II SA/Bk 356/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 września 2018 r. sprawy ze skargi Miasta B. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w B. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty stałej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni w B. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz skarżącego Miasta B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W sprawie niniejszej zaskarżona została decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni w B. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] marca 2018 r. znak [...] w sprawie określenia Prezydentowi Miasta B. opłaty stałej w wysokości 133 zł za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym. W informacji rocznej z dnia 28 lutego 2018 r. Dyrektor Zarządu Zlewni w B., na podstawie art. 271 ust. 1 pkt 3 lit. "a" ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r., poz. 1566 ze zm.), dalej: P.w., ustalił Miastu B. opłatę stałą w wysokości 133 zł za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód. Organ wskazał na wydane Miastu pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] października 2012 r. znak [...] ważne do dnia [...] października 2022 r. Opłatę obliczył na podstawie art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty w kwocie 2, 5 zł, czasu wyrażonego w dniach – 365 dni i maksymalnej ilości wód odprowadzanych do wód określonej w ww. pozwoleniu wodnoprawnym wynoszącej 0,14621 m3/s. Wskazał, że opłatę należy uiścić w czterech kwartalnych ratach. Reklamację od powyższej informacji, na podstawie art. 273 ust. 1 i 2 P.w., złożył Prezydent Miasta B. kwestionując jej prawidłowość. Wskazał, że regulacje P.w. nie precyzują, którą wartość należy przyjąć do obliczenia opłaty stałej. Zdaniem Prezydenta, organ przyjął nieprawidłową wartość Qsmax- 0,14621 m3/s, podczas gdy powinna być uwzględniona wartość Qhmax-131,59 m3/h, co powodowałoby przyjęcie maksymalnej wartości wody odprowadzanej - 0,0366 m3/s. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2018 r. Dyrektor Zarządu Zlewni, na podstawie art. 273 ust. 6 w związku z art. 271 ust. 1, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 P.w., ustalił Prezydentowi Miasta B. opłatę stałą w wysokości 133 zł za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód na okres 1 stycznia 2018 r. – 31 grudnia 2018 r., uznając reklamację za niezasadną. Organ wyjaśnił, że podstawą naliczenia opłaty jest obowiązujące pozwolenie wodnoprawne, wydane w czasie obowiązywania ustawy Prawo wodne z 2001 r. Odnośnie zarzutu błędnego wyliczenia opłaty stałej organ wskazał, że zgodnie z art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. jednym ze składowych opłaty stałej jest maksymalna ilość wód opadowych lub roztopowych odprowadzanych do wód, wyrażona w m3/s. Zdaniem organu, w przypadku gdy pozwolenie wodnoprawne nie wskazuje tej wielkości, należy przyjąć tę wielkość związaną z ilością odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych określoną w pozwoleniu wodnoprawnym, która po przeliczeniu na wymiar m3/s będzie stanowiła wartość maksymalną. Jak wskazał organ, stanowisko to znajduje uzasadnienie w funkcji opłaty stałej, którą jest jej powiązanie z maksymalną presją na środowisko wodne. Będzie to wówczas powiązane z celem tej opłaty. Dlatego ustalono opłatę stałą przyjmując jedną z jej składowych – maksymalną ilość odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych wskazaną w pozwoleniu wodnoprawnym jako 0,14624 m3/s. Ustalając wielkość tej opłaty przyjęto za podstawę prawną przepis art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. w związku z § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. z 2017 r., poz. 2502). Skargę od decyzji z dnia [...] marca 2018 r. złożyło do sądu administracyjnego Miasto B. Sformułowało zarzuty: - naruszenia przepisu art. 271 ust. 1 w związku z art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. poprzez przyjęcie niewłaściwej wielkości w odniesieniu do ilości wód określonych w pozwoleniu wodnoprawnym; - naruszenia art. 14 ust. 2 P.w. w związku z art. 7, 7a, 8, 9 i art. 10 K.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o stanie sprawy i uniemożliwienie jej zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji. Wniesiono o uchylenie decyzji zaskarżonej, lub też o stwierdzenie jej nieważności. Skarżący stwierdził, że przepis art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. nie określa jednoznacznie którą wielkość wyrażoną w m3/s należy przyjąć do wyliczenia opłaty stałej. Pozwolenie wodnoprawne zawiera cztery wartości. Organ niesłusznie przyjął Qsmax = 0,14621 m3/s, a powinien przyjąć przepływ maksymalny godzinowy Qhmax =131,59 m3/h, który po przeliczeniu na m3/s będzie wynosił 0,0366 m3/s, co po przemnożeniu przez 2,5 zł i 365 dni daje opłatę roczną 33 zł, a nie 133 zł. Uzasadniając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji wskazano, że decyzja jest obarczona wadą prawną z art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a., bowiem została skierowana do osoby niebędącej stroną tego postępowania, tj. do Prezydenta Miasta B. zamiast do Miasta B., któremu udzielono pozwolenia wodnoprawnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu. Podstawą prawną wymierzenia skarżącemu Miastu opłaty stałej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód był przepis art. 271 ust. 1 pkt 3 lit. "a", a podstawą obliczenia wysokości tej opłaty przepis art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. Pierwszy z tych przepisów stanowi, że Wody Polskie ustalają wysokość opłaty stałej za "odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej, służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast". W drugim z wymienionych przepisów ustawodawca wskazał w jaki sposób oblicza się "wysokość opłaty stałej za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych" (jako "iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s, odprowadzanych do wód."). W niniejszej sprawie kwestią sporną jest to, że w pozwoleniu wodnoprawnym wymienione są cztery wartości i organ, wyliczając opłatę, przyjął parametr Qsmax 0,14621 m3/s, a skarżący uważa, że powinien przyjąć parametr Qhmax 131,59 m3/ h czyli 0,0366 m3/s. Parametr wskazany przez skarżącego jest niższy niż ten, przyjęty przez organ. Wątpliwość powstała na tle brzmienia przepisu art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w., który nie precyzuje, którą wielkość wyrażoną w m3/ s należy przyjąć do określenia opłaty stałej w sytuacji, gdy pozwolenie wodnoprawne podaje trzy parametry maksymalne (jak w stanie faktycznym niniejszej sprawy). W takim przypadku, zdaniem Sądu, pod uwagę należy wziąć przepis art.7 a K.p.a., zgodnie z którym: § 1. Jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych w podobnych sprawach (np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 sierpnia 2018 r. – II SA/Sz 573/18, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 czerwca 2018 r. – II SA/Gd 288/18, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 12 lipca 2018 r. – II SA/Sz 473/18) organ powinien badać, który ze wskazanych parametrów w pozwoleniu wodnoprawnym, po przeliczeniu na m3/s, jest najniższy i ten parametr stosować wobec zobowiązanego podmiotu. Sąd orzekający, w składzie niniejszym, podziela taką interpretację, bowiem dopiero wówczas przepis art. 271 ust. 1 pkt 4 P.w. będzie pozostawał w korelacji z przepisem art. 7 a § 1 K.p.a. Odnośnie zarzutu nieważności postępowania z uwagi na skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną w sprawie (art. 156 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego), to sąd nie dostrzega podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji z wyżej wskazanego powodu. Istotnie, zarówno pozwolenie wodnoprawne jak i informacja roczna zostały skierowane do prawidłowo określonego podmiotu zobowiązanego, tj. Miasta B. W zaskarżonej decyzji sporną opłatę stałą określono nie Miastu B. (jak powinno być prawidłowo) a Prezydentowi tego Miasta. Nie stanowi to jednak w tej konkretnej sprawie przesłanki stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Wskazać należy, że nieważność decyzji jest kwalifikowaną wadą prawną. Stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie z art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. dotyczy takich przypadków wadliwości decyzji, gdy zawiera ona rozstrzygnięcie sytuacji prawnej podmiotu, który w świetle norm prawa materialnego nie ma ani interesu prawnego, ani obowiązku prawnego w danej sprawie administracyjnej (tak np. w wyroku z dnia 21 listopada 2017 r., VI SA/Wa 831/17, CBOSA). Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że podmiotem wobec którego toczyło się postępowanie o ustalenie opłaty stałej było Miasto B. Reprezentuje je Prezydent Miasta B. Fakt skierowania decyzji do tegoż Prezydenta a nie do Miasta jest nieprawidłowością, jednakże nie rodzącą wątpliwości co do podmiotu zobowiązanego, czyli Miasta B. Stąd też nie zaistniała w sprawie sytuacja skierowania decyzji do podmiotu w ogóle niebędącego stroną w sprawie. W konsekwencji, nie było podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji z uwagi na wystąpienie podstawy nieważności z art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. Konsekwencją niniejszego wyroku będzie zastosowanie się przez organ do oceny prawnej sformułowanej przez sąd (art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) oraz ponowne rozpoznanie reklamacji zgodnie z przepisami ustawy Prawo wodne z 2017 r., zwracając jednakowoż uwagę na prawidłowe określenie podmiotu zobowiązanego do uiszczenia opłat. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji, o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.