VII SA/Wa 654/15
WyrokWSA w Warszawie2016-05-12
Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania z powodu braku skutecznego pełnomocnictwa jest zasadne, gdy pełnomocnik przedłożył dokument wskazujący na udzielenie mu pełnomocnictwa w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, a organ odwoławczy nie wezwał stron do podpisania odwołania?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania, uznając, że organ odwoławczy przedwcześnie stwierdził brak skutecznego pełnomocnictwa. Pełnomocnictwo udzielone T. W. do reprezentowania mieszkańców w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, z którego nie wynikało ograniczenie do tego etapu, powinno być uznane za ważne również w postępowaniu odwoławczym. Organ odwoławczy, mając wątpliwości co do zakresu pełnomocnictwa, powinien był wezwać strony do podpisania odwołania, a nie stwierdzać jego niedopuszczalność.Stan faktyczny
Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez T. W. w imieniu mieszkańców osiedla, ponieważ uznał przedłożone pełnomocnictwo za nieskuteczne. T. W. twierdził, że pełnomocnictwo zostało złożone organowi pierwszej instancji i upoważniało go do reprezentowania mieszkańców w całym postępowaniu. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących pełnomocnictwa i wezwania do uzupełnienia braków formalnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. i zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2016 r. sprawy ze skargi T. W., A. Z., R. S. i M. M. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz T. W., A. Z., R. S. i M. M. kwoty po 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów wpisu sądowego oraz solidarnie kwotę 308 zł (trzysta osiem złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r., Nr [...], Wojewoda [...] działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( dalej jako "k.p.a.") w związku z odwołaniem T. W. wskazującego, że działa w imieniu mieszkańców osiedla [...] (dalej jako "skarżący") od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] września 2014r odmawiającej uchylenia po wznowieniu postępowania ostatecznej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] zmieniającej ostateczną decyzję z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] zezwalającą na budowę inwestycji polegającej na realizacji zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących i układzie bliźniaczym wraz z infrastrukturą drogową i elementami zagospodarowania terenu na dz. nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w [...] - stwierdził niedopuszczalność odwołania.
W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że Prezydent [...] decyzją z dnia [...] września 2014 r. nr [...] odmówił po wznowieniu na wniosek mieszkańców osiedla [...] własnej decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł T. W. wskazując, że działa w imieniu mieszkańców osiedla [...].
Pismem z dnia 25 listopada 2014 r. Wojewoda [...] działając na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. wezwał T. W. do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych odwołania poprzez przedłożenie oryginału bądź poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii dokumentu upoważniającego T. W. do występowania w imieniu mieszkańców osiedla [...] przy ul. [...] w postępowaniu odwoławczym prowadzonym przed Wojewodą [...] wraz ze wskazaniem osób z imienia i nazwiska, w imieniu których występuje.
Wezwanie zostało doręczone odwołującemu w dniu 3 grudnia 2014r.
W odpowiedzi na wezwanie T. W. pismem z dnia [...] grudnia 2014r wyjaśnił, że "oryginał dokumentu upoważniającego go do występowania w imieniu ww. osób w całym postępowaniu, w tym w postępowaniu odwoławczym, stanowiący pismo z dnia 14 lipca 2014r został złożony w dniu 17 lipca 2014 r. organowi pierwszej instancji". W załączeniu przedłożył poświadczoną za zgodność z oryginałem przez notariusza kopię pisma z dnia 14 lipca 2014r wraz z załącznikiem z którego wynika, że wszystkie osoby wymienione w załączniku udzielają T. W. pełnomocnictwa uiszczając jednocześnie stosowne opłaty
W ocenie Wojewody [...] przedłożony przez T. W. przy piśmie z dnia 8 grudnia 2014r dokument nie stanowi pełnomocnictwa zgodnego z art. 33 § 3 k.p.a., upoważniającego do występowania w imieniu mieszkańców osiedla [...] przy ul. [...] w postępowaniu odwoławczym prowadzonym przed Wojewodą [...]. Zdaniem organu nie jest to pełnomocnictwo wyraźne, nie stanowi ono kogo dane osoby upoważniają do działania w ich imieniu, do jakich czynności, w jakim postępowaniu i przed jakim organem.
Organ odwoławczy wskazał, że z treści pełnomocnictwa powinien jasno wynikać jego zakres, czy dotyczy całego postępowania, czy też tylko określonego etapu, a pełnomocnictwa nie można dowolnie interpretować. Jeśli zatem pełnomocnik strony, który podpisał odwołanie w imieniu strony nie złoży dokumentu pełnomocnictwa, nie można uznać jego czynności, w tym podpisania odwołania za skuteczne.
Skargę na powyższe postanowienie złożyli T. W., R. S., A. Z. i M. M., wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie przepisów postępowania,
- art. 33 § 3 k.p.a. w zw. z art. 134 k.p.a. poprzez stwierdzenie niedopuszczalności odwołania i błędne uznanie, że T. W. nie złożył skutecznie pełnomocnictwa upoważniającego go do reprezentowania mieszkańców osiedla [...] przy ul. [...], podczas gdy pełnomocnictwo do reprezentowania ww. osób zostało złożone w piśmie z dnia 14 lipca 2014 r. w trakcie postępowania przed organem I instancji, nie było przez ten organ kwestionowane, nie zawierało w swej treści ograniczenia co do zakresu reprezentowania i upoważniało T. W. do występowania w imieniu mieszkańców osiedla zarówno w postępowaniu przed organem I instancji, jak i w postępowaniu odwoławczym;
- art. 64 § 2 w zw. z art. 134 k.p.a, w zw. z art. 9 k.p.a. poprzez nieprawidłowe wezwanie T. W., w piśmie z dnia 25 listopada 2014 r. do usunięcia braków odwołania, które to wezwanie nie zawierało prawidłowego pouczenia o tym, ze nieusunięcie braków spowoduje stwierdzenie niedopuszczalności odwołania (przytoczenie treści art. 64 § 2 bez wyjaśnienia podstaw do zastosowania art. 134 k.p.a. jest pouczeniem niepełnym)
- art. 64 § 2 w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez brak wezwania stron do podpisania odwołania skoro w ocenie Wojewody [...] przedłożony przez T. W. dokument nie stanowi pełnomocnictwa do występowania w imieniu mieszkańców osiedla w postępowaniu odwoławczym;
- art. 127 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez nierozpoznanie odwołania w stosunku do osoby T. W., będącego jedną ze stron postępowania przed organem I instancji, który także w swoim imieniu podpisał odwołanie od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...].
Skarżący na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wnieśli o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z załączonego do skargi oświadczenia mieszkańców osiedla [...] przy ul. [...] w [...] na okoliczność, jaki był cel pełnomocnictwa udzielonego T. W..
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w świetle powołanych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 134 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie podstawę prawną rozstrzygnięcia organu odwoławczego stanowił art. 134 k.p.a. zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Organ odwoławczy przed przystąpieniem do oceny żądań i zarzutów zawartych w odwołaniu ma obowiązek dokonać wstępnej kontroli wniesionego środka zaskarżenia poprzez sprawdzenie, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione w terminie.
Organ po otrzymaniu odwołania zobowiązany jest zatem podjąć działania umożliwiające dokładne określenie osoby, która składa taki środek. Powinien też zbadać, czy odwołanie spełnia określone wymogi, w tym czy zostało ono wniesione i podpisane przez uprawniony do tego podmiot. Należy bowiem zwrócić uwagę, że uprawnienie do wniesienia odwołania przysługuje stronie, a pełnomocnik działa w imieniu strony na podstawie udzielonego mu pełnomocnictwa.
Jeśli zatem pełnomocnik strony, który podpisał odwołanie w imieniu strony nie złoży dokumentu pełnomocnictwa, nie można uznać jego czynności, w tym podpisania odwołania za skuteczne. Organ powinien wówczas, zakreślając termin opatrzony stosownym rygorem wezwać wnoszącego do uzupełnienia braku formalnego odwołania, bądź też uznać odwołanie za niepodpisane przez stronę i wezwać ją do podpisania odwołania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. Wymóg podpisania odwołania wynika z art. 63 § 3 k.p.a. Podanie niepodpisane nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa w rozumieniu art. 64 § 2 k.p.a. Brak podpisu jest brakiem formalnym, podlegającym uzupełnieniu na podstawie art. 64 § 2 k.p.a.
W niniejszej sprawie Wojewoda [...] działając na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. wezwał T. W. do usunięcia w zakreślonym terminie braków formalnych odwołania poprzez przedłożenie oryginału bądź poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii dokumentu upoważniającego T. W. do występowania w imieniu mieszkańców osiedla [...] przy ul. [...] w postępowaniu odwoławczym.
W odpowiedzi T. W. pismem z dnia 8 grudnia 2014r wyjaśnił, że "oryginał dokumentu upoważniającego go do występowania w imieniu ww. osób w całym postępowaniu, w tym w postępowaniu odwoławczym, stanowiący pismo z dnia 14 lipca 2014r został złożony w dniu 17 lipca 2014 r organowi pierwszej instancji". W załączeniu przedłożył poświadczoną za zgodność z oryginałem przez notariusza kopię pisma z dnia 14 lipca 2014r wraz z załącznikiem z którego wynika, że wszystkie osoby wymienione w załączniku udzielają T. W. pełnomocnictwa uiszczając jednocześnie stosowne opłaty
Strona postępowania oznaczona w odwołaniu jako mieszkańcy osiedla [...] została jednoznacznie w sposób nie budzący wątpliwości określona już w trakcie postępowania przed organem pierwszej instancji.
Wtedy bowiem Prezydent [...] pismem z dnia 3 lipca 2014r wezwał na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. mieszkańców do uzupełnienia złożonego w dniu 9 czerwca 2014r wniosku o wznowienie postępowania poprzez podanie dokładnych danych dotyczących wszystkich osób podpisanych pod wnioskiem ( k - 322 akt).
W odpowiedzi na wezwanie T. W. pismem z dnia 14 lipca 2014r poinformował, że wszystkie osoby wymienione w załączniku do niniejszego pisma udzieliły mu pełnomocnictwa uiszczając stosowne opłaty ( k-367 akt). W załączniku (k-365 akt ) podane zostały imiona, nazwiska i adresy osób wraz z ich podpisami oraz informacją o uiszczeniu przez każdą z tych osób opłaty 17 zł od pełnomocnictwa. Do załącznika został dołączony dowód uiszczenia w kasie Urzędu [...] opłaty skarbowej w wysokości 340 zł. W załączniku została zawarta informacja o udzieleniu pełnomocnictwa T. W..
Z treści udzielonego pełnomocnictwa nie wynika ograniczenie do reprezentowania wymienionych mieszkańców osiedla wyłącznie do postępowania przed organem pierwszej instancji.
Oznacza to, że celem udzielonego pełnomocnictwa było upoważnienie T. W. do reprezentowania mieszkańców osiedla w całym postępowaniu zainicjowanym wnioskiem z dnia 9 czerwca 2014r o wznowienie postępowania w sprawie decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] zmieniającej ostateczną decyzję z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] zezwalającą na budowę.
T. W. brał czynny udział w postępowaniu przed organem I instancji jako pełnomocnik mieszkańców osiedla [...] i jemu doręczona została decyzja pierwszo - instancyjna.
Wbrew ocenie Wojewody [...] nie można uznać, że przedłożone przez T. W. pełnomocnictwo "nie stanowi kogo dane osoby upoważniają do działania w ich imieniu, do jakich czynności, w jakim postępowaniu i przed jakim organem".
Na rozprawie dopuszczony został w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowód z załączonego do skargi oświadczenia mieszkańców osiedla [...] przy ul. [...] w [...] z którego wynika, że udzielone T. W. pełnomocnictwo do działania w sprawie o wznowienie postępowania upoważniało do reprezentowania mieszkańców w całym postępowaniu zarówno przed organem I instancji jak i organem odwoławczym.
Skoro jednak Wojewoda [...] miał wątpliwość, co do zakresu udzielonego T. W. pełnomocnictwa, to mając listę osób które udzieliły pełnomocnictwa wraz z ich danymi osobowymi jak i adresami zamieszkania mógł skutecznie wezwać te osoby do podpisania odwołania ( art. 64 § 2 k.p.a. ), czego nie uczynił.
Tym samym organ odwoławczy naruszył wynikającą z art. 7 k.p.a. zasadę nakazującą m.in. załatwianie spraw w sposób uwzględniający interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Nietrafny pozostaje natomiast zarzut dotyczący nierozpoznania odwołania w stosunku do osoby T. W., będącego jedną ze stron postępowania przed organem I instancji, który także w swoim imieniu podpisał odwołanie. Z akt sprawy wynika, że przed organem I instancji T. W. występował jako pełnomocnik mieszkańców osiedla [...].
Okoliczność ta wynika wyraźnie z postanowienia Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2014r, nr [...] o wznowieniu na wniosek wymienionych w nim osób postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] zmieniającą własną ostateczną decyzję z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] zezwalającą na budowę. Wśród osób na wniosek których zostało wznowione postępowanie nie ma T. W. natomiast wskazano, że wszyscy wnioskodawcy są reprezentowani przez pełnomocnika T. W..
Reasumując, zaskarżone postanowienie jako podjęte przedwcześnie zostało wydane z naruszeniem art. 134 k.p.a. oraz zasady słusznego interesu obywatela, pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz informowania stron, określonych w art. 7-9 k.p.a.
Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm) uchylił zaskarżone postanowienie.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło