VII SA/Wa 2318/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-10-31

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która otrzymuje emeryturę w wysokości 2930 zł netto miesięcznie, posiada dom o powierzchni 90 m², ponosi znaczne wydatki na leki (1500 zł miesięcznie) i podatek od nieruchomości (3400 zł rocznie), spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Dochód z emerytury w wysokości 2930 zł netto miesięcznie, mimo ponoszenia znacznych wydatków na leki i podatek od nieruchomości, nie został uznany za wystarczający dowód skrajnie trudnej sytuacji materialnej uzasadniającej zwolnienie od kosztów sądowych, zwłaszcza że wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła wysokości wydatków na leki i nie wykazała, że nie jest w stanie pokryć kosztów sądowych, które na tym etapie postępowania były stosunkowo niskie.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni D. W. złożyła do WSA w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni utrzymuje się z emerytury w wysokości 2930 zł netto miesięcznie, posiada dom, ponosi znaczne wydatki na leki (1500 zł miesięcznie) i podatek od nieruchomości (3400 zł rocznie). Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono D. W. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 października 2018r. po rozpoznaniu wniosku D. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi D. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2018r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić D. W. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 15 października 2018r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy D. W., w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z emerytury w wysokości 2930 złotych netto miesięcznie. Posiada dom o pow. 90 m². Poza tym oświadczyła, że nie posiada innych nieruchomości, nieruchomości rolnych, oszczędności pieniężnych, papierów wartościowych, wierzytelności, przedmiotów wartościowych powyżej 5000 złotych. Do ponoszonych wydatków wnioskodawczyni zaliczyła: opłatę za energię elektryczną w wysokości 130 zł/mc, opłatę za gaz 40 zł/m-c, opłatę za wodę 130 zł/m-c, śmieci 44,00 zł/m-c, koszty ogrzewania miejskiego 500-800 zł/m-c, podatek od nieruchomości 3400 zł rocznie. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni podkreśliła, że jest osobą starszą (l.78), schorowaną, wymieniła we wniosku choroby na jakiej choruje. Wskazała, że na zakup lekarstw wydaje 1500 złotych. W tym stanie faktycznym zważono co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r., poz. 1302), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a). Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowane tylko w przypadkach osób charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną np. osób żyjących w ubóstwie, które są pozbawione środków do życia (bez stałych dochodów), a pozyskanie przez nie kwot na sfinansowanie kosztów udziału w sporze sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawczyni nie wykazała bowiem, że spełnia przesłanki warunkujące jej przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z danych zawartych we wniosku wynika, że wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z dochodów mający stały charakter–emerytury w wysokości 2930 złotych netto miesięcznie. Powyższa okoliczność nie wskazuje więc by wnioskodawczyni była osobą ubogą pozbawioną środków do życia, co uzasadniałoby ewentualne uwzględnienie wniosku. Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy została stworzona w celu zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom znajdującym się w wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej, nie posiadającym środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Z wniosku nie wynika natomiast aby taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, bowiem jak wskazano wyżej wnioskodawczyni uzyskuje stały i niemały dochód z tytułu emerytury. Zauważyć jednocześnie trzeba, że wnioskodawczyni wprawdzie podała we wniosku, że ponosi znaczne wydatki na leki w wysokości 1500 złotych. Powyższego faktu jednak nie uprawdopodobniła, załączając chociażby kopie paragonów, rachunków. Nie wskazała też czy są do wydatki miesięczne, kwartalne itp. Również wskazana opłata podatku od nieruchomości w wysokości 3400 złotych rocznie wydaje się być zawyżona. Wskazać także należy, że wydatki na ogrzewanie nie mają charakteru stałego. W świetle powyższych okoliczności stwierdzono, że wnioskodawczyni nie wykazała, że spełnia przesłanki określone w art. 246 p.p.s.a i nie jest w stanie bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wygospodarować środków finansowych na pokrycie kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Przedstawione zaś dane we wniosku świadczą o tym, iż jej sytuacja finansowa nie jest na tyle trudna aby uniemożliwiała poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Na koniec wskazać należy, że na obecnym etapie sprawy na wnioskodawczyni spoczywa jedynie koszt wpisu sądowego w wysokości 200,00 złotych. Pozostałe ewentualne opłaty sądowe, które mogą się pojawić na późniejszym etapie postępowania sądowoadministracyjnego to jest: wpis sądowy od skargi kasacyjnej, opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, opłata sądowa od zażalenia, nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 złotych. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło