II OSK 3757/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) sędzia del. WSA Tomasz Stawecki po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 lipca 2018 r. sygn. akt II SA/Łd 200/18 w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie. Wyrokiem z dnia 6 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 200/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę M. W. na decyzję Nr [...] Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi, dalej także: "ŁWINB", z dnia [...] grudnia 2017 r., znak: [...], w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym. Decyzją Nr [...], z dnia [...] maja 2017 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Pajęcznie, dalej także: "PINB", nałożył na M. W. obowiązek wykonania w terminie do dnia 30 listopada 2017 r. robót budowlanych, celem doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem samowolnie zrealizowanej w latach 1991-1999 rozbudowy budynku mieszkalnego w zakresie dobudowy do elewacji południowej części o wymiarach zewnętrznych - elewacja zachodnia 8,90 m, elewacja południowa 9,35 m + 5,30 m, elewacja wschodnia 8,20 m, z częściowym podpiwniczeniem oraz nadbudową w zakresie poddasza użytkowanego nad budynkiem podstawowym o wym. zew. 6,00 m x 11,07 m (obiekt jako obecnie część północna z lokalizacją od strony drogi powiatowej 880) i samowolnie zrealizowaną rozbudową, z lokalizacją na działce nr ew. A, położonej w Z. W., obręb D. K., gm. N. B., polegających na: - demontażu dwóch okien pomieszczenia kotłowni, usytuowanych pionowo w elewacji południowej w odległości około 3 m od granicy z działką nr ew. B i uzupełnieniu tych otworów okiennych wbudowaniem luksferów lub pustaków szklanych o odporności ogniowej EI 30, - zamontowaniu drzwi w elewacji południowej do pomieszczenia kotłowni o odporności ogniowej EI 30. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła M. W. Decyzją Nr [...], z dnia [...] grudnia 2017 r., znak: [...], Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję organu I instancji i nakazał M. W., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.), dalej także: "Prawo budowlane", wykonanie robót budowlanych, w celu doprowadzenia samowolnie zrealizowanej rozbudowy budynku mieszkalnego, z częściowym podpiwniczeniem, zlokalizowanego na działce nr ewid. A, położonej w Z. W., obręb D. K., gm. N. B., do stanu zgodnego z prawem, polegających na: - demontażu dwóch okien pomieszczenia kotłowni, usytuowanych pionowo w elewacji południowej, zwróconych w stronę granicy z działką nr ewid. B i uzupełnieniu tych otworów okiennych luksferami lub pustakami szklanymi o odporności ogniowej El 30, - zdemontowaniu ościeżnicy oraz skrzydeł drzwiowych prowadzących do kotłowni, usytuowanych w ścianie elewacji południowej i zamurowanie powstałego otworu materiałem spełniającym kryteria dla ściany oddzielenia przeciwpożarowego, przy czym klasa odporności ogniowej wypełnienia, jak cegła pełna ceramiczna czy silikatowa, bądź pustak ceramiczny czy betonowy, powinna wynosić co najmniej REI 60, w terminie do dnia 31 maja 2018 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wywiodła M. W., reprezentowana przez radcę prawnego, wnosząc o uchylenie w całości punktu 2 zaskarżonej decyzji oraz zarządzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę. W ocenie Sądu, organy nadzoru budowlanego dokonały właściwej kwalifikacji spornych robót budowlanych jako rozbudowy budynku mieszkalnego w warunkach samowoli budowlanej. Sąd zgodził się z poglądem organu, że jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych, niż określone w art. 48 albo art. 49b Prawa budowlanego, zostały wykonane w sposób, o jakim mowa w art. 50 ust. 1, a jest niesporne, że takie właśnie roboty zostały wykonane, to znajduje zastosowanie przepis art. 51 ust. 7, który stanowi, iż przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio. Sąd podkreślił, że właściwą drogą legalizacji samowoli budowlanej polegającej na wykonaniu innych robót budowlanych, niż wzniesienie obiektu budowlanego, jest postępowanie przewidziane w art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 7 Prawa budowlanego. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego ma zastosowanie w sytuacji, gdy roboty nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Wówczas to organ nakazuje zaniechanie dalszych robót (co w stosunku do prac już wykonanych nie znajduje zastosowania), rozbiórkę obiektu lub doprowadzenie do stanu poprzedniego. W takiej sytuacji, wydana decyzja kończy postępowanie legalizacyjne w sposób negatywny. Jeżeli natomiast możliwe jest doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, wówczas postępowanie legalizacyjne ma charakter dwuetapowy. W pierwszej kolejności organ wydaje decyzję w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, stanowiący podstawę do wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Wydanie takiej decyzji winno być poprzedzone ustaleniami faktycznymi co do możliwości zalegalizowania samowoli. Zdaniem Sądu, prawidłowa jest ocena organu odwoławczego, że wykonanie okien pomieszczenia kotłowni, usytuowanych pionowo w elewacji południowej w opisanej odległości od granicy z działką nr ew. B oraz umieszczenie drzwi prowadzących do kotłowni, usytuowanych w ścianie elewacji południowej było niedopuszczalne, a jedynym możliwym sposobem doprowadzenia ściany tego budynku do zgodności z przepisami jest likwidacja tych otworów, poprzez ich uzupełnienie luksferami lub pustakami szklanymi o odporności ogniowej El 30 oraz zdemontowanie ościeżnicy oraz skrzydeł drzwiowych prowadzących do kotłowni i zamurowanie powstałego otworu materiałem spełniającym kryteria dla ściany oddzielenia przeciwpożarowego, przy czym klasa odporności ogniowej wypełnienia, jak cegła pełna ceramiczna czy silikatowa, bądź pustak ceramiczny czy betonowy, powinna wynosić co najmniej REI 60. Wykonanie otworów okiennych i drzwiowych w ścianie położonej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy z nieruchomością sąsiednią, naruszało bezwzględnie obowiązujący w tamtym czasie przepis rozporządzenia § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, zgodnie z którym budynki mieszkalne i gospodarcze na działkach zagrodowych w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz wolnostojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki, a odległość ta może być zmniejszona do 3 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych i drzwiowych. Naruszało również przepis § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W myśl tego przepisu, jeżeli z warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 oraz § 271 i 272 ust. 4, nie wynikają inne wymagania, należy zachować odległości zabudowy od granic działki co najmniej: 1) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi - 4 m, 2) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów - 3 m. Zgodnie zaś z § 12 ust. 3 obowiązującego obecnie rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jeżeli z warunków, o których mowa w ust. 1 oraz w § 13, 60 i 271, nie wynikają inne wymagania, odległości zabudowy od granicy działki budowlanej powinny wynosić co najmniej: 1) przy równoległym do granicy sytuowaniu ściany budynku: a) z otworami okiennymi lub drzwiowymi - 4 m, b) bez otworów okiennych lub drzwiowych - 3 m, 2) przy nierównoległym do granicy sytuowaniu ściany budynku - 4 m do najbliższej krawędzi zewnętrznej otworu drzwiowego lub okiennego w ścianach zwróconych w stronę tej granicy oraz 3 m do najbliższego narożnika, ryzalitu lub wykuszu budynku. Sąd stwierdził, że w warunkach rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy prawidłowo zastosował przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, a tym samym decyzja z dnia 4 grudnia 2017 r. nie narusza prawa. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła M. W., reprezentowana przez pełnomocnika. Wyrok zaskarżyła w całości, na podstawie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 7, 8, 9 i 11 K.p.a., art. 30 § 1 i § 2 K.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. a także art. 183 § 1 i § 2 i § 3 P.p.s.a. z uwagi na zgłaszany i podniesiony przez pełnomocnika skarżącej zarzut nieważności całego postępowania administracyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego od samego początku, tj. od września 2010 r. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku; o stwierdzenie nieważności postępowania administracyjnego w całości prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Pajęcznie od września 2010 r. dotyczącego działki Nr A położonej w miejscowości Z. W. [...], będącej własnością M. W., a w całości akceptowanego przez organ Il instancji tj. Łódzki Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego, a w końcu w całości akceptowanego przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie; o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego oraz kosztów zastępstwa procesowego oraz o wyznaczenie terminu rozprawy sądowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zawiadomieniem z dnia 27 lipca 2021 r. poinformowano strony o ograniczeniach w orzekaniu wynikających z przepisów ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVI-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 ze zm.). Poinformowano także o zmianie art. 15 zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090). Zawiadomienie skierowane do pełnomocnika skarżącej, radcy prawnego J. O., zwrócono z adnotacją "Adresat zmarł". Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 20 sierpnia 2021 r.: - przesyłkę pozostawiono w aktach sprawy, - pominięto w dalszych czynnościach radcę prawnego J. O. jako pełnomocnika M. W., uznając, że w dalszym postępowaniu strona ta występuje osobiście, - zarządzono doręczenie skarżącej zawiadomienia z dnia 27 lipca 2021 r. Pismem z dnia 31 sierpnia 2021 r. skarżąca oświadczyła, że nie ma możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie zdalnej. Dodała, że prosi o pozytywne rozpatrzenie jej skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Łodzi z dnia 6 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 200/18. Pismem z dnia 19 sierpnia 2021 r. radca prawny E. D. oświadczyła, że posiada możliwości techniczne uczestniczenia w rozprawie online konto ePUAP, które jednak ma problemy techniczne aktualnie zgłoszone i wyjaśniane przez administrację portalu. Podała adres email na platformie ePUAP i profilu zaufanym na który należy kierować zawiadomienie. Zarządzeniem z dnia 11 października 2021 r., na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842), skierowano sprawę na posiedzenie niejawne. W ocenie składu orzekającego, zachodziły przesłanki z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Skarga kasacyjna jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Odnosząc się do powołania w podstawie kasacji przepisów art. 183 § 1, § 2 i § 3 P.p.s.a. należy najpierw zauważyć, że w części chodzi o przepis nieistniejący (art. 183 § 3). Art. 183 P.p.s.a. składa się z dwóch paragrafów. Następnie, wskazać należy, że art. 183 § 2 P.p.s.a. składa się z sześciu punktów, określających wady powodujące nieważność postępowania sądowego. W skardze kasacyjnej nie podano żadnego z tych punktów. Nie sprecyzowano także, ani w opisie naruszenia, ani w uzasadnieniu kasacji, jaka podstawa nieważności, określona w art. 183 § 2 pkt 1-6 P.p.s.a., zdaniem wnoszącej kasację, zaistniała. Badanie w tym zakresie, przeprowadzone przez Naczelny Sąd Administracyjny z urzędu, na podstawie akt sprawy, nie wykazało aby zachodziły okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a. Należy zatem ograniczyć się do pozostałych zagadnień wynikających z zarzutu wyartykułowanego w podstawie skargi kasacyjnej. Przed uwagami merytorycznymi konieczne jest spostrzeżenie, że podstawa kasacji nie została skonstruowana precyzyjnie. Z art. 176 § 1 pkt 2 oraz art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. wynika, że w skardze kasacyjnej należy przytoczyć podstawy kasacji i je określić, przy czym zarzut naruszenia prawa materialnego można oprzeć na błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu, zaś naruszenie przepisów postępowania powinno wskazywać, że uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tymczasem wnoszący kasację pełnomocnik stwierdził, że zaskarża wyrok w całości, na podstawie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 7, 8, 9 i 11 K.p.a. oraz art. 30 § 1 i § 2 K.p.a., a także art. 183 § 1, § 2 i § 3 P.p.s.a. z uwagi na zgłaszany i podniesiony przez pełnomocnika skarżącej zarzut nieważności całego postępowania administracyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego od samego początku, tj. od września 2010 r. Można uznać, że powołując określone przepisy skarżąca zarzuciła ich naruszenie. Jednak nie sprecyzowała, czy zarzut (zarzuty) mają charakter procesowy, czy materialny. Także rodzaj naruszenia nie został określony. Wnosząca kasację nie wskazała, czy naruszenie nastąpiło poprzez błędną wykładnię lub błędne zastosowanie, a także czy naruszenia miały wpływ na wynik sprawy. Niezależnie od tego, podejmując próbę odniesienia się do podstawy kasacji, trzeba od razu skonstatować, że skarżąca nie wyjaśniła przyczyny nawiązania do art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Norma ta, ustanawiająca prawo do sądu, wraz z przepisem art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a., umożliwiła skarżącej wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Sąd pierwszej instancji tego uprawnienia skarżącej nie podważył i wydał w tej sprawie zaskarżony wyrok. Nie ma zatem podstaw do formułowania zarzutu o naruszeniu, tym wyrokiem, powołanego w kasacji art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez organ drugiej instancji art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez, jak w tym przypadku dość jasno stwierdzono w uzasadnieniu kasacji, wydanie rozstrzygnięcia identycznego z uchylonym przez siebie rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji. Wbrew twierdzeniu skarżącej, decyzja ŁWINB z dnia [...] grudnia 2017 r. nie jest identyczna z decyzją organu pierwszej instancji. W punkcie 2 decyzji organu odwoławczego, w zakresie drzwi do kotłowni oba rozstrzygnięcia zawierają różniące się nakazy: zamontowanie drzwi w elewacji południowej do pomieszczenia kotłowni o odporności ogniowej EI 30 (decyzja PINB) oraz zdemontowanie ościeżnicy oraz skrzydeł drzwiowych prowadzących do kotłowni, usytuowanych w ścianie elewacji południowej i zamurowanie powstałego otworu materiałem spełniającym kryteria dla ścian oddzielenia przeciwpożarowego, przy czym klasa odporności ogniowej wypełnienia, jak cegła pełna ceramiczna czy silikatowa, bądź pustak ceramiczny czy betonowy, powinna wynosić co najmniej REI 60 (decyzja ŁWINB). Jest oczywiste, że ŁWINB miał prawo, w ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 51 Prawa budowlanego oraz zastosowania trybu określonego w art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., do wydania decyzji reformatoryjnej. Treść rozstrzygnięć zawartych w tej decyzji nie narusza art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Jak już wyżej wskazano, zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod uwagę z urzędu nieważność postępowania. Strony mogą przytaczać nowe uzasadnienie podstaw kasacyjnych. Powołanie się na ten przepis w podstawie kasacji nie wywiera żadnego skutku w zakresie podważania prawidłowości zaskarżonego wyroku. W podstawie kasacji, niezależnie od przepisów wskazanych powyżej, skarżąca przywołała także przepisy art. 7, 8, 9 i 11 K.p.a. oraz art. 30 § 1 i § 2 K.p.a., nie precyzując na czym naruszenie poszczególnych przepisów polegało. W odniesieniu do wszystkich powołanych norm stwierdziła w podstawie kasacji, że zaskarża wyrok z uwagi na zgłaszany i podniesiony przez pełnomocnika skarżącej zarzut nieważności całego postępowania administracyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego od samego początku, tj. od września 2010 r. Zarówno jednak w podstawie kasacji, jak i w jej uzasadnieniu, wnosząca kasację nie powiązała przywołanych przepisów z jakimkolwiek przepisem określającym wady powodujące nieważność decyzji (art. 156 § 1 pkt 1-6 K.p.a.). W uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdzono, że "niedostrzeganie zarzutu nieważności przez 3 organy administracyjne i w końcu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi jest w istocie rzeczy próbą ucieczki od ostatecznego rozstrzygnięcia, czy doszło do nieważności tego całego postępowania od września 2010 r., kiedy to Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Pajęcznie wszczął na wniosek B. Ch. postępowanie administracyjne w stosunku do M. W.". W dalszej części uzasadnienia, nawiązując do art. 28 K.p.a., wnosząca kasację stwierdziła, że B. Ch. i córka E. nie mają prawa być stroną postępowania w sprawie działki nr A. Skarżąca wskazała, że ŁWINB, w decyzji z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...], stwierdził, że B. Ch. nie jest stroną tego postępowania zgodnie z art. 28 K.p.a. Decyzja ta była ostateczna w toku instancji. Tymczasem, jak dalej wywodziła skarżąca, wszystkie organy prowadzące te postępowania przymykają oczy na fakt, że B. Ch. nie jest stroną postępowania, a mimo to nadal zawiadamiają B. Ch., a obecnie córkę B. Ch. – E. Ch.-M. W związku z tak sformułowanym zarzutem można zauważyć, że samo uczestniczenie w postępowaniu osoby niebędącej stroną w rozumieniu art. 28 K.p.a., nie stanowi wady skutkującej nieważność decyzji załatwiającej sprawę. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została skierowana do osoby niebędącej strona w sprawie. W niniejszej sprawie ta przesłanka nieważności nie miała miejsca. Zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja utrzymana nią w mocy zostały skierowane do M. W. będącej stroną w sprawie. To, że decyzja została doręczona właścicielowi sąsiedniej nieruchomości nie oznacza, że została skierowana do tej osoby, w znaczeniu przewidzianym w art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. Nie ma także podstaw do przyjęcia, że udział w postępowaniu właściciela nieruchomości sąsiedniej w stosunku do nieruchomości na której położony jest obiekt budowlany objęty postępowaniem naprawczym, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Niezależnie od zakresu kasacji podkreślić warto, że interes prawny właściciela nieruchomości sąsiedniej jest oczywisty, gdy postępowanie naprawcze dotyczy ściany oddzielenia pożarowego położonej w zbliżeniu do granicy tej nieruchomości. Na zakończenie, w związku z argumentacją zawartą w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, która to argumentacja opiera się na tezie o obojętności organów państwowych wobec oczywistego bezprawia, można dodać, że wydany nakaz jest zgodny z prawem. Nie narusza art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Ponadto organy trafnie uznały, że mimo obszernego zakresu samowolnie wykonanych robót, w sytuacji w której następnie na bazie rozbudowanej samowolnie części budynku doszło do wykonania legalnej rozbudowy, możliwe jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Dostosowanie południowej ściany budynku do wymogów wynikających z przepisów w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, nie stanowi jedynie biurokratycznej reakcji na dokonany delikt administracyjny. Celem przepisów przeciwpożarowych jest przecież ochrona życia i zdrowia ludzi, a także ochrona mienia. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.