II FZ 527/18

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-10-25

Skład orzekający: Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o przyznaniu prawa pomocy, wydane po terminie na uiszczenie wpisu od skargi i po wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia tego wpisu, może wywołać skutek prawny w postaci uchylenia postanowienia o odrzuceniu skargi?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że postanowienie o przyznaniu prawa pomocy ma charakter konstytutywny i wywołuje skutki prawne ex nunc (od daty wniesienia wniosku). Skoro wniosek o przyznanie prawa pomocy został wniesiony po terminie na uiszczenie wpisu od skargi i po wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi, przyznane prawo pomocy nie obejmuje wpisu od skargi, a tym samym nie uchyla skutków postanowienia o odrzuceniu skargi.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę P. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, ponieważ skarżący nie uiścił wpisu od skargi mimo wezwania. Skarżący wniósł zażalenie, domagając się uchylenia postanowienia i zwolnienia z opłaty, wskazując na brak środków. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 25 października 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Aleksandra Wrzesińska-Nowacka po rozpoznaniu w dniu 25 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 22 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Ke 137/18 w zakresie odrzucenia skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z dnia 21 marca 2018 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z 22 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Ke 137/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę P. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z 21 marca 2018 r. w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Sąd wskazał, że skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w terminie siedmiu dni od otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Ponieważ skarżący nie wykonał w terminie wskazanego wezwania, sąd administracyjny pierwszej instancji skargę odrzucił, działając na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.). W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie skarżący wniósł o uchylenie postanowienia i zwolnienie z opłaty. Wskazał, że nie uiścił wpisu, ze względu na brak środków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (por. § 2). Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia stosownego wpisu sądowego w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, przy czym na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. w przypadku, gdy brak fiskalny dotyczy skargi, bezskuteczny upływ wyznaczonego stronie terminu powoduje odrzucenie środka zaskarżenia. Czynności dokonane przez WSA w Kielcach były podjęte na podstawie przepisów i w granicach prawa, zatem należy je uznać za w pełni zasadne i pozostające w mocy. Bezspornym w sprawie jest, że zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący odebrał w dniu 23 maja 2018 r., natomiast termin do uiszczenia wpisu od skargi upłynął w dniu 30 maja 2018 r. Skoro skarżący nie wykonał zarządzenia Przewodniczącego Wydziału WSA w Kielcach i nie uzupełnił braków fiskalnych skargi, zasadnym było działanie Sądu I instancji w zakresie odrzucenia skargi. Oceny tej w żadnym razie nie podważa okoliczność procesowa przyznania skarżącemu postanowieniem referendarza sądowego WSA w Kielcach z dnia 24 lipca 2018 r. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowienie o przyznaniu prawa pomocy, wydane na podstawie art. 246 § 1 i 2 p.p.s.a. ma charakter konstytutywny i wywołuje skutki ex nunc, tzn. od daty wniesienia wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 9 grudnia 2010 r., II FZ 635/10). W rozpoznanej wniosek o przyznanie prawa pomocy został wniesiony przez skarżącego dopiero w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi, zatem przyznane prawo pomocy nie obejmuje wpisu od skargi, którego dotyczy zarządzenie Przewodniczącego Wydziału WSA w Kielcach z dnia 18 maja 2018 r. W tym miejscu należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, nie zgadza się z poglądem wyrażonym w postanowieniu tego sądu z dnia 3 lipca 2018 r. sygn. akt II FZ 281/18, że późniejsze – względem postanowienia o odrzuceniu nieopłaconej skargi – postanowienie o przyznaniu prawa pomocy w postępowaniu odnosi skutek wobec postanowienia o odrzuceniu nieopłaconej skargi. Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło