I SA/Kr 463/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas (spr.) Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz WSA Jarosław Wiśniewski Protokolant: specjalista Bożena Piątek po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 października 2018 r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 20 lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz skarżącej koszty postępowania w kwocie [...]zł (sto złotych). Zaskarżonym postanowieniem z dnia 20 lutego 2018 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 28 grudnia 2017 r. oddalające skargę M. G. na czynność egzekucyjną. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego do majątku zobowiązanej M. G., organ egzekucyjny dokonał zajęć wynagrodzeń za pracę oraz wierzytelności z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych. Zawiadomienia o zajęciach wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono zobowiązanej w dniu 6 grudnia 2017 r. W ustawowym terminie wniosła ona skargę na ww. zajęcia wskazując, że "Skarżone czynności egzekucyjne są konsekwencją tytułów wykonawczych (na które skarżący złożył zarzuty), które dotyczą decyzji z 30 czerwca 2017 r. Naczelnika Z. Urzędu Skarbowego w S. – decyzji niedoręczonej". Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], postanowieniem z dnia 28 grudnia 2017 r. oddalił skargę na czynności egzekucyjne wskazując, że nie zostały naruszone przepisy dotyczące sposobu i formy dokonania zaskarżonych czynności zajęcia wynagrodzeń za pracę i rachunków bankowych. Organ podał, że argument podniesiony przez skarżącą w uzasadnieniu skargi na czynności egzekucyjne jednoznacznie wskazuje, że dotyczy on zarzutu braku wymagalności obowiązku, a zarzut ten nie może być rozpatrywany w postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne. W zażaleniu na powyższe postanowienie zobowiązana podała, że celem wniesionej skargi było zupełnie co innego, niż organ w zaskarżonym postanowieniu oceniał. Zaznaczyła, że kierowała się koniecznością zwrócenia uwagi, że "skoro brak jest wymagalności roszczenia, zresztą nie tylko, to jakiekolwiek czynności w sprawie w ogóle nie powinny mieć miejsca". Utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji, DIAS w K. podał, że w postępowaniu wszczętym w trybie art. 54 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017r., poz. 1201 ze zm.), dalej "u.p.e.a.", tj. skargą na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego można kwestionować jedynie zasadność oraz prawidłowość czynności o charakterze wykonawczym. Skarga na czynności egzekucyjne wszczyna bowiem postępowanie, którego celem jest zbadanie prawidłowości dokonania przez organ egzekucyjny lub egzekutora konkretnej czynności. W postępowaniu tym nie orzeka się natomiast o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia istnienia egzekwowanego obowiązku. Organ zaznaczył, że w kwestii dotyczącej egzekwowanych należności zobowiązana złożyła zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne zgłaszając min. zarzut braku wymagalności obowiązku. Po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela, zarzut ten będzie rozpatrzony w odrębnym postępowaniu. Organ podkreślił, że to wierzyciel jest dysponentem postępowania egzekucyjnego i tylko on może orzekać o istnieniu obowiązku. Wyjaśnienie powyższych wątpliwości należy zatem do wierzyciela, a organ wykonawczy jest tylko uprawniony do wykonania jego postanowień. W skardze na postanowienie DIAS w K. z dnia 20 lutego 2018 r. zobowiązana zarzuciła, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu, że wnosząc skargę na czynność egzekucyjną jednocześnie domaga się oceny "uniwersalnej". Skarżąca podała, że jest wręcz przeciwnie - mając pełną świadomość rozdzielności aspektów sprawy, zdecydowała się na wniesienie skargi. Podniosła, że skoro jedno z dokonanych zajęć rachunku bankowego, było skuteczne, to w świetle braku doręczenia decyzji głównej w sprawie, czynność ta powinna być uchylona, a nie utrzymana w mocy. Zdaniem skarżącej, sama wiedza organu w zakresie wniesionych zarzutów, powinna wywołać pewne konsekwencje. Organ zaś przechodzi nad tym do porządku dziennego, co musi powodować sprzeciw. Odpowiadając na skargę, DIAS w K., wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 54 §1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora wszczyna więc postępowanie, którego celem jest zbadanie prawidłowości dokonania przez tenże organ egzekucyjny lub egzekutora konkretnej czynności egzekucyjnej (w rozpoznanej sprawie: zajęcie wynagrodzenia za pracę – art. 72 u.p.e.a.; zajęcie rachunku bankowego - art. 80 § 1 u.p.e.a.) zmierzającej do zastosowania lub zrealizowania określonego środka egzekucyjnego (w sprawie - egzekucji z wynagrodzenia za pracę i rachunku bankowego - art. 1a pkt 12 lit. a tiret 2 i 4 u.p.e.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, nie negując stanowiska organu egzekucyjnego dotyczącego badania w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi na czynności egzekucyjne jedynie formalnej poprawności dokonanych czynności, zauważa, że kwestia doręczenia decyzji będącej podstawą wystawienia tytułów wykonawczych, ma konstytutywne znacznie dla prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Jak wynika bowiem z treści art. 212 ustawy Ordynacja podatkowa decyzja podatkowa wchodzi do obrotu prawnego z chwilą doręczenie tej decyzji stronie. A zatem dopóki decyzja nie zostanie doręczona zobowiązanemu nie wywołuje ona żadnych skutków, w szczególności, nie może być poddany egzekucji określony w niej obowiązek. Wystawienie tytułu wykonawczego opartego na takiej niedoręczonej decyzji i wszczęcie egzekucji poprzez jego doręczenie zobowiązanemu musi być w takiej sytuacji uznane za przedwczesne, a dokonane czynności egzekucyjne powinny zostać uchylone. Sprawdzenie więc, czy przed wszczęciem egzekucji decyzja z dnia 30 czerwca 2017 r., nr [...], została doręczona zobowiązanej stanowi warunek, który musi być spełniony, aby stwierdzić, że czynności egzekucyjne zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Stanowisko organu, że okoliczność taka nie może być badana w postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne, nie może zostać w takiej sytuacji zaakceptowane. Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności, działając na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018, poz. 1302), dalej "p.p.s.a.", Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a.