II OZ 877/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 14 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia P. z siedzibą w T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 czerwca 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 2654/17 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi Stowarzyszenia P. z siedzibą w T. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2017 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 2654/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Stowarzyszenia P. z siedzibą w T. (dalej jako skarżący lub Stowarzyszenie) na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2017 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Powodem odrzucenia skargi było niewykonanie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 16 kwietnia 2018 r. wzywającego Stowarzyszenie do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w wysokości 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Sąd zauważył, że w okolicznościach wydania przez WSA w Warszawie prawomocnego postanowienia z dnia 16 kwietnia 2018 r., którym utrzymano w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 28 lutego 2018 r. o odmowie przyznania Stowarzyszeniu prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych, Przewodniczący Wydziału prawidłowo wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi pod rygorem jej odrzucenia. Podkreślił, że Przewodniczący Wydziału w wezwaniu poinformował skarżącego, że złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy nie wstrzyma biegu terminu do uiszczenia wpisu od skargi bowiem ta kwestia została już prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2018 r. Odpis tego zarządzenia został doręczony Stowarzyszeniu w dniu 14 maja 2018 r. i do dnia 21 maja 2018 r. biegł termin do dokonania wpisu. Sąd na podstawie dokumentów księgowych WSA w Warszawie ustalił, że do dnia 6 czerwca 2018 r. wpis nie został uiszczony. Stowarzyszenie w odpowiedzi na wezwanie złożyło kolejny wniosek w przedmiocie prawa pomocy. W tych okolicznościach Sąd na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), odrzucił skargę. Stowarzyszenie wniosło zażalenie na powyższe postanowienie. Domaga się jego uchylenia w całości, sprostowania i uzupełnienia części orzekającej, rozpoznania zażalenia z dnia 17 maja 2018 r. na postanowienie z dnia 16 kwietnia 2018 r., rozpoznania zażalenia z dnia 18 maja 2018 r. na zarządzenie z dnia 18 kwietnia 2018 r., zwolnienia z kosztów sądowych w części oraz ustanowienia pełnomocnika prawnego z urzędu. Zdaniem Stowarzyszenia, w zaskarżonym postanowieniu w części orzekającej powinno zostać zawarte sformułowanie, że postępowanie jest związane z inwestycją budowy turbin wiatrowych na terenie Gminy Środa Wielkopolska. W uzasadnieniu wskazano na okoliczność toczących się przed WSA w Poznaniu oraz WSA w Warszawie postępowań sądowoadministracyjnych dotyczących decyzji odnoszących się do budowy turbin wiatrowych na terenie Gminy Środa Wielkopolska oraz Gminy Dominowo. Zdaniem Stowarzyszenia z uwagi na to, że powyższe postępowania administracyjne zostały wszczęte przed 15 sierpnia 2015 r., kiedy uległy zmianie przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to sprawa wniosku o zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika prawnego wymaga dalszego procedowania. Postępowanie o zwolnienie Stowarzyszenia z kosztów wpisu sądowego od skargi, w części, oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie zostało zakończone, co stanowi zagadnienie wstępne w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Reprezentujący Stowarzyszenia przedstawiciel podnosi, że nie posiada wykształcenia prawniczego ani doświadczenia procesowego co uzasadnia wniosek o ustanowienie pełnomocnika prawnego z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że przedmiotowe zażalenie odnosi się do postanowienia Sądu z dnia 14 czerwca 2018 r., w którym na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a. odrzucono skargę, a zatem kwestie podnoszone w zażaleniu a odnoszące się do rozpoznania wniosku o prawo pomocy nie mają znaczenia w niniejszej sprawie. Niewątpliwie kwestia wniosku o prawo pomocy została już prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem WSA w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 2654/17, w którym to postanowieniu na skutek wniesionego sprzeciwu od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 28 lutego 2018 r. o odmowie przyznania Stowarzyszeniu prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych, utrzymano w mocy to postanowienie. Wobec powyższego, kiedy Stowarzyszenie nie uzyskało zwolnienia od kosztów w ramach prawa pomocy, Przewodniczący Wydziału prawidłowo wezwał je do uiszczenia wpisu od skargi pod rygorem jej odrzucenia, wskazując za podstawę rygoru art. 220 § 3 P.p.s.a. Jak wynika z akt w zarządzeniu z dnia 16 kwietnia 2018 r. wzywającym do uiszczenia wpisu Przewodniczący Wydziału poinformował Stowarzyszenie, że w związku z prawomocnym postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2018 r. złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy nie wstrzyma biegu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Strona miała zatem świadomość, że kolejny wniosek o prawo pomocy nie spowoduje iż termin do uiszczenia wpisu zostanie wstrzymany. Niemniej jednak w terminie wyznaczonym do uiszczenia wpisu Stowarzyszenie nie uiściło wpisu a nadesłało kolejny wniosek o prawo pomocy. W sytuacji procesowej zaistniałej w niniejszej sprawie kiedy odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wzywającego do wpisu od skargi został doręczony Stowarzyszeniu w dniu 14 maja 2018 r. i od tego dnia biegł 7 dniowy termin do uiszczenia wpisu, który upływał w dniu 21 maja 2018 r. Sąd odnotowując brak wpływu środków na konto sądu tytułem brakującego wpisu do dnia 6 czerwca 2018 r. postąpił prawidłowo i na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi. Sąd zrealizował tym samym rygor, który zawierało zarządzenie. Stowarzyszenie z niewiadomych względów zignorowało pouczenie o tym, że złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie wstrzyma biegu terminu do uiszczenia wpisu. Należy zaznaczyć, że postanowienie Sądu w dnia 16 kwietnia 2018 r. prawomocnie zakończyło kwestię zwolnienia z kosztów sądowych a zatem Stowarzyszenie było obligowane uiścić wpis w wyznaczonym do tego terminie i wskazanej wysokości. Sąd słusznie uznał pismo z dnia 17 maja 2018 r. zatytułowane zażalenie jako kolejny wniosek o prawo pomocy bowiem wnosi się w nim o zwolnienie z kosztów sądowych w części i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. O ile kwestia ustanowienia pełnomocnika nie była przedmiotem oceny referendarza ani sądu w postanowieniu z dnia 16 kwietnia 2018 r. to o kosztach sądowych sąd już się wypowiedział i zażalenie na to postanowienie nie przysługiwało. Skoro wpis nie został uiszczony to należało skargę odrzucić. Prowadzenie postępowań sądowoadministracyjnych w innych sprawach powiązanych z niniejszą sprawą, której przedmiot (rodzaj zaskarżonego aktu - postanowienia) jest jednak inny niż w tamtych sprawach (decyzje) nie ma wpływu na ustalenie, że skarga w niniejszej sprawie wpłynęła już po wejściu w życie w dniu 15 sierpnia 2018 r. znowelizowanego P.p.s.a. Wniesienie skarg w tamtych sprawach nie rzutuje na fakt wniesienia skargi w rozpatrywanej sprawie, którą zainicjowano w dniu 30 października 2017 r. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji.