II SA/Sz 307/18

WyrokWSA w Szczecinie2018-06-07

Skład orzekający: Renata Bukowiecka-Kleczaj, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Katarzyna Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej ma legitymację do badania prawidłowości uchwały wspólnoty mieszkaniowej dotyczącej zgody na wykonanie robót budowlanych, gdy inwestor przedstawia ją jako podstawę swojego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może we własnym zakresie oceniać zgodności z prawem i skuteczności uchwał wspólnoty mieszkaniowej. Dopiero prawomocne orzeczenie sądu powszechnego eliminujące wadliwą uchwałę z obrotu prawnego daje organowi podstawę do uznania, że inwestorowi nie udzielono zgody na wykonanie robót budowlanych w sposób prawidłowy. W przypadku braku takiego orzeczenia, organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli inwestor spełnił pozostałe wymogi formalne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji udzielającej pozwolenia na przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania lokalu. Postępowanie zostało wznowione na wniosek M. K.-Ś. i Z. Z., którzy twierdzili, że naruszono ich interesy prawne. Wojewoda stwierdził naruszenie art. 10 k.p.a. i art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, uznając, że inwestor nie posiadał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z uwagi na wadliwą zgodę spółdzielni mieszkaniowej. Po uzupełnieniu dokumentacji, Wojewoda uznał, że inwestor posiada wymagane prawo i odmówił uchylenia decyzji Starosty.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Ciesielska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi M. K.-Ś. na decyzję Wojewody Z. z dnia [.. r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia, w wyniku wznowienia postępowania, wydania decyzji z naruszeniem prawa oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r., Starosta [...] odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...], znak [...] udzielającej T. K. pozwolenia na przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami (lokalu usługowego na dwa lokale mieszkalne) zlokalizowanego na działce nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w K.. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że decyzja o pozwoleniu na budowę była ostateczna w administracyjnym toku instancji. Inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę dołączył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej oraz wykonany przez osoby z odpowiednimi wymaganymi uprawnieniami budowlanymi do projektowania. Postępowanie w tej sprawie zostało wznowione na skutek wniosku Z. Z. i M. K. Ś., a następnie – decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] r., po czym Wojewoda, na skutek odwołania M. K. - Ś. uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. i umorzył postępowanie uznając, że M. K. Ś. nie przysługuje w tym postępowaniu przymiot strony. Dalej organ wskazał, że decyzją z dnia [...]., Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji oraz postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...]. znak [...] o wznowieniu postępowania i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia w związku w wyrokiem z dnia 10 listopada 2016r. sygn. akt II SA/Sz664/16, uchylającym zaskarżoną przez M. K. – Ś., decyzję Wojewody. W związku z powyższym w dniu 11 maja 2017 r. wezwano Z. Z. i M. K. – Ś. do wykazania na jakiej podstawie zgodnie z art. 145 § 1 k.p.a. ma być dokonane wznowienie postępowania jak również wykazania że inwestycja narusza ich uzasadnione interesy prawne wraz z wykazaniem naruszonych przepisów. W dniu 19 maja 2017r. M. K. podtrzymała wniosek o wznowienie postępowania i podała datę - 20 listopada 2015r., w której dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Jako podstawę wznowienia postępowania podała art. 145, pkt 1, pkt 2, pkt 4 i pkt 6 k.p.a. pismo o podobnej treści, wskazujące na podstawy wznowienia postępowania złożył również Z. Z.. Postępowanie w sprawie pozwolenia na przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami (lokalu usługowego na dwa lokale mieszkalne) zlokalizowanego na działce nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w K. wznowiono. Organ wywiódł, że w oparciu o zebrany materiał dowodowy ustalił, iż dla przedsięwzięcia polegającego na przebudowie wraz ze zmianą sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami (lokalu usługowego na dwa lokale mieszkalne) zlokalizowanego na działce nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w K. Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] r. ustalił warunki zabudowy. Projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające prawo wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie określonych w art. 12 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo budowlane. Osoby te posiadały uprawnienia budowlane w wymaganym zakresie oraz należały do właściwej izby samorządowej. Projektanci zgodnie z art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane do projektu budowlanego dołączyli oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Inwestor do wniosku dołączył dokumenty zgodnie z art. 33 ust. 2 oraz art. 20 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2017r. poz. 1332 z późn.zm.) wraz z oświadczeniem o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W oświadczeniu tym złożonym pod odpowiedzialnością karną, inwestor oświadczył, że jest współwłaścicielem wraz ze współmałżonkiem przebudowywanego lokalu, a na wykonanie robót budowlanych ma zgodę K. Spółdzielni Mieszkaniowej w K. z dnia [...]. Organ ustalił, że K. Spółdzielnia Mieszkaniowa posiada tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w postaci własności nieruchomości przy ul. [...] w K.. Ponadto wg orzecznictwa sądowego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 2015r. V CSK 274/14) zarząd nieruchomością wspólną wykonywany przez spółdzielnię mieszkaniową ex lege wykonywany jest tak, jak zarząd nieruchomością stanowiącą wyłączną własność spółdzielni i obejmuje zarówno czynności zwykłego zarządu, jak również przekraczające ten zakres - zatem spółdzielnia upoważniona jest, w ramach zarządu nieruchomością wspólną do dokonywania czynności zarówno stanowiących zwykły zarząd, jak i czynności przekraczających zwykły zarząd. W oparciu o powyższe ustalenia organ uznał, że – stosownie do art. 146 § 2 k.p.a., brak było podstaw do uchylenia decyzji z dnia [...]., gdyż w wyniku wznowionego postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. M. K. reprezentowana przez T. Ś. zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewody, który decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję Starosty [...] w całości i stwierdził wydanie z naruszeniem art. 10 k.p.a. decyzji ostatecznej Starosty [...] z dnia [...]. znak: [...] udzielającej T. K. pozwolenia na przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami (lokalu usługowego na dwa lokale mieszkalne) zlokalizowanego na działce nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w K. oraz odmówił uchylenia ww. decyzji, gdyż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej Organ odwoławczy dokonał ponownej oceny materiału dowodowego w sprawie przekazanego przez organ I instancji wraz z odwołaniem i uznał, że dokonane ustalenia potwierdzają spełnienie warunków formalnych wznowienia w tym zachowanie terminu wskazanego w art. 148 k.p.a. Potwierdził także, że M. K. - Ś. i Z. Z. przysługiwał przymiot strony. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a. wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzania przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia, a w przypadku ich potwierdzenia również postępowania co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Wojewoda wskazał, że dla nieruchomości gruntowej oznaczonej jako działka nr [...] obręb ewidencyjny [...] zabudowanej budynkami mieszkalnymi wielorodzinnymi przez Sąd Rejonowy w K. V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzona jest Księga Wieczysta nr [...] Z treści ww. księgi wieczystej wynika, że właścicielami ww. nieruchomości są: K. Spółdzielnia Mieszkaniowa z udziałem [...] w nieruchomości wspólnej oraz właściciele lokali, dla których ustanowiono odrębną własność lokalu ze wskazanym udziałem w nieruchomości wspólnej. Nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Części wspólne budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali to m.in. ściany podziemia, nadziemia, balkony, klatki schodowe, okna i drzwi zewnętrzne, elewacje, piony kanalizacyjne i wodne, instalacje elektryczne i teletechniczne wewnętrzne, instalacje c.o. i c.c.w. W świetle powyższych zapisów księgi wieczystej roboty budowlane zatwierdzone decyzją Starosty [...] [...] z dnia [...] dotyczą również części wspólnych budynku. Stosownie do treści art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie z art. 3 pkt. 20 ustawy Prawo budowlane przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Organ wskazał, że M. K. jest współwłaścicielką lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...] nr [...] położonego w K. i związanych z ww. lokalem część udziału ułamkowego [...] w nieruchomości wspólnej obejmującego prawo własności działki gruntu o numerze [...] oraz części wspólne budynków i urządzeń, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali (Księga wieczysta Nr [...]). Z. Z. W. jest współwłaścicielem lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...] nr [...] położonego w K. i związanych z ww. lokalem część udziału ułamkowego [...] w nieruchomości wspólnej obejmującego prawo własności działki gruntu o numerze [...] oraz części wspólne budynków i urządzeń, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali (Księga wieczysta Nr [...]). Ponadto dodatkowy otwór drzwiowy, zapewniający wejście do projektowanego lokalu mieszkalnego oznaczonego w projekcie jako nr [...], przewidziany został do wykonania w obrębie klatki [...], w której znajdują się również wejścia również do ww. lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...]. Powyższe w ocenie organu odwoławczego potwierdza przesłankę zawartą w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. co zobowiązuje organ do przeprowadzenia w myśl art. 149 § 2 k.p.a. postępowania co do istoty sprawy. Celem postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości zakończonego postępowania zwykłego, ustalenie, czy i w jakim zakresie wadliwość postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym oraz, w razie stwierdzenia określonej wadliwości decyzji dotychczasowej, doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa wydana została z określonym naruszeniem prawa (art. 151 § 1 pkt 1 i 2 i § 2 k.p.a.). Decyzje wydane po wznowieniu postępowania dotyczą zatem w końcowym rezultacie bytu prawnego decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym. Postępowanie wznowieniowe toczy się tym samym w zawężonych ramach. Jego przedmiotem nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności, powołane przez wnioskodawcę, a wymienione w art. 145 i 145b k.p.a. i ich znaczenia dla rozstrzygnięcia istoty sprawy. Przy rozstrzyganiu sprawy w postępowaniu wznowieniowym organ uwzględnia stan faktyczny i prawny jaki występuje w chwili podejmowania decyzji zgodnie z art. 151 k.p.a. Następnie Wojewoda wskazał, że główny zarzutem podnoszonym przez strony postępowania, jest brak prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie z regulacją zawartą w art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j. t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Definicja tego prawa zawarta jest w art. 3 pkt 11 ww. ustawy i wskazuje rodzaje tytułów prawnych, które przewidują uprawnienie do wykonywania robót budowlanych. Inwestor ubiegając się o pozwolenie na budowę składa (pod rygorem odpowiedzialności karnej) oświadczenie o posiadaniu takiego prawa, stosownie do art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego. Złożenie oświadczenia, zgodnie z art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, poprzez dołączenie go do wniosku o pozwolenie na budowę, jest skuteczne wówczas, gdy z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie wynikają dane sprzeczne z jego treścią. Oświadczenie takie stwarza domniemanie, że składającemu je podmiotowi przysługuje wskazane prawo, jednak domniemanie to może być obalone dowodem wskazującym, iż nie odpowiada ono rzeczywistości. Organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są bowiem bezwzględnie związane ww. oświadczeniem, gdyż zakwestionowanie przez chociażby jednego współwłaściciela nieruchomości złożonego przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w sytuacji, gdy jego zgoda na wykonanie robót budowlanych jest wymagana, wyklucza możliwość wydania decyzji pozwalającej na budowę. Sytuacja taka zachodzi w niniejszej sprawie. Po wznowieniu postępowania okazało się bowiem, że oświadczenie złożone przez panią T. K. w postępowaniu zwykłym było oparte wyłącznie na zgodzie zarządu spółdzielni, która nie wywoływała skutków prawnych. Powyższa zgoda została podpisana wyłącznie przez zastępcę prezesa ds. technicznych podczas, gdy zgodnie z § 52 Statutu K. Spółdzielni Mieszkaniowej w K. oraz informacją z KRS nr [...] oświadczenie woli za Spółdzielnię składają łącznie co najmniej dwaj członkowie Zarządu lub jeden członek Zarządu i pełnomocnik. Ponadto pominięto konieczność uzyskania przez inwestora zgody współwłaścicieli nieruchomości na wykonywanie robót w częściach wspólnych budynku. Prowadząc niniejsze postępowanie organ odwoławczy uwzględnił, że ustawą z dnia 20 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo spółdzielcze z dnia 20 lipca 2017 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 1596) wprowadzono zmiany w ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1222, z 2015 r. poz. 201 oraz z 2017 r. poz. 1442) w tym w art. 27 mającym zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych zarząd nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni jest wykonywany przez spółdzielnię jak zarząd powierzony, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, z zastrzeżeniem art. 241 i art. 26. Przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali o zarządzie nieruchomością wspólną nie stosuje się, z wyjątkiem art. 22 oraz art. 29 ust. 1 i 1a, które stosuje się odpowiednio. Przepisów ustawy, o której mowa w ust. 2, o wspólnocie mieszkaniowej i zebraniu właścicieli nie stosuje się, z zastrzeżeniem ust. 2, art. 241 i art. 26. Do podjęcia uchwały, o której mowa w art. 22 ust. 2 i 4 ustawy, o której mowa w ust. 2, stosuje się odpowiednio przepisy tej ustawy (art. 27 ust. 3). W związku z powyższym organ odwoławczy pismem z dnia [...] r., zobowiązał T. K. do uzupełnienia wniosku z dnia [...] r. o udzielenie pozwolenia na budowę poprzez złożenie uchwały potwierdzającej udzielenie zgody na wykonanie robót objętych wnioskiem o pozwolenie na budowę oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (wymaganego na podst. art. 33 ust. 2 pkt. 2 ustawy Prawa budowlanego) uwzględniającego ww. uchwałę. T. K. przy piśmie z dnia [...] r. złożyła: uchwałę nr [...] z dnia [...] r. współwłaścicieli lokali stanowiących "Wspólnotę Mieszkaniową przy ulicy [...] w sprawie: wyrażenia zgody na budowę - przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami (lokalu usługowego na dwa lokale mieszkalne) zlokalizowanego w K. przy ul[...] na działce nr [...] w obrębie [...] protokół z dnia [...] r. sporządzony na okoliczność podjęcia uchwały nr [...] z dnia [...] r. oraz oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Niezależnie od powyższego w dniu [...] r. do Delegatury Z. Urzędu Wojewódzkiego w K. wpłynęły, przekazane przez K. Spółdzielnię Mieszkaniową przy piśmie z dnia [...] r.: uchwała nr [...] z dnia [...] r., lista głosowań z ponumerowanymi stronami od 1 do 8, upoważnienia z dnia [...] r., protokół z dnia [...] r. W ocenie organu odwoławczego powyższe dokumenty potwierdzą uzyskanie przez T. K. prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie zamierzenia budowlanego objętego wnioskiem z dnia [...] r. W związku z kolejnymi argumentami podnoszonymi przez strony, na wniosek których postępowanie wznowieniowe wszczęto, organ odwoławczy wyjaśnił, że w księdze wieczystej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K. V Wydział Ksiąg Wieczystych - KOIŁ nr [...] dla lokalu usługowego nr I w budynku przy ul. [...] nr [...] widnieje informacja o wpisie dokonanym na podstawie zaświadczenia [...] Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia [...] r. wprowadzającym zmianę dotyczącą powierzchni tego lokalu. Zgodnie z ww. wpisem dokonanym w dniu [...] r. powierzchnia lokalu objętego wnioskiem o pozwolenie na budowę wynosiła [...] m2. Nie znajduje zatem, zdaniem organu, uzasadnienia zarzut, że projekt budowlany dołączony do wniosku o pozwolenie na budowę z dnia [...] r. powinien obejmować również połączenie dwóch odrębnych samodzielnych lokali usługowych tj. lokalu przy ul[...] z lokalem przy ul[...] W trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego Wojewoda informował strony postępowania o wszystkich podejmowanych czynnościach, a pismem z dnia [...] r. poinformował o możliwości zapoznania z aktami i wypowiedzenia co do zebranych materiałów i dowodów. Z uprawnień tych skorzystał T. Ś., który w dniu [...] r. zapoznał się z aktami sprawy. Pomimo złożonego oświadczenia o zamiarze wniesienia uwag do zgromadzonej dokumentacji nie przedłożył dodatkowych uwag. W świetle ustaleń dokonanych w niniejszym postępowaniu Wojewoda stwierdził, że przeprowadzone postępowanie wznowieniowe potwierdziło, iż Starosta [...] naruszył w postępowaniu zwykłym, zakończonym decyzją ostateczną Starosty [...] z dnia [...] r., art. 10 k.p.a., gdyż nie zapewnił w tym postępowaniu udziału Z. Z. i M. K. pomimo, że przysługiwał im status strony oraz naruszył art. 32 ust. 4 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane przyjmując oświadczenie, które nie potwierdzało prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przy czym, w wyniku przeprowadzonego postępowania wznowieniowego z udziałem Z. Z. i M. K. - Ś. oraz po uzupełnieniu przez T. K. dokumentów potwierdzających prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stwierdzono, że może zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej tj. o udzieleniu pozwolenia na przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami (lokalu usługowego na dwa lokale mieszkalne) zlokalizowanego na działce nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w K.. Jak wykazano w uzasadnieniu niniejszej decyzji w rozpatrywanej sprawie wystąpiły przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a., lecz jednocześnie wystąpiły przesłanki negatywne określone w przepisie art. 146 k.p.a., bowiem w wyniku wznowionego i prowadzonego ponownie co do istoty sprawy postępowania zapaść miałaby decyzja odpowiadająca w istocie decyzji dotychczasowej. Zatem zasadnym, zdaniem organu, było zastosowanie art. 151 § 2 k.p.a. z powołaniem się na art. 146 § 2 k.p.a., a nie wydanie decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt. 1 k.p.a. o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej, jak uczynił to Starosta [...]. W związku z powyższym Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia [...]r. i orzekł co do istoty sprawy. Niezależnie od powyższego organ odwoławczy wyjaśnił, że w jego ocenie, w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki wznowienia postępowania z punktów 1, 2 i 6 art. 145 § 1 k.p.a. wskazywane przez strony w wyjaśnieniach do wniosku o wznowienie (pisma z dnia 17 maja 2017r.). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. K. – Ś. podniosła zarzuty: - naruszenia art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 k.p.a., poprzez jego błędną interpretację i uznanie, że w wyniku wznowieniowego postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, tj. ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. - naruszenia art. 4 i art. 3 pkt 11 ustawy Prawo budowlane poprzez uznanie, że inwestor złożył właściwe oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; - naruszenie art. 8 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art.77 § 1 k.p.a., poprzez wadliwe ustalenie stanu faktycznego i ocenę dowodów, w szczególności ustalenie istnienia i treści oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, uznając, że jest to dokument prawidłowy i inwestor uzyskał w sposób prawidłowy zgodę ogółu właścicieli lokali wyrażoną w uchwale nr [...] z dnia [...] roku, mimo iż stan faktyczny sprawy przytoczonej w decyzji jest odmienny i w istocie brak uzasadnienia prawnego i rozważań oraz argumentów prawnych na poparcie stanowiska organu, co skutkowało również naruszeniem zasady prawdy obiektywnej i zasady pogłębiania zaufania obywatela do władzy publicznej, co stawia w wątpliwość w ogóle możliwość wydania decyzji ostatecznej, której uchylenia domaga się skarżąca; Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez uchylenie ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Organowi II instancji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana według kryterium zgodności z prawem wykazała, że nie narusza ona przepisów wskazanych w skardze, ani innych przepisów prawa, a w konsekwencji brak było podstaw do jej uchylenia. Przystępując do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że w niniejsza sprawa była już przedmiotem badania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, w związku ze skargą M. K. - Ś. na decyzję Wojewody umarzającej postępowanie wywołane jej odwołaniem od decyzji Starosty [...], odmawiającej uchylenia własnej decyzji ostatecznej w przedmiocie udzielenia pozwolenia na przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego wielorodzinnego usługami na działce nr [...] w obrębie [...] w K.. W postępowaniu tym organ odwoławczy uznał, że M. K. – Ś. nie przysługuje przymiot strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, nie podzielając tego poglądu i uchylając rozstrzygnięcie Wojewody wskazał na konieczność ustalenia jaki tytuł prawny do lokalu posiada skarżąca, jakie regulacje ustawowe i statutowe obowiązują w K. Spółdzielni Mieszkaniowej w zakresie zarządu nieruchomością wspólną, a także czy roboty budowlane wchodzące w zakres prac objętych kwestionowaną w postępowaniu wznowionym decyzją o pozwoleniu na budowę, dotyczyły części wspólnych budynku. W konsekwencji tych braków w ustaleniach faktycznych– jak wskazał sąd, Wojewoda nie rozważył, czy Spółdzielnia była uprawniona, a jeżeli tak, to na jakiej podstawie prawnej i w jakim trybie, do udzielenia inwestorce zgody na dysponowanie na określone cele budowlane nieruchomością stanowiącą współwłasność tej Spółdzielni i właścicieli wyodrębnionych lokali. Sąd powołał się przy tym na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego II OPS 2/15, w której sąd ten wyjaśnił, że w ramach sprawowanego na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych zarządu nieruchomością stanowiącą współwłasność spółdzielni mieszkaniowej i właścicieli wyodrębnionych lokali, spółdzielnia taka posiada tytuł do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 3 ust. 11 Prawa budowlanego, tylko w zakresie eksploatacji i utrzymania nieruchomości wspólnej, co z kolei oznacza, że na wykonanie robót budowalnych wykraczających poza ten zakres spółdzielnia musi kierować się zasadami wynikającymi z ustawy i statutu spółdzielni. W tym miejscu wyjaśnić należy, że stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – j.t. ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Oznacza to, że rzeczą sądu w pierwszej kolejności było zbadanie, czy organy zastosowały się do zaleceń zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 664/16 i uzupełniły materiał dowodowy w sposób w nim wskazany, a następnie czy dokonały jego prawidłowej oceny. Analiza akt postępowania prowadzi do wniosku, że Starosta [...], na skutek uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej przez Wojewodę, po wyroku WSA w Szczecinie, uzupełnił materiał dowodowy, ale tylko w zakresie niezbędnym do ustalenia, czy M. K. – Ś. przysługuje status strony, a tym samym prawo do domagania się wznowienia postępowania w niniejszej sprawie oraz czy zachowany został termin do złożenia wniosku o wznowienie. W pozostałym zakresie organ pierwszej instancji uznał, że nie ma konieczności ustalania, czy oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest wadliwe, bowiem inwestor złożył je pod rygorem odpowiedzialności karnej, a organ nie może badać prawidłowości dokumentów stanowiących podstawę jego złożenia. Podobnie Starosta [...] nie wywiązał się z nałożonego przez sąd obowiązku zbadania jakie regulacje prawne obowiązują w K. Spółdzielni Mieszkaniowej w zakresie zarządu nieruchomością wspólną. Organ ten, powołując się na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 2015 r. (sygn. akt V CSK [...]) uznał, że zarząd nad nieruchomością wspólną wykonywany przez spółdzielnię mieszkaniową ex lege wykonywany jest tak, jak zarząd nieruchomością stanowiącą wyłączną własność spółdzielni i obejmuje zarówno czynności zwykłego zarządu jaki czynności przekraczające ten zakres, ignorując tym samym ocenę prawną wyrażoną w wydanym w tej sprawie i przywoływanym wcześniej wyroku WSA w Szczecinie. W konsekwencji organ ten uznał, że w postępowaniu nie może zapaść decyzja o innej treści aniżeli decyzja z dnia [...] r. Dopiero na etapie postępowania odwoławczego poczyniono ustalenia dotyczące złożonego przez inwestora oświadczenia o dysponowania nieruchomością na cele budowlane i uznano, że nie było ono prawidłowe z uwagi na to, iż zgody w imieniu K. Spółdzielni Mieszkaniowej udzieliły osoby nieuprawnione. W związku z powyższym organ odwoławczy wezwał skarżącą do przedłożenia uchwały potwierdzającej udzielenie zgody na wykonanie robót objętych wnioskiem oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, prawidłowo uznając, że prowadząc postępowanie wznowieniowe zobowiązany jest uwzględnić aktualny stan faktyczny sprawy oraz obecny stan prawny. Zasadnie organ odwoławczy – wbrew wywodom zawartym w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej uznał, że organ prowadzący postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę posiada legitymację do badania tego, czy inwestor dysponuje nieruchomością na cele budowlane w sytuacji, gdy chociażby jeden z uczestników tego postępowania kwestionuje jego oświadczenie w tym zakresie. Bez znaczenia przy tym dla postępowania administracyjnego pozostaje okoliczność, iż oświadczenie to składane jest pod rygorem odpowiedzialności karnej. Świadome wprowadzenie w błąd organu może rodzić odpowiedzialność karną inwestora, ale nie wiąże organu administracji publicznej wówczas, gdy jego prawdziwość zostanie zakwestionowana. Oznacza to, że w takim przypadku obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest wyjaśnienie wszystkich okoliczności dotyczących posiadanego przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a prowadzone postępowanie powinno dążyć do wyeliminowania wszelkich wątpliwości w tym zakresie. Wyjaśnić także należy, że postępowanie prowadzone na skutek wznowienia jest "postępowaniem w sprawie tożsamej pod względem przedmiotowym, podmiotowym i co do podstawy prawnej ze sprawą zakończoną rozstrzygnięciem ostatecznym. Organ musi zatem przeprowadzić na nowo postępowanie wyjaśniające, w którym zobowiązany jest wyeliminować wszystkie wady wcześniejszego postępowania. Organ na tym etapie nie jest związany ustaleniami stanu faktycznego, dokonanymi podczas wcześniejszego postępowania administracyjnego" (por. wyrok NSA z 30 grudnia 2009 r., sygn. akt III OSK 12/09). Oznacza to, że organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie od decyzji Starosty [...] był uprawniony po pierwsze do rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, a po wtóre posiadał legitymację do uzupełnienia materiału dowodowego w zakresie niezbędnym do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Ocena decyzji Wojewody prowadzi do wniosku, że organ ten uzupełnił materiał dowodowy kierując się wskazaniami sądu, a następnie dokonał jego wnikliwej analizy, trafnie uznając, że decyzja Starosty [...] została wydana z naruszeniem prawa, bowiem w postępowaniu prowadzonym przed tym organem i zakończonym wydaniem decyzji z dnia [...] r. nie brały udziału wszystkie podmioty, którym przysługiwał przymiot strony, a zatem doszło do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Jednocześnie organ ten dokonał właściwej oceny złożonego przez inwestora pierwotnie oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane, prawidłowo uznając, że dokument, na którym go oparto – zgoda zarządu Spółdzielni, nie mógł stanowić podstawy do uznania, że inwestor posiada takie prawo. Organ wyeliminował w prowadzonym postępowaniu powyższą nieprawidłowość, uzyskując ponownie złożone oświadczenie w tym zakresie oraz uchwałę właścicieli lokali stanowiących wspólnotę mieszkaniową przy ul. [...] z dnia [...] r. oraz protokół z dnia [...] r., z którego wynika, że K. Spółdzielnia Mieszkaniowa udziałami lokali niewyodrębnionych wyraziła zgodę T. K. na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane, a to po zsumowaniu ich z udziałami właścicieli lokali mieszkalnych, którzy również głosowali za podjęciem uchwały o wyrażeniu zgody, stanowi wymaganą większość. Trafnie więc organ ocenił, że w dacie podjęcia rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie inwestor posiadał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co w konsekwencji doprowadziło do uznania, że nie ma podstaw do uchylenia decyzji Starosty [...] z dnia [...] r., stosownie do art. 146 § 2 k.p.a. Sąd nie podzielił argumentacji strony skarżącej, w zakresie wadliwego ustalenia stanu faktycznego. Skarżąca przytoczyła orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Warszawie, dotyczące sposobu głosowania oraz wyrok Sądu Najwyższego odnoszący się do uchwały nieistniejącej, nie wskazując jednocześnie jakie zastosowanie orzeczenia te mogłyby mieć w niniejszej sprawie. Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżąca kwestionuje uchwałę wspólnoty mieszkaniowej, bowiem w jej ocenie nie została ona podjęta wymaganą większością udziałów, na co wskazuje wynik głosowania. Powołanie się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 2006 r. sygn. akt I CK 336/05 wskazuje z kolei na to, że w ocenie skarżącej mamy do czynienia z uchwałą nieistniejącą, bowiem podjętą bez wymaganego kworum. Przede wszystkim wskazać należy, że organ odwoławczy prawidłowo uznał, po analizie statutu Spółdzielni oraz obowiązujących przepisów prawa, że zastosowanie ma art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, czyli, że zgodnie z aktualnym brzmieniem tego przepisu zarząd nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni jest wykonywany jak zarząd powierzony. Zasadnie również przyjęto, że planowane prace budowlane dotyczą części wspólnych budynku oraz, że ich zakres nie dotyczy eksploatacji i utrzymania tej nieruchomości. Następstwem tego była konieczność uzyskania zgody właścicieli lokali w przedmiocie zezwolenia inwestorowi na wykonanie robót budowlanych i taka zgoda głosami właścicieli lokali oraz K. Spółdzielni Mieszkaniowej została udzielona. Jak już wcześniej wyjaśniono organ prowadzący postępowanie posiada legitymację do badania, czy inwestor złożył odpowiadające prawdzie oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane, jednak legitymacja ta nie obejmuje oceny zgodności z prawem i skuteczności podjętych uchwał wspólnoty mieszkaniowej. W szczególności organ administracji publicznej nie może we własnym zakresie uznać, że uchwała została podjęta wadliwie, na skutek czego nie weszła do obrotu prawnego. Wskazać bowiem należy, na co trafnie zwrócił organ w odpowiedzi na skargę, że przepisy ustawy o własności lokali przewidują, w art. 25 ust. 1, tryb zaskarżenia uchwały do sądu powszechnego. Dopiero zatem orzeczenie sądu, eliminujące wadliwie podjętą uchwałę z obrotu prawnego, dałoby organowi asumpt do uznania, że inwestorowi nie udzielono zgody na wykonanie robót budowlanych, obejmujących części wspólne budynku, w sposób prawidłowy, a w konsekwencji, że nie posiada on prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skoro w badanej sprawie orzeczenie takie nie zapadło, to brak było podstaw do uznania, że inwestor nie wykazał posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zasadnie zatem organ odwoławczy uznał, że nie ma podstaw do uchylenia decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. i na podstawie art. 146 § 2 k.p.a. odmówił jej uchylenia. W tym miejscu podkreślić należy, że decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę jest decyzją związaną, co oznacza, że w przypadku spełnienia przez inwestora warunków nałożonych przepisami prawa budowlanego organ nie może odmówić jej wydania. Skoro zatem organ uznał – po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego, że złożone przez inwestora dokumenty są kompletne, projekt budowlany spełnia wymogi określone przepisami techniczno-budowlanymi, a inwestor w dacie wydania decyzji legitymuje się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, to jedynym trafnym rozstrzygnięciem w tych okolicznościach było odmówienie uchylenia decyzji z tego powodu, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Z tych względów, uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – j.t. ze zm.), skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło