II SA/Bd 38/18
WyrokWSA w Bydgoszczy2018-08-14
Skład orzekający: Anna Klotz, Joanna Janiszewska - Ziołek, Katarzyna Korycka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy planowane prace polegające na wymianie przewodów, słupów, fundamentów i izolatorów na linii elektroenergetycznej o długości 22 km, skutkujące zwiększeniem jej parametrów technicznych (przekroju przewodów, mocy przesyłowej), stanowią remont w rozumieniu art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego, czy też przebudowę, co jest warunkiem wydania decyzji zobowiązującej do udostępnienia nieruchomości na podstawie art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi
Planowane prace, polegające na wymianie przewodów na o większym przekroju, słupów, fundamentów i izolatorów na długości 22 km linii elektroenergetycznej, skutkujące zwiększeniem jej parametrów technicznych (mocy przesyłowej), nie stanowią remontu, lecz przebudowę. Tylko remont lub konserwacja uzasadniają wydanie decyzji zobowiązującej do udostępnienia nieruchomości na podstawie art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W związku z tym, organy prawidłowo odmówiły wydania takiej decyzji.Stan faktyczny
Spółka E. - O. SA wniosła o zobowiązanie współwłaścicieli nieruchomości do udostępnienia części nieruchomości w celu wymiany przewodów linii napowietrznej SN 15kV. Organy administracji odmówiły wydania decyzji, uznając, że planowane prace, obejmujące wymianę przewodów na o większym przekroju, słupów, fundamentów i izolatorów na długości 22 km, stanowią przebudowę, a nie remont. Spółka wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz Sędziowie sędzia WSA Joanna Janiszewska - Ziołek (spr.) asesor WSA Katarzyna Korycka Protokolant asystent sędziego Magdalena Tambelli – Orwat po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi E. na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia nieruchomości oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017r. Starosta W., na podstawie art. 124 b ust. 1 - 5 ustawy z dnia [...] sierpnia 1997r. gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016r., poz. 2147 ze zm.) oraz art. 104 i art. 107 k.p.a, odmówił zobowiązania współwłaścicieli nieruchomości oznaczonej numerem działki [...], położonej w obrębie ewidencyjnym R. , gmina K. - tj. A. S., D. S. i E. S. do udostępnienia części tej nieruchomości w celu dokonania czynności związanych z remontem linii napowietrznej SN 15kV relacji GPZ L. – P. , polegających na wymianie przewodów służących do przesyłania energii elektrycznej.
Jak wynika z uzasadnienia decyzji, wnioskiem z dnia [...] stycznia 2017 r. E. - O. SA Oddział w T., wystąpiła do Starosty [...] o wydanie decyzji zobowiązującej współwłaścicieli wyżej wskazanej nieruchomości do udostępnienia części tej nieruchomości w celu dokonania czynności związanych z remontem linii napowietrznej SN 15kV relacji GPZ L. - P., polegających na wymianie przewodów służących do przesyłania energii elektrycznej. Do wniosku dołączono pisma z dnia [...] lipca 2015 r., z dnia [...] października 2015 r., z dnia [...] września 2016 r. skierowane do współwłaścicieli nieruchomości, zawierające prośby o wyrażenie zgody na udostępnienie nieruchomości, na które nie została udzielona żadna odpowiedź. Załączniki do wniosku stanowiły również "Wytyczne" inwestora określające zakres prac, mapa z wrysowanym obszarem działki nr [...], którego dotyczyć ma udostępnienie oraz oświadczenie E. - O. SA dot. prawa własności linii napowietrznej SN 15kV GPZ L. - P..
Organ wskazał, że wnioskodawca zobowiązany został przez niego do wskazania powodu przeprowadzenia remontu linii, popartego odpowiednią dokumentacją sporządzoną przez uprawnioną osobę (np. ekspertyzą), wskazania szczegółowego opisu robót, które mają być wykonywane na działce nr [...] ze wskazaniem rodzaju przewodów starych jak i tych nowo wymienianych, wskazania czy w wyniku remontu nastąpi zmiana parametrów technicznych lub użytkowych linii takich jak: długość linii napowietrznej, zmiana napięcia, zmiana jej przebiegu, zwiększenie pola elektromagnetycznego; jeśli tak, to na czym polegać będzie zmiana parametrów użytkowych i technicznych linii elektroenergetycznej SN 15 kV relacji GPZ L. - P. związanych z jej remontem oraz wskazania czy remontem zostanie objęta cała linia elektroenergetyczna SN 15 kV relacji GPZ L. - P.. Jak wynika z odpowiedzi udzielonej przez inwestora, brak podstaw faktycznych i prawnych przedstawiania konkretnych okoliczności potwierdzających wyeksploatowanie i wysoką awaryjność linii, inwestor oświadczył ponadto, że remont nie zmieni parametrów technicznych linii napowietrznej SN a także, że remont nie obejmie całej linii elektroenergetycznej SN 15kV relacji GPZ L. - P. tylko jej fragmenty będące w złym stanie technicznym.
Następnie organ wezwał wnioskodawcę do złożenia projektu zagospodarowania terenu sporządzonego na kopii aktualnej mapy zasadniczej będącej w zasobie PODGiK, przedstawiającej w swej treści określony obszar, na którym dokonano sprawdzenia i porównania tej treści ze stanem w terenie oraz dokumentu potwierdzającego umocowanie Kierownika Działu Dokumentacji Energetycznej do składania oświadczenia o prawie własności linii elektroenergetycznej. W odpowiedzi wskazał, że brak jest podstaw faktycznych i prawnych wzywania wnioskodawcy do przedstawienia projektu zagospodarowania terenu sporządzonego na kopii mapy zasadniczej przedkładając jednocześnie pełnomocnictwo Kierownika Działu Dokumentacji Energetycznej.
W dalszej kolejności organ wezwał wnioskodawcę do określenia ram czasowych zajęcia nieruchomości a także dokładne wskazanie momentu początkowego udostępnienia nieruchomości oraz do wskazania powodu przeprowadzenia remontu linii, popartego odpowiednią dokumentacją sporządzoną przez uprawnioną osobę (np. ekspertyzą,) wskazania szczegółowego opisu robót, które mają być wykonywane na działce nr [...] ze wskazaniem rodzaju przewodów starych jak i tych nowo wymienianych oraz wskazania, czy w wyniku remontu nastąpi zmiana parametrów technicznych lub użytkowych linii, wskazując podstawy faktyczne i prawne oraz powody, dla których konieczne jest zgromadzenie wskazanych wyjaśnień i dokumentów. Jak wynika z odpowiedzi udzielonej przez inwestora, wniósł on o udostępnienie nieruchomości na okres 2 dni roboczych w terminie 6 miesięcy licząc od dnia rozpoczęcia inwestycji, wskazując, że zakres prac obejmuje dwa dni robocze. W pierwszym z nich nastąpić ma demontaż linii napowietrznej SN, w drugim natomiast montaż linii napowietrznej, badania i próby pomontażowe. Wnioskodawca ponownie oświadczył, że remont nie zmieni parametrów technicznych linii napowietrznej SN i ponownie wskazał, że brak jest podstaw faktycznych i prawnych przedstawiania żądanych przez organ dokumentów i wyjaśnień.
W ocenie organu planowany zakres robót nie mieści się w dyspozycji art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ zwrócił uwagę, ze wbrew twierdzeniu inwestora modernizacji podlega linia o długości 22 km, a nie tylko jej fragmenty - modernizacja linii napowietrznej SN-15kV GPZ L. - P. na odcinku o długości 10,3 km (od odłącznika 5168 do odłącznika 6641) oraz od stanowiska nr [...] (odłącznik 5213) do stanowiska nr [...] (odłącznik 5180) na długości 11,7 km. Zgodnie z wytycznymi inwestora w opracowanym projekcie wymiany przewodów należy ująć istniejące odgałęzienia w wytycznych w zakresie wymiany przewodów od stanowiska linii głównej do pierwszego odłącznika (jedno przęsło). Ponadto w wytycznych wskazano, że modernizacja związana jest z polepszeniem warunków eksploatacyjnych, niezawodności i dyspozycyjności, zmniejszeniem awaryjności oraz dla poprawy przyszłych potrzeb przepustowości sieci.
Organ wskazał, że jak wynika z "Wytycznych programowych do modernizacji linii napowietrznej SN-15 kV GPZ L. - P.", wymianie ulec mają przewody z typu AFL-6 o przekroju 35 mm˛ i AFL-6 o przekroju 25 mm˛ na GREEN PAS o przekroju 70 mm˛. Nie budzi zatem, w ocenie organu, wątpliwości, że spowoduje to trwałe, zwiększone możliwości przesyłu prądu. Zastosowanie bowiem nowych przewodów o większym przekroju umożliwi zwiększenie przesyłu energii elektrycznej.
Zdaniem organu planowane prace nie polegają jedynie na wymianie poszczególnych elementów obiektu budowlanego i zastąpieniu ich nowymi o zwiększonym przekroju, ale polegają w istocie na rozbiórce istniejącego obiektu budowlanego i wzniesieniu nowego obiektu. Wymianie podlegają bowiem wszystkie istotne elementy istniejącej energetycznej na długości 22 km - wszystkie słupy, fundamenty izolatory i przewody.
Organ wskazał również, że wnioskodawca nie przedłożył projektu zagospodarowania terenu sporządzonego na kopii aktualnej mapy zasadniczej będącej w zasobie PODGiK, w związku z czym, z uwagi na brak określenia dokładnego położenia linii na mapie, nie można stwierdzić, czy linia po wykonaniu jej modernizacji nie zmieni swojego położenia.
W odwołaniu od powyższej decyzji E. - O. SA Oddział w T. zarzuciła jej naruszenie art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego, przez ich błędną interpretację polegającą na nieuznaniu planowanej inwestycji jako remontu istniejącej sieci energetycznej. Odwołująca się wskazała, że planowane przedsięwzięcie polega na wymianie istniejących elementów sieci elektroenergetycznej na nowe i w następstwie prac nie nastąpi zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. Wojewoda K. – P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 124b ust. 1 ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), art. 3 pkt 8 ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.) i art. 16 ustawy z dnia [...] kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy -Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy podniósł, że w przedmiotowej sprawie okolicznością sporną jest remontowy charakter planowanych prac, natomiast pozostałe przesłanki dotyczące udostępnienia nieruchomości nie budzą wątpliwości i znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym.
Wojewoda wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności zaś z załączonych do wniosku z dnia [...] stycznia 2017 r. "Wytycznych do modernizacji linii napowietrznej SN-15 kV GPZ L. - P.", wynika, że aktualnie linia napowietrzna SN-15 kV GPZ L. – Parówek wykonana jest przewodami typu AFL-6 35 mm˛ na żerdziach wsporczych żelbetowych typu BSW-13.5, ŻN-10, ŻN-12, ŻS-10 i ŻS-12. Odgałęzienia linii zbudowane są natomiast przewodami typu AFL-6 35 mm˛ i AFL-6 25 mm˛. Planowany zakres modernizacji będzie obejmował wymianę przewodów gołych typu AFL-6 o przekroju 25 mm˛ i 35 mm˛ na przewody niepełnoizolowane typu GREEN PAS CCST o przekroju 70 mm˛. Ponadto zalecono stosowanie żerdzi żelbetowych napowietrznych typu ŻN oraz strunobetonowych wirowanych typu E o długościach 12 m, 13,5 m, 15 m i wymaganej wytrzymałości. Wskazano, że fundamenty i ustroje projektowanych żerdzi należy dobrać zgodnie z wybranym typem i konstrukcją słupa przy pomocy gotowych elementów prefabrykowanych oraz betonowych w otworach wierconych.
Organ zwrócił uwagę, że twierdzenie inwestora, że zastosowane przewody nie zwiększą możliwości przesyłania prądu, natomiast ich większy przekrój wynika z zastosowania izolacji, która ma na celu zwiększenia bezpieczeństwa i wytrzymałości linii energetycznej, nie zostały poparte żadnymi dokumentami mogącymi potwierdzić aktualny stan i zaprzeczyć informacjom zawartym w "Wytycznych do modernizacji linii napowietrznej SN-15 kV GPZ L. - P.". Organ wskazał również, ze inwestor nie przedstawił również szczegółowej charakterystyki słupów, rodzaju konstrukcji, materiału wykonania, rozstawu i ilości linek, sposobu posadowienia słupów itd. W związku z powyższym organ odwoławczy nie dał wiary złożonym przez wnioskodawcę wyjaśnieniom, które pozostają w oczywistej sprzeczności ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Poza tym, jak wskazał Wojewoda, z charakterystyki technicznej przewodu GREEN PAS CCST 70 mm˛ wynika, że podany przekrój dotyczy żyły przewodu i nie obejmuje powłoki izolacyjnej.
Zdaniem Wojewody zastąpienie na przedmiotowej linii przewodów AFL-6-25 mm˛ i AFL-6-35 mm˛ przewodami o większym przekroju - niepełnoizolowanymi typu GREEN PAS CCST 70 mm˛ spowoduje trwałe, zwiększone możliwości przesyłu prądu (zwiększenie przepustowości sieci). Organ odwoławczy podkreślił, że jednym z parametrów mającym wpływ na ocenę charakteru planowanych prac jest moc linii elektroenergetycznej. Wymiana przewodów linii elektroenergetycznej na przewody o większym przekroju spowoduje zmianę mocy, natężenia, a także pola elektromagnetycznego. Planowane prace powodują zatem, w ocenie Wojewody, zmianę parametrów technicznych linii napowietrznej SN 15 kV relacji GPZ L. - P. i nie stanowią prac remontowych. W wyniku planowanych prac zmianie ulegną także inne parametry techniczne linii elektroenergetycznej: kubatura, przekrój, powierzchnia zabudowy słupów. Z "Wytycznych do modernizacji..." wynika, że na linii zostaną zamontowane także słupy wirobetonowe typu E o innych parametrach niż dotychczas funkcjonujące na żerdziach ŻN (inna konstrukcja, inna średnica, inna wysokość). Dodatkowo organ nadmienił, że posadowienie słupów wirobetonowych typu E wymaga zainstalowania prefabrykowanych płyt ustojowych i belek ustojowych, które będą stabilizowały konstrukcję słupa. Przy czym konfiguracja poszczególnych elementów uzależniona jest od typu słupa (wysokości), funkcji i działających na niego sił. W wyniku planowanych prac zmianie ulegnie zatem sposób posadowienia słupa i powierzchnia zabudowy.
Organ wskazał również, że w przedmiotowej sprawie, zgodnie z "Wytycznymi", łączna długość odcinka napowietrznego linii podlegającego modernizacji wynosi 22 km. Wobec powyższego, nie można uznać, że wymianie podlegają jedynie niektóre elementy obiektu liniowego, a planowane prace mają charakter remontowy.
W skardze wniesionej do sądu administracyjnego E. - O. SA Oddział w T. zarzuciła powyższej decyzji naruszenie art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., 80 k.p.a., 84 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., naruszenie art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 3 pkt 3a, 6, 7a i 8 Prawa budowlanego.
Zdaniem skarżącej organy nie wyjaśniły w uzasadnieniu wydanych decyzji w dostateczny sposób, dlaczego planowane prace nie mieszczą się w kategorii remontu, co narusza art. 107 § 3 k.p.a. Skarżąca podniosła, że Wojewoda K. - P. dokonał również błędnej oceny argumentu skarżącej, że na skutek przeprowadzonych prac parametry linii nie ulegną zmianie, zatem będzie to ta sama linia energetyczna, pracująca z takim samym napięciem oraz mająca ten sam przebieg co obecnie.
W ocenie skarżącej, zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję pierwszoinstancyjną nietrafnie określa, że zakres prac wskazany we wniosku wykracza poza prace związane z konserwacją, remontem bądź usuwaniem awarii urządzenia stanowiącego element linii elektroenergetycznej. Skarżąca wskazała, że planowane prace mieszczą się w zakresie pojęcia remontu linii elektroenergetycznej zawartego w art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego. Zdaniem skarżącej zgromadzony materiał dowodowy dotyczący planowanych prac na nieruchomości, nie uzasadnia stanowiska, że parametry linii zostaną zmienione i w miejscu istniejącej linii powstanie nowy obiekt budowlany czy też że istniejący obiekt podlega przebudowie.
Skarżąca nie podzieliła argumentacji Wojewody, że planowane prace doprowadzą do zwiększenia mocy przesyłanej energii bądź zwiększenia pola elektromagnetycznego. Skarżąca zaznaczyła również, że wymiana słupów polegająca na usunięciu starych słupów i posadowieniu nowych, w żaden sposób nie oznacza demontażu linii i budowy nowego obiektu ani przebudowy linii.
Skarżąca podkreśliła również, że to na organie ciążył obowiązek zgromadzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a spółka była przekonana, że złożone przez nią w toku postępowania wyjaśnienia pozwolą na zakwalifikowanie robót jako remontu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wraz z argumentacją zawartą w treści zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas uchyla decyzję w całości lub w części. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.
W świetle prezentowanych powyżej kryteriów oceny legalności aktu administracyjnego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Oceniając bowiem zaskarżoną decyzję Sąd uznał, że nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego i procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – w szczególności Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów wskazanych w skardze.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest ocena prawidłowości decyzji Wojewody K. – P. z [...] listopada 2017r., której podstawę materialnoprawną stanowi przepis art. 124b ust. 1 z [...] sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (j.t. Dz. U. z 2016r., poz. 2147 ze zm. – dalej powoływanej jako "u.g.n.").
Zgodnie z treścią tego przepisu starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Wynika z tego, że udostępnienie nieruchomości na rzecz podmiotu zawiadującego instalacją służącą do dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, oraz niezbędnymi do jej działania obiektami i urządzeniami następuje na wniosek tego podmiotu w sytuacji, gdy zachodzi konieczność przeprowadzenia prac remontowych, konserwujących lub eliminujących skutki zaistniałej awarii. Tylko zatem potrzeba wykonania czynności związanych z konserwacją, remontem lub usuwaniem awarii uzasadnia, w przypadku braku zgody właściciela, użytkownika wieczystego lub osoby której przysługuje inne prawo rzeczowe do nieruchomości, wydanie decyzji zobowiązującej do udostępnienia nieruchomości.
Przytoczony przepis przewiduje szczególny wypadek czasowego ograniczenia wykonywania prawa własności na podstawie decyzji administracyjnej, stanowiący postać wywłaszczenia. Właściciel ograniczany jest w swoim prawie w ten sposób, że musi znosić korzystanie z nieruchomości przez osoby trzecie w sposób wynikający z komentowanego artykułu i określony w decyzji zezwalającej na korzystanie z nieruchomości. Okoliczność, że mamy do czynienia z ograniczeniem prawa własności, determinuje ścieśniającą wykładnię w/w przepisu.
Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest kwestia prawidłowej kwalifikacji robót zaplanowanych przez skarżącą spółkę – a dokładnie rozbieżność w ocenie pomiędzy organem i spółką, czy planowane roboty budowlane stanowią zgodnie z twierdzeniem skarżącej remont, czy też wykraczają poza definicję remontu i są, jak twierdzi organ przebudową. W świetle art. 124b u.s.g. tylko bowiem remont lub konserwacja uzasadnia wydanie decyzji zobowiązującej podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości do jej udostępnienia we wskazanym trybie. Rozstrzygnięcie zaistniałego w sprawie sporu sprowadza się więc do ustalenia, jaki charakter mają prace objęte wnioskiem spółki.
Legalną definicję remontu zawiera art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm. – dalej "p.b."), zgodnie z którym, przez remont należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym. Aby określone czynności zakwalifikować jako remont, prace należy wykonać w obiekcie, który już istnieje i nie mogą one prowadzić do zmiany pierwotnego stanu obiektu, (nie będąc jednocześnie jego konserwacją). Remont zatem nie może stanowić ani przebudowy, rozbudowy, nadbudowy czy zmiany przeznaczenia obiektu. Ustawodawca zezwolił przy tym na stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym. Przebudowa natomiast zdefiniowana została w art. 3 pkt 7a p.b. i przez pojęcie to należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji.
Istotnym elementem różnicującym oba pojęcia jest zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego całego obiektu budowlanego (linii GPZ L. – P.), która wyklucza remont, a która stanowi o istocie przebudowy. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że w wyniku remontu nie może powstać obiekt budowlany o innych parametrach technicznych lub użytkowych, niż obiekt pierwotny (por. wyroki NSA: z 8 kwietnia 2011 r.- II OSK 610/2010; z 25 stycznia 2008 r. - II OSK 1945/2006 - dostępne na stronie CBOiS). W ustawie nie występuje legalna definicja parametrów użytkowych lub technicznych. Jako zmianę parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu, posiłkując się wykładnią językową należy przyjąć, że są to wielkości liczbowe wyznaczające stan układu fizycznego albo charakterystyczne wielkości różnych urządzeń, procesów. Parametrem użytkowym i technicznym będą zatem wszelkie wielkości, wyrażane w jednostkach miary czy też wagi elementów użytkowych oraz technicznych, które występują w przypadku danego obiektu budowlanego. Jeżeli zatem w wyniku wykonywanych robót budowlanych nastąpi zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego (w rozpoznawanej sprawie całego obiektu liniowego), z wyjątkiem parametrów charakterystycznych dla kształtu całego obiektu budowlanego, takich jak jego kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość lub liczba kondygnacji, będziemy mieli do czynienia z przebudową. Jeżeli zaś wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegać będzie na odtworzeniu stanu pierwotnego, nie będąc bieżącą konserwacją, będzie to remont.
Organ przyjął w rozpoznawanej sprawie, że zakres i planowany efekt robót budowlanych zamierzonych przez inwestora doprowadzi do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego i nie będzie polegać wyłącznie na odtworzeniu stanu pierwotnego istniejącego obiektu budowlanego. Przy czym ustalenia w tym zakresie poczynione zostały w oparciu o analizę treści wniosku i "Wytycznych do modernizacji" przedstawionych przez skarżącą.
Jak wynika z treści wniosku inicjującego postępowanie, zamiarem inwestora było wykonanie czynności związanych "z remontem istniejącej linii napowietrznej polegających na wymianie wszystkich słupów, fundamentów, izolatorów i przewodów służących do przesyłania energii elektrycznej". Z "Wytycznych do modernizacji" wynika, że przewody typu AFL 25 i 50 mm zostaną zastąpione przewodami AFL 70 mm na linii głównej, a na odgałęzieniach AFL 25 mm zostaną wymienione na AFL 35 i 50 mm, wymianie podlegać będą też łączniki oraz stanowiska słupowe.
Inwestor zapewniał w toku postępowania, że planowany remont dotyczyć tylko będzie fragmentów linii SN, a wspomniane parametry techniczne linii nie ulegną zmianie.
Organy obu instancji dostrzegając sprzeczność twierdzeń skarżącej z informacjami zawartymi w "Wytycznych do modernizacji" oraz niedookreślenie we wniosku planowanego zakresu robót podjęły działania zmierzające do wyjaśnienia tych wątpliwości. Strona nie przedstawiła jednak żądanych wyjaśnień i dokumentów – w szczególności szczegółowego opisu robót planowanych na działce objętej wnioskiem (w tym informacji o rodzajach przewodów istniejących i planowanych do instalacji) oraz danych co do parametrów linii SN relacji GPZ L. – P. (ze wskazaniem parametrów, które będą właściwe dla linii po wykonaniu planowanych prac modernizacyjnych). Organy, były zatem uprawnione do wywiedzenia wniosków negatywnych dla strony – to znaczy przyjąć za gołosłowne twierdzenia co do efektów planowanych prac modernizacyjnych. Analizując zaś treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji należy zauważyć, że organ w sposób wyczerpujący wyjaśnił jakie dowody uwzględnił i jakie okoliczności wziął pod uwagę czyniąc ustalenia niezbędne dla rozstrzygnięcia. Wbrew zarzutom skarżącej nie sposób uznać, że doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa procesowego.
W tym miejscu warto zwrócić uwagę, że z zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz z art. 77 § 1 k.p.a. wynika, że ciężar dowodu spoczywa na organie administracji, jednakże zasada oficjalności postępowania dowodowego (prowadzenia postępowania dowodowego przez organ z urzędu) nie oznacza, że strona może zachowywać się biernie w toku postępowania dowodowego. W orzecznictwie niejednokrotnie wskazano, że ciężar dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wyprowadza skutki prawne, dlatego na stronie spoczywa ciężar wskazania konkretnych faktów i zdarzeń, z których wywodzi ona dla siebie określone skutki prawne (vide: np. wyrok NSA z 10 grudnia 1992 r., II SA 2119/92 - LEX nr 1689100; wyrok NSA z 22 listopada 1995 r., SA/Wr 488/95 - LEX nr 1691463; wyrok NSA z 22 października 1997 r., III SA 634/96 - LEX nr 36495; wyrok NSA z 4 marca 1998 r., III SA 1363/96 - LEX nr 1690926). Jeżeli twierdzenia strony w tym zakresie są ogólnikowe i lakoniczne, to obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest wezwanie strony do uzupełnienia i sprecyzowania tych twierdzeń. Zwrócił na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny między innymi w wyrokach: z 28 marca 1996 r., SA/Rz 906/95 (LEX nr 1689037), z 18 lutego 2000 r., I SA/Wr 834/97 (LEX nr 42907) i z 4 marca 1998 r., III SA 1363/96 (LEX nr 1690926).
Jak wyjaśnił to NSA: "jeżeli wynik dotychczasowego postępowania dowodowego nie był wystarczający do ustalenia rzeczywistego stanu rzeczy, a strona nie wskazuje na konkretny środek dowodowy, to organ administracji powinien we własnym zakresie dopuścić i przeprowadzić stosowne dowody"; "dopiero, gdy strona nie wskaże takich konkretnych okoliczności i organ nie jest w stanie uzupełnić materiału dowodowego, można z tego wywieść wnioski negatywne dla strony" - "ujmując tę kwestię w inny sposób, należałoby stwierdzić, że organ administracji jest zobowiązany do przyjęcia takiej wersji zdarzeń, która odpowiada logicznie pozostałemu materiałowi dowodowemu".
W rozpoznawanej sprawie organ ustalając zakres planowanych prac mógł przeprowadzić dowody z dokumentów będących w posiadaniu skarżącej (dokumentacja techniczna, dokumetacja projektowa) i przy bierności spółki w ich przedstawieniu organ był uprawniony do poczynienia ustaleń jedynie w oparciu o zgromadzony w aktach materiał dowodowy. Słusznie również uznał, że objęte wnioskiem prace wykraczają poza definicję remontu.
Należy bowiem podkreślić, że uzasadnieniem dla złożenia przez spółkę wniosku była konieczność "modernizacji" linii SN na długości 22 km, związanej z "poprawą przepustowości sieci". W świetle art. 3 pkt 3a p.b. obiekt liniowy stanowi obiekt budowlany. Jeżeli roboty budowlane prowadzone są w stosunku do całego obiektu, a tylko realizowane są etapami w stosunku do poszczególnych jego fragmentów i de facto efektem tych robót będzie demontaż całej linii przesyłowej i zastąpienie jej nową substancją, to tym samym nie można także takich robót kwalifikować jako remontu, lecz jako przebudowę lub odbudowę obiektu budowlanego. Dopuszczalność kwalifikacji robót budowlanych jako remontu dotyczy sytuacji, gdy w wyniku prac polegających na wymianie słupów i przewodów na części linii czy trakcji elektrycznej nie dojdzie do zmiany parametrów technicznych takich jak zmiana napięcia, długości linii napowietrznej, zmiana jej przebiegu, zmiana wysokości, miejsca lub sposobu posadowienia poszczególnych słupów, zwiększenie mocy lub zwiększenie pola elektromagnetycznego (zmiana tych parametrów oznacza, że nie jest to remont, lecz np. przebudowa w rozumieniu art. 3 pkt 7a p.b.) i gdy zamierzone prace nie dotyczą całego obiektu budowlanego (demontażu całej linii przesyłowej), lecz tylko określonego jego fragmentu (takie stanowisko zaprezentował NSA w wyroku z dnia 6 grudnia 2016 r. sygn. akt I OSK 1509/16, które to stanowisko w pełni zasługuje na aprobatę). Prace przewidziane do wykonania na całej linii jako obiekcie budowlanym nie mieszczą się w pojęciu remontu (wymiana w ramach całej linii słupów, włącznie ze zmianą ich parametrów technicznych, materiału konstrukcyjnego, wymiana linek - wraz ze zmianą ich przekroju, średnicy).
Skarżąca wskazuje na treść art. 3 pkt 8 p.b., który (jak słusznie zauważa skarżąca) dopuszcza w ramach remontu zastosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto pierwotnie. Podnosi, że w przedmiotowej sprawie ze względów technologicznych niemożliwym i nieuzasadnionym jest zastosowanie dokładnie takich samych materiałów, jak w czasie jej powstania oraz że nie ma konieczności wymiany przewodów na identyczne, jak używane obecnie. Skarżąca spółka nie zauważa jednak, że konieczność zastosowania, ze względów technologicznych, innych wyrobów, niż użyto pierwotnie, jest możliwa pod warunkiem, że wskutek tego nie dojdzie do powstania obiektu budowlanego o innych parametrach technicznych lub użytkowych, niż obiekt pierwotny. Trafnie natomiast wskazał organ odwoławczy, że do takiej sytuacji dojdzie w rozpoznawanej sprawie. Wskutek zmiany przekroju linek właściciel obiektu budowlanego będzie mógł go wykorzystywać w szerszym zakresie niż dotychczas (będzie miał zwiększone możliwości przesyłania energii elektrycznej – na taki cel "modernizacji" wskazują "Wytyczne" dołączone do wniosku). Nie jest przy tym istotne, czy skarżąca z tej możliwości w rzeczywistości skorzysta.
Nie sposób zatem podzielić zarzutów skarżącej dotyczących naruszenia przez organ art. 124b ust. 1 u.g.n. oraz przepisów postępowania, ponieważ organ w prawidłowy sposób zebrał niezbędny dla rozpoznania sprawy materiał dowodowy, a następnie wyjaśnił motywy rozstrzygnięcia w uzasadnieniu decyzji, które spełnia wszystkie wymagania zawarte w art. 107 § 3 k.p.a.
Ze względu na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło