentu uprawomocnienia się orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
Przed wydaniem powyższego postanowienia z dnia [...] lutego 2017 r., Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. wszczął egzekucję administracyjną wobec E. K. (dalej również jako: "zobowiązana") na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. o nr od [...] do [...], [...], [...] i [...] z dnia [...] listopada 2016 r., obejmujących zaległości z tytułu podatku od towarów i usług VAT w kwocie należności głównej [...] zł, a następnie, w celu wyegzekwowania powyższych zaległości zawiadomieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], dokonano zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem, tj. w [...] SA (nr [...]). Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K., postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. zawiesił postępowanie i jak wynika z akt sprawy - ma ono zostać podjęte po prawomocnym zakończeniu postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu.
W tak ustalonym stanie faktycznym należy w pierwszej kolejności wskazać, że skarżąca nie mogła skutecznie podnosić zarzutów dotyczących braku wymagalności egzekwowanych należności z uwagi na wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. W obrocie prawnym pozostaje bowiem w dalszym ciągu decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego. Podobnie, mając na względzie treść art. 58 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego pozostają w mocy dokonane czynności egzekucyjne, bez znaczenia dla dokonanego zajęcia była okoliczność późniejszego zawieszenia postępowania – postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] stycznia 2017 r. – k. 45 akt administracyjnych.
Przechodząc do merytorycznej oceny zasadności wniesionej skargi, wyjaśnić należy, że stosownie do treści art. 58 § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny może uchylić dokonane czynności egzekucyjne, jeżeli jest to uzasadnione ważnym interesem zobowiązanego, interes wierzyciela nie stoi temu na przeszkodzie, a osoby trzecie na skutek tych czynności nie nabyły praw. Podkreślenia przy tym wymaga, że powyższe przesłanki muszą wystąpić łącznie, a brak zaistnienia chociażby jednej przesłanki wyklucza możliwość uchylenia zastosowanej czynności egzekucyjnej. Niewątpliwie omawiany przepis, mający na celu w pierwszej kolejności ochronę interesów zobowiązanego, nie może doprowadzić do sytuacji, w której uchylenie czynności egzekucyjnej udaremni w przyszłości skuteczną egzekucję z majątku zobowiązanego, co w efekcie będzie naruszać interes wierzyciela, który również podlega ochronie. Oznacza to, że za uchyleniem czynności egzekucyjnej z jednej strony musi przemawiać ważny interes zobowiązanego, ale również z drugiej strony nie może temu stać na przeszkodzie interes wierzyciela. Tym samym, organ egzekucyjny przed uchyleniem dokonanych czynności jest zobligowany przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, w ramach którego rozważy interes zarówno wierzyciela jak i zobowiązanego.
Równocześnie należy wyjaśnić, że w ramach postępowania w przedmiocie uchylenia czynności egzekucyjnej, organ nie ma możliwości odniesienia się co do prawidłowości decyzji będącej przedmiotem egzekucji. Jak zasadnie wyjaśniono w treści zaskarżonego postanowienia, organ egzekucyjny nie może badać zgodności z prawem decyzji administracyjnej będącej podstawą określania obowiązku. Badanie dopuszczalności prowadzenia postępowania egzekucyjnego obejmuje bowiem jedynie ustalenie, czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony i czy doręczone zostało upomnienie, jeżeli było ono wymagane. W niniejszej sprawie tytuły wykonawcze zostały prawidłowo wystawione przez wierzyciela i nie zawierały wady, która wykluczałaby od samego początku prowadzenie egzekucji na ich podstawie, a podnoszone przez skarżącą zarzuty dotyczące prawidłowości samej decyzji nakładającej na nią obowiązek, nie mogły być przedmiotem kontroli zarówno organów administracji, jak i sądu administracyjnego. Konsekwentnie, przedmiotem sądowej kontroli było w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki uchylenia czynności egzekucyjnych na podstawie art. 58 § 2 u.p.e.a.
Odnosząc się natomiast do zarzutu błędnego uznania przez organ egzekucyjny, że wierzycielem w niniejszej sprawie jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w O., gdy tymczasem powinien nim być według skarżącej Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K., wyjaśnić należy, że zgodnie z § 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie właściwości organów podatkowych z dnia 22 sierpnia 2005 r. (tekst jedn. Dz. U, z 2017 r., poz. 122), organem podatkowym właściwym miejscowo w sprawach rozliczeń podatku od towarów i usług za dany okres rozliczeniowy dla podatników, którzy w trakcie okresu rozliczeniowego zmienili miejsce zamieszkania lub adres siedziby, wskutek czego właściwy stał się organ podatkowy inny niż dotychczasowy – jest organ podatkowy właściwy dla podatnika z tytułu rozliczeń podatku od towarów i usług w ostatnim dniu tego okresu. W przedmiotowej sprawie postępowanie egzekucyjne prowadzone jest do majątku skarżącej na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w O., obejmujących należności z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2012 r. do grudnia 2012 r. oraz za listopad 2014 r., natomiast z informacji uzyskanych z Systemu Rejestracji Centralnej Krajowej Ewidencji Podatników wynika, że skarżąca zamieszkuje w obszarze właściwości Drugiego Urzędu Skarbowego w K. od 21 września 2015 r.
Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonego postanowienia, wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie, w celu ustalenia czy przesłanki powyższe faktycznie zaistniały, Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. zwrócił się pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. do skarżącej o przedłożenie dowodów potwierdzających jej ważny interes w związku z żądaniem zawartym w piśmie z dnia [...] maja 2017 r., natomiast pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. organ egzekucyjny zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. o zajęcie stanowiska w przedmiocie złożonego żądania.
W tym miejscu Sąd podkreśla, że rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego w tej sprawie ma charakter uznaniowy. Ponadto wskazano, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 58 § 2 u.p.e.a., jest postępowaniem wpadkowym w obrębie postępowania egzekucyjnego, o stosunkowo wąsko zarysowanym zakresie, a jego istotę stanowi ustalenie, czy w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie przesłanek zawartych w tym przepisie, możliwe jest podjęcie mającego uznaniowy charakter rozstrzygnięcia o uchyleniu dokonanych czynności egzekucyjnych.
Odnosząc się do przesłanki ważnego interesu jako przesłanki uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych podkreślenia wymaga, że ważny interes zobowiązanego postrzegany być musi jako nadzwyczajne okoliczności, a nie normalne następstwo prowadzenia działalności gospodarczej przez podmiot gospodarczy zgodnie z zakresem tej działalności. Niewątpliwie skarżąca jest podmiotem gospodarczym prowadzącym działalność, zatem odpowiada za swoje zobowiązania na takich samych zasadach jak każdy inny podmiot gospodarczy. O istnieniu ważnego interesu zobowiązanego nie decyduje bowiem subiektywne przekonanie zobowiązanego, a oceny tej przesłanki należy dokonywać według kryteriów zobiektywizowanych. Nie budzi także wątpliwości, że w interesie wierzyciela leży wyegzekwowanie kwoty objętej tytułami wykonawczymi szybko i w miarę możliwości przy zastosowaniu najprostszych, lecz skutecznych środków egzekucyjnych. Skuteczność tych środków uzależniona jest od sytuacji majątkowej zobowiązanego: posiadanego przez niego majątku nieruchomego, ruchomości, środków pieniężnych, wierzytelności. Biorąc zatem pod uwagę znaczne zadłużenie skarżącej, dotyczące w dodatku zobowiązań sprzed kilku lat, uznać należało, że egzekucja z innych praw majątkowych może nie doprowadzić do zaspokojenia wierzyciela. Mieć bowiem należy na względzie, że hipoteka służy zabezpieczeniu, a zajęcie rachunku bankowego wyegzekwowaniu należności. Zobowiązana nie przedstawiła alternatywnego środka egzekucyjnego, służącego wyegzekwowaniu dochodzonych zaległości.
Mając powyższe na uwadze uznać należy, że organ egzekucyjny dokonał oceny przesłanek wskazanych w art. 58 § 2 u.p.e.a., rozważając całokształt okoliczności faktycznych sprawy i wniosków z nich wynikających. Na przeszkodzie uchyleniu zajęcia stał bowiem interes wierzyciela, a w zaistniałej sytuacji, przy ww. zadłużeniu, spodziewać się było można, że zobowiązana nie będzie w stanie spłacić należności wobec Skarbu Państwa. Można było zatem założyć, że ocena przesłanek wskazanych w art. 58 § 2 u.p.e.a., została dokonana w sposób prawidłowy, poprzez rozważenie całokształtu okoliczności faktycznych sprawy i wniosków z nich wynikających. Nie było podstaw do uznania, że uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych jest uzasadnione ważnym interesem zobowiązanego, a interes wierzyciela stał temu na przeszkodzie.
Biorąc pod uwagę całość okoliczności faktycznych i prawnych, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżone postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. wydane zostało zgodnie przepisami prawa, po zbadaniu wszystkich przesłanek określonych w art. 58 § 2 u.p.e.a.
Tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło