II FSK 1081/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-09-14

Skład orzekający: Krzysztof Winiarski, Jerzy Płusa, Marek Olejnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo odmówił umorzenia kosztów egzekucyjnych, biorąc pod uwagę przesłanki określone w art. 64e § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a w szczególności przesłankę ważnego interesu publicznego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił, iż organy administracji nie naruszyły prawa, odmawiając umorzenia kosztów egzekucyjnych. Sąd kasacyjny podkreślił, że postępowanie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych dotyczy wyłącznie przesłanek określonych w art. 64e ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a nie zasadności samego postępowania egzekucyjnego czy istnienia zaległości. Analiza przesłanki ważnego interesu publicznego została uznana za prawidłową, a zarzuty skargi kasacyjnej za nieuzasadnione lub nieprecyzyjnie sformułowane.
Stan faktyczny
Spółka Z. [...] sp. z o.o. wniosła o umorzenie kosztów egzekucyjnych naliczonych w związku z postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieuregulowania składek. Organ pierwszej instancji odmówił umorzenia, co utrzymał w mocy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Spółki, uznając, że nie wykazała ona przesłanek do umorzenia kosztów egzekucyjnych, a argumenty dotyczyły kwestii umorzenia samych składek, a nie kosztów egzekucyjnych. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Sędziowie NSA Jerzy Płusa (sprawozdawca), WSA (del.) Marek Olejnik, po rozpoznaniu w dniu 14 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Z. [...] sp. z o.o. z siedzibą w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 21 grudnia 2017 r. sygn. akt I SA/Ke 643/17 w sprawie ze skargi Z. [...] sp. z o.o. z siedzibą w T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z dnia 12 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych oddala skargę kasacyjną. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 grudnia 2017 r. sygn. akt I SA/Ke 643/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę Z. [...] sp. z o.o. w T. (dalej jako "Spółka") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z dnia 12 października 2017 r. w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych. Przedstawiając w uzasadnieniu wyroku stan sprawy Sąd pierwszej instancji podał, że wskazanym na wstępie postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia 31 lipca 2017 r. Postanowieniem tym organ pierwszej instancji odmówił Spółce umorzenia kosztów egzekucyjnych powstałych w wyniku prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne prowadzone było na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzyciela, tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. z tytułu nieuregulowania przez Spółkę składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, FP i FGŚP. Rozpoznając zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odwołał się do treści art. 64e § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r. poz. 599, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "u.p.e.a." oraz podkreślił, że istnieje kilka niezależnych przesłanek umorzenia kosztów egzekucyjnych, a spełnienie tylko jednej z nich powoduje, że organ egzekucyjny może umorzyć te koszty oraz że umorzenie kosztów egzekucyjnych oparte jest na konstrukcji uznania administracyjnego. Dodał, że w przypadku stwierdzenia braku przesłanek wymienionych w art. 64e § 2 u.p.e.a., zawsze skutkować to będzie odmową uwzględnienia wniosku. Następnie organ odwoławczy zaznaczył, że w celu wyegzekwowania dochodzonych należności organ egzekucyjny dokonał zajęć rachunków bankowych Spółki oraz zajęcia wierzytelności przysługującej Spółce z Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad z tytułu odszkodowania za wywłaszczenie działki. W związku z tym naliczono koszty egzekucyjne z tytułu opłat za dokonane czynności egzekucyjne w wysokości 26 262,29 zł. Kierując się przesłankami wynikającymi z art. 64e § 2 u.p.e.a. oraz mając na uwadze stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, organ odwoławczy przeanalizował dokumentację zgromadzoną w postępowaniu dotyczącym odmowy umorzenia ww. kosztów egzekucyjnych i dokonał jej ponownej oceny pod kątem występowania tych przesłanek. Na tej podstawie stwierdził, że we wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych zobowiązana Spółka nie wykazała przesłanek warunkujących umorzenie kosztów egzekucyjnych, a podnoszone w nim argumenty dotyczyły kwestii umorzenia zobowiązań z tytułu nieopłaconych składek. Postępowanie w sprawie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek jest natomiast odrębnym postępowaniem, prowadzonym przez wierzyciela - Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. W skierowanej do Sądu skardze Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd pierwszej instancji uzasadniając wydane rozstrzygnięcie odwołał się na wstępie do treści art. 64e § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne, a następnie, stosownie do art. 64e § 2 u.p.e.a., podał, w jakich okolicznościach koszty egzekucyjne mogą być umorzone. Wyjaśnił też, że umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego stanowi ulgę w spłacie tych kosztów oraz że ulga ta jest udzielana w ramach, tzw. "uznania administracyjnego". Powołując się dalej na orzecznictwo sądów administracyjnych i odnosząc wypracowane na jego gruncie stanowisko do realiów niniejszej sprawy, Sąd wskazał, że sądowa kontrola postanowienia podjętego w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona i sprowadza się jedynie do zbadania, czy organ egzekucyjny badał sprawę pod kątem wymienionych w art. 64e u.p.e.a. przesłanek, jak również tego, czy w sposób prawidłowy zebrał i rozważył cały materiał dowodowy w danej sprawie. Sąd stwierdził, że organ egzekucyjny zasadnie przyjął, iż Spółka nie wykazała przesłanek warunkujących umorzenie kosztów egzekucyjnych. Zaznaczył, że zarówno we wniosku inicjującym postępowanie administracyjne, jak i w treści skargi, wyeksponowane zostały argumenty dotyczące nieistnienia zaległości z tytułu składek. Tymczasem - co Sąd podkreślił - w sprawach o umorzenie kosztów egzekucyjnych badane są jedynie okoliczności mające wpływ na ustawowe przesłanki umorzenia, nie zaś okoliczności dotyczące istnienia zaległości, ich wygaśnięcia, czy zasadności prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Dodał, że okoliczności te nie wchodzą w zakres sprawy o umorzenie kosztów egzekucyjnych i nie mogą być rozważane, zarówno przez organ administracji, jak i w konsekwencji - oceniane w tym kontekście przez Sąd. Zdaniem Sądu, nie mogą zatem odnieść spodziewanego skutku zarzuty Spółki koncentrujące się na okoliczności wygaśnięcia zobowiązań z tytułu nieodprowadzonych składek oraz sugerujące nierozpoznanie istoty sprawy. W dalszej kolejności Sąd wskazał, że na gruncie kontrolowanej sprawy organ egzekucyjny dokonał zajęć rachunków bankowych Spółki oraz zajęcia wierzytelności przysługującej Spółce z Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad z tytułu odszkodowania za wywłaszczenie działki. W związku z powyższym zostały naliczone koszty egzekucyjne z tytułu opłat za dokonane czynności egzekucyjne w wysokości 26 262,29 zł. Sąd uznał, że tak zasadność, jak i wysokość naliczania kosztów także nie podlegały badaniu w postępowaniu prowadzonym w sprawie ich umorzenia. Reasumując Sąd doszedł do wniosku, że słuszne było stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym w niniejszej sprawie nie ziściła się przesłanka z art. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a. Sąd podzielił również zasadność oceny przesłanki wymienionej w art. 64e § 2 pkt 2 tej ustawy. Zaznaczył, że organ odwoławczy zasadnie przyjął, że przez interes publiczny należy rozumieć przede wszystkim zapewnienie wpływu należnych dochodów do budżetu ZUS, z którego wypłacane są świadczenia dla uprawnionej szerokiej grupy społecznej. Dodał, że w sprawie brak jest przyczyn losowych w powstaniu zaległości, albowiem powstały one w wyniku niepłacenia należnych składek. Umorzenie kosztów egzekucyjnych, które powstały nie na skutek nadzwyczajnej sytuacji, lecz na skutek uchylania się od zapłaty składek, nie leży natomiast w interesie publicznym. W ocenie Sądu, prawidłowo też wskazano, że ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych nie spowoduje niewspółmiernych wydatków egzekucyjnych. W postępowaniu egzekucyjnym realizowane były bowiem nie tylko koszty egzekucyjne, ale przede wszystkim zaległości z tytułu nieopłaconych składek. Nie ziściła się zatem również przesłanka określona w art. 64e § 2 pkt 3 u.p.e.a. W skardze kasacyjnej Spółka, działając przez swojego pełnomocnika, zaskarżyła wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", zarzuciła naruszenie: 1) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 151 P.p.s.a., poprzez oddalenie skargi, podczas gdy zaskarżoną decyzję należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z naruszeniem przez organ odwoławczy przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 7, art. 8, art. 9 w zw. z art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, w zw. z art. 124 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "K.p.a.", w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia sprawy, w tym szczególności poprzez nienależyte pouczenie Spółki o faktach mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, a w konsekwencji nierozpoznanie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia; 2) przepisów prawa materialnego, tj. art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a., poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji przyjęcie, że nie została spełniona przesłanka ważnego interesu publicznego uzasadniająca umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego. Na tej podstawie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, jako pozbawionej uzasadnionych podstaw. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest niezasadna. Na wstępie należy wyjaśnić, że stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest wskazanymi w niej podstawami. Wymaga to zatem prawidłowego ich określenia w samej skardze, a więc konieczność precyzyjnego wskazania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem autora skargi kasacyjnej, sąd uchybił. Wymogiem dla skargi kasacyjnej jest nie tylko przytoczenie podstaw kasacyjnych, ale także ich uzasadnienie, co wynika z art. 176 P.p.s.a. Obok wskazania naruszonych przepisów, poprzez podanie ich konkretnych jednostek redakcyjnych, niezbędne jest więc wyjaśnienie, na czym naruszenie to polegało oraz w przypadku podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. wykazanie, że mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Błędy natury procesowej, które takiego wpływu mieć nie mogły, nie dają podstawy do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Nie stanowią bowiem podstawy kasacyjnej w rozumieniu powyższego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny jako sąd kasacyjny będąc związany granicami skargi kasacyjnej nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów i wychodzenia poza ramy, które zostały nakreślone w skardze kasacyjnej. Nie jest też powołany do uzupełniania ani interpretowania niejasno sformułowanych zarzutów kasacyjnych. Należy przy tym podkreślić, że przy sporządzaniu skargi kasacyjnej wprowadzono, tzw. przymus adwokacki, dotyczący także radców prawnych, a w sprawach obowiązków podatkowych - doradców podatkowych (art. 175 § 1 i 3 P.p.s.a.), aby nadać temu środkowi odwoławczemu charakter pisma o wysokim stopniu sformalizowania, gdy chodzi o wymagania dotyczące podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, jako istotnych elementów konstrukcji skargi kasacyjnej. Poczynienie powyższych uwag było niezbędne, mając na uwadze treść przytoczonych w rozpoznawanej skardze kasacyjnej podstaw kasacyjnych oraz sposób ich uzasadniania, a w odniesieniu do jednego z zarzutów - brak uzasadnienia, co z kolei rzutuje bezpośrednio na możliwość i zakres dokonania merytorycznej oceny zaskarżonego wyroku w ramach sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny kontroli instancyjnej. W pierwszym zarzucie rozpoznawanej skargi kasacyjnej Spółka zarzuciła naruszenie ośmiu wymienionych w nim przepisów k.p.a., o bardzo zróżnicowanej treści, w powiązaniu z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 151 P.p.s.a. oraz z art. 18 u.p.e.a. W ujęciu skargi kasacyjnej jednoczesne naruszenie tych wszystkich przepisów miałoby się objawiać w "braku wszechstronnego rozpatrzenia sprawy, w tym w szczególności poprzez nienależyte pouczenie skarżącej o faktach mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, a w konsekwencji nierozpoznanie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia." Pomijając już kwestię dotyczącą istnienia związku pomiędzy brakiem wszechstronnego rozpatrzenia sprawy a wskazaną w tym zarzucie egzemplifikacją tego uchybienia ("w szczególności poprzez") w postaci "nienależytego pouczenia skarżącej", zarzut taki, podnoszony po raz pierwszy na etapie skargi kasacyjnej, jest tyleż ogólnikowy, co gołosłowny, tj. niepoparty jakąkolwiek argumentacją. Pełnomocnik Spółki nie wyjaśnił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, na czym konkretnie polegało naruszenie wymienionych w tym zarzucie przepisów oraz, o jakie fakty (okoliczności faktyczne) tu chodzi. Nie stanowi bowiem takiego wyjaśnienia, zamieszczone w tym uzasadnieniu, jedyne nawiązujące do tego zarzutu równie ogólnikowe stwierdzenie, w którym mowa jest o stanowiącym konsekwencję niepouczenia strony o okolicznościach istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy dopuszczeniu się przez organ "naruszeń przepisów powołanych w zarzutach skargi, co uniemożliwiło zgromadzenie kompletnego materiału dowodowego, pozwalającego na wszechstronne rozważenie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia." Taki sposób formułowania zarzutu skargi kasacyjnej nie pozwala Sądowi kasacyjnemu na dokonanie jego merytorycznej oceny. Nie jest bowiem rzeczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, wobec braku należytego uzasadnienia podnoszonego w skardze kasacyjnej zarzutu, "domyślanie się", jakie były rzeczywiste intencje autora skargi kasacyjnej i na czym w istocie rzeczy polegało zarzucane Sądowi pierwszej instancji naruszenie prawa. W drugim zarzucie tej skargi, pełnomocnik Spółki wskazał na naruszenie przez Sąd pierwszej instancji art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a., poprzez błędną wykładnię. Odnosząc się do tego zarzutu stwierdzić na wstępie należy, że sformułowana w sposób ogólny treść tego przepisu, w którym to ustawodawca używa nieostrego pojęcia "ważny interes publiczny", jako przesłanki warunkującej możliwość umorzenia kosztów egzekucyjnych, nie daje podstaw do przyjęcia, że istnieje ściśle określony katalog okoliczności, zdarzeń, czy też powodów (ani też z góry określona ich hierarchia), którymi należy kierować się przy rozstrzyganiu spraw na podstawie tego przepisu. Można wprawdzie powoływać się w tej mierze na przykłady mogące stanowić wskazówki interpretacyjne, zaczerpnięte z literatury przedmiotu, czy też wypracowanego w tym zakresie dorobku orzecznictwa sądowego, niemniej w każdym wypadku ich analiza musi być dokonana przez organ w oparciu o całokształt okoliczności istniejących w konkretnej sprawie. Zaakceptować przy tym należy pogląd, że kierunkową dyrektywą interpretacyjną przy stosowaniu powyższego przepisu powinno pozostać uznanie wyjątkowości instytucji umorzenia kosztów egzekucyjnych na tej podstawie. Udzielenie ulgi w tym zakresie powinno być zatem podyktowane wystąpieniem szczególnie ważnych i uzasadnionych, również z punktu widzenia obiektywnych kryteriów, powodów, które w ustawie w sposób ogólny określono jako "ważny interes publiczny". Błędna wykładnia oznacza nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, czyli mylne rozumienie określonej normy prawnej. Formułując w skardze kasacyjnej tego rodzaju zarzut niezbędne jest wyjaśnienie w odniesieniu do treści konkretnego przepisu, gdzie tkwił błąd w wykładni dokonanej przez sąd i jak dany przepis powinien być w sposób prawidłowy rozumiany. W rozpoznawanej skardze kasacyjnej pełnomocnik Spółki stawiając zarzut dokonania przez Sąd pierwszej instancji błędnej wykładni art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. nawiązał do pewnych sformułowań, których użył Sąd pierwszej instancji, a wcześniej organy w toku postępowania administracyjnego, uzasadniając brak wystąpienia w sprawie ważnego interesu publicznego. Chodzi tu przede wszystkim o ten argument, który posłużył się Sąd pierwszej instancji, w którym stwierdził, że organ zasadnie przyjął, że "przez interes publiczny należy rozumieć przede wszystkim zapewnienie wpływu należnych dochodów do budżetu ZUS, z którego wypłacane są świadczenia dla uprawnionej szerokiej grupy społecznej". Istotnie ten akurat argument Sądu nie jest szczególnie przekonujący i jako taki nie przesądza sprawy, jako że nie dotyczy ona, co skądinąd podkreślał właśnie Sąd pierwszej instancji, umorzenia należności z tytułu składek odprowadzanych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, lecz umorzenia kosztów egzekucyjnych, które to zasadniczo rzecz biorąc, nie są podstawowym źródłem finansowania świadczeń dla "uprawnionej szerokiej grupy społecznej". Poza tym, w ujęciu przyjętym przez Sąd pierwszej instancji, argument taki bardziej mógłby odnosić się do przypadku, gdyby przepis sformułowany został w ten sposób, że kosztów egzekucyjnych nie umarza się, jeżeli stoi temu na przeszkodzie ważny interes publiczny, a nie - jak w rzeczywistości przepis ten stanowi, że wystąpienie takiego interesu może uzasadniać takie umorzenie. Odnosząc się do powyższego należy jednak zwrócić uwagę, że poddany krytyce w skardze kasacyjnej fragment uzasadnienia Sądu pierwszej instancji akceptującego stanowisko organów co do braku zaistnienia w sprawie przesłanki "ważnego interesu publicznego", stanowił tylko jeden z elementów składających na przedstawione w tym uzasadnieniu rozumienie tego pojęcia. Poza tym bowiem Sąd ten zasadnie wskazywał, że pojęcie ważnego interesu publicznego powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa i nie może być utożsamiane z subiektywnym przekonaniem wnioskodawcy o zasadności umorzenia kosztów egzekucyjnych. Sąd podnosił także kwestię niezasadnego uprzywilejowania jednych dłużników względem innych, którzy koszty egzekucyjne ponoszą, wreszcie słusznie podkreślał wyjątkowy charakter instytucji umorzenia kosztów egzekucyjnych. Mając to na uwadze, nie ma podstaw, aby przyjąć, że Sąd pierwszej instancji akceptując stanowisko organów podatkowych o braku zaistnienia w sprawie ważnego interesu publicznego, uzasadniającego możliwość umorzenia kosztów egzekucyjnych, błędnie pojmował znaczenie i sens tego pojęcia. Z kolei jeżeli chodzi o podnoszony także w tym zakresie w skardze kasacyjnej argument nawiązujący do użytego przez Sąd pierwszej instancji wobec Spółki sformułowania "uchylania się od zapłaty składek" i nawet przyjmując za zasadny pogląd Spółki, że sformułowanie to zawiera w sobie element celowego i świadomego niewykonywania obowiązków, podczas gdy w przypadku Spółki powodem niepłacenia składek był brak środków, nie można tego uznać za element błędnej wykładni spornego przepisu, lecz co najwyżej za brak należytej precyzji w formułowaniu stanowiska, co mogłoby być potraktowane jedynie w kategoriach wadliwości uzasadnienia, który to jednak zarzut nie został w skardze kasacyjnej postawiony (naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a.). W każdym razie wdrożenie postępowania egzekucyjnego i związany z tym obowiązek ponoszenia kosztów egzekucyjnych stanowią konsekwencję braku dobrowolnego uiszczenia należnych składek, niezależnie od przyczyny takiego stanu rzeczy. W tym zaś zakresie zarówno organy, jak i Sąd pierwszej instancji, trafnie zwróciły uwagę, że brak środków na uiszczenie wymagalnych zobowiązań, w tym także tych publicznoprawnych, stanowi nieodłączny element ryzyka towarzyszącego prowadzeniu działalności gospodarczej. Mając powyższe na uwadze, za niezasadny uznać należy zarzut dotyczący błędnej wykładni art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej, niż ta, w której wniesiono skargę. Granice sprawy wyznacza przedmiot zaskarżenia do sądu administracyjnego. Jak już o tym wspomniano, niniejsza sprawa dotyczyła wniosku Spółki o umorzenie kosztów egzekucyjnych. W tak też wyznaczonych granicach sprawy mógł orzekać Wojewódzki Sąd Administracyjny. Dlatego też pozostałe podnoszone w skardze kasacyjnej kwestie, skądinąd nieprzyporządkowane do konkretnych zarzutów tej skargi, takie jak: brak uzasadnienia dla powstania kosztów egzekucyjnych w określonej wysokości, konieczność sprecyzowania i wyjaśnienia, jakich czynności egzekucyjnych koszty te dotyczyły i w jakiej wysokości, nie przynależą do tej sprawy i mogłyby być ewentualnie przedmiotem innych środków prawnych dostępnych zobowiązanemu w ramach postępowania egzekucyjnego. Jak już była bowiem o tym mowa i na co zwracały uwagę organy, postępowanie prowadzone na podstawie art. 64e u.p.e.a. służy ewentualnemu umorzeniu powstałych już w określonej wysokości kosztów egzekucyjnych, nie zaś kwestionowaniu powstania i wysokości tych kosztów. Mając powyższe uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło