V SA/Wa 1398/17
WyrokWSA w Warszawie2018-05-23
Skład orzekający: Beata Blankiewicz - Wóltańska, Mirosława Pindelska, Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić przyznania środków z tytułu pomocy finansowej grupie producentów rolnych za trzeci rok korzystania z pomocy, jeśli stwierdzi, że warunki wymagane do uzyskania tych środków zostały sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami prawodawstwa, pomimo wcześniejszego przyznania pomocy za poprzednie lata?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji ma prawo badać zasadność przyznania płatności za każdy kolejny rok, nawet jeśli wcześniej przyznał pomoc. Stwierdzenie, że warunki do uzyskania pomocy zostały sztucznie stworzone, zgodnie z art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013, obliguje organ do odmowy udzielenia wsparcia, niezależnie od wcześniejszych decyzji. Ustalenie sztuczności warunków wymaga analizy zarówno obiektywnych okoliczności, jak i subiektywnego zamiaru uzyskania korzyści sprzecznej z celami systemu wsparcia.Stan faktyczny
Grupa producentów rolnych złożyła wniosek o przyznanie środków finansowych za trzeci rok korzystania z pomocy. Organ I instancji odmówił przyznania środków, a organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Organy uznały, że grupa stworzyła sztuczne warunki do uzyskania pomocy, wskazując na powiązania osobowe i rodzinne między członkami grupy i kontrahentami, a także na pozorny charakter działalności grupy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym kwestionując ocenę sztuczności warunków i twierdząc, że organy były związane wcześniejszą decyzją o przyznaniu pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz - Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant st. specjalista - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2018 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania środków z tytułu pomocy finansowej w ramach działania grupy producentów rolnych oddala skargę.
Zaskarżoną przez grupę (...) B. sp. z o.o. w M., dalej: "Skarżąca", "Grupa" lub "Strona" decyzją z (...) maja 2017 r. nr (...) Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, dalej: "Prezes ARiMR", "organ II instancji" lub "organ odwoławczy" utrzymał w mocy decyzję Dyrektora (...) Oddziału Regionalnego ARiMR dalej: "Dyrektor" lub "organ I instancji" z (...) października 2016 r. nr (...) orzekającą o odmowie przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych w okresie od 29 kwietnia 2015 r. do 28 kwietnia 2016 r., to jest za trzeci rok korzystania z pomocy.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.
W związku z decyzją z (...) kwietnia 2014 roku o przyznaniu pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 za okres od 29 kwietnia 2013 r. do 28 kwietnia 2018 r. Strona złożyła 23 maja 2016 r. wniosek o płatność za okres od 29 kwietnia 2015 r. do 28 kwietnia 2016 r., to jest za trzeci rok korzystania z pomocy.
Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, Dyrektor decyzją z (...) października 2016 r. odmówił Grupie przyznania środków finansowych. Pismem z (...) października 2016 r. Strona odwołała się od decyzji organu I instancji.
Decyzją z (...) maja 2017 r. organ II instancji utrzymał w mocy decyzję z (...) października 2016 r. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Prezes ARiMR wskazał na oczywiste w jego ocenie powiązania osobowe (rodzinne) pomiędzy wspólnikami, którzy zawiązali Grupę. W toku postępowania administracyjnego ustalono, że większościowym odbiorcą produktów lub grup produktów (99,24%) ze względu na które grupa została utworzona oraz wytworzonych w gospodarstwach jej członków i sprzedanych odbiorcom niebędącym członkami grupy w okresie od 29 kwietnia 2015 r. do 28 kwietnia 2016 r. jest Przedsiębiorstwo D. "D." Sp. z o.o., (....) S. ul. (...). Adres siedziby tej Spółki jest tożsamy z miejscem prowadzenia działalności przez dwóch członków Grupy. Organy administracji ustaliły również, że pomiędzy Grupą, a jej kontrahentami, w tym większościowym odbiorcą (Przedsiębiorstwo D. "D." Sp. z o.o.) i dostawcami ("D." Sp. z o.o. - dostawca piskląt, "D.-P." Sp. z o.o. - dostawca paszy) istnieją powiązania osobowe i rodzinne. Usługi weterynaryjne w gospodarstwach członków Grupy dokonywane są przez Gabinet Weterynaryjny lek. wet. J. F., która jest również członkiem Grupy. Ponadto siedziba Przedsiębiorstwa D. "D." Sp. z o.o. jest tożsama z miejscem prowadzenia działalności przez D. F. oraz A. F., a siedziba "D.-P." Sp. z o.o. mieści się pod adresem (...), (...) S., a zatem tuż obok siedziby "D. A." Sp. z o.o. i miejsca zamieszkania 4 członków Grupy. W ocenie organów administracji powiązania osobowe (rodzinne) umożliwiły członkom Grupy oraz wspólnikom podmiotów współpracujących z Grupą porozumienie się w celu obejścia przepisów prawa.
Ustalono również, że każdy z członków Grupy ma podpisane umowy kontraktacji, w których pozostałymi stronami są Przedsiębiorstwo D. "D." Sp. z o.o., jako kontraktujący oraz Grupa. W ocenie organów administracji treść umów trójstronnych świadczy, że grupa producentów rolnych pełni funkcję wyłącznie pośredniczącą. Tak prowadzona działalność gospodarcza Grupy świadczy o tym, że jej istnienie i funkcjonowanie na rynku jako odrębny podmiot gospodarczy ma jedynie pozorny charakter. Fakt, iż członkowie Grupy mieli podpisane umowy współpracy z Przedsiębiorstwem D. "D." Sp. z o.o. już przed zawiązaniem Grupy, a zapisy tych umów są de facto tożsame z zapisami umowy trójstronnej, jak również fakt, iż zakup piskląt i pasz oraz świadczenie usług weterynaryjnych świadczone było przez te same podmioty, co po zawiązaniu się Grupy wskazuje, iż utworzenie Grupy nie wniosło żadnych zmian w funkcjonowaniu ww. gospodarstw, a co istotne kontrahenci nie ulegli zmianie. Cała działalność Grupy odbywa się w obrębie rodzinnym.
Mając na uwadze zapisy umowy kontraktacji z których wynika, że Przedsiębiorstwo D. "D." Sp. z o.o. odbiera bezpośrednio z fermy członków Grupy, a płatność nie jest dokonywana na rzecz Grupy, a jedynie za pośrednictwem Grupy na rzecz jej członka, nie można udzielić wsparcia finansowego w celu ułatwienia tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów do celu: dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup oraz wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych, gdyż powyższe czynności (cele) są realizowane przez członków Grupy, a nie przez Grupę.
Organy administracji zwróciły również uwagę, że dwóch z pięciu członków Grupy rozpoczęło działalność (...) kwietnia 2013 r., a zatem po terminie powołania Grupy, tj. po (...) kwietnia 2013 r. (data sporządzenia aktu notarialnego Repertorium A Nr (...)) oraz tuż przed wpisem Grupy do rejestru grup producentów rolnych prowadzonego przez Marszałka Województwa (...), tj. przed (...) kwietnia 2013 r. W każdym przypadku wszyscy członkowie Grupy już przed jej utworzeniem, powinni byli prowadzić działalność w zakresie: drób żywy, mięso lub jadalne podroby drobiowe: świeże, chłodzone i mrożone - kurczaki. Natomiast w niniejszej sprawie A.F. – S. oraz A. F. nie prowadziły takiej działalności, a tym samym nie były producentami produktu rolnego z uwagi na które została utworzona Grupa.
W opinii organów fakt, iż A. F. – S. oraz A. F. przed wstąpieniem do Grupy nie prowadziły działalności produktu ze względu na który Grupa została utworzona świadczy o niespełnieniu przez Skarżącą celów określonych w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia nr 1698/2005. Zdaniem organów nie można uznać, iż nastąpiło dostosowanie do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji, w sytuacji gdy u kilku członków Grupy przed jej utworzeniem proces taki nie miał miejsca.
Organy zwróciły również uwagę, że gospodarstwa D. F. oraz J. F. – K. zostały podzielone, a części powstałe w wyniku podziału wydzierżawione A. F. – S. oraz A. F.. Bez wydzielenia gruntów i budynków gospodarczych dla A. F. oraz A. F. – S. Grupa nie wypełniłaby warunku minimalnej liczby członków, a tym samym nie otrzymałaby pozytywnej decyzji Marszałka o wpisie do rejestru grup producentów. Organ odwoławczy podkreślił również, iż moment wydzierżawienia bazy produkcyjnej przypadł na kwiecień 2013 r., a zatem na miesiąc, w którym utworzyła się Grupa i została wpisana do rejestru prowadzonego przez marszałka. J. F. – K. wydzierżawiając innym członkom Grupy grunty oraz budynki gospodarcze pod prowadzenie działalności zrezygnowała z potencjału produkcyjnego na rzecz innych członków Grupy. W ocenie organów administracji w ustalonym stanie faktycznym nie można mówić o koncentracji podaży oraz efektywności gospodarowania, a wręcz przeciwnie nastąpiła decentralizacja produkcji, która de facto doprowadziła do decentralizacji sprzedaży, co nie jest zgodne z celem określonym w art. 35 pkt 1 lit b) rozporządzenia 1698/2005.
W konkluzji organy orzekające stanęły na stanowisku, iż w stanie faktycznym sprawy, przyznanie Stronie pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" spowodowałoby uzyskanie wsparcia przez podmioty, których działalność nie stanowiła realizacji celu określonego w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit. b) rozporządzenia nr 1698/2005 oraz stanowiła ominięcie przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu produktów w zakresie dotyczącym minimalnej ilości członków grupy. W konsekwencji, doprowadziłoby to do naruszenia celów i istoty działania, wynikających z przedmiotowej regulacji, zatem zaistniały przesłanki wskazujące na stworzenie przez Grupę sztucznych warunków do otrzymania pomocy (art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013).
Od decyzji Prezesa ARiMR z (...) maja 2017 Skarżąca złożyła skargę do WSA w Warszawie. Wniosła w niej o uchylenie w całości decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
a/ art. 138 § 1 pkt 1 ustawy Kodeks Postępowania Administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (tekst jedn. Dz.U. z 2017, poz. 1257 ze zm.); dalej "KPA", poprzez utrzymanie w mocy decyzji z (...) października 2016 r. o odmowie przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wsparcie grup producentów rolnych,
b/ art. 8 KPA w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej w wyniku wydania odmiennych decyzji za rok 2014 i rok 2016 przy istnieniu takich samych stanów faktycznych i prawnych,
c/ art. 107 § 2 i 3 KPA, poprzez dowolność w wydaniu decyzji przez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji, z której nie wynika dlaczego ten sam stan faktyczny i prawny uzasadnia różne decyzje w tej samej sprawie tj. dlaczego organ I instancji po przeprowadzeniu dwóch szczegółowych postępowań w roku 2014 oraz jednego w roku 2015 mających na celu sprawdzenie, czy Skarżąca stworzyła sztuczne warunki do uzyskania korzyści finansowych oraz przyznania i wypłaty środków finansowych poprzez sprawdzenie powiązań osobowych (rodzinnych ), kapitałowych, kwestii dostawy większości produktu do spółki Przedsiębiorstwo D. ,,D." sp. z o.o., zakupu piskląt i środków produkcji oraz kwestii dzierżawy kurników przez członków Skarżącej, uznał, że Skarżąca nie stworzyła sztucznych warunków i przyznał jej pomoc finansową, a następie wypłacił pomoc finansową za pierwszy i drugi rok działalności, natomiast prowadząc postępowanie za trzeci rok działalności uznały, że Skarżąca stworzyła sztuczne warunki, sprzeczne z prawem dotyczącym grup producentów rolnych, celem uzyskania pomocy finansowej,
e/ art. 110 KPA, poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie i zarzucenie Skarżącej tworzenia sztucznych warunków do otrzymania płatności i odmowie przyznania pomocy finansowej za trzeci rok jej działalności jako grupy producentów rolnych w sytuacji, gdy w dniu (...) kwietnia 2014 r. organ I instancji wydał decyzję o przyznaniu pomocy finansowej stwierdzającą, że Skarżąca nie stworzyła sztucznych warunków do otrzymania pomocy finansowej, a więc, mając na uwadze, że stan faktyczny i prawny był identyczny w roku 2014, jak i w roku 2016 organ był związany decyzją z (...) kwietnia 2014 r. w zakresie uznania, iż Skarżąca nie stworzyła sztucznych warunków do otrzymania płatności.
2. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
a/ art. 3 ust. 1 w zw. z art. 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 88, poz. 983 ze zm.), dalej "ustawa gpr" oraz art. 35 ust. 1 lit. a) i b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. Urz. WE L 277/1 Nr 277, poz. 1 ze zm.), dalej rozporządzenie nr 1698/2005", przez błędną interpretację tych przepisów i uznanie, że A. F. – S. oraz A. F. nie były producentami produktu ze względu, na który Skarżąca została założona, gdyż rozpoczęły one działalność w zakresie hodowli kurczaków w dniu (...) kwietnia 2013 r. tj. po dniu powołania Skarżącej, przed rejestracją w KRS oraz przed wpisaniem do rejestru grup producentów, a więc zdaniem organu nie mogły one być uznane jako podmioty mogące tworzyć grupę producentów rolnych dla danego produktu oraz nie mogło nastąpić dostosowanie do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji, w sytuacji gdy przed utworzeniem Skarżącej taki proces nie istniał, podczas gdy nie stanowi naruszenia przepisów rozpoczęcie działalności po zawiązaniu grupy, a przed jej rejestracją, gdyż w chwili rejestracji Skarżącej zarówno do KRS, jak i do rejestru grup producentów rolnych jej członkowie byli producentami jednego produktu,
b/ art. 6 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 i art. 8 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "grup producentów rolnych" objętej programem rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 z dnia 20 kwietnia 2007 r. (Dz. U. Nr 81, poz. 550), dalej "rozporządzenie wykonawcze", poprzez błędne zastosowanie tych przepisów i objęcie prowadzonym postępowaniem w przedmiocie wypłaty środków finansowych za trzeci rok działalności Skarżącej tj. za okres od 29 kwietnia 2015 r. do 28 kwietnia 2016 r. sposobu powstania Skarżącej i poprzez uznanie, że Skarżąca stworzyła sztuczne warunki celem uzyskania pomocy finansowej, podczas gdy w zakresie prawidłowości powstania Skarżącej organy był związane ostateczną decyzją z (...) kwietnia 2014 r., a organy miały prawo badania jedynie prawidłowości działania Skarżącej oraz zasadności wypłaty jej pomocy finansowej w okresie od 28 kwietnia 2015 r. do 29 kwietnia 2016 r.,
c/ art. 35 ust. 2 rozporządzenia nr 1698/2005 oraz art. 2 ustawy gpr poprzez niezastosowanie tych przepisów i nieprzyznanie Skarżącej środków z tytułu pomocy finansowej za trzeci rok korzystania z pomocy, pomimo że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że działalność Skarżącej ma charakter rzeczywisty, jest faktycznie prowadzona i nie nosi znamion sztuczności,
d/ art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005 poprzez błędne zastosowanie tego przepisu, polegające na przyjęciu, iż działania podjęte przez Skarżącą nie korespondują z celami określonymi w powołanym przepisie,
e/ art. 60 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ( UE ) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.U. L 347 z 20.12.2013,s. 549), dalej "rozporządzenie nr 1306/2013" poprzez zastosowanie tego przepisu, ze względu na uznanie, że niektórzy członkowie Skarżącej, podzieliły swoje gospodarstwa w celu wydzierżawienia ich części innym członkom i utworzenia sztucznych warunków do otrzymania dofinansowania, podczas gdy dzierżawą objęto po jednym i nieużywanym przed powstaniem Grupy kurniku, A. F. – S. ma odpowiednie wykształcenie do zajmowania się hodowlą kurczaków, A. F. posiada długoletnie doświadczenie w hodowli kurczaków, a obecnie prowadzą rozwijające się z każdym rokiem gospodarstwa rolne,
f/ art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 poprzez zastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy Skarżąca nie stworzyła sztucznych warunków do uzyskania korzyści wynikających z sektora prawodawstwa rolnego w sprzeczności z celami tego prawodawstwa, gdyż działalność ma charakter rzeczywisty, jest faktycznie prowadzona, nie nosi znamion sztuczności oraz wypełnia cele wskazane w art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005.
3. Skarżąca podniosła również szereg zarzutów dotyczących prawidłowości ustalenia przez organy stanu faktycznego, w tym kwestionowała ustalenia dotyczące istnienia powiązań pomiędzy członkami Grupy i jej kontrahentami, wpływ powiązań rodzinnych i osobowych członków Grupy na jej działanie, brak realizacji celów dla których zgodnie z obowiązującymi przepisami Grupa został utworzona (brak centralizacji i koncentracji sprzedaży, pozorne funkcjonowanie Skarżącej w obrocie gospodarczym, możliwość negocjowania cen z odbiorcami przez członków Grupy, a nie przez Grupę, realizacja celów utworzenia Grupy przez jej członków, rozdrobnienie produkcji).
W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.); dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Istota sporu w sprawie niniejszej sprowadza się do dokonania przez Sąd oceny tego, czy organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie i czy dokonane ustalenia stanowiły wystarczającą podstawę do wydania decyzji odmawiającej przyznania środków z tytułu pomocy finansowej w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 w okresie od 29 kwietnia 2015r. do 28 kwietnia 2016r., a więc czy na podstawie przeprowadzonego postępowania w sprawie wniosku Grupy o przyznanie płatności za trzeci rok jej działalności organy prawidłowo stwierdziły, że działania podejmowane przez Grupę miały znamiona sztucznych warunków wymaganych do otrzymania płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami systemu wsparcia.
Badając legalność zaskarżonych decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź procesowego uzasadniającego ich uchylenie.
Na wstępie Sąd wskazuje, że badając sprawę uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, dlatego swoje rozważania przeprowadzi na podstawie stanu faktycznego przedstawionego przez organy administracji.
Sąd stwierdza również, że organy administracji wydały zaskarżone decyzji w oparciu o prawidłowo ustaloną podstawę prawną.
Zasady przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" określone zostały zarówno na mocy przepisów unijnych, jak i krajowych. Na gruncie przepisów unijnych istota przedmiotowej pomocy przedstawiona została w art. 35 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Ruiny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) stosowanym w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 88 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r., zgodnie z którym, wsparcia finansowego udziela się w celu ułatwienia tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów do celu: dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup, wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych, ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji, ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności.
Przepisy wykonawcze do rozporządzenia nr 1698/2005 zostały zawarte z kolei w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25/8 z 28 stycznia 2011, z późn. zm.) - dalej "rozporządzenie 65/2011", które następnie zostało uchylone i w jego miejsce stosuje się m.in. rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. U. UE L z dnia 20 grudnia 2013 r., z późn. zm.) – dalej "rozporządzenia nr 1306/2013".
Na gruncie prawa krajowego zasady organizowania i funkcjonowania grup producentów rolnych reguluje ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy gpr, grupa producentów rolnych prowadzi działalność jako przedsiębiorca mający osobowość prawną, pod warunkiem, że została utworzona przez producentów jednego produktu rolnego lub grupy produktów.
Szczegółowe warunki i tryb przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" zostały uregulowane w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
Grupa producentów rolnych uzyskuje wpis do Rejestru Grup Producentów Rolnych. Następnie, zgodnie z § 3 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego grupa składa wniosek o przyznanie pomocy finansowej w terminie 6 miesięcy od dnia wpisu do rejestru właściwego ze względu na siedzibę grupy do dyrektora oddziału regionalnego ARiMR. Po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej wniosku o przyznanie pomocy finansowej dyrektor oddziału regionalnego wydaje decyzję w sprawie przyznania pomocy. Następnie grupa producentów rolnych przez pięć kolejnych lat składa wnioski o płatność. Na mocy § 6 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego pomoc dla grupy producentów rolnych wypłacana jest w formie rocznych płatności obejmujących okresy kolejnych 12 miesięcy prowadzenia działalności przez grupę, liczone od dnia wydania decyzji o wpisie do rejestru grup.
Organy ARiMR wydając decyzje o kolejnych, rocznych płatnościach zobowiązane są sprawdzić, czy wnioskodawca został wpisany do rejestru grup producentów rolnych, jak również, czy spełnia kryteria przyznania pomocy określone w przepisach unijnych oraz, czy nie występują określone w przepisach unijnych przesłanki do odmowy wypłaty.
W rozpoznawanej sprawie Strona została wpisana do rejestru grup producentów rolnych w dniu (...) kwietnia 2013 r. na podstawie decyzji Marszałka Województwa (...) po weryfikacji spełnienia warunków zakreślonych w przepisach rozdziału 2 ustawy gpr. Decyzją z (...) kwietnia 2014 r. przyznano jej pomoc finansową za okres od 29 kwietnia 2013 r. do 28 kwietnia 2018 r. Jest bezsporne, że Grupa spełniła warunki formalne do otrzymania płatności. Okoliczności te nie stoją jednak na przeszkodzie badaniu przez ARiMR zasadności przyznania płatności każdorazowo przy składaniu przez Grupę kolejnych wniosków o płatność. Jak wskazano powyżej wpisanie Grupy do rejestru grup producentów zależy od spełnienia przez nią wymogów formalnych określonych w art. 3 ustawy gpr, zaś wydanie decyzji przez ARiMR o przyznaniu pomocy finansowej jest wynikiem spełnienia wymogów określonych w § 3 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego.
Badanie zasadności wypłaty pomocy za konkretny okres obejmuje ustalenie prawidłowości złożonego wniosku, jak również tego, czy spełnione są cele działania Grupy określone przepisami nie tylko krajowymi, ale i unijnymi.
Z treści zaskarżonej decyzji nie wynika, ażeby organy kwestionowały braki wniosku lub zgłaszały inne zastrzeżenia co do procesu produkcji. Jednakże oceniając okoliczności powstania Grupy oraz związki pomiędzy jej członkami organy prawidłowo uznały, że zasadne jest postawienie zarzutu stworzenia przez Grupę sztucznych warunków wymaganych do otrzymania płatności, o czym stanowi art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 (poprzednio art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011).
Ocenianie decyzji o spełnieniu przez Grupę warunków prowadzenia działalności przez pryzmat spełnienia warunków art. 3 ustawy gpr prowadziłby do braku możliwości oceny działalności Grupy pod kątem praktycznego (nie zaś formalnego) spełnienia celu dla jakiego Grupa się zawiązała i została zarejestrowana, a zatem sam fakt rejestracji Grupy, a następnie wydanie decyzji o przyznaniu pomocy, pozbawiałby ARiMR możliwości badania zasadności wniosku o płatność w sposób merytoryczny, ograniczając wspomniane badanie do badania wyłącznie formalnego, a w konsekwencji do braku możliwości badania, czy nie doszło do sztucznego stworzenia przez Grupę warunków wymaganych do otrzymania płatności. Z przyczyn wskazanych powyżej, Sąd nie podziela stanowiska Skarżącej, co do bezwzględnie wiążącego znaczenia decyzji z (...) kwietnia 2013 r. o przyznaniu Grupie pomocy finansowej w okresie od 29 kwietnia 2013 r. do 28 kwietnia 2018 r.
Istnienie decyzji ustalającej prawo do wsparcia nie stoi na przeszkodzie późniejszemu powołaniu się na okoliczności przewidziane w art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013. Wskazuje na to chociażby treść wskazanego przepisu zgodnie z którym osobom fizycznym ani prawnym nie przyznaje się jakichkolwiek korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, jeżeli stwierdzono, że warunki wymagane do uzyskania takich korzyści zostały sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami tego prawodawstwa. W ocenie Sądu ustalenie, że takie okoliczności zachodzą obliguje organ do odmowy udzielenia wsparcia, nawet bez wzruszania decyzji, o której mowa w § 3 rozporządzenia wykonawczego. Przepis art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 odnosi się do każdej płatności, która ma być dokonana i to niezależnie od możliwości wzruszenia ostatecznej decyzji ustalającej prawo do wsparcia.
Podkreślić należy, iż dopiero wraz z wnioskiem o przyznanie płatności składanych jest szereg dokumentów na podstawie, który ARiMR może wywieść konkretne wnioski w zakresie stworzenia sztucznych warunków przez Stronę. Ponadto, na etapie oceny wniosku o przyznanie płatności przeprowadzana jest kontrola, m.in. w siedzibie Grupy, podczas której sprawdzane są dokumenty do których organ nie miał dostępu na etapie weryfikacji wniosku o przyznanie pomocy. Tym samym, brak jest możliwości, aby przed wydaniem decyzji o przyznaniu pomocy ARiMR mogła stwierdzić zaistnienie okoliczności świadczących o stworzeniu sztucznych warunków przez Stronę.
Ocena dokumentacji na etapie przyznania płatności nie obejmuje dokumentów, np. faktur zakupu piskląt, pasz, nie zna podmiotu, analizy odbiorcy produktu, powiązań pomiędzy członkami Grupy i podmiotami współpracującymi z nią. Dopiero analiza całości dokumentacji pozwala na stwierdzenie, czy Grupa stworzyła sztuczne warunki w celu uzyskania nienależnych korzyści.
Zgodnie z § 6 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego wypłata pomocy za dany okres jest dokonywana na podstawie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, która jest wydawana w oparciu o złożony wniosek o płatność, spełniający warunki określone w § 7 ust. 1, do którego dołączane są dokumenty wskazane w ust. 2 tego przepisu.
Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że organy administracji oceniając okoliczności powstania Grupy oraz związki pomiędzy jej członkami uznały, że zasadne jest postawienie zarzutu stworzenia przez Grupę sztucznych warunków wymaganych do otrzymania płatności. Pojęcie "stworzenie sztucznych warunków do uzyskania płatności" było przedmiotem wykładni dokonanej przez Trybunał Sprawiedliwości w sprawie o sygn. akt C 434/12 ze skargi Słynczewa siła EOOD przeciwko Izpylnitelen direktor na Dyrżawen fond "Zemedelie" - Razplasztatelna agencija. Trybunał wyraził pogląd, iż artykuł 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich należy interpretować w ten sposób, że przesłanki stosowania tego przepisu wymagają istnienia elementu obiektywnego i elementu subiektywnego. W ramach pierwszego z tych elementów do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych okoliczności danego przypadku pozwalających na stwierdzenie, że nie może zostać osiągnięty cel zamierzony przez system wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). W ramach drugiego elementu do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia EFRROW ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie sąd odsyłający może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więzi prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami.
Zdaniem Trybunału wniosek o płatność nie może zostać oddalony jedynie na tej podstawie, że projekt inwestycyjny, ubiegający się o skorzystanie z pomocy w ramach tego systemu, nie wykazuje niezależności funkcjonalnej lub że istnieje więź prawna między ubiegającymi się o taką pomoc, jednak przy braku uwzględnienia innych elementów obiektywnych rozpatrywanego przypadku.
W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie obie kwestie zostały przez organ wyjaśnione i uzasadnione w sposób zgodny z wyżej przytoczonym orzeczeniem. Wyjaśniono dlaczego pomimo spełnienia formalnych warunków do uzyskania pomocy Grupa nie realizuje celów wsparcia, zaś jej powstanie i sposób działalności miały na celu wyłącznie obejście przepisów prawa. Poprzez wykazanie wzajemnych powiązań między członkami Grupy organ w sposób czytelny odniósł się do elementu subiektywnego – zamiaru uzyskania korzyści majątkowej sprzecznej z celami wsparcia.
W przedmiotowej sprawie, istotne znaczenie miał proces jaki zachodził od momentu wydzierżawienia przez członków Grupy, innym członkom bazy produkcyjnej, zakupu piskląt oraz środków produkcji, jak również proces sprzedaży drobiu, w którym praktycznie całkowicie została pominięta Grupa, która nie skupowała produktu, a jedynie uczestniczyła w procesie fakturowania zakupu drobiu przez "D." Sp. z o.o. Produkt był odbierany bezpośrednio od członka Grupy, a zapłata na rzecz Producenta następowała za pośrednictwem Grupy.
Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odniósł się bardzo obszernie do kwestii powiązań pomiędzy poszczególnym członkami Grupy, a także D." Sp. z o.o., "D. A." Sp. z o.o., "D.-P." Sp. z o.o. Sąd podziela stanowisko organów w tej mierze. Nie powtarzając wszystkich ustaleń zawartych w uzasadnieniu decyzji, które w całości Sąd akceptuje, należy w szczególności podkreślić następujące fakty.
Organy administracji bezsprzecznie ustaliły, że D. F. jest matką A. F.-S., J.F.-K. oraz A. F.-K., natomiast A. F. jest szwagierką D. F.. Zatem bezspornym jest, iż pomiędzy członkami Grupy zachodzą powiązania osobowe (rodzinne).
Na podstawie zgromadzonego materiału (załącznik nr 3 do wniosku o płatność: "Wykaz faktur VAT i rachunków...") organy prawidłowo ustaliły, iż większościowym odbiorcą produktu (99,24%) jest Przedsiębiorstwo D. "D." Sp. z o.o. Analiza akt sprawy dokonana przez organy administracji wykazała ponadto, iż członkowie Grupy dokonywali zakupu piskląt od przedsiębiorstwa "D. A." Sp z o.o., którego wspólnikami są C. F. oraz D. F.. Siedziba tej spółki mieści się pod adresem (...), (...)S., a zatem w tym samym miejscu, co miejsce zamieszkania 4 członków Grupy. Natomiast zakup pasz następował między innymi od firmy "D.-P." Sp. z o.o., którego wspólnikami są K. F., I. F., S. F. oraz K. F.. Siedziba spółki mieści się pod adresem (...), (...) S., a zatem tuż obok siedziby "D. A." Sp. z o.o. i miejsca zamieszkania 4 członków Grupy.
Pismem z (...) lutego 2017 r. organ II instancji wezwał Stronę, m.in. do złożenia wyjaśnień w zakresie powiązań osobowych członków Grupy ze wspólnikami, członkami Zarządu, członkami Rady Nadzorczej oraz Prokurentem Przedsiębiorstwa D. "D." Sp. z o.o. oraz wspólnikami, członkami Zarządu oraz Prokurentem przedsiębiorstwa "D.A." Sp. z o.o.
Na podstawie odpowiedzi udzielonej przez Stronę pismem z (...) kwietnia 2017 r. organ prawidłowo uznał, że bezspornym jest, iż między członkami Grupy, jak również wspólnikami podmiotów współpracujących z Grupą występują powiązania osobowe (rodzinne), które umożliwiły porozumienie się w zakresie obejścia przepisów prawa.
Sąd podziela również wnioski organów administracji dotyczące okoliczności w jakich zostały zawarte trzystronne umowy kontraktacji oraz wykładni postanowień umów. Organy ustaliły, że każdy z członków Grupy podpisał umowy kontraktacji, w których pozostałymi stronami były Przedsiębiorstwo D. "D." Sp. z o.o., jako kontraktujący oraz Grupa. Członkowie Grupy przed podpisaniem umów trójstronnych mieli podpisane umowy kontraktacji z Przedsiębiorstwem D. "D." Sp. z o.o. Współpraca w zakresie przygotowania kurcząt do dostawy oraz transport odbywał się wyłącznie pomiędzy Producentem (członkiem Grupy), a Kontraktującym (Przedsiębiorstwo D. "D." Sp. z o.o.) z pominięciem Grupy. Treść umów trójstronnych świadczy, że grupa producentów rolnych spełniała funkcję wyłącznie pośredniczącą.
Tak prowadzona działalność gospodarcza Grupy dowodzi, że jej istnienie i funkcjonowanie na rynku jako odrębny podmiot gospodarczy miało jedynie pozorny charakter. Fakt, iż członkowie Grupy mieli podpisane umowy współpracy z Przedsiębiorstwem D. "D." Sp. z o.o. już przed zawiązaniem Grupy, a zapisy tych umów są de facto tożsame z zapisami umowy trójstronnej, jak również fakt, iż zakup piskląt i pasz oraz świadczenie usług weterynaryjnych realizowane było przez te same podmioty, co po zawiązaniu się Grupy wskazuje, iż utworzenie Grupy nie wniosło żadnych zmian w funkcjonowaniu gospodarstw, które weszły w skład Grupy, a co istotne kontrahenci nie ulegli zmianie. Cała działalność Grupy odbywa się w obrębie rodzinnym. Podpisanie umowy trójstronnej przez każdego z członków Grupy oddzielnie wskazuje, iż każdy z nich mógł negocjować warunki tej umowy, a zatem nie można mówić w takim przypadku, iż Grupa osiągnęła cele określone w art. 35 ust. 1 rozporządzeniu nr 1698/2005, które wskazują, iż to Grupa ma być ogniwem spajającym, m.in. produkcję i sprzedaż towaru wyprodukowanego przez jej członków.
W przedmiotowym przypadku, mając na uwadze również zapisy umów kontraktacji, nie można udzielić wsparcia finansowego w celu ułatwienia tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów do celu dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup oraz wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych, gdyż powyższe czynności (cele) są realizowane przez członków Grupy, a nie przez Grupę.
Odnosząc się do zarzutu Grupy dotyczącego naruszenia art. 35 rozporządzenia nr 1698/2005 należy ponownie wskazać, że skoro zgodnie z art. 2 ustawy gpr określone w nim podmioty prowadzące gospodarstwo rolne lub działalność rolniczą mogą organizować się w grupy producentów rolnych w celu dostosowania produkcji rolnej do warunków rynkowych, poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji ze szczególnym uwzględnieniem jej ilości i jakości, koncentracji podaży oraz organizowania sprzedaży produktów rolnych, to jest jednoznaczne, że podmioty te "wchodząc" do Grupy wnoszą do niej swój dotychczasowy potencjał produkcyjny.
W niniejszej sprawie dwóch członków grupy niejako zrezygnowała z częściowego prowadzenia własnej produkcji na rzecz dwóch członków nieprowadzących dotychczas działalność w zakresie hodowli kurczaków, ponieważ wydzierżawiła im część swoich gospodarstw. Taka metoda gospodarowania w żaden sposób nie wpływa na zwiększenie mocy produkcyjnej Grupy, gdyż w danym kurniku możliwa jest do wyprodukowania z góry określona liczba brojlerów, bez znaczenia, kto w danym czasie je wytwarza. W związku z powyższym nie można mówić o jakiejkolwiek koncentracji podaży oraz poprawie efektywności gospodarowania. Brak prowadzenia działalności w zakresie w jakim Grupa została utworzona, przez 2 z 5 członków Grupy przed jej utworzeniem dowodzi, że w istocie chodziło nie o samą produkcję i możliwość współpracy podmiotów tworzących Grupę w ramach wspólnego działania określonego zarówno w treści art. 35 ust. 1 rozporządzenia 1698/2005, jak i w treści art. 2 ustawy gpr, ale o stworzenie sztucznych warunków umożliwiających uzyskanie płatności finansowej w ramach PROW 2007-2013. W przedmiotowej sprawie trudno doszukiwać się spełniania przez Grupę celów, dla których spółka powinna być powołana, z uwzględnieniem przywołanych uregulowań prawnych.
Innymi słowy, skoro pomoc przyznawana jest dla grupy producentów, a grupa utworzona jest zasadniczo dla wzmocnienia pozycji pojedynczych producentów na rynku, zaś niektórzy członkowie grupy, dopiero w dniu założenia Grupy lub niedługo przed tym terminem, rozpoczynają prowadzenie działalności, to wraz z utworzeniem Grupy następuje rozdrobienie produkcji w zakresie chowu i hodowli drobiu. Zasadny zatem jest wniosek, że warunki dla uzyskania pomocy dla grupy producentów zostały sztucznie stworzone. Pomoc udzielana jest bowiem wówczas, gdy grupa nie tylko jest zarejestrowana, ale także funkcjonuje zgodnie z celami, dla których została utworzona.
Sąd stwierdza, iż podział gospodarstw D. F. oraz J. F. – K. będący konsekwencją wydzierżawienia części gospodarstw innym członkom Grupy tj. A. F. – S. oraz A. F. był zgodny z prawem, jednakże tam gdzie prawo ustala pewne ograniczenia (ilość członków grupy, limity pomocy) lub cele dla których ta pomoc jest przyznawana, organ miał prawo i obowiązek badać i oceniać zarówno przyczyny powstania Grupy, w skład której wchodzą podmioty ze sobą powiązane, jak i sposób prowadzenia przez te podmioty działalności produkcyjnej. Sąd zgadza się z oceną organów administracji, że w wyniku podziału gospodarstw D. F. oraz J. F. – K. powstały gospodarstwa A. F. – S. oraz A. F.. Organy wykazały, że A. F. – S. oraz A. F.e. rozpoczęły produkcję w zakresie, w jakim Grupa została utworzona tuż przed wpisem Grupy do rejestru. Utworzenie grupy producentów rolnych z 5 członków, z których 2 rozpoczęło prowadzenie działalności ze względu na którą Grupa powstała, bezpośrednio przed wpisem jej do rejestru prowadzonego przez Marszałka, na gruntach dzierżawionych od innych członków Grupy, wskazuje, iż doszło do podziału gospodarstwa D. F. oraz J. F. – K., celem umożliwienia skorzystania z danego działania poprzez obejście przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu produktów w zakresie dotyczącym minimalnej ilości członków grupy.
W rozpoznawanej sprawie utworzenie Grupy doprowadziło do sytuacji przeciwnej do celu określonego w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit. b) rozporządzenia nr 1698/2005, tj. do sztucznego rozdrobnienia produkcji mającego na celu umożliwienie innym podmiotom rozpoczynającym działalność w zakresie produktu ze względu na który Grupa powstała. Odnosząc się do argumentu Strony, że celem wydzierżawienia kurników była chęć rozpoczęcia przez A. F.-S. oraz A. F. działalności w zakresie hodowli drobiu, zauważyć należy, iż baza produkcyjna została wydzierżawiona w kwietniu 2013 r., a zatem w miesiącu, w którym utworzyła się Grupa i została wpisana do rejestru. Analiza akt sprawy wskazuje, że chronologia kolejnych zdarzeń poprzedzających utworzenie Grupy daje podstawy do stwierdzenia, że zamiarem osób zawiązujących Grupę było działanie mające na celu w pierwszej kolejności ominięcie warunku wskazanego w art. 35 ust. 1 lit. a) i lit. b) rozporządzenia nr 1698/2005, a w dalszej kolejności otrzymanie płatności w ramach działania "Grupy producentów rolnych" PROW na lata 2007-2013.
Sąd podziela ocenę organów administracji, iż A. F. – S. oraz A. F.. przed wstąpieniem do Grupy nie prowadziły działalności w zakresie w jakim Grupa została powołana, co świadczy o niespełnieniu przez Stronę celów określonych w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit. b) rozporządzenia nr 1698/2005. Tym samym nie można uznać, iż nastąpiło dostosowanie do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji, w sytuacji, gdy u kilku członków Grupy przed jej utworzeniem proces taki nie miał miejsca.
Odnosząc się z kolei do zarzutu Grupy dotyczącego naruszenia przez organy orzekające art. 35 ust. 2 rozporządzenia nr 1698/2005 w zakresie nieprzyznania grupie środków finansowych w wysokości adekwatnej do wielkości sprzedaży produktów przez Grupę, organ odwoławczy wskazał, iż w świetle zgromadzonego materiału dowodowego oraz w oparciu zarówno o przepisy krajowe oraz wspólnotowe brak było podstaw do przyznania Grupie pomocy finansowej w ogóle.
Wobec powyższego, należy stwierdzić, iż w ustalonym stanie faktycznym przyznanie Skarżącej pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" spowodowałoby uzyskanie wsparcia przez podmioty, których działalność nie stanowiła realizacji celu określonego w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia nr 1698/2005 oraz stanowiła ominięcie przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu produktów w zakresie dotyczącym minimalnej ilości członków grupy. W konsekwencji, doprowadziłoby to do naruszenia celów i istoty działania, wynikających z przedmiotowej regulacji, zatem zaistniały przesłanki wskazujące na stworzenie przez Grupę sztucznych warunków do otrzymania pomocy (art. 60 rozporządzenia 1306/2013). W konsekwencji za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013.
Reasumując, w ocenie Sądu wszystkie kwestie sporne zostały przez organy wyjaśnione i uzasadnione. Wyjaśniono, dlaczego pomimo spełnienia formalnych warunków do uzyskania pomocy Grupa nie realizuje celów wsparcia, zaś jej powstanie i sposób działalności miały na celu wyłącznie obejście przepisów prawa (o czym mowa była wyżej). Zaś poprzez wykazanie wzajemnych powiązań między członkami Grupy organy w sposób czytelny odniosły się do elementu subiektywnego - zamiaru uzyskania korzyści majątkowej sprzecznej z celami wsparcia. Suma okoliczności faktycznych sprawy sprawia, że stanowisko organów o spełnieniu w realiach tej konkretnej sprawy sztucznych warunków w celu uzyskania pomocy jest w pełni zasadne.
Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przez organ przepisów postępowania, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. powinno prowadzić do uwzględnienia skargi. W kontekście powyższych przepisów nie dają podstaw do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia podniesione przez Skarżącą zarzuty. Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści powołanego wyżej przepisu p.p.s.a. podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy.
Bezpodstawny jest zarzut naruszenia art. 110 KPA, sprowadzający się w istocie do przekonania Skarżącej, iż pozytywne rozpatrzenie przez organ wniosków o przyznanie płatności w pierwszym i drugim roku działalności obliguje organ do pozytywnego rozpatrywania kolejnych wniosków o płatność, a tym samym po stronie organu brak jest kompetencji do badania kolejnych wniosków, zaś w sprawie występuje "związanie" organu decyzją, która zapadła w innej sprawie. Natomiast realizacją uprawnień z tytułu przyznanej pomocy są środki finansowe wypłacane w formie corocznych płatności, o których mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 107 § 3 KPA. W uzasadnieniu decyzji z dnia 25 maja 2017 r. organ II instancji wskazał, które okoliczności faktyczne wziął pod uwagę przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 KPA. Organ jednoznacznie wyjaśnił przesłanki, z powodu których odmówił przyznania płatności za wnioskowany okres.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło