I SA/Wa 274/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie: WSA Bożena Marciniak (spr.) WSA Przemysław Żmich Protokolant referent – stażysta Katarzyna Matecka - Caban po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2018 r. sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Regionalnej w W. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r. Decyzją z [...] grudnia 2017 r., nr [...], Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpatrzeniu wniosku [...] Prokuratury [....] w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z [...] lipca 2017 r., nr [...], o stwierdzeniu w części nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 1991 r., nr [...]. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji złożył [...] Prokuratury [...] w W. Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym i prawnym; Decyzją z [...] grudnia 1991 r., nr [...], Wojewoda [...] stwierdził nabycie przez Gminę Dzielnicę [...] z mocy prawa własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], ozn. w ewid. gruntów w jedn. ewid. [...] obr. ewid. [...], nr działki ewid. [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], zgodnie z opisem zawartym w karcie inwentaryzacyjnej nr [...] nieruchomość stanowi działkę o pow. [...] m2 z zabudową budynkiem mieszkalnym [...] kondygnacyjnym z wyłączeniem [...] lokali sprzedanych. Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, w części obejmującej nabycie przez Gminę Dzielnicę [...] prawa własności budynku posadowionego na gruncie ww. nieruchomości, z wyłączeniem lokali sprzedanych, wystąpili K. R., K. K., A. K., M. K. i P. K. Decyzją z [...] lipca 2017 r., nr [...], Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1991 r. w części obejmującej nabycie przez Gminę Dzielnicę [...] prawa własności budynku posadowionego na gruncie ww. nieruchomości z wyłączeniem lokali sprzedanych. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją złożył [...] Prokuratury [...] w W. Decyzją z [...] grudnia 2017 r., nr [...], Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy własną decyzję z [...] lipca 2017 r., nr [...]. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ nadzoru wskazał na szczególny charakter postępowania nieważnościowego. Podniósł, iż stwierdzenie nieważności decyzji może nastąpić zarówno w stosunku do całej decyzji, jak i co do jej części, mimo iż nie wynika to wprost z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Organ wskazał ponadto, iż postępowanie nieważnościowe wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, tylko i wyłącznie ta strona określa przedmiot swego żądania, organ zaś jest tym żądaniem związany. W razie zaś wątpliwości co do zakresu czy przedmiotu żądania jego uszczegółowienie należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji. Zdaniem Ministra, w niniejszej sprawie treść wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] grudnia 1991 r. nie budzi wątpliwości. Strony wniosły w nim o stwierdzenie nieważności ww. decyzji w części obejmującej nabycie przez Gminę Dzielnicę [...] prawa własności budynku posadowionego na gruncie nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], z wyłączeniem lokali sprzedanych. W tej sytuacji, w ocenie organu nadzoru, przedmiotowe postępowanie nieważnosciowe nie mogło dotyczyć (i nie dotyczy) zarówno [...] lokali sprzedanych, wyłączonych z komunalizacji na mocy decyzji z [...] grudnia 1991 r., jak również pozostałych lokali, które zostały sprzedane osobom trzecim (jak wynika z akt sprawy, łącznie z postępowania nieważnościowego wyłączono [...] lokali sprzedanych). Wyznaczony treścią wniosku stron przedmiot postępowania nieważnościowego (z którego wyłączono wszystkie lokale sprzedane, a nie tylko [...] z nich) pozwolił z kolei określić krąg podmiotów będących stronami postępowania, wśród których z oczywistych względów, nie znaleźli się właściciele lokali sprzedanych. Skoro bowiem wszystkie lokale sprzedane zostały wyłączone z postępowania nieważnościowego, to ich właściciele nie mieli i nie mają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa aby uczestniczyć w tym postępowaniu, gdyż w żaden sposób postępowanie to nie ingeruje w sferę ich praw i obowiązków. Wobec powyższego, organ nadzoru nie podzielił zarzutów Prokuratora dotyczących naruszenia art. 10 § 1 kpa oraz art. 28 kpa w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. Organ odwoławczy podzielił wyjaśnienia organu I instancji dotyczące powodów wystąpienia w przedmiotowej sprawie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, to jest rażącego naruszenia prawa w stosunku do unieważnionej części decyzji komunalizacyjnej. Minister przywołał treść art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. oraz art. 5 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy. Wskazał, iż w przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] maja 2013 r. stwierdziło nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] grudnia 1955 r. odmawiającego przyznania K. K. prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości i jednocześnie stwierdzającego, że wszystkie budynki znajdujące się na powyższym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa. Wywołało to ten skutek, iż na dzień 27 maja 1990 r. wniosek dekretowy K. K. nie został rozpoznany, a więc budynek przy ul. [...] stanowił - stosownie do art. 5 dekretu warszawskiego - odrębną od gruntu nieruchomość budynkową, niebędącą własnością właściciela gruntu, czyli Skarbu Państwa. W konsekwencji, budynek ten, nie będąc wówczas częścią składową gruntu, nie podlegał komunalizacji. Zatem, w tej części decyzja Wojewody [...] z [...] grudnia 1991 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Minister dodał, iż w wyniku rozpatrzenia wniosku dekretowego ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. Prezydent W. orzekł o przyznaniu na rzecz następców prawnych K. K. prawa użytkowania wieczystego do gruntu przedmiotowej nieruchomości. W ww. decyzji wskazano, iż na gruncie znajduje się budynek stanowiący odrębną od gruntu nieruchomość, będącą współwłasnością następców prawnych dawnych właścicieli oraz właścicieli lokali nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]/[] i [...]/[...]. Organ nadzoru stwierdził, iż w toku prowadzonego przed Prezydentem W. postępowania ustalono, że ww. lokale zostały zbyte wraz z udziałem wynoszącym łącznie [...] /[...] części wspólnych budynku i innych urządzeń, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali. Ponadto, właścicielom lokali w użytkowanie wieczyste oddano udział wynoszący łącznie [...] /[...] części działki nr [...]. W ocenie Ministra, wobec powyższych rozstrzygnięć, a także treści żądania stron, w sprawie zaistniały podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji z [...] grudnia 1991 r. w części obejmującej nabycie przez Gminę prawa własności budynku posadowionego na gruncie przedmiotowej nieruchomości z wyłączeniem lokali sprzedanych. W tej części bowiem decyzja komunalizacyjna w sposób rażący naruszyła art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przy tym, wadliwość rozstrzygnięcia w unieważnionej części nie miała wpływu na treść pozostałych rozstrzygnięć zawartych w decyzji komunalizacyjnej. Organ podkreślił również, iż przedmiotowe postępowanie dotyczy wyłącznie weryfikacji decyzji ostatecznej pod kątem zaistnienia kwalifikowanych wad wskazanych w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Organ nadzoru nie ma natomiast kompetencji do rozstrzygania o innych kwestiach, w tym dokonywania ponownej oceny dowodów zgromadzonych i ocenionych w innym postępowaniu, co oczywiście nie stoi na przeszkodzie (w przypadku zaistnienia ku temu przesłanek) podjęcia określonych działań przez P. Organ wskazał również, iż przeprowadzone postępowanie nie wykazało zaistnienia nieodwracalnych skutków prawnych w rozumieniu art. 156 § 2 kpa. Objęta unieważnioną częścią decyzji komunalizacyjnej nieruchomość nie była bowiem przedmiotem dalszego obrotu prawnego, dlatego upływ czasu jaki nastąpił od wydania wadliwej decyzji komunalizacyjnej nie stanowi przeszkody w stwierdzeniu jej nieważności. Ponowić przy tym należy, że wszystkie lokale sprzedane, tj. łącznie [...], zostały wyłączone z postępowania nieważnościowego. W tej sytuacji, za niezasadne uznał Minister zarzuty P. dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa złożył [...] Prokuratury [...] w W. zarzucając jej naruszenie: 1) art. 10 § 1 kpa, art. 28 kpa w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, poprzez całkowite pominięcie faktu, iż właściciele wyodrębnionych lokali w nieruchomości przy ul. [...] w W. posiadają tytuł prawnorzeczowy do nieruchomości objętej decyzją Wojewody [...] z [...] grudnia 1991 r., który w sposób skuteczny przeszkadza komunalizacji mienia w rozumieniu ww. ustawy, zatem organ nadzoru powinien zapewnić im czynny udział w postępowaniu w charakterze strony; 2) art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 107 § 3 kpa oraz art. 80 kpa poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, co skutkowało dowolną, a nie swobodną oceną materiału dowodowego, i w konsekwencji błędnym ustaleniem stanu faktycznego, poprzez nieuprawnione przyjęcie, iż z budynku mieszkalnego na nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] zostało wyodrębnionych i sprzedanych jedynie [...] lokali, a nie [...], jak wynika z dostępnych w aktach własnościowych dokumentów oraz pominięcie okoliczności wskazujących, iż właściciele wyodrębnionych lokali posiadają interes prawny oraz faktyczny uprawniający ich do udziału w charakterze strony w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości wobec naruszenia prawa mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy na podstawie art. 145 pkt 1 b i c p.p.s.a., bądź też zastosowanie innych przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszeń prawa również w stosunku do decyzji poprzedzających zaskarżoną decyzję, zgodnie z art. 135 p.p.s.a. W obszernym uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację na poparcie podniesionych w niej zarzutów. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z [...] maja 2018 r. skarżący zwrócił się, w trybie art. 8 w związku z art. 106 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o zaliczenie w poczet materiału dowodowego poświadczonych za zgodność z oryginałem opinii biegłego z zakresu badania pisma ręcznego z dnia [...] sierpnia 2017 r. Opinia nr [...] oraz z dnia [...] listopada 2017 r. Opinia nr [...], na okoliczność niewyjaśnienia przez organ wszystkich okoliczności sprawy, w tym w szczególności wątpliwości co do tożsamości osoby składającej oświadczenie woli w imieniu P. G., następczyni prawnej hipotecznych właścicieli nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], a tym samym błędnego ustalenia stron postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższa ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Natomiast zgodnie z art. 134 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.), dalej "ppsa", badając legalność zaskarżonego aktu sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga [...] zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję tego samego organu stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 1991 r. o stwierdzeniu nabycia, przez Gminę Dzielnicę [...], z mocy prawa własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], ozn. w ewid. gruntów jako działka o nr ewid. [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], zgodnie z opisem zawartym w karcie inwentaryzacyjnej nr [...] nieruchomość stanowi działkę o pow. [...] m2 z zabudową budynkiem mieszkalnym IV kondygnacyjnym z wyłączeniem [...] lokali sprzedanych - w części obejmującej nabycie przez Gminę prawa własności budynku posadowionego na gruncie ww. nieruchomości z wyłączeniem lokali sprzedanych. Powodem stwierdzenia nieważności ww. decyzji z [...] grudnia 1991 r. w unieważnionej części było ustalenie przez organ nadzoru, iż wskazana decyzja w tej części rażąco naruszyła prawo, tj. art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 i Nr 43, poz. 253), zwanej dalej "ustawą". Organ ustalił, iż decyzją z [...] maja 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stwierdziło nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] grudnia 1955 r. odmawiającego przyznania K. K. prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości i jednocześnie stwierdzającego, że wszystkie budynki znajdujące się na powyższym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa. W ocenie organu, stwierdzenie nieważności odmownego orzeczenia dekretowego wywołało ten skutek, iż na datę istotną z punktu widzenia komunalizacji (tj. 27 maja 1990 r.) wniosek dekretowy nie został rozpoznany. Zatem, budynek przy ul. [...] stanowił, stosownie do art. 5 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), odrębną od gruntu nieruchomość budynkową, nie będącą własnością właściciela gruntu, czyli Skarbu Państwa. W konsekwencji, budynek ten, nie będąc wówczas częścią składową gruntu, nie podlegał komunalizacji. Oznacza to, w ocenie organu nadzoru, iż w tej części decyzja Wojewody [...] z [...] grudnia 1991 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Sąd za prawidłową uznał ocenę organu nadzoru, iż kontrolowana decyzja z [...] grudnia 1991 r. w części obejmującej nabycie przez gminę prawa własności położonego przy ul. [...] budynku z wyłączeniem [...] lokali sprzedanych pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią art. 5 ust 1 ustawy. Decyzją tą skomunalizowano bowiem nieruchomość (budynek z wyłączeniem [...] lokali sprzedanych), co do której Skarbowi Państwa nie przysługiwało prawo własności. Prawidłowa jest również ocena organu nadzoru, iż przedmiotowe postępowanie nieważnościowe nie mogło dotyczyć (i nie dotyczy) [...] lokali, które zostały sprzedane przed datą wydania decyzji komunalizacyjnej. Z treści tej decyzji i stanowiącej jej integralną część karty inwentaryzacyjnej nr [...] wprost bowiem wynika, iż przedmiotem komunalizacji był grunt (działka nr [...] o pow. [...] m2) oraz posadowiony na tym gruncie budynek mieszkalny z wyłączeniem [...] lokali sprzedanych. W tej sytuacji, prawidłowo uznał organ nadzoru, iż właściciele [...] lokali sprzedanych nie mieli i nie mają interesu prawnego aby uczestniczyć w przedmiotowym postępowaniu, gdyż w żaden sposób nie ingerowało ono w sferę ich praw i obowiązków. Sąd nie podziela jednak stanowiska organu nadzoru dotyczącego wyłączenia z przedmiotowego postępowania nieważnościowego [...] lokali, które zostały sprzedane osobom trzecim już po dacie wydania decyzji komunalizacyjnej. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje, iż po wydaniu decyzji komunalizacyjnej zmienił się stan prawny przedmiotowej nieruchomości. Doszło bowiem do zwiększenia liczby lokali sprzedanych z[...] do [...]. Z akt sprawy wynika, iż sprzedaż kolejnych [...] lokali osobom trzecim nastąpiła na podstawie umów ustanowienia odrębnej własności lokalu oraz jego sprzedaży wraz z oddaniem części gruntu w użytkowanie wieczyste. Umowy te zawierane były w formie aktów notarialnych pomiędzy Miastem [...] a osobami fizycznymi. W ocenie organu nadzoru, wobec rozstrzygnięć Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] maja 2013 r. oraz Prezydenta [...] z [...] czerwca 2016 r. a także treści wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji przedmiotowe postępowanie nie mogło dotyczyć (i nie dotyczy) również tych lokali ([...]), które zostały sprzedane osobom trzecim już po wydaniu decyzji komunalizacyjnej. W konsekwencji, zdaniem organu nadzoru, właściciele tych lokali nie mają przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu. Sąd powyższej oceny organu nadzoru nie podziela. Sytuacja prawna tych [...] lokali jest bowiem odmienna. Lokale te stanowiły w dacie komunalizacji część składową niesprzedanej części budynku. Podlegały one zatem komunalizacji na mocy decyzji Wojewody z [...] grudnia 1991 r. Nie można ich zatem wyłączyć z przedmiotowego postępowania nieważnościowego, jak to uczyniono w stosunku do [...] lokali sprzedanych, które komunalizacji nie podlegały. Istotne znaczenie w niniejszej sprawie ma również okoliczność, że po dacie wydania decyzji komunalizacyjnej przedmiotowe lokale zostały wyodrębnione i stały się przedmiotem obrotu na mocy umów cywilnoprawnych zawartych pomiędzy Miastem [...] a osobami fizycznymi. W odniesieniu do tych lokali wystąpiły zatem nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu art. 156 § 2 kpa. Oznacza to, iż w odniesieniu do tych lokali organ nadzoru nie mógł stwierdzić nieważności decyzji z [...] grudnia 1991 r., lecz mógł jedynie stwierdzić wydanie powyższej decyzji w tej części z naruszeniem prawa (art. 156 § 2 kpa w związku z art. 158 § 2 kpa). W konsekwencji, właścicielom [...] lokali będących przedmiotem obrotu po dacie komunalizacji przysługuje w przedmiotowym postępowaniu przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa, gdyż z przyczyn wskazanych powyżej postępowanie to ingeruje w sferę ich praw i obowiązków. Wobec powyższego, Sąd uznał, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 156 § 2 kpa w związku z art. 156 § 2 kpa i art. 28 kpa, które to naruszenia miały wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji, konieczne stało uchylenie obu tych rozstrzygnięć na zasadzie art. 145 § 1 lit. a) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni ocenę prawną zawartą w niniejszym uzasadnieniu. Końcowo, odnosząc się do zgłoszonych przez P. w piśmie procesowym z [...] maja 2018 r. wątpliwości dotyczących tożsamości osoby składającej oświadczenie woli w imieniu P. G., następczyni prawnej hipotecznych właścicieli nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], oraz zawartych w ww. piśmie wniosków P. o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego wyjaśnić trzeba, iż sąd administracyjny może przeprowadzić jedynie dowody uzupełniające z dokumentów, co wynika wprost z treści art. 106 § 3 ppsa. Sąd administracyjny nie jest natomiast ani uprawniony ani też zobowiązany przeprowadzać dowodu z opinii biegłego. Niezależnie od powyższego zauważyć trzeba, że ustalając krąg stron przedmiotowego postępowania nieważnościowego organ nadzoru opierał się na znajdujących się w aktach sprawy dokumentach, to jest umowie z [...] grudnia 1948 r., Repertorium Nr [...], zawartej przed notariuszem W. R. oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] maja 2013 r., sygn. akt [...], stwierdzającej nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] grudnia 1955 r. o odmowie przyznania K. K. prawa własności czasowej. Z akt sprawy nie wynika aby powyższe akty zostały zmienione, uchylone bądź wyeliminowane z obrotu prawnego. Zatem, na tym etapie prowadzący niniejsze postępowanie organ administracyjny nie był uprawniony do kwestionowania tych aktów, w szczególności pod względem ich merytorycznej zasadności. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 lit. a) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, ze zm.) orzekł jak w sentencji.