III SA/Wr 499/17

WyrokWSA we Wrocławiu2017-09-28

Skład orzekający: Bogumiła Kalinowska, Ewa Kamieniecka, Tomasz Świetlikowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy urządzenia typu quizomat, których wynik zależy od wiedzy gracza, ale zawiera element losowości lub ma charakter losowy, mogą być uznane za automaty do gier hazardowych w rozumieniu ustawy o grach hazardowych, a osoba udostępniająca takie urządzenia podlega karze pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że urządzenia typu quizomat, nawet jeśli wymagają od gracza wiedzy, mogą być uznane za automaty do gier hazardowych, jeśli gra na nich zawiera element losowości lub ma charakter losowy. Kluczowe jest, czy wynik gry jest nieprzewidywalny dla gracza lub zależy od przypadku. Osoba, która zapewnia warunki umożliwiające udział w grze na takich automatach poza kasynem gry, podlega karze pieniężnej. W niniejszej sprawie stwierdzono, że quizomaty spełniały definicję automatów do gier hazardowych, a skarżący był podmiotem urządzającym gry.
Stan faktyczny
Skarżący M. N. został ukarany karą pieniężną w wysokości 36.000 zł za urządzanie gier na trzech automatach typu quizomat poza kasynem gry. Organy celne stwierdziły, że automaty te umożliwiały gry hazardowe, a skarżący był podmiotem urządzającym te gry. Skarżący kwestionował charakter losowy gier na quizomatach, twierdząc, że wynik zależy od wiedzy gracza, a jego rola ograniczała się do wynajęcia lokalu. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, opierając się na przepisach ustawy o grach hazardowych oraz decyzji Ministra Finansów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), Tomasz Świetlikowski, Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Wydziału III Halina Rosłan, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 14 września 2017 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] 2017 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu prowadzenia działalności w zakresie urządzania gier na automatach poza kasynem gry bez wymaganej koncesji oddala skargę w całości. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W., po rozpatrzeniu odwołania M. N. (zwanego dalej stroną lub skarżącym), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w L. wymierzającą skarżącemu karę pieniężną z tytułu urządzania gier na trzech automatach poza kasynem gry w kwocie 36.000 zł. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] października 2016 r. funkcjonariusze celni przeprowadzili w lokalu o nazwie "A" w L., przy ul. C. (róg A.) kontrolę w zakresie przestrzegania przepisów prawa regulujących urządzanie i prowadzenie gier hazardowych. Stwierdzili, że w lokalu tym znajdują się 3 automaty do gier o nazwach: [...] typu video nr [...],[...] typu video nr [...] oraz [...] typu video nr [...]. W następstwie czynności procesowych, obejmujących oględziny automatów oraz eksperymenty – odtworzenie gry na automacie, przesłuchania pracownika skarżącego, kontrolujący uznali, że gry na wskazanych automatach wyczerpują znamiona definicji gry na automacie, zawartej w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 471 ze zm., zwanej dalej u.g.h.). Ustalili również, że kontrolowany lokal nie jest kasynem gry, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.g.h. Zdaniem Naczelnika UC, zebrany w sprawie materiał dowodowy przesądził, że na czynnych automatach urządzane były gry na automatach, w rozumieniu ustawy o grach hazardowych. Ustalenia i rozstrzygnięcia Naczelnika UC znalazły potwierdzenie w decyzji tego organu z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], nakładającej na skarżącego karę pieniężną w wysokości 36.000 zł, z tytułu urządzania gier na opisanych na wstępie automatach poza kasynem gry. Materialno-prawną podstawę tej decyzji stanowiły art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. Po rozpoznaniu odwołania, zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2017 r. Dyrektor IAS utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odowławczy – w skarżonej decyzji – oparł się m.in. na art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. w brzmieniu obowiązującym w dacie przeprowadzonej kontroli Organ wskazał – stosownie do art. 2 ust. 3 u.g.h. – że grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. Jak zaś wynika z art. 2 ust. 5 tej ustawy, grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, organizowanych w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy. Odwołując się do ustaleń poczynionych w trakcie kontroli (wyniku oględzin automatów, eksperymentu procesowego i przesłuchania świadka), Dyrektor IAS uznał, że sporne w sprawie automaty są urządzeniami elektronicznymi, a gry na nich urządzane zawierały element losowości, o którym mowa w art. 2 ust. 3 u.g.h. oraz umożliwiały wygrane pieniężne, a także wygrane rzeczowe, o których mowa w art. 2 ust. 4 u.g.h. Dyrektor IAS nie podzielił przy tym stanowiska skarżącego, że korzystanie z przedmiotowych urządzeń (quizomatów) polegało na wykazaniu się przez uczestnika wiedzą powszechną i pozbawione było elementu losowości. Na podstawie bowiem decyzji Ministra Finansów (jedynego uprawnionego podmiotu) z dnia 30 grudnia 2017 r., nr PS.6871.1.150.016 rozstrzygnięto, że gry pod nazwą "Konkurs Wiedzy Powszechnej" rozgrywane na urządzeniach QUIZOMAT są grami na automatach w rozumieniu ustawy o grach hazardowych. Organ podkreślił również, że powołana przez skarżącego opinia Laboratorium Badawczego i Wzorcującego Instytutu Elektrotechniki w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] nie dość, że nie potwierdzała tezy o nielosowym charakterze quizomatów, to jeszcze stanowiła ona podstawę faktyczną wskazanego rozstrzygnięcie Ministra Finansów, z którego wypływały wnioski wprost odwrotne względem twierdzeń strony. Dyrektor IAS zaznaczył, że zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323 ze zm.), wykonywana kontrola polegała na sprawdzeniu prawidłowości przestrzegania przepisów prawa przez zobowiązany do tego podmiot, a więc przede wszystkim przestrzeganie przepisów regulujących urządzanie i prowadzenie gier hazardowych. W opinii Dyrektora IAS, zgromadzone materiały są dowodami, o których mowa w art. 181 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm., zwanej dalej O.p.), i które - w myśl art. 180 § 1 O.p. - należało dopuścić jako przyczyniające się do wyjaśnienia sprawy. W jego ocenie, tak zgromadzony materiał dowodowy stał się podstawą rozstrzygnięcia, zgodnie z art. 187 § 1 i art. 191 O.p. Mając powyższe okoliczności na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W skardze na decyzję Dyrektora IAS strona zarzuciła jej naruszenie prawa materialnego: ← art. 89 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h., poprzez błędną wykładnię pojęcia "automat do gry" jako obejmującego również urządzenie typu quizomat, korzystanie z którego polega na wykazaniu się przez uczestnika wiedzą powszechną i pozbawione jest elementu losowości, a tym samym cechy definicyjnej "automatu do gry" (zgodnie z art. 2 ust. 3 u.g.h.). W konsekwencji błędnie przyjęto, że dla prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na udostępnianiu osobom trzecim urządzeń typu quizomat umożliwiających wzięcie udziału w konkursie wiedzy powszechnej zastosowanie znajduje art. 89 ust. 1 pkt 2 u. g. h., a zatem działalność ta dopuszczalna jest jedynie w kasynie gry i wymagana uprzedniego uzyskania koncesji lub zezwolenia. W związku z powyższym niezasadne jest objęcie strony zakresem podmiotowym normy z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. przez nałożenie na stronę kary pieniężnej za "urządzanie gier na automatach poza kasynem gry"; ← art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h., poprzez błędną wykładnię pojęcia "urządzającego gry" jako obejmującego również podmiot, którego czynności sprowadzały się wyłącznie do wynajęcia powierzchni lokalu podmiotowi eksploatującemu automaty do gier, bez dokonywania – zgodnie z materiałem zebranym w sprawie – żadnych innych czynności, a tym samym niezasadne objęcie strony zakresem podmiotowym normy z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h. i niezasadne nałożenie na stronę kary pieniężnej za "urządzanie gier na automatach poza kasynem gry". Ponadto skarżący zarzucił również naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122 w zw. z art. 191 O.p. oraz art. 121 i art. 210 § 4 O.p., poprzez niepełne przeprowadzenie postępowania dowodowego skutkujące błędnym ustaleniem stanu faktycznego w niniejszej sprawie, a tym samym prowadzące do przedwczesnego przyjęcia, że odpowiedzialność skarżącego jest niewątpliwa, podczas gdy w realiach przedmiotowej sprawy skarżący nie spełniał cech "urządzającego gry", a przeprowadzenie pełnego i rzetelnego postępowania dowodowego pozwoliłoby na ustalenie zasadności przesłanek stanowiących podstawę rozstrzygnięcia. W obszernym uzasadnieniu skarżący wyjaśnił zasady udziału i przebieg gry na quizomatach podkreślając, że nie ma ona losowego charakteru zaś jej ostateczny wynik uzależniony jest wyłącznie od poziomu wiedzy uczestnika. Na potwierdzenie tej tezy strona powołała opinię Laboratorium Badawczego i Wzorującego Instytutu Elektroniki w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] wraz ze sporządzonym notarialnie protokołem przebiegu konkursu oraz opinie prawne: prof. M. Wierzbowskiego, doc. J. Petzela oraz prof. R. Zawłockiego. Skarżący podniósł również, że organ, wskutek wadliwie przeprowadzonego postępowania dowodowego, niezasadnie przypisał mu charakter urządzającego gry na automatach, podczas gdy jego rola ograniczyła się wyłącznie do użyczenia pomieszczenia w celu eksploatacji quizomatów. W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Zakres kontroli sądowoadministracyjnej doprecyzowuje art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. W ocenie Sądu, skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze okoliczności faktyczne sprawy i stan prawny obowiązujący w dacie przeprowadzenia kontroli, sformułowane w skardze zarzuty i wspierające je argumenty, należało stwierdzić, że brak jest podstaw do zakwestionowania stanowiska organu wyrażonego w zakwestionowanej decyzji. Znajduje ona bowiem podstawy w prawie materialnym, zaś jej wydanie poprzedziło postępowanie, w którym nie uchybiono regułom procesowym. W ocenie Sądu, zasadnie wymierzono skarżącemu karę pieniężną w kwocie 36.000 zł, w związku z urządzaniem gier na automatach: [...] (Quizomat) typu video nr [...],[...] (Quizomat) typu video nr [...] oraz [...] (Quizomat) typu video nr [...]. Rozstrzygnięcie zaistniałego w sprawie sporu zależy przede wszystkim od ustalenia, czy kontrolowane urządzenia umożliwiały grę na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h. Według tych unormowań, grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości (ust. 3). Grami na automatach są także gry urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy (ust. 5). Jak wynika z treści art. 6 ust. 1 u.g.h., działalność w zakresie (...) gier na automatach może być prowadzona na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry. W myśl zaś art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., w brzmieniu adekwatnym do daty przeprowadzonej kontroli i wszczęcia postępowania administracyjnego, karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry. Stosownie natomiast do art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h., wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 2, wynosi 12.000 zł od każdego automatu. Zdaniem Sądu, skontrolowane przez funkcjonariuszy celnych w niniejszej sprawie automaty do gier (quizomaty) uzasadniają stwierdzenie, że prowadzona z ich udziałem działalność stanowiła niewątpliwie grę na automatach, o której mowa w art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h. W zaskarżonej decyzji organ dokonał właściwej analizy, czy gry urządzane na skontrolowanych urządzeniach zawierały elementy losowe względnie posiadały charakter losowy. Stanowisko powyższe znajduje oparcie w poczynionych w sprawie ustaleniach, bazujących na zgromadzonych dowodach, które obejmują m.in. protokół z oględzin automatów oraz protokół z eksperymentów procesowego przeprowadzonych w ramach kontroli. Ustawa o grach hazardowych nie definiuje pojęć "element losowy" czy też "charakter losowy". Na gruncie języka ogólnego jakieś zdarzenie (sytuacja, stan rzeczy) ma charakter "losowy", jeśli "dotyczy nieprzewidzianych wydarzeń; jest oparte na przypadkowym wyborze lub na losowaniu; dotyczy losu, doli, kolei życia; zależne jest od losu" (por. S. Skorupka, H. Auderska, Z. Łempicka (red.): Mały słownik języka polskiego, PWN, Warszawa, 1969, s. 350; M. Bańko: Słownik języka polskiego, Warszawa 2007, tom 2, s. 424; M. Szymczak: Słownik języka polskiego, Warszawa 1988, tom 2, s. 53; E. Sobol: Mały słownik języka polskiego, Warszawa 1994, s. 396). Z kolei w słowniku wyrazów obcych czytamy, że "los" to – "dola, kolej życia, bieg wydarzeń, przeznaczenie, fatum, traf, przypadek" (por. E. Sobol (red.): Słownik wyrazów obcych, Warszawa 1997, s. 664). Natomiast w słowniku frazeologicznym współczesnej polszczyzny określenie "los" pojawia się jako element szerszych zwrotów języka naturalnego związanych z sytuacjami, w których: "coś się rozstrzyga", "coś się decyduje", "coś zachodzi", "istnieje stan niepewności" (S. Baba, J. Liberek, Słownik frazeologiczny języka polskiego, Warszawa 2002). I wreszcie w słowniku synonimów autorstwa A. Dąbrówki, E. Geller, R. Turczyna (Warszawa 2004), jako określenia synonimiczne dla pojęcia "los" przywołuje się "fortunę", "przypadek", "zrządzenie", "traf", "zbieg okoliczności", "splot wydarzeń", "zbieżność". Wykładnia językowa zwrotu "charakter losowy", zawartego w art. 2 ust. 5 u.g.h., prowadzi do wniosku, że uprawnione jest utożsamianie powyższego zwrotu języka prawnego nie tylko z sytuacją, w której wynik gry zależy od przypadku, ale także z sytuacją, w której wynik gry jest nieprzewidywalny dla grającego. Nieprzewidywalność wyniku gry, brak pewności co do tego, jaki wynik padnie, wobec niemożności przewidzenia "procesów" zachodzących in concreto w danym urządzeniu, pozostaje immanentną cechą tego rodzaju gry na automacie (por. M. Pawłowski: Gry losowe i zakłady wzajemne, opubl. w: Prawo Spółek 1997, nr 7-8, s. 78). Podsumowując, zestawienie zamieszczonych w art. 2 ust. 3 i ust. 5 u.g.h. zwrotów "gra zawiera element losowości" oraz "gra ma charakter losowy" prowadzi do wniosku, że o ile na gruncie art. 2 ust. 3 ustawy, poza losowością gry na automacie, możliwe jest jeszcze wprowadzenie do gry, jako istotnych, elementów umiejętności, zręczności lub wiedzy gracza, o tyle na gruncie art. 2 ust. 5 u.g.h. te elementy (umiejętności, zręczności, wiedzy) mogą mieć jedynie charakter marginalny, aby zachowała ona charakter losowy w rozumieniu art. 2 ust. 5. Dominującym elementem gry musi być "losowość" rozumiana jako sytuacja, w której wynik gry zależy od przypadku, a także jako sytuacja, w której rezultat gry jest nieprzewidywalny dla grającego. W świetle powyższego należy uznać, że pojęcie charakter losowy jest pojęciem znacznie szerszym niż pojęcie element losowości (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 1 czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Bk 314/17 oraz z dnia 19 września 2017 r., sygn. akt I SA/Bk 483/17). Z ustaleń dokonanych w toku eksperymentów procesowych wynika, że automaty zezwalały na gry o charakterze komercyjnym (możliwość gry występuje dopiero po uiszczeniu środków pieniężnych) oraz o charakterze losowym. Gry prowadzone były na urządzeniach elektronicznych typu video, których konstrukcja, wizualizacje gier oraz tabele wygranych wyświetlane na monitorze, posiadały cechy jak w typowych automatach do gier. Po zakredytowaniu urządzeń za pomocą akceptorów pieniędzy uzyskiwano punkty, które następnie wykorzystywane były w prowadzonych grach jako stawka za grę. Za każdą rozegraną grę pobierana była stawka za udział w jednej grze w wysokości ustalonej przez gracza, stanowiąca jednocześnie opłatę za udział w grze. Nie zaobserwowano elementów zręcznościowych, takich które miałyby wpływ na wynik poszczególnych gier prowadzonych na wirtualnych walcach. Udzielane przez gracza odpowiedzi na pojawiające się pytania miały miejsce już po ustaleniu wyniku gry i w żaden sposób na niego nie wpływały. Ponadto możliwe było prowadzenie gry z pominięciem konkursu wiedzy, a ich wynik ustalany był na podstawie układu symboli na walcach. Układ ten był zaś przypadkowy, nieprzewidywalny dla grającego i całkowicie od niego niezależny. O uzyskanej wygranej lub przegranej decydował przypadek, co prowadziło do wniosku, że przeprowadzone w trakcie eksperymentu gry miały charakter losowy lub co najmniej zawierały element losowości. Quizomat przystosowany był do bezpośredniej wypłaty środków pieniężnych po zakończeniu gry na podstawie zgromadzonych punktów, które same w sobie mogły zostać również wykorzystane do przedłużenia gry bez konieczności wypłaty stawki za udział w grze. Tym samym, należy zgodzić się z organem, że gry na przedmiotowych automatach wypełniły definicję gier na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h. Ponadto należy zauważyć, że Minister Finansów w decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. rozstrzygnął, że "(...) gry pod nazwą "Konkurs Wiedzy Powszechnej" rozgrywane na automatach APOLLO GAMES/OUIZOMAT (...) są grami na automatach w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych (...)". W tym miejscu należy podkreślić, że powołana przez skarżącego opinia Laboratorium Badawczego i Wzorującego Instytutu Elektroniki w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] została wzięta pod uwagę w postępowaniu zakończonym wskazanym rozstrzygnięciem Ministra Finansów, lecz nie mogła posłużyć jako dowód na potwierdzenie tezy, że quizomaty nie stanowią gier, o których mowa w art. 2 ust. 3 u.g.h. Zasadnie bowiem organ odwoławczy wyjaśnił – powołując się na wskazaną powyżej decyzję Ministra Finansów – że opinia techniczna miała na celu wyłącznie orzeczenie o zgodności badanego urządzenia z wymogami wynikającymi z przepisów regulujących rejestrację i eksploatację automatów i urządzeń do gier. Negatywny wynik tego badania oznacza jedynie tyle, że urządzenie nie może zostać zarejestrowane i eksploatowane zgodnie z prawem. O tym zaś czy dane urządzenie może zostać uznane za automat do gier w rozumieniu ustawy o grach hazardowych decyduje wyłącznie minister właściwy do spraw finansów publicznych, co wprost wynika z art. 2 ust. 6 u.g.h. Podobnie należy ocenić przedstawioną przez skarżącego opinię prawną prof. M. Wierzbowskiego, bazującą wszakże na ustaleniach dokonanych przez Instytut Elektroniki w Warszawie i również odnoszącą się do materii zastrzeżonej do wyłącznie kompetencji ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Z kolei opinie prawne sporządzone przez doc. J. Petzela i prof. R. Zawłockiego – z uwagi na ich przedmiot – nie mają istotnego znaczenia w kontekście kontrolowanego rozstrzygnięcia dotyczącego wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier hazardowych w konkretnym, nie zaś abstrakcyjnym stanie faktycznym. W świetle powyższych okoliczności nie budziło wątpliwości, że quizomaty [...], będące przedmiotem niniejszego postępowania, umożliwiały grę na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h. Podzielić należy również stanowisko organu względem uznania skarżącego za urządzającego grę, co zgodnie z wykładnią językową oznacza podmiot, który zapewnia (stwarza, organizuje) komuś warunki umożliwiające udział w loterii pieniężnej, loterii fantowej, bingo fantowe, grze hazardowej, turnieju pokera, grze liczbowej, grze hazardowej prowadzonej bez koncesji lub zezwolenia, czy w grze na automatach prowadzonej poza kasynem gry. Ze zgromadzonych dowodów wynika bowiem, że automaty do gier zostały zabezpieczone w lokalu skarżącego o nazwie "A" i to również skarżący jako prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "B" – M. N. był podmiotem kontroli przeprowadzanej przez funkcjonariuszy celnych w dniu [...] października 2016 r. Należy także zauważyć, że skontrolowany lokal nie był kasynem gry, a skarżący nie dysponował stosownym zezwoleniem – koncesją do prowadzenia tego typu działalności. Na uwzględnienie nie zasługiwały przy tym zarzuty skarżącego odnoszące się do zasadności i prawidłowości ustalenia jego statusu jako podmiotu urządzającego gry na automacie. Pomimo bowiem powoływania się na okoliczność, że pełnił on wyłącznie rolę wynajmującego lokal podmiotowi eksploatującemu automaty do gier, skarżący na żadnym etapie postępowania nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego tę okoliczność. Trzeba przy tym również podkreślić, że w toku kontroli nie stwierdzono oznak innej działalności gospodarczej w nim prowadzonej, zaś jedyną osobą zastaną w lokalu była L. P., która w toku przesłuchania jej w charakterze świadka zeznała, że jest pracownikiem skarżącego i przebywa w lokalu stanowiącym jego własność w godzinach 6.00-18.00, dozorując umieszczone tam automaty poprzez system monitoringu. Powyższe ustalenia stanowiły wystarczające przesłanki do uznania, że skarżący był podmiotem urządzającym gry na automatach. Nie można przy tym skutecznie zarzucić organowi wadliwego przeprowadzenia postępowania dowodowego. Dyrektor IAS, a wcześniej organ I instancji, zgromadził bowiem wystarczający materiał do poczynienia ustaleń istotnych dla niniejszej sprawy tak w zakresie samych automatów do gry, jak i statusu skarżącego. W ramach dokonanych czynności organy kierowały się treścią art. 121 i art. 122 O. p., podejmując – w sposób budzący zaufanie – niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a następnie sformułowały trafne wnioski z całokształtu ustalonych okoliczności, podejmując prawidłową decyzję. W uzasadnieniu wydanych rozstrzygnięć organy – stosownie do treści art. 210 § 4 O.p. – powołały fakty, które uznały za udowodnione, dowody, którym dały wiarę, oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówiły wiarygodności. Sporządzone zaś przez nie uzasadnienie prawne zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Trzeba dostrzec, że przewidziana ustawą o grach hazardowych odpowiedzialność finansowa osoby fizycznej za urządzanie gier na automatach poza kasynem, potwierdzona została wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2015 r. w sprawie P 32/12, którym stwierdzono, że przepisy art. 89 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. w zakresie, w jakim zezwalają na wymierzenie kary pieniężnej osobie fizycznej, skazanej uprzednio prawomocnym wyrokiem na karę grzywny za wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 k.k.s., są zgodne z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą proporcjonalności reakcji państwa na naruszenie obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Tak więc, nie ulega wątpliwości, że karze pieniężnej za urządzanie gry na automatach poza kasynem podlega każdy podmiot, który taka grę urządza bez względu na formę prawną swego działania, tj. zarówno osoba fizyczna, jak i osoba prawna czy jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, dla której przepisy odrębne przewidują podmiotowość prawną. Poza tym w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16 został w pełni podtrzymany wniosek wynikający z powyższego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, że urządzającym grę hazardową jest każdy podmiot, który taką grę organizuje, bez względu na to, czy obiektywnie jest zdolny do spełnienia jednego z warunków uzyskania koncesji (zezwolenia) w postaci odpowiedniej, ustawowo określonej formy prowadzenia działalności regulowanej. Reasumując należało stwierdzić, że w toku prowadzonego postępowania ustalono zarówno losowy charakter gry na quizomatach, spełniających kryteria gry na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h., jak i dowiedziono, że skarżący był podmiotem urządzającym gry na automatach. Zaistniały zatem wszystkie przesłanki przemawiające za wymierzeniem stronie kary wysokości 36.000 zł. Mając na uwadze powyższe okoliczności skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło