VII SA/Wa 58/18
WyrokWSA w Warszawie2018-08-22
Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Joanna Gierak-Podsiadły, Karolina Kisielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, złożony po otrzymaniu informacji od organu o niewłaściwości do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności, ale przed otrzymaniem informacji o właściwym organie do wznowienia postępowania, jest złożony w terminie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie, jeśli został wniesiony do właściwego organu w ciągu 14 dni od doręczenia zawiadomienia o niewłaściwości organu, zgodnie z art. 66 § 1 i 2 k.p.a. Jednakże, w niniejszej sprawie, wniosek o wznowienie postępowania został złożony w dniu 26 kwietnia 2017 r., a skarżący dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia (z pisma GINB z 15 maja 2017 r. lub decyzji GINB z 10 lipca 2017 r.) po tej dacie. W związku z tym, organ prawidłowo odmówił wznowienia postępowania z powodu uchybienia miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a.Stan faktyczny
Skarżący B. A. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego nakazu rozbiórki "ogrodu zimowego". Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania, uznając, że wniosek został złożony po terminie, ponieważ skarżący dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia po dacie złożenia wniosku. Skarżący kwestionował tę ocenę, wskazując na błędne ustalenie daty złożenia wniosku i daty powzięcia wiadomości o podstawie wznowienia. Skarga została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, asesor WSA Karolina Kisielewicz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi B. A. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2017 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] września 2017 r., znak [...], na podstawie art. 123, w związku z art. 149 § 3 i art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz.1257), odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] października 2013 r., znak: [...], nakazującą inwestorowi i użytkownikowi przedmiotowej zabudowy – B. A. dokonać rozbiórki wykonanej zabudowy części tarasu przy lokalu mieszkalnym nr [...] (tzw. "ogrodu zimowego"), poprzez demontaż zadaszenia oraz ścian osłonowych z płyt poliwęglanowych w ramach z PCV, w budynku przy ul. E. [...] w B..
Organ wskazał, że z wniosek o wznowienie został złożony w dniu [...] czerwca 2017 r. i w związku z wezwaniami organu był dwukrotnie uzupełniany pismami z dnia [...] lipca i [...] sierpnia 2018 r. w zakresie daty dowiedzenia się o okolicznościach stanowiących postawę wznowienia. W pierwszym piśmie uzupełniającym zostało wskazanie, że o podstawie wznowienia skarżący dowiedział się z pisma Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] maja 2017 r., doręczonego dnia [...] czerwca 2017 r. W związku z tym, że pismo, na które powołał się skarżący dotyczyło informacji o prawidłowym skierowaniu wniosku o wznowienie postępowania do organu właściwego do jego rozpatrzenia, skarżący został ponownie wezwany do wskazania daty kiedy dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia i w piśmie z dnia [...] sierpnia 2017 r. wskazał, że o podstawie i okolicznościach dowiedział się z decyzji GINB z dnia [...] lipca 2017 r., a nie jak omyłkowo wskazał z pisma z dnia [...] maja 2017 r.
Zdaniem organu skoro z wyjaśnień wnioskodawcy wynika, że wniosek o wznowienie postępowania złożył wcześniej ([...] czerwca 2017 r.) aniżeli, dowiedział się o okolicznościach, które wskazał w ww. wniosku jako podstawa wznowienia postępowania (decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r.), to zachodzi niedopuszczalność wznowienia przedmiotowego postępowania z przyczyn formalnych, bowiem wnioskodawca nie zachował terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] października 2017 r., znak [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia B. A. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2017 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ wyjaśnił, że pismo z dnia [...] kwietnia 2017 r. stanowiło jednocześnie wniosek o wznowienie postępowania w zakresie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., jak i o stwierdzenie nieważności ww. decyzji organu wojewódzkiego. W związku z powyższym pismem z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...], w trybie art. 66 § 1 i 2 k.p.a. GINB poinformował skarżącego m.in., że wniosek o wznowienie postępowania powinien wnieść odrębnym pismem do właściwego organu, tj. [...] WINB. B. A. w dniu [...] czerwca 2017 r. złożył do [...] WINB podanie o wznowienie postępowania zachowując wskazany w piśmie GINB z dnia [...] maja 2017 r. ustawowy termin. Tym samym za wniosek o wznowienia postępowania uważa się pismo z dnia [...] kwietnia 2017 r.
Dalej organ podał, że jako podstawę wznowienia skarżący wskazał art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz że o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia dowiedział się z pisma GINB z dnia [...] maja 2017 r. (pismo z dnia [...] lipca 2017 r.), a następnie sprostował, iż o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia dowiedział się z decyzji GINB z dnia [...] lipca 2017 r. (pismo z dnia [...] sierpnia 2017 r.). Natomiast w zażaleniu skarżący stwierdził, że o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania dowiedział się z treści pisma GINB z dnia [...] maja 2017 r.
Organ odwoławczy podzielił zdanie organu I instancji, że skarżący nie wykazał wniesienia podania o wznowienie postępowania w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, ponieważ pismem stanowiącym wniosek o wznowienie postępowania jest pismo z dnia [...] kwietnia 2017 r., zaś wskazane daty dowiedzenia się o okolicznościach wznowienia, tj. dzień otrzymania pisma GINB z dnia [...] maja 2017 r., oraz decyzji GINB z dnia [...] lipca 2017 r. nastąpiły po złożeniu wniosku o wznowienie postępowania.
Zdaniem organu również podstawę odmowy wznowienia uzasadnia fakt niewskazania przesłanek wznowienia postępowania, gdyż jako uzasadnienie wniosku skarżący wskazał zmianę ustawy Prawo budowlane (art. 29 ust. 1 pkt 2, art. 48 oraz 49b ust. 4) oraz swój zły stan zdrowia (przebyty w czerwcu 2005 r. udar mózgu, zawał mięśnia sercowego - 2016 r., leczenie ambulatoryjne nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, zwyrodnienia stawów kręgosłupa i tętniaka aorty brzusznej).
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł B. A. zarzucając naruszenie:
- art. 6, 8, 9, 10 i 107 § 1 k.p.a. oraz art. 29, 48 i 49 Prawa budowlanego,
- art. 7, 8, 107 § 3 i art. 125 § 3 k.p.a.,
- art. 2, 7 w związku z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP.
Skarżący podniósł, że Główny Inspektor w odpowiedzi na pismo skarżącego z dnia [...] kwietnia 2017 r. uznał się za organ niewłaściwy i pismem z dnia [...] maja 2017 r. wskazał jako organ właściwy do wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie WINB. Podanie o wznowienie postępowania zostało więc złożone dnia [...] czerwca 2017 r. w [...] WINB [...]. Tym samym pismo z dnia [...] kwietnia 2017 r. skierowane do Głównego Inspektora przestało być aktualne. Oznacza to, że podanie o wznowienie zostało wniesione w dniu 26 czerwca 2017 r., a więc w terminie zakreślonym w art. 148 § 1 k.p.a., ponieważ o okolicznościach wznowienia powziął wiadomość z pisma GINB z dnia [...] maja 2017 r., doręczonego w dniu [...] czerwca 2017 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] września 2017 r. wydane na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., odmawiające wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r.
Na wstępie należy wyjaśnić, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzja ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa (zob. W. Dawidowicz: Ogólne postępowanie administracyjne. Zarys systemu. Warszawa 1962, s. 230; W. Dawidowicz: Postępowanie administracyjne. Zarys wykładu. Warszawa 1983, s. 242). Procedura tego nadzwyczajnego trybu wzruszania decyzji ostatecznych określona została przepisami art. 145-152 k.p.a.
W postępowaniu w sprawie wznowienia można wyróżnić: fazę wstępną, w której dokonuje się oceny wniosku o wznowienie postępowania pod kątem dopuszczalności wznowienia postępowania; postępowanie rozpoznawcze, którego celem jest ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia; a także etap rozstrzygania o losach decyzji zapadłej w postępowaniu, które zostało wznowione.
Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu czysto formalnych przesłanek dopuszczalności wznowienia postępowania, takich jak przykładowo zachowanie terminu czy wskazanie ustawowej podstawy wznowienia.
Również w literaturze podkreśla się, że odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 k.p.a. następuje wtedy, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne, albo gdy uchybiono wymogom formalnym. Odmowa wznowienia może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. Może do niej dojść także wtedy, gdy w sposób oczywisty można z twierdzeń strony wyprowadzić wniosek o braku wskazania podstaw wznowienia postępowania.
Przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest na enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 i art. 145a k.p.a. przesłankach wznowienia, a także, czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 k.p.a. Fakt, że postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem szczególnym, nadzwyczajnym, nie zwalnia także organu od wstępnej oceny wniosku według zasad ogólnych rządzących każdym postępowaniem administracyjnym (zarówno zwyczajnym jak i nadzwyczajnym). Zatem organ administracji zobligowany jest ocenić, czy postępowanie administracyjne zainicjowane danym wnioskiem jest dopuszczalne, to jest czy można skutecznie (przy spełnieniu pozostałych przesłanek) wszcząć postępowanie, co w przypadku wniosku o wznowienie postępowania winno skutkować wydaniem postanowienia o jego wznowieniu. W razie niewystąpienia warunków ustawowych organ powinien zastosować dyspozycję przewidzianą w art. 149 § 3 k.p.a. W pozostałych przypadkach ma on obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie według reguł określonych w art. 150 i 151 k.p.a.
Jeśli zaś chodzi o zachowanie terminów przewidzianych w art. 148 § 1 k.p.a., to podanie uważa się za wniesione w terminie, jeśli zostało ono wniesione do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy należy w pierwszej kolejności ustalić, kiedy został wniosek o wznowienie postępowania złożony, tym bardziej, że jest to okoliczność sporna.
W tym miejscu należy wyjaśnić, że z akt administracyjnych wynika, iż w dniu [...] kwietnia 2017 r. do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wpłynęło pismo skarżącego z dnia [...] kwietnia 2017 r. Kolejnym pismem skarżącego jest pismo z dnia [...] czerwca 2017 r. skierowane do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a więc do organu właściwego do prowadzenia postępowania wznowieniowego zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a.
Dla ustalenia, które z powyższych pism jest wnioskiem o wznowienie postępowania istotne są dwa fakty.
Po pierwsze pismo z dnia [...] czerwca 2017 r. zostało złożone w efekcie pouczenia przez GINB w piśmie z dnia [...] maja 2017 r., że przedmiotem swojego rozpoznania uczyni wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] kwietnia 2014 r., zaś wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. należy wnieść do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Podstawą prawną tego pisma był art. 66 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem jeżeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni przedmiotem rozpoznania sprawy należące do jego właściwości. Równocześnie zawiadomi wnoszącego podanie, że w sprawach innych powinien wnieść odrębne podanie do właściwego organu, i poinformuje go, że odrębne podanie złożone zgodnie z zawiadomieniem, w terminie czternastu dni od daty doręczenia zawiadomienia uważa się za złożone w dniu wniesienia pierwszego podania.
W niniejszej sprawie pismo z dnia [...] maja 2017 r. skarżący odebrał w dniu [...] czerwca 2017 r., a więc termin 14-dniowy określony w art. 66 k.p.a. upłynął w dniu [...] czerwca 2017 r. i właśnie w tym dniu skarżący złożył w organie pismo z dnia [...] czerwca 2017 r., co potwierdza prezentata organu na piśmie. Oznacza to, że warunek formalny złożenia pisma w terminie 14 dni został spełniony.
Po drugie pismo z dnia [...] czerwca 2017 r. złożone w efekcie zawiadomienia organu z dnia [...] maja 2017 r. zawierało wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., podobnie jak pismo z dnia [...] kwietnia 2017 r. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2017 r. skarżący wskazał wprost, że wnosi o "wznowienie postępowania w zakresie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...].04.2017 r., która została wydana z rażącym naruszeniem prawa" oraz jako podstawę swojego żądania podał "art. 145 § 1 pkt 5, art.146 § 1 w związku z art. 150 § 2 i 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego". Również w piśmie z dnia [...] czerwca 2017 r. skarżący jako podstawę swojego żądania wskazał art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Z porównania obu pism wynika wola wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., więc pod tym względem pisma są identyczne.
W związku z powyższym organ II instancji słusznie uznał, że wnioskiem o wznowienie postępowania jest pismo z dnia [...] kwietnia 2017 r. Twierdzenia zaś skarżącego o nieaktualności pisma z dnia [...] kwietnia 2017 r. są bezzasadne.
Wszczęcie postępowania wznowieniowego możliwe jest pod warunkiem, że wniosek został złożony, zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a., w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Oznacza, to że powzięcie wiadomości o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania dla skuteczności wszczęcia postępowania musi nastąpić nie wcześniej niż miesiąc przed datą złożenia wniosku. W niniejszej sprawie skoro wniosek o wznowienie został złożony w dniu [...] kwietnia 2017 r., to powzięcie wiadomości powinno nastąpić między dniem [...] marca 2018 r., a datą złożenia wniosku. Natomiast skarżący w piśmie z dnia [...] lipca 2017 r. podał, że o podstawie i okolicznościach wznowienia postępowania dowiedział się z pisma GINB z dnia [...] maja 2017 r., następnie w piśmie z dnia [...] sierpnia 2017 r. dokonał sprostowania na decyzję GINB z dnia [...] lipca 2017 r., zaś w zażaleniu ponownie wskazał na pismo GINB z dnia [...] maja 2017 r. Z powyższego wynika, że sam skarżący nie jest w stanie jednoznacznie określić jakie zdarzenie spowodowało u niego powzięcie wiadomości o podstawie i okolicznościach wznowienia postępowania, niemniej z uwagi na fakt wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania w dniu [...] kwietnia 2017 r. nie ma potrzeby precyzyjnego ustalenia okoliczności, ponieważ istotne jest to, że każde ze zdarzeń, wskazywanych przez skarżącego, miało miejsce po dniu wystąpienia o wznowienie postępowania.
W tej sytuacji organy zasadnie uznały, że skarżący nie dochował terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., od zachowania którego zależy skuteczność wniosku i w efekcie prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r.
Już tylko z tej przyczyny skarga jest niezadana.
Dodatkowo organ II instancji prawidłowo ocenił, że argumentacja skarżącego dotycząca powodów wznowienia (zmiana Prawa budowlanego - art. 29 ust. 1 pkt 2, art. 48 oraz 49b ust. 4 oraz zły stan zdrowia - przebyty w czerwcu 2005 r. udar mózgu, zawał mięśnia sercowego - 2016 r., leczenie ambulatoryjne nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, zwyrodnienia stawów kręgosłupa i tętniaka aorty brzusznej) nie stanowi przesłanek wznowienia postepowania określonych w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., czyli wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję. Przypomnijmy, że właśnie na ten przepis skarżący wskazał jako podstawę swojego wniosku o wznowienie postępowania.
Konkludując, wniosek z dnia [...] kwietnia 2017 r. o wznowienie postępowania nie został złożony z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 k.p.a. oraz mimo że skarżący wskazywał jako podstawę żądania art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., to jednak argumenty wniosku nie uzasadniają wypełnienia przesłanki z tego przepisu.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło