II OSK 2014/19
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-07-06
Skład orzekający: Wojciech Mazur, Arkadiusz Despot - Mładanowicz, Anna Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynajęcie 15 osobom pokoi w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, w którym wydzielono aneksy kuchenne i zapewniono dostęp do łazienek, stanowi zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, uzasadniającą przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania?Ratio decidendi
Wynajęcie 15 osobom pokoi w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, z wydzielonymi aneksami kuchennymi i dostępem do łazienek, stanowi zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Taka zmiana kwalifikuje obiekt jako budynek zamieszkania zbiorowego, przeznaczony do okresowego pobytu ludzi, co wiąże się z odmiennymi wymogami technicznobudowlanymi, w tym w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, i prowadzi do intensyfikacji oddziaływania na otoczenie, uzasadniając obowiązek przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił jej skargę na decyzję WINB nakazującą przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że wynajęcie nieruchomości 15 osobom nie stanowi zmiany sposobu użytkowania, a organy nie wykazały zmiany warunków bezpieczeństwa. WSA uznał, że wynajęcie pokoi 15 osobom z aneksami kuchennymi i dostępem do łazienek kwalifikuje obiekt jako budynek zamieszkania zbiorowego, co stanowi zmianę sposobu użytkowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur /spr./ sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz sędzia del. NSA Anna Żak po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 maja 2018 r. sygn. akt II SA/Gd 205/18 w sprawie ze skargi A.S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 23 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Gd 205/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę A. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła A. S. , reprezentowana przez radcę prawnego, podnosząc, na podstawie art. 174 pkt 2 oraz ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, dalej jako: p.p.s.a.) zarzuty:
1. naruszenia przepisów postępowania tj. art. 151 p.p.s.a, w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: K.p.a.), mające istotny wpływ na wynik sprawy i skutkujące oddaleniem skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego polegające na:
- błędnym uznaniu, że Skarżąca podjęła działania zmieniające warunki bezpieczeństwa użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w [...] (działka nr [...], obręb [...]) o których mowa w przepisie art. 71 ust 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego (i w konsekwencji jej sposób użytkowania uległ zmianie tj. nieruchomość stała się budynkiem zamieszkania zbiorowego), a w szczególności, że działaniami takimi było zawarcie umów najmu co do pomieszczeń w budynku, gdy tymczasem teza ta nie znajduje poparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, ocenionym przez organy w sposób przekraczający granice swobodnej oceny, nielogicznej i sprzecznej z zasadami doświadczenia życiowego,
- błędnym uznaniu, że wynajęcie nieruchomości dla 15 osób prowadzi do intensyfikacji sposobu jego użytkowania, podczas gdy w decyzji o warunkach zabudowy wydanej dla przedmiotowej nieruchomości wprost zostało wskazane, że może ona zostać przeznaczona na 3 mieszkania, a nawet na budynek usługowo mieszkalny, jak również mając na uwadze, że nieruchomość została przebudowana przez Skarżącą na podstawie decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2013 r. udzielającej pozwolenia na roboty budowlane dotyczące przebudowy budynku jednorodzinnego, do których to robót budowlanych Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w [...] nie zgłosił sprzeciwu do użytkowania informując o tym Skarżącą pismem z dnia [...] marca 2015 r.
- błędnym uznaniu, że nieruchomość może zostać zakwalifikowana jako budynek zamieszkania zbiorowego w rozumieniu § 3 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, podczas gdy służy ona zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych osób, które zawarły ze Skarżącą umowy najmu długoterminowego, stanowi ich centrum życiowe w przeciwieństwie do budynku zamieszkania zbiorowego, najem ten ma wyłącznie charakter prywatny, jak również nie są w niej świadczone żadne usługi typowe dla hoteli, pensjonatów, moteli, czy domów wypoczynkowych.
2. naruszenie przepisu art. 77 § 1 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i skoncentrowanie postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie na tym przez ile osób użytkowany jest przedmiotowy budynek, nie zaś na tym, czy faktycznie doszło do zmiany warunków jego użytkowania, gdy tymczasem to druga z tych kwestii stanowi meritum niniejszej sprawy, czemu to powinny odpowiadać czynności wyjaśniające organów obydwu instancji, a czynności takowych zabrakło, gdyż przekonanie o zmienionych warunkach bezpieczeństwa użytkowania budynku zostało przez te organy przyjęte bez dokonania niezbędnych ustaleń w tym zakresie, przede wszystkim bez wskazania jakim normom zagraża lub jakie przekracza obecny sposób użytkowania budynku, co należy rozumieć pod pojęciem samej zmiany użytkowania oraz w jakiej proporcji zmiana nastąpiła.
3. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 71 ust 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w związku z art 71a tej ustawy, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że doszło do zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w [...] (działka nr [...], obręb [...]), podczas gdy Skarżąca nie podjęła wobec przedmiotowego obiektu budowlanego żadnych czynności faktycznie zmieniających warunki bezpieczeństwa jego użytkowania, o których mowa w treści pierwszego z powyższych przepisów, a zmiana tych warunków jest konstytutywną cechą pojęcia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części co czyni decyzje wydane w toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego bezzasadnymi.
W uzasadnieniu podała, że rozstrzygnięcie WSA jest wadliwe przede wszystkim z tej to przyczyny, że w toku całego prowadzonego postępowania nie zostało wykazane, aby na skutek zawarcia przez Skarżącą umów najmu przedmiotowej nieruchomości doszło do wymaganej tym przepisem zmiany jej warunków bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotnych, higieniczno- sanitarnych, ochrony środowiska bądź wielkość lub układu obciążeń i pomimo tego została oddalona skarga na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Samo zintensyfikowanie sposobu użytkowania obiektu nie jest równoznaczne ze zmianą sposobu jego użytkowania. Koniecznym jest, aby to zintensyfikowanie wywołało skutki określone w przepisie art. 71 Prawa budowlanego.
W ocenie Skarżącej ogólnikowe twierdzenia w przedmiocie zmiany warunków użytkowania nieruchomości nie mogą uzasadniać tak daleko idących środków prawnych za jakie należy uznać postępowanie w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Jedyne konkretne twierdzenia organu do których odwołał się także WSA dotyczyło warunków higieniczno - sanitarnych, które miały ulec zmianie na skutek wynajęcia domu jednorodzinnego 15 osobom. Organ wskazał w tym zakresie wyniki pomiarów akustycznych w sąsiadujących domach, z których wynikało przekroczenie norm głośności przy korzystaniu z jednej z kabin prysznicowych. Co jednak istotne naruszenie to zostało usunięte i jak się okazało jego źródłem było niewłaściwie dobrane wyposażenie łazienkowe nie zaś użytkowanie nieruchomości przez osoby w niej zamieszkujące. Okoliczność ta podniesiona przez Skarżąca na etapie postępowania odwoławczego w ogóle nie została wzięta pod rozwagę w toku prowadzonego postępowania.
Wskazała, że sam fakt dyskomfortu właścicieli nieruchomości sąsiednich wynikający z zamieszkiwania większej liczby osób w danej nieruchomości nie może stanowić podstawy do wszczęcia postępowania w przedmiocie przywrócenia poprzedniego stanu użytkowania obiektu budowlanego skoro brak jest podstaw do uznania, że jakiekolwiek warunki użytkowania obiektu uległy zmianie. Nie zostały w tym zakresie przeprowadzone żadne ekspertyzy, które potwierdzałyby taki stan rzeczy. Samo przywołanie przepisów dotyczących wymagań stawianych budynkom zamieszkania zbiorowego bez odniesienia ich do stanu faktycznego nie może uzasadniać tezy o zmianie sposobu użytkowania nieruchomości.
Skarżąca powołując się na orzecznictwo sądowe podała, że definicja zawarta w przepisie art. 3 pkt 2a ustawy Prawo budowlane nie mówi o przeznaczeniu budynku przez pryzmat ilości mieszkańców, ich koligacji, ilości pomieszczeń, w tym kuchni, toalet - odnosi się do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych. Zgodnie z tą definicją dopuszcza się wydzielenie lokali. Skoro ustawodawca dopuszcza tzn. daje właścicielowi możliwość, z której ten może, choć nie musi skorzystać. Wobec tego to nie liczba osób zamieszkujących w danym budynku kwalifikuje go jako budynek mieszkalny jednorodzinny, lecz cel jakiemu on służy. Istotnym jest, że ma on zaspakajać potrzeby mieszkaniowe. Nieruchomość będąca przedmiotem niniejszego postępowania od samego początku jej istnienia pełniła tą funkcję. Zawarcie umów najmu przez Skarżącą w odniesieniu do wydzielonych w nim pomieszczeń w żaden sposób nie niweczyło tego przeznaczenia.
W ocenie Skarżącej organy orzekające na gruncie niniejszej sprawy poza ogólnym odniesieniem do przepisów prawa nie zbadały, czy rzeczywiście na przestrzeni czasu doszło do zmian w zakresie sposobu użytkowania nieruchomości.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 K.p.a. podała, że nie zostało wskazane do jakiego konkretnego stanu Skarżącą ma doprowadzić nieruchomość, że jeszcze przed przebudową dokonaną w 2016 r. w budynku zamieszkiwała podobna liczba osób, a przede wszystkim pomimo, że nie została wykazana rzeczywista zmiana warunków użytkowania nieruchomości. Postępowanie wyjaśniające skoncentrowano na tym przez ile osób użytkowany jest przedmiotowy budynek, nie zaś na tym, czy faktycznie doszło do zmiany warunków jego użytkowania, gdy tymczasem to druga z tych kwestii stanowi meritum niniejszej sprawy. Samo przekonanie o zmienionych warunkach bezpieczeństwa użytkowania budynku zostało przyjęte bez dokonania niezbędnych ustaleń w tym zakresie, co również w pełni uzasadnia niniejszą skargę kasacyjną. W ocenie Skarżącej prawidłowo przeprowadzone postępowanie powinno zakończyć się wskazaniem jakie konkretne warunki użytkowania nieruchomości uległy zmianie, a nie ograniczać się do przywołania przepisów w tym zakresie. Jak zaś wyżej wyjaśniono również hałas kabiny prysznicowej, który to nie był skutkiem zamieszkiwania w budynku przez określoną liczbę osób, nie wskazuje, że to wynajęcie nieruchomości skutkowało zmianą sposobu użytkowania. Żadne inne przesłanki zawarte w art. 71 § 1 pkt 2 Prawa budowlanego nie zostały potwierdzone w toku postępowania przed organem I instancji, a pomimo tego Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania nieruchomości.
Jednocześnie podkreśliła, iż w niniejszej sprawie nie może być mowy o jakiejkolwiek zmianie intensywności wykorzystania nieruchomości do której to odwołuje się WSA. Już bowiem decyzja o warunkach zabudowy wydana dla przedmiotowego obiektu przez Prezydenta Miasta [...] w dniu [...] grudnia 2012 r. wskazywała, że nieruchomość może być zagospodarowana na trzy mieszkania. Przyjmując, iż w każdym z mieszkań zamieszkałaby pięcioosobowa rodzina to wynajęcie domu 15 osobom nie stanowiło żadnej zmiany intensywności użytkowania - a wręcz przeciwnie - doskonale odpowiadało intensywności przewidzianej w decyzji o warunkach zabudowy. Co również istotne nieruchomość została przebudowana przez Skarżącą na podstawie decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2013 r. udzielającej pozwolenia na roboty budowlane dotyczące przebudowy budynku jednorodzinnego, do których to robót budowlanych Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nie zgłosił sprzeciwu do użytkowania informując o tym Skarżącą pismem z dnia [...] marca 2015 r. Udzielając zgody na wykonanie tych prac organ niewątpliwie musiał mieć na uwadze, że w każdym z wydzielonych pomieszczeń będzie zamieszkiwała co najmniej jedna osoba. Tym bardziej Wojewódzki Sąd Administracyjny winien przy rozpoznawaniu skargi mieć na uwadze również tą okoliczność.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania – L. B., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawach:
1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
NSA związany jest podstawami skargi kasacyjnej bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania w związku z czym Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w granicach wyznaczonych zarzutami postanowionymi w skardze kasacyjnej i uznał, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw.
Naczelny Sąd Administracyjny nie uznał za uzasadnione zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Zarzut ten w zasadzie dotyczy niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego sprawy polegającego na błędnym przyjęciu przez sąd I instancji, że Skarżąca podjęła działania zmieniające warunki użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w [...] , poprzez wynajęcie nieruchomości 15 osobom, co ma prowadzić do intensyfikacji sposobu jego użytkowania i tym samy uznania, że nieruchomość może zostać zakwalifikowana jako budynek zamieszkania zbiorowego.
Stwierdzić należy, że nie każda faktyczna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego, w świetle art. 71 ust. 1 Prawa budowlanego, będzie zmianą sposobu użytkowania. Koniecznym jest zbadanie czy w wyniku takiej zmiany doszło do zmiany warunków technicznych oraz użytkowych danego obiektu (lub jego części). Stosownie zaś do treści art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7. Przy tej ocenie ma zatem znaczenie kwestia użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, przy czym nie tylko czynności wymienione powołanym w art. 71 ust. 1 Prawa budowlanego mogą prowadzić do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, ale również inne czynności niewymienione wprost w ustawie. Powyższy przepis nie zawiera bowiem wyczerpującego katalogu przesłanek stanowiących o zmianie sposobu użytkowania.
Generalnie jednak uznanie, czy w konkretnym przypadku doszło do zmiany sposobu użytkowania, zależeć będzie od ustalonego stanu faktycznego i ich właściwej analizie.
Jak ustalił sąd I instancji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] przeprowadził w dniu [...] września 2016 r. wizję lokalną w budynku przy ul. [...] w [...] ustalając, że budynek został zrealizowany na podstawie decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2013 r. Organ nie wniósł sprzeciwu do zakończenia robót budowlanych wykonanych. Ustalono także, iż wszystkie pomieszczenia w przedmiotowym budynku użytkowane są jako mieszkalne na zasadach najmu długoterminowego (zawartych jest 15 umów najmu na okres 10 - 12 miesięcy). Przeprowadzono także w dniu [...] marca 2016 r. badanie akustyczne w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych sąsiednich - przy ul. [...]i [...] w [...]. Wynika z nich, że użytkowanie obiektu położonego przy ul. [...] powodowało przekroczenie obowiązujących norm natężenia dźwięku w budynkach sąsiednich dla pory nocnej jak i dla pory dziennej. Ustalenia te nie są kwestionowane.
Kwestią sporu jest natomiast, czy okoliczności ustalone w toku postępowania mogły powodować wszczęcie postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania obiektu.
Bezsporne jest, że przedmiotowy budynek został wybudowany jako mieszkalny jednorodzinny, w którym zgodnie z art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego, dopuszczalne jest wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali – mieszkalnych bądź także jednego lokalu użytkowego a także który ma służyć zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych. Z kolei art. 71 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy, definiuje zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, jako podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń. Wyliczenia zawarte w tym przepisie nie stanowią katalogu zamkniętego, bowiem ustawodawca posłużył się słowem "w szczególności", co wskazuje na jego niewyczerpujący charakter.
Jak wskazuje się w orzecznictwie zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części może polegać nie tylko na zmianie jego dotychczasowej funkcji, lecz także na intensyfikacji stopnia realizacji tej funkcji, co może spowodować zmianę wymagającą zgłoszenia do właściwego organu (por. wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 606/16, z dnia 13 września 2016 r., sygn. akt II OSK 3014/14).
Zakres zachowań określony w art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowalnego zatem zostać poszerzony na inne okoliczności objęte wymaganiami dotyczącymi obiektów budowlanych, nie tylko do przepisów szeroko rozumianego prawa budowlanego obejmującego m.in. przepisy wykonawcze określające warunki techniczne obiektów, warunki ich użytkowania, ale także do innych przepisów, w tym określających warunki sanitarne, zdrowotne, przeciwpożarowe czy ochrony środowiska. Może mieć również zastosowanie do ochrony przed hałasem, bowiem zgodnie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e Prawa budowlanego obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając ochronę przed hałasem i drganiami.
W prawidłowo ustalonym stanie faktycznym trafnie przyjął sąd I instancji, że obiekt Skarżącej przestał pełnić funkcję mieszkalną, o której mowa w z art. 3 pkt 2a Prawa budowalnego. Poprzez przeznaczenie 15 pokoi z aneksami kuchennymi (wraz z dostępem do łazienek) na wynajem, obiekt stanowi budynek zamieszkania zbiorowego jako przeznaczony do okresowego pobytu ludzi, wymieniony w § 3 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Oprócz tych rozwiązań konstrukcyjnych Skarżąca podjęła również działania organizacyjne, powierzając zarząd lokalem profesjonalnemu podmiotowi ([...]), z którym najemcy podpisywali umowy najmu poszczególnych pokoi. Definicja budynku zamieszkania zbiorowego (§ 3 pkt 5 cyt. rozporządzenia) nie wprowadza dolnego limitu osób, których przebywanie w określonym budynku warunkuje zaliczenie go do tego rodzaju obiektu. Decydującym kryterium pozostaje przeznaczenie budynku do okresowego pobytu ludzi, a dalsze wyliczenie (m.in. hotel, motel, pensjonat) ma jedynie charakter przykładowy. Pojęcia budynek zamieszkania zbiorowego oraz budynek mieszkalny jednorodzinny mają zaś różne znaczenie prawne na gruncie przepisów techniczno - budowlanych określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zwłaszcza z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe. Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego występować również będzie, gdy zastosowanie będą miały inne przepisy dotyczące aktualnego sposobu użytkowania.
Przebudowa nieruchomości budynku przy ul. [...] w [...]miała w zasadzie wyłącznie na celu dopasowanie układu wewnętrznego domu do potrzeb okresowego pobytu ludzi - najemców zamieszkujących poszczególne pokoje. W zasadzie dom jednorodzinny został przystosowany do zaspokajania tymczasowych potrzeb mieszkaniowych co najmniej kilkunastu różnych osób. Znajdujące się w aktach sprawy umowy najmu wskazują, że przedmiotem najmu były poszczególne, ponumerowane pokoje, zaś same umowy były zawierane na czas określony (najkrótsza na 4 miesiące).
Maksymalizacja liczby pokoi w budynku Skarżącej przekłada się na intensyfikację odziaływania, jakie powoduje użytkowanie tej nieruchomości w stosunku do sytuacji, gdyby wykorzystywana była jako dom jednorodzinny. Znaczne zwiększenie uciążliwości związanych z wykorzystaniem nieruchomości, będących następstwem udostępnienia go najemcom, potwierdzają również interwencje Policji, podejmowane na prośbę mieszkańców nieruchomości sąsiednich, uskarżających się na zakłócanie spoczynku nocnego (pismo Komendanta Komisariatu Policji [...] w [...] z dnia [...] maja 2018 r.).
Sąd I instancji uznał również prawidłowo, że przeróbki dokonane w nieruchomości Skarżącej, których zadaniem miała na celu wyeliminowanie stwierdzonego przekroczenia norm hałasu (dochodzącego z jednej z łazienek), w świetle pozostałych ustaleń, nie wpływa na ocenę, że nastąpiła zmiana sposobu użytkowania przedmiotowego budynku. Za trafne należało uznać stwierdzenie, że użytkowanie budynku zamieszkania zbiorowego powoduje większe uciążliwości dla terenu sąsiedniego niż użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, nawet przez liczną rodzinę. Bezzasadny okazał się zatem zarzut materialnoprawny
Nie ulega zatem wątpliwości, że doszło do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy, co uzasadniało nałożenie na Skarżącą obowiązków na podstawie art. 71a ust. 1 pkt 2 ustawy, a następnie, wobec ich niewykonania, zastosowania rygoru, o którym mowa w art. 71a ust. 4 ustawy, polegającego na przywróceniu poprzedniego sposobu użytkowania lokalu. Dlatego skarga kasacyjna okazała się niezasadna.
Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Odnośnie do wniosku uczestnika postępowania zawartego w odpowiedzi na skargę kasacyjną o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego należy wyjaśnić, że brak jest podstawy prawnej do uwzględnienia takiego wniosku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło