V SA/Wa 639/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Krystyna Madalińska-Urbaniak po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia (...) na czynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia ... października 2017 r. nr ..., ..., ..., ... oraz z dnia ... stycznia 2018 r. nr ... w przedmiocie odmowy udostępnienia danych indywidualnych w obrocie towarowym z zagranicą postanawia: postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić Stowarzyszeniu ... kwotę 200,00 (dwieście) złotych, wpisaną do rejestru opłat sądowych WSA w Warszawie z ... lutego 2018 r. pod pozycją ... tytułem zwrotu wpisu sądowego od skargi (kosztami zwrotu obciążyć stronę). S. [...] (dalej jako "Skarżący") złożyło w dniu [...] października 2017 r. do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. cztery wnioski o udostępnienie danych dotyczących obrotu z zagranicą towarem klasyfikowanym do kodu CN 84716070, w tym danych indywidualnych na temat podmiotów dokonujących obrotu tym towarem. Skarżącemu odmówiono udostępnienia danych indywidualnych dotyczących podmiotów, o czym został powiadomiony w informacjach o wysokości opłat za przetworzenie danych (część II - Zakres udostępnianych danych). Jak wyjaśnił organ, do dnia 23 lutego 2018 r. udostępniano takie dane na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z 25 października 2011 r. w sprawie trybu udostępniania danych oraz wysokości opłat (Dz. U. poz. 1399) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z 16 marca 2017 zmieniającego rozporządzenie w sprawie trybu udostępniania danych oraz wysokości opłat (Dz. U. poz. 620). Z uwagi na ograniczenia wynikające z zapisu artykułu 293 § 1 i 2 Ordynacji Podatkowej należało odmówić udostępnienia przedmiotowych danych. Pismem z 3 listopada 2017 r. S. [...] złożyło "odwołanie". W odpowiedzi pismem z 15 stycznia 2018 r. organ podtrzymał odmowę udostępnienia wnioskowanych danych. Pismem z 14 lutego 2018 S. [...] złożyło skargę na czynność Dyrektora Izby Skarbowej w W. polegającą na odmowie udostępnienia Skarżącemu danych indywidualnych podmiotów dokonujących obrotu towarowego z zagranicą z [...] października 2017 r. nr [...]. W skardze zarzucono naruszenie: - art. 105 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych z 4 lutego 1994 r. (t.j. Dz. U. 2017, poz. 880 - dalej prawo autorskie) poprzez jego niezastosowanie, skutkujące odmową udostępnienia danych indywidualnych podmiotów (NIP, REGON, nazwa, adres) dokonujących obrotu z zagranicą towarem klasyfikowanym do kodu CN 84716070 taryfy celnej; - art. 50 ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej z 16 listopada 2016 r. (Dz. U. z 2016 r. poz. 1947 z późn. zm. - dalej ustawa o KAS) w zw. z art. 293 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 105 ust. 2 ustawy o prawie autorskim, skutkującego nieuzyskaniem przez Skarżącego danych indywidualnych podmiotów dokonujących obrotu towarowego z zagranicą towarem klasyfikowanym do kodu CN  84716070 taryfy celnej, - art. 50 ust. 1 ustawy o KAS w zw. z art. 38 ustawy z 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1068) w zw. z art. 105 ust. 2 prawo autorskie poprzez błędną wykładnię art. 50 ust 1 ustawy o KAS w zw. z art. 38 ust. 2 ustawy o statystyce publicznej z pominięciem art. 105 ust 2 prawa autorskiego, co skutkowało uznaniem, że Skarżący nie jest odbiorcą uprawnionym do otrzymania danych indywidualnych na podstawie innych przepisów, tj. prawa autorskiego. Nadto wnoszący skargę wskazał, że S. wielokrotnie w latach wcześniejszych zwracało się do organu o analogiczne dane, dotyczące m.in. tego samego kodu CN i uzyskiwało w pełnym zakresie wnioskowane dane. Strona, z uwagi na powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej czynności oraz zobowiązanie organu do udostępnienia Skarżącemu wnioskowanych danych w związku z zaistnieniem uzasadnionych okoliczności sprawy oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi lub ewentualnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W pierwszej kolejności Sąd z urzędu bada dopuszczalność skargi, ustalając czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Zgodnie z przepisem art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zakres przedmiotowy postępowania sądowoadministracyjnego określony został w art. 3 p.p.s.a., stanowiącym, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności organów administracji publicznej, która - zgodnie z § 2 komentowanego przepisu - obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), dalej jako: "k.p.a." oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) dalej jako: "Ordynacja podatkowa", postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. i w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Przytoczone regulacje wskazują, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w powołanych przepisach. Kluczowe znaczenie ma więc ustalenie istoty żądań Skarżącego i formy prawnej, w jakiej organ powinien ustosunkować się do tych żądań. Treść wniosku kierowanego przez Skarżącego do organu, a także treść skargi wskazują, że istotą żądań jest uzyskanie danych dotyczących obrotu z zagranicą towarem klasyfikowanym do kodu CN 84716070, w tym danych indywidualnych na temat podmiotów dokonujących obrotu tym towarem. Stwierdzić należy, że informacje organu z [...] października 2017 r. oraz z [...] stycznia 2018 r. na powyższe żądanie Skarżącego nie stanowiły żadnej z form działania organów administracji publicznej, o której mowa w art. 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu, treść żądań Skarżącego nie pozwala na przyjęcie, że zaskarżono czynności objęte zakresem kognicji sądu administracyjnego, wynikającym z powołanych na wstępie przepisów prawa. Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy o KAS, dane uzyskane w wyniku wykonywania zadań, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 17, mogą być udostępnione odbiorcom innym niż uprawnieni na podstawie odrębnych przepisów, o ile ich udostępnienie nie będzie stanowiło naruszenia przepisów prawa lub prawnie chronionych interesów podmiotów i osób, których informacje te dotyczą. Udostępnianie danych powinno nastąpić z zachowaniem zasad wynikających z art. 38 ustawy z 29 czerwca 1995 o statystyce publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1068). Stosownie do ust. 1 ww. przepisu nie mogą być publikowane ani udostępniane uzyskane w badaniach statystycznych dane jednostkowe identyfikowalne. Zgodnie z ust. 2 - nie mogą być publikowane ani udostępniane uzyskane w badaniach statystycznych dane możliwe do powiązania i zidentyfikowania z konkretną osobą fizyczną oraz informacje i dane statystyczne charakteryzujące wyniki ekonomiczno-finansowe podmiotów gospodarki narodowej prowadzących działalność gospodarczą, jeżeli na daną agregację składa się mniej niż trzy podmioty lub udział jednego podmiotu w określonym zestawieniu jest większy niż trzy czwarte całości. Zgodnie z ust. 3 - w przypadku podmiotów gospodarki narodowej informacje i dane statystyczne, o których mowa w ust. 2 mogą być publikowane, jeżeli osoba upoważniona do reprezentowania danego podmiotu wyraziła zgodę na opublikowanie określonych danych charakteryzujących wyniki ekonomiczno-finansowe danego podmiotu. Z tego wynika zatem, że udostępnienie danych odbiorcom może nastąpić, jeżeli nie będą to dane jednostkowe identyfikowalne. Dane w postaci numeru NIP i REGON, nazwy i adresy podmiotów - w tym wypadku podmiotów dokonujących obrotu towarowego niewątpliwie należałoby uznać za dane jednostkowe identyfikowalne. Wyłączenie możliwości udostępnienia tych danych wynika wprost z art. 50 ust. 1 ustawy o KAS w zw. z art. 38 ust. 2 ustawy o statystyce publicznej. Skarżący, pomimo powyższego jest przekonany, że przysługuje mu roszczenie informacyjne, a swoje prawo do uzyskania spornych informacji wywodzi z art. 105 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 880 ze zm.), zgodnie z którym w zakresie swojej działalności organizacja zbiorowego zarządzania może domagać się udzielenia informacji oraz udzielenia dokumentów niezbędnych do określenia wysokości dochodzonych przez nią wynagrodzeń i opłat. Zdaniem Sądu dochodzenie przez Skarżącego, roszczeń mieszczących się w zakresie jej działalności, na podstawie art. 105 ust. 2 ustawy o prawie autorskim nie może następować na drodze postępowania przed sądami administracyjnymi. Jak bowiem wynika z orzecznictwa sądowego jest to roszczenie cywilnoprawne, którego organizacje zbiorowego zarządzania dochodzą przed sądami powszechnymi (np. uchwała Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 17-09-2009, sygn. akt III CZP 57/09, wyrok Sądu Najwyższego, Izba Cywilna z dnia 25-01- 2017, sygn. akt IV CSK 125/16, wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 14-10-2009, sygn. akt I ACa 537/19). Zaznaczyć też należy, wobec twierdzeń Skarżącego o udostępnianiu we wcześniejszych latach przez organ danych dotyczących indywidualnych podmiotów dokonujących obrotu w handlu zagranicznym, że do dnia 1 marca 2017 r. udostępnianiem danych dotyczących obrotu towarowego pomiędzy państwami członkowskimi Unii Europejskiej (INTRASTAT) oraz obrotu towarowego państw członkowskich Unii Europejskiej z pozostałymi państwami (EXTRASTAT) zajmował się, zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 25 października 2011 r. w sprawie trybu udostępniania danych oraz wysokości opłat, Dyrektor Izby Celnej w W. lub Szef Służby Celnej. Faktycznym udostępnianiem danych Skarżącemu zajmował się wówczas Dyrektor Izby Celnej w W., który dokonując innej interpretacji obowiązujących przepisów, uznał interes prawny S. [...] wynikający z art. 105 ust. 2 ustawy o prawie autorskim. Posiłkował się również art. 10 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 471/2009 z 6 maja 2009 r. w sprawie statystyk Wspólnoty dotyczących handlu zagranicznego z państwami trzecimi, uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1172/95, którego brzmi, iż tylko na wniosek importera lub eksportera organy krajowe danego państwa członkowskiego decydują, czy statystyki danego państwa członkowskiego dotyczące handlu zagranicznego, które mogą umożliwić identyfikację tego importera lub eksportera, mają być rozpowszechniane, czy też mają zostać zmienione w taki sposób, by ich rozpowszechnianie nie naruszało poufności danych statystycznych. Aktualnie udostępnianie żądanych informacji podlega ograniczeniu na zasadach określonych w art. 293 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym dane zawarte w deklaracji oraz innych dokumentach składanych przez podatników, płatników lub inkasentów objęte są tajemnicą skarbową, a przepisy Ordynacji podatkowej określają katalog podmiotów, którym takie informacje są udzielane, jednakże nie ma tam wymienionego podmiotu takiego jak Skarżący. Mając na uwadze powyższe skarga podlega odrzuceniu zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 i 4 p.p.s.a. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.