I GZ 359/18
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-10-26
Skład orzekający: sędzia NSA Barbara Mleczko-Jabłońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na zarządzenie przewodniczącego wydziału WSA wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi może być przedmiotem oceny NSA, jeśli wniosek o przyznanie prawa pomocy został pozostawiony bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając, że zarządzenie przewodniczącego wydziału WSA wzywające do uiszczenia wpisu sądowego było zasadne. Sąd podkreślił, że ocenie na etapie postępowania zażaleniowego podlega jedynie kwestia istnienia podstaw prawnych do wezwania o wpis i jego prawidłowa wysokość. Pozostałe kwestie, w tym zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie mogły być przedmiotem oceny, zwłaszcza gdy wniosek ten został pozostawiony bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych, a skarżący nie podjął dalszych kroków w celu jego usunięcia lub złożenia nowego wniosku.Stan faktyczny
Skarżący złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału WSA w Poznaniu z dnia 31 sierpnia 2018 r., którym wezwano go do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie SKO w Poznanie w kwocie 100 zł. Skarżący podniósł, że jego wniosek o przyznanie prawa pomocy został pozostawiony bez rozpatrzenia, a on sam, jako osoba niepełnosprawna żyjąca w ubóstwie, nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Sprawa dotyczyła odmowy dofinansowania ze środków PFRON do zakupu przedmiotów ortopedycznych.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 26 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. J. B. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 sierpnia 2018 r., sygn. akt III SA/Po 389/18 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi M. J. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sprawie odmowy dofinansowania ze środków PFRON do zakupu przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych postanawia: oddalić zażalenie.
Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zarządzeniem z dnia 31 sierpnia 2018 r. wezwał M. J. B. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie SKO w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sprawie odmowy dofinansowania ze środków PFRON zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze w kwocie 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193), w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.
Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył skarżący, wskazując, że jego wniosek o przyznanie prawa pomocy został pozostawiony bez rozpatrzenia, (zarządzeniem z 7 sierpnia 2018 r.), a nie stać go na ponoszenie kosztów sądowych, gdyż jest osobą niepełnosprawną i żyje w ubóstwie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że skarzący nie kwestionuje ani podstawy prawnej wydania zaskarżonego zarządzenia, ani określenia wysokości należnego wpisu.
Zgodnie z art. 198 p.p.s.a. do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zażaleń na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego. Natomiast do postępowania zażaleniowego stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej.
Stosowanie do treści art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, takich jak skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata (art. 220 § 1 p.p.s.a.), w takiej sytuacji jednak przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, a w razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. W przypadku nieuiszczenia wpisu pomimo wezwania skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.).
Nie ulega wątpliwości, że skarga złożona w niniejszej sprawie jest pismem procesowym podlegającym opłacie. Zgodnie z art. 214 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Strona inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (zob. art. 239 § 1 pkt 1-3, art. 239 § 2 i art. 240 p.p.s.a.), bądź postanowienia referendarza sądowego lub sądu, przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (zob. art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z powyższych okoliczności. Skarżący wprawdzie wnosił o przyznanie mu prawa pomocy, jednak z uwagi na nieusunięcie, pomimo wezwania, braków formalnych wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu PPF, zarządzeniem starszego referendarza sądowego w WSA w Poznaniu z dnia 7 sierpnia 2018 r. pozostawiono bez rozpatrzenia wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, od którego to zarządzenia skarżący nie złożył sprzeciwu. Nie złożył także kolejnego wniosku o zwolnienie go od ponoszenia kosztów sądowych.
Wobec powyższego NSA uznał, że Przewodniczący Wydziału WSA zasadnie wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł, bowiem stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 cytowanego rozporządzenia wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym wynosi 100 zł. Zaskarżone zarządzenie jest zatem prawidłowe i nie narusza prawa.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, zaskarżenie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu prowadzi do tego, że Naczelny Sąd Administracyjny ocenia jedynie, czy zachodziły podstawy prawne do wezwania do uiszczenia wpisu i czy wysokość tej opłaty została określona zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zatem wszelkie inne kwestie podnoszone w zażaleniu nie mogły być przedmiotem oceny na tym etapie postępowania.
Z wymienionych powodów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło