IV SA/Po 793/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Józef Maleszewski Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] listopada 2018 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej uchyla zaskarżoną decyzję Decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P odmówiło S. W. udostępnienia informacji publicznej. Powyższą decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym: Pismem sporządzonym dnia [...] lipca 2018 r. S. W. wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P o wydanie mu wszystkich wyroków NSA i WSA, gdzie stroną było SKO oraz wszystkich sygnatur SKO na odwołanie od decyzji Wójta i inne decyzje nie tylko Wójta gdzie stroną był S. W., H. W., F. W. i T. W.. P. złożono w siedzibie Kolegium w dniu [...] lipca 2018 r. Decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P na podstawie art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2016, poz. 1764 – dalej jako: udip) odmówiło udostępnienia informacji publicznej. Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium wskazało, że informacja, której domaga się S. W. jest informacją przetworzoną i w sprawach wskazanych we wniosku Skarżący występował albo jako strona, albo jako pełnomocnik, a więc powinien być w posiadaniu wyroków wydanych przez WSA i NSA. W dalszej kolejności Kolegium wskazało, że wyroki są wytworem sądu, który je wydał, a Kolegium nie jest dysponentem akt sądowych. Podkreślono również, że organ nie prowadzi oddzielnej obsługi kancelaryjnej na potrzeby S. W.. Ponadto też zwrócono uwagę, że Skarżący składając odwołania, każdorazowo otrzymywał decyzję, a każda z nich oznaczona jest sygnaturą sprawy. Podkreślono, że S. W. nie wskazał, aby oczekiwana przez niego informacja była szczególnie istotna dla interesu publicznego. Skargę na tę decyzję złożył S. W.. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 30 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod kątem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm. - w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764 – dalej również jako: u.d.i.p.). Przystępując do omówienia motywów wydanego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia należy w pierwszej kolejności odwołać się do treści złożonego przez S. W. w dniu [...] lipca 2018 r. wniosku, sporządzonego w dniu [...] lipca 2018 r. Jest to konieczne, ponieważ w ocenie Sądu interpretacja wniosku S. W. dokonana przez Kolegium rodzi wątpliwości. Przede wszystkim Kolegium przyjęło, bowiem, że żądaniem wniosku objęto wyłącznie udzielenie informacji publicznej. Tymczasem analiza treści żądania wniosku S. W. wskazuje, że dotyczy on również "wszystkich sygnatur SKO na odwołanie od decyzji Wójta i inne decyzje nie tylko Wójta gdzie stroną był S. W., H. W., F. W. i T. W.". Przy czym we wniosku zawarto adnotację, że "mowa tu o sygnaturach o wydanie, których - nie powołujemy się - na ustawę o dostępnie informacji publicznej". Kwestia ta w ogóle nie została przez Kolegium w żaden sposób wyjaśniona, i w istocie nie jest wiadome jakie były rzeczywiste intencje S. W. co do tej części wniosku. Nie ulega wątpliwości, że niezależnie od opisanego powyżej żądania, S. W. zwrócił się również o "wydanie wyroków NSA i WSA, gdzie stroną było SKO", przy czym jak wynika z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, Kolegium uznało, że żądaniem wniosku objęto wydanie wyroków NSA i WSA, w postępowaniach w których stroną byli poszczególni członkowie rodziny W.. Na taką interpretację żądania Skarżącego, przez Kolegium wskazuje argumentacja tego organu, co do tego, że S. W. zarówno jako strona, jak i jako pełnomocnik otrzymuje wyroki wydawane w sprawach skarg, składanych na decyzje Kolegium przez H. W., T. W., F. W.. Takie stanowisko Kolegium wskazuje, że żądanie S. W. w zakresie udostępnienia wyroków potraktowano w istocie nie jak żądanie udostępnienia informacji publicznej, ale jako żądanie strony postępowania administracyjnego lub jej pełnomocnika. Reasumując, treść żądania złożonego przez S. W. wniosku nie została w niniejszej sprawie jednoznacznie ustalona. Kolegium nie zwróciło się do Skarżącego w celu wyjaśnienia rzeczywistej treści jego żądania. Tymczasem, poczynienie ustaleń co do rzeczywistych intencji wniosku S. W. jest kluczowe o tyle, że samorządowe kolegium odwoławcze – do którego w niniejszej sprawie skierowano wniosek - jest organem administracji publicznej, którego ustrój i zadania określa ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 570 ze zm. - dalej określana jako "u.s.k.o."). Interpretacja zespołu przepisów regulujących kwestię udostępniania informacji publicznej prowadzi do wniosku, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.s.k.o. prezes kolegium jest organem kolegium, który zgodnie z art. 11 ust. 1 pkt 1 kieruje pracami kolegium i reprezentuje je na zewnątrz. Prezes Kolegium wykonuje również czynności przewidziane przepisami prawa dla organów administracji publicznej, niezastrzeżone dla składu orzekającego. Z przepisów tych wynika, że na gruncie u.d.i.p. to właśnie Prezes Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest organem objętym obowiązkami wynikającymi z tej ustawy, a więc zobowiązanym do podejmowania na jej podstawie prawem określonych działań w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (zob. wyr. WSA: z 17 września 2014 r. II SAB/Gd 97/14, wyr. WSA z 10 marca 2016 r. IV SAB/Po 1/16, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Samorządowe Kolegium Odwoławcze natomiast, które zgodnie z art. 18 ust. 1 u.s.k.o. orzeka w składzie trzyosobowym, decyzje wydaje jako organ wyższego stopnia w rozumieniu ustaw - Kodeks postępowania administracyjnego i Ordynacja podatkowa w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego (art. 1 ust. 1 u.s.k.o.) oraz w innych sprawach na zasadach określonych w odrębnych ustawach (art. 1 ust. 2 u.s.k.o.). To Prezes jest natomiast dysponentem informacji publicznej związanej z działalnością Kolegium. Wykładnia powołanego powyżej zespołu przepisów u.s.k.o. oraz u.d.i.p. ma o tyle istotne znaczenie dla badanej sprawy, że dla prawidłowego załatwienia wniosku S. W. konieczne jest w pierwszej kolejności wyjaśnienie, na ile to możliwe w porozumieniu ze Skarżącym, jego rzeczywistych intencji. Dopiero w następstwie tych ustaleń, rolą Kolegium będzie podjęcie decyzji, co do dalszych czynności, w szczególności - z uwzględnieniem treści żądania S. W. - przekazanie go organowi właściwemu do jego załatwienia. W okolicznościach badanej sprawy nie podjęto nawet próby poczynienia takich ustaleń. Konieczność poczynienia ustaleń, które to dopiero pozwolą na dokonanie weryfikacji intencji Skarżącego, w kontekście przedstawionej w niniejszym wyroku wykładni zespołu przepisów u.s.k.o. i u.d.i.p. uzasadniała uchylenie zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu z uwagi na naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017, poz. 1257 – dalej jako: kpa) w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Należy też podkreślić, że na organach ciążą obowiązki prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie (art. 8 kpa) oraz zasady przekonywania (art. 11 kpa), które wyrażają się w obowiązku stosownego uzasadnienia decyzji. Podkreślenia wymaga, że zarówno materiał dowodowy, jak i jego ocena winny – zgodnie z art. 107 § 3 kpa znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji. Uzasadnienie winno być spójne i logiczne, tak by z jego treści w sposób nie budzący wątpliwości wynikał ustalony przez organ administracji publicznej stan faktyczny, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia. Norma ta jest uzupełnieniem postanowień zawartych w art. 11 kpa zgodnie z którym organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy. W okolicznościach badanej sprawy, w istocie nie wyjaśniono intencji żądania Skarżącego. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa orzekł jak w sentencji wyroku. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie ustalenie intencji wniosku Skarżącego i po weryfikacji intencji zgłoszonego żądania nadanie mu biegu, w celu załatwienia go w sposób prawem przewidziany, przez właściwy organ. Z uwagi na brak stosownego wniosku, Sąd nie orzekł o zwrocie kosztów postępowania.