II SA/Gd 197/16

WyrokWSA w Gdańsku2016-05-11

Skład orzekający: Sędzia WSA Janina Guść, WSA Mariola Jaroszewska (spr.), WSA Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu nadzoru budowlanego nakładające obowiązek przedstawienia oceny technicznej robót budowlanych, wykonanych bez pozwolenia na budowę, jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego, w przypadku uzasadnionych wątpliwości co do jakości robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu, mogą nałożyć obowiązek przedstawienia oceny technicznej. Postanowienie to ma charakter dowodowy i stanowi element postępowania naprawczego, mającego na celu weryfikację legalności i prawidłowości wykonanych robót budowlanych.
Stan faktyczny
Spółka A. wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie PINB nakładające obowiązek przedstawienia oceny technicznej robót budowlanych wykonanych bez pozwolenia na budowę w trzech lokalach usługowych. Spółka kwestionowała zasadność nałożonego obowiązku, twierdząc, że prace adaptacyjne, w tym połączenie lokali, były objęte pozwoleniem na budowę lub nie wymagały pozwolenia. Organy nadzoru budowlanego ustaliły, że roboty te stanowiły przebudowę wymagającą pozwolenia, którego spółka nie uzyskała.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: WSA Mariola Jaroszewska (spr.) WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 maja 2016 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedstawienia oceny technicznej robót budowlanych oddala skargę. A. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia 25 lutego 2016 r., nr [...]. Zaskarżonym postanowieniem utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 listopada 2015 r. w części zobowiązującej spółkę do przedłożenia oceny technicznej wszystkich wykonanych bez pozwolenia na budowę robót budowlanych związanych z przebudową trzech lokali usługowych o numerach budowlanych [..]-[..] położonych na parterze budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. N. w G., w których zlokalizowane są usługi pod nazwą "B." (siłownia, sale fitness, sucha i mokra sauna z częścią wypoczynkową), pod kątem bezpieczeństwa i użytkowania obiektu oraz zgodności wykonanych robót z warunkami technicznymi, sztuką budowlaną i stosownymi przepisami, uchylając co do terminu wykonania nałożonego zobowiązania i wyznaczając nowy termin do dnia 31 maja 2016 r. Zaskarżone postanowienie podjęto w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Postanowieniem z dnia 19 listopada 2015 r., PINB zobowiązał A. do przedłożenia w terminie do dnia 29 lutego 2016 r. opisanej oceny technicznej. Wskazano, że ocena techniczna powinna być sporządzona przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności i przynależną do właściwej izby samorządu zawodowego, zawierać raport z badań akustycznych dotyczący izolacyjności stropu pomiędzy lokalami usługowymi, a lokalami mieszkalnymi, usytuowanymi bezpośrednio nad pomieszczeniem usługowym oraz winna odnosić się do wykonanych zabezpieczeń przed przenoszeniem drgań spowodowanych pracą urządzeń do ćwiczeń. W przypadku wykazania przekroczenia poziomu drgań i norm hałasu ocena techniczna winna szczegółowo określić sposób ich wyeliminowania. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że zobowiązanie nałożono w toku postępowania zainicjowanego przez C., która zwróciła się o przeprowadzenie kontroli w budynku przy ul. N. w G., celem ustalenie czy właściciel przedmiotowego lokalu użytkowego posiada pozwolenia na wykonanie robót budowlanych w celu przystosowania lokalu do prowadzonej działalności Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 27 sierpnia 2015 r. stwierdzono, że w lokalu powstałym w wyniku połączenia trzech lokali usługowych (oznaczonych w projekcie numerami [..]-[..]), położonym na parterze przedmiotowego wielorodzinnego budynku mieszkalnego, prowadzona jest działalność usługowa w zakresie zdrowia i rekreacji pod nazwą klub "B.". Ustalono, że w skład działalności wchodzi siłownia, sale fitness, sauny, węzły sanitarne i szatnia. Stwierdzono, że w lokalu tym wykonano przebicie w ścianie konstrukcyjnej o wymiarach 4,35 m x 2,65 m pomiędzy lokalami nr [..] i nr [..], oraz otwór o wymiarach 3,95 m x 2,95 m w ścianie pomiędzy lokalami nr [..] i [..]. Zlikwidowano węzły sanitarne w dotychczasowej lokalizacji i wykonano nowe w innym miejscu i aranżacji. Zlikwidowano ścianki działowe wydzielające pomieszczenia oraz wykonano instalacje wentylacji mechanicznej i klimatyzacji. Przebudowano instalację sanitarno-kanalizacyjną. Roboty budowlane wykonano bez zatwierdzenia przez organ architektoniczno - budowlany. W toku postępowania przedstawiciel spółki przedłożył projekty przebudowy lokali nr [..] i [..] oraz projekty adaptacji wszystkich trzech lokali użytkowych. Spółka zgłosiła również wykonanie prac adaptacyjno - budowlanych załączając projekt instalacji wody i kanalizacji sanitarnej wykonany w maju 2010 r. Organ pierwszej instancji pozyskał wyjaśnienie kwestii zgodności rodzaju prowadzonej działalności z funkcją zabudowy wielorodzinnej autorstwa Wydziału Urbanistyki, Architektury i Ochrony Zabytków Urzędu Miejskiego, według którego budynek przy ul. N. stanowi integralną część zespołu mieszkaniowego wielorodzinnego z usługami wbudowanymi na działkach nr [..]-[..] obr. [..] położonych przy ul. P. i ul. N. w G., zatwierdzonego decyzją nr [...] z dnia 20 października 2005 r. Pozwolenie na budowę wydane zostało w oparciu o decyzję nr z dnia 29 października 2004 r. o warunkach zabudowy dla realizacji zespołu mieszkaniowego z lokalami usługowymi na powierzchni 2ha. W piśmie tym wyjaśniono, że decyzja wprawdzie nie precyzuje w jakiej części zabudowy mają się mieścić usługi, jednakże ich lokalizacja w kondygnacji parteru nie jest sprzeczna z tymi ustaleniami. Organ pierwszej instancji wszczął postępowanie w sprawie przebudowy trzech opisanych lokali użytkowych, a następnie w celu weryfikacji prawidłowości wykonanych robót budowlanych w trybie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zobowiązał inwestora do przedłożenia oceny technicznej. W zażaleniu na to postanowienie inwestor wniósł o jego uchylnie kwestionując zasadność oraz wskazując na bezpodstawność żądania. Wyjaśnił, że już na etapie budowy wskazanego budynku przedmiotowe lokale użytkowe zostały zaprojektowane jako całość, zaś inwestor C. otrzymała "pozwolenie na budowę z uwzględnieniem zmian w rzucie parteru zawierającym połączenie ww. lokali i brak ścian działowych - konstrukcyjnych". Wyjaśniono, że w 2010 r. po zakupie powyższych lokali przez A., spółka wystąpiła do zarządcy o możliwość przeprowadzenia prac aranżacyjnych zgodnie z przedłożonym przez siebie projektem. Według odwołującego połączenie lokali wynikało wprost z pozwolenia na budowę, a prace wykończeniowo - aranżacyjne polegały na dostosowaniu lokalu do projektu z 2005 r., a także z wyposażenia lokalu w urządzenia sportowe i postawienia ścian kartonowych, niewymagających pozwolenia. Według odwołującego wykonane prace nie wiązały się z jakąkolwiek budową sieci kanalizacyjnej czy elektrycznej i wykorzystywały zastany stan budynku. Rozpoznając zażalenie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego postanowieniem z dnia 25 lutego 2016 r. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Organ odwoławczy za bezsporny uznał fakt, że wskutek połączenia trzech lokali użytkowych usytuowanych na parterze budynku mieszkalno – usługowego powstał jeden lokal użytkowy przeznaczony na dzielność kompleksu rekreacyjnego, w skład którego wchodzi siłownia, sale fitness, sauny z częścią wypoczynkową. Lokal ten powstał wskutek przebicia w 2010 r. w ścianie konstrukcyjnej otworu o szerokości 4,35 m x 2,65 m, zlikwidowaniu węzła sanitarnego, wykonaniu węzła w innym miejscu i aranżacji oraz wykonaniu wentylacji mechanicznej, klimatyzacji, instalacji sanitarno – kanalizacyjnej oraz elektrycznej. Roboty ten wykonane zostały bez pozwolenia na budowę. Zaakceptował organ kwalifikację przedmiotowych robót budowlanych przebudowy oraz wszczęcie procedury naprawczej określonej w art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane. W tej sytuacji organ odwoławczy uznał, że zaistniały okoliczności do zastosowania art. 81c ustawy Prawo budowlane, którego walor dowodowy umożliwi weryfikację okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, w postaci jakości wykonanych robót budowlanych, prawidłowości zastosowanych materiałów budowlanych oraz stanu technicznego powstałego w związku z samowolnym wykonaniem robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę. Wnioski z oceny technicznej powinny przedstawiać ocenę stanu technicznego robót wykonanych i ich przydatności do dalszego użytkowania, opis uszkodzeń, ocenę ewentualnych przyczyn powstawania uszkodzeń oraz zalecenia dotyczące sposobu koniecznych napraw. Podkreślono, że samowolne wykonanie robót budowlanych z samej istoty wymaga weryfikacji i oceny pod kątem prawidłowości ich wykonania, sztuki budowlanej oraz przepisów budowlanych. Ocena techniczna pozwoli na ustalenie, czy istnieje potrzeba doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, a jeśli tak w jaki sposób. Odnosząc się do twierdzeń zażalenia organ wyjaśnił, że materiał dowodowy potwierdza jednoznacznie, że decyzją z dnia 5 grudnia 2007 r. udzielono pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku oznaczonego jako budynek V klatka G. Analiza tego pozwolenia nie wykazała, ażeby dokonano jakichkolwiek zmian w stosunku do projektu budowlanego. Natomiast w trakcie oględzin z dnia 28 sierpnia 2015 r. organ pierwszej instancji ustalił inny stan faktyczny parteru przedmiotowej sekcji budynku (aktualnie klatka B w budynku przy ul. N.), niż stan odebrany przez organ w 2007 r. Stwierdzono, że w 2010 r. wykonano roboty budowlane polegające między innymi na przebudowie pomieszczeń tej sekcji: wykonano wewnętrzne ściany działowe wraz z przebiciem otworów przejściowych między pomieszczeniami w celu połączenia pomieszczeń oraz zrealizowano szereg robót budowlanych i adaptacyjnych w celu przystosowania go do pełnienia funkcji kompleksu rekreacyjno - sportowego. Również zgłoszenie robót adaptacyjnych w lokalach odwołującego dokonane w dniu 30 sierpnia 2010 r. potwierdza, że przebudowa miała miejsce trzy lata po odbiorze budynku. Organ odwoławczy wyjaśnił następnie, że wyznaczył nowy termin przedłożenia oceny technicznej z powodu upływu terminu określonego w zaskarżonym postanowieniu. W skardze na powyższe postanowienie zarzucono: 1) naruszenie prawa materialnego, art. 81c ust. 2 ustawy oraz art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2, oraz art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez niewłaściwą wykładnię i interpretację stwierdzenia "uzasadnione wątpliwości" oraz "wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych, lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu"; 2) naruszenie prawa procesowego mającego istotne znaczenie dla sprawy, art. 104 § 1 i 2 k.p.a. w związku z art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, poprzez stwierdzenie w postanowieniu merytorycznie w przedmiocie dokonania samowoli budowlanej, która winna być przedmiotem decyzji administracyjnej, nie zaś elementem pobocznym postanowienia w innym przedmiocie; 3) błąd w ustaleniach faktycznych poprzez stwierdzenie, że "na przedmiotowe roboty inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę" i pominięcie przy tym faktu, że na roboty adaptacyjne inwestor nie musiał posiadać pozwolenia na budowę, zaś kwestionowane przez organ prace (w szczególności połączenie lokali) objęte było pozwoleniem na budowę z dnia 20 października 2005 r., co uwidocznione jest na rysunku (planie) z dnia 1 sierpnia 2005 r. 4) błąd w ustaleniach faktycznych, poprzez uznanie, że przez podpisanie protokołu z oględzin lokalu, strona zgodziła się z twierdzeniami organu, podczas gdy podpisanie protokołu kontroli potwierdza jedynie fakt jej przeprowadzenia; Skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Z uzasadnienia skargi wynika, że kwestionuje się przede wszystkim wykonanie adaptacji trzech lokali użytkowych dla potrzeb skarżącego w warunkach samowoli budowlanej. Jak twierdzi się w skardze, już projekt budowlany z 2005 r. zakładał połączenie lokali i brak ściany działowej. Według skarżącej nie ma jest wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych, które uzasadniałyby zastosowanie art. 81c ustawy Prawo budowalne. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Kontrola legalności przeprowadzona przez sąd w przedmiotowej sprawie doprowadziła do wniosku, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji w istocie swojej odpowiadają obowiązującemu prawu. Podstawę prawną działań organów w rozpoznawanej sprawie stanowią przepisy art. 81c ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290), zwanej dalej Prawem budowlanym. Art. 81c ust. 1 Prawa budowalnego stanowi, że organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego przy wykonywaniu zadań określonych przepisami prawa budowlanego mogą żądać od uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, informacji lub udostępnienia dokumentów: 1) związanych z prowadzeniem robót, przekazywaniem obiektu budowlanego do użytkowania, utrzymaniem i użytkowaniem obiektu budowlanego; 2) świadczących o dopuszczeniu wyrobu budowlanego do obrotu albo jednostkowego zastosowania w obiekcie budowlanym. Zgodnie z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Poprzez treść art. 81c Prawa budowlanego zarówno organy administracji architektoniczno-budowlanej jak i nadzoru budowlanego zostały wyposażone w istotne środki wspierające wykonywanie zadań powierzonych im przepisami Prawa budowlanego. Dokumentów i informacji określonych w art. 81c ust. 1 Prawa budowlanego, jak i ocen technicznych i ekspertyz przewidzianych w ust. 2 tego artykułu właściwe organy mogą żądać zarówno wówczas, gdy prowadzą postępowanie administracyjne, jak i niezależnie od takiego postępowania. Za taką oceną, zwłaszcza w odniesieniu do art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego przemawia umieszczenie tego przepisu w rozdziale dotyczącym organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego. Takie umiejscowienie wskazanego przepisu nadaje mu ogólnego charakteru - środka służącego organom w każdym przypadku wykonywania nałożonych ustawą obowiązków. Z tego środka skorzystały organy nadzoru budowlanego procedujące w trybie naprawczym określonym w art. 50 - 51 Prawa budowalnego, zmierzając do rozstrzygnięcia sprawy ustalonej jako samowola budowlana wykonanej przebudowy trzech lokali usługowych nr [..]-[..] położonych na parterze opisanego wielorodzinnego budynku mieszkaniowego. Wbrew twierdzeniom skargi organy nadzoru budowlanego na podstawie wyczerpująco zgromadzonego materiału dowodowego i wszechstronnej jego analizy prawidłowo ustaliły, że roboty budowlane wykonane we wskazanych lokalach usługowych należało zakwalifikować jako ich przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego, która wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Dokumentacja nie potwierdza natomiast faktu pozyskania przez inwestora pozwolenia na powyższą przebudową, która w rezultacie doprowadziła do stworzenia jednego lokalu usługowego wykorzystywanego na prowadzenia klubu "fitness i wellness". Brak jest przeszkód prawnych, ażeby powyższych ustaleń i kwalifikacji dokonywały organy nadzoru budowalnego w toku procedury naprawczej, które z mocy przepisów Prawa budowlanego powołane są właśnie do kontroli legalności i prawidłowości działań inwestycyjnych w zakresie budownictwa. Przeprowadzony prawidłowo dowód z oględzin lokalu skarżącej spółki ujawnił, że wykonano przebicie w ścianie konstrukcyjnej o wymiarach 4,35 m x 2,65 m pomiędzy lokalami nr [..] i nr [..] oraz otwór o wymiarach 3,95 m x 2,95 m w ścianie pomiędzy lokalami nr [..] i [..]. Zlikwidowane zostały węzły sanitarne w dotychczasowej lokalizacji, w ich miejsce wykonano nowe w innym miejscu i aranżacji. Oprócz tego zlikwidowano ścianki działowe wydzielające pomieszczenia oraz wykonano instalacje wentylacji mechanicznej i klimatyzacji. Przebudowano również instalację sanitarno-kanalizacyjną i elektryczną. Powyższe ustalenia organy obu instancji skonfrontowały z dokumentacją projektową zgromadzoną przy sprawie pozwolenia na budowę budynku przy ul. N. z 2005 r. oraz sprawy jego pozwolenia na użytkowanie z 2007 r. Porównanie tych dokumentów, w tym projektu budowlanego oraz protokołu z obowiązkowej kontroli zakończenia budowy obiektu budowlanego z dnia 11 października 2007 r. potwierdziło, że opisanych wyżej robót budowlanych w lokalach nr [..]-[..] dokonano bez wymaganego pozwolenia na budowę. Z projektu budowlanego obejmującego inwestycję polegającą budowie m.in. budynku wielorodzinnego przy ul. N. oznaczonego nr V wynika, że w budynku tym na parterze przewidziano zlokalizowanie trzech odrębnych lokali usługowo – handlowych nr [..]-[..]. Następnie obowiązkowa kontrola wykonania obiektu budowlanego poprzedzająca wydanie pozwolenia na użytkowanie potwierdziła, że obiekt ten został wykonany zgodnie z projektem budowlanym, bez istotnych odstępstw. Zaznaczono tylko, że dokonano nieistotnych odstępstw od projektu w postaci zmiany usytuowania ścianek działowych w niektórych lokalach mieszkalnych. Oznacza to, jak trafnie ocenił organ w zaskarżonym postanowieniu, że na etapie realizacji inwestycji projekt budowalny przewidujący trzy odrębne lokale użytkowe w parterze budynku V zrealizowano bez jakichkolwiek odstępstw w zakresie tych lokali użytkowych. Odstępstwa, ale o charakterze nieistotnym, odnosiły się tylko do lokali mieszkalnych. W latach 2005-2007 zrealizowano zatem inwestycję mieszkaniową zgodną z projektem budowlanym. Dopiero późniejsze działania inwestycyjne skarżącego doprowadziły do połączenia trzech odrębnych lokali użytkowych oraz zmian w zakresie instalacji sanitarnej, wentylacji mechanicznej i klimatyzacji dotyczącej tych lokali. Dokumentacja potwierdza, że w 2010 r. skarżący zgłosił C. rozpoczęcie prac adaptacyjno – budowlanych w lokalach nr [..]-[..]. Wykonanie tych robót potwierdziła dodatkowo przedstawicielka skarżącego A. G. – M. uczestnicząca w oględzinach w dniu 28 sierpnia 2010 r., składając oświadczenie co do terminu oraz zakresu wykonanych robót adaptacyjnych. Przedstawicielka inwestora nie zgłosiła żadnych zastrzeżeń wobec poczynionych w toku oględzin ustaleń, które mogłyby być odnotowane w protokole z czynności. Wbrew twierdzeniom skarżącej spółki podpis jej przedstawiciela złożony pod protokołem oględzin nie ma tylko i wyłącznie charakteru potwierdzającego jego obecność, ale jest również wyrazem akceptacji poczynionych w nim spostrzeżeń i ustaleń, skoro wyraźnego sprzeciwu w tym zakresie nie wyrażono. W tej sytuacji nie budzi zastrzeżeń sposób procedowania przez organy nadzoru budowalnego, które przyjęły zasadne założenie wyjściowe, że przeprowadzone w 2010 r. przez właściciela lokali nr [..]-[..] roboty adaptacyjne prowadzące w efekcie do ich połączenia w jeden lokal stanowiły przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a Prawa budowalnego. To zaś kwalifikuje przedmiotowy zakres robót budowlanych, zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z art. 28 ust 1 Prawa budowlanego, do obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, którego inwestor bezsprzecznie nie posiada. Zgodnie z art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego przez przebudowę należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. Roboty adaptacyjne przeprowadzone przez skarżącego doprowadziły do zmiany zarówno parametrów użytkowych jak i technicznych użytkowanych przez niego lokali. Dokonano bowiem zmian w powierzchni użytkowej oraz zmieniono instalacje, w tym instalację sanitarno– kanalizacyjną. Wobec takich ustaleń organ nadzoru budowlanego prawidłowo wdrożył tryb naprawczy przewidziany w art. 51 Prawa budowlanego, w ramach którego, zgodnie z dyspozycją art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, przysługiwała im kompetencja do nałożenia na inwestora obowiązku dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Podkreślić należy, że postanowienie nakładające ten obowiązek ma charakter dowodowy, co potwierdza orzecznictwo sądowoadministracyjne. Między innymi Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26 sierpnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1324/2008, stwierdził, że postanowienie wydane na podstawie art. 81c ust. 2 ma charakter dowodowy, co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane, stanowi część innego, już toczącego się postępowania przewidzianego w ustawie - Prawo budowlane, bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadnić wszczęcie takiego postępowania (dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Postanowienie to ma dostarczyć materiału dowodowego (ustaleń faktycznych) uzasadniającego podjęcie jednej z decyzji przewidzianych w Prawie budowlanym. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Sąd nie powziął wątpliwości co do zasadności nałożonego postanowieniem obowiązku. Uznał, że w ujawnionych okolicznościach faktycznych organy nadzoru budowlanego zasadnie odwołały się do źródeł wiedzy specjalistycznej w celu sprawdzenia warunków bezpieczeństwa i prawidłowości użytkowania lokali użytkowych oraz zgodności wykonanych robót budowlanych z warunkami technicznymi, sztuką budowlaną i innymi przepisami. Powstały bowiem uzasadnione wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych użytych przy przebudowie trzech lokali użytkowych oraz jakości samych robót budowlanych, których organy nadzoru nie mogły we własnym zakresie rozstrzygnąć z powodu braku wiedzy specjalistycznej w tym zakresie. Organy prawidłowo bowiem dostrzegły potrzebę zweryfikowania uwarunkowań akustycznych działalności skarżącego w zaadoptowanych lokalach użytkowanych znajdujących na parterze budynku mieszkalnego. Możliwe bowiem oddziaływanie prowadzonej działalności na lokale mieszkalne usytuowane bezpośrednio powyżej pomieszczeń usługowych determinowało zastosowanie odpowiednich materiałów budowlanych i zachowanie norm hałasu oraz dopuszczalnych drgań. Z pisma C. z dnia 27 kwietnia 2015 r. wynika, że działalność klubu "B.", w ramach którego działa siłownia, w której klienci korzystają z różnego rodzaju sprzętów, powoduje uciążliwości odczuwalne dla mieszkańców mieszkań znajdujących się powyżej lokalu skarżącego. Wskazano, że używany w siłowni sprzęt powoduje przenoszenie drgań stropu, czego przyczyny upatrywano w niewłaściwym wykonaniu elementów tłumiących drgania. Zdaniem sądu całokształt ustalonych okoliczności faktycznych w pełni uzasadniał wątpliwości organów nadzoru co do jakości użytych wyrobów budowlanych i przeprowadzonych robót budowlanych w ramach (samowolnej) przebudowy i pozwalał na zastosowanie dyspozycji art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego. Zwrócić należy uwagę, że ideą postępowania naprawczego jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W toku postępowania w tym przedmiocie organ nadzoru budowlanego winien ustalić, czy przeprowadzone roboty są zgodne z przepisami prawa oraz - ewentualnie - jakie czynności należy przedsięwziąć, aby zaistniały stan doprowadzić do zgodności z prawem. W wypadku ustalenia, że nie jest możliwe doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem lub też strona nie przejawia koniecznej w tym kierunku inicjatywy, organ ma obowiązek nakazać zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Celem wszystkich powyższych czynności jest zagwarantowanie bezpieczeństwa wszystkim użytkownikom danego obiektu oraz ochrona osób trzecich. W niniejszej sprawie podkreślenia wymaga, że w zabudowie wielomieszkaniowej dopuszczono w parterze budynku działalność usługowo – handlową. W projekcie budowlanym całego budynku V przewidziano realizację tych usług w ramach oddzielnych trzech lokali, co zmodyfikował skarżący w 2010 r. poprzez ich połączenie i stworzenie jednego lokalu przeznaczonego pod usługi sportu i rekreacji. Działania inwestorskie skarżącego odbywały się bez kontroli i nadzoru ze strony właściwych organów architektoniczno – budowlanych, których rola sprowadza się do formalnego dopuszczenia przebudowy z perspektywy przepisów budowlanych. Inwestor dokonał przebudowy samowolnie bez weryfikowania jej warunków przez wyspecjalizowane organy, jedynie za akceptacją Spółdzielni Mieszkaniowej. Zatem obecnie na etapie postępowania naprawczego organy zmierzają do sprawdzenia wszystkich uwarunkowań zaistniałej przebudowy i w razie potrzeby do wdrożenia działań, które doprowadzą ją do stanu zgodności z prawem. Zaskarżone postanowienie ma wyłącznie za zadanie dostarczyć niezbędnego, specjalistycznego materiału dowodowego, który pozwoli na podjęcie dalszych decyzji w toku procedury naprawczej realizowanej w interesie skarżącego. Zarzuty skargi z przedstawionych przyczyn nie mogły być uznane za zasadne. Natomiast zawarte w uzasadnieniu skargi sugestie zmierzające do zamiaru doprowadzenia spółki do upadłości kosztowną ekspertyzą, w powiązaniu z powstaniem na terenach spółdzielni dwóch lokali z konkurencyjną dla skarżącej działalnością, jako mające charakter pozaprawny, nie mają wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonego postanowienia. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej p.p.s.a., oddalił skargę jako bezzasadną. Sąd orzekł na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, stosownie do treści art. 119 § 3 p.p.s.a., w brzmieniu ustalonym nowelą z dnia 9 kwietnia 2015 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) z mocą obowiązującą od dnia 15 sierpnia 2015 r., według którego sprawa może być rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło