II SA/Wa 1388/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Uczelni im. [...] z siedzibą w [...] decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia założycielowi - Wyższej Szkole [...] im. [...] z siedzibą w [...] pozwolenia na utworzenie Uczelni im. [...] z siedzibą w [...] postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis sądowy w kwocie 200 zł (słownie dwieście złotych). Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego decyzją z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] cofającą założycielowi Uczelni - [...] im. [...] w [...] pozwolenie na utworzenie Uczelni im. [...] z siedzibą w [...]. Uczelnia im. [...] z siedzibą w [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Ministra z dnia [...] maja 2018 r. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 23a pkt 5, art. 4 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym w zw. z art. 70 ust. 5 Konstytucji RP, polegające na błędnej wykładni ww. przepisów. Skarżący wniósł o uchylenie wskazanej decyzji. W treści odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Wniosek o odrzucenie skargi organ uzasadnił tym, iż skarżącą Uczelnia posiada w niniejszym postępowaniu jedynie interes faktyczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym, jak również podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Jak stanowi natomiast art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 P.p.s.a.). Wyjaśnić należy, że legitymacja do złożenia skargi została oparta na kryterium interesu prawnego, co oznacza, że ze skargą może wystąpić, co do zasady, podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym, a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. W ocenie Sądu Uczelnia im. [...] z siedzibą w [...] nie jest uprawniona do złożenia skargi na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2018 r. nr [...]. Opisany w treści art. 50 § 1 i § 2 P.p.s.a. interes prawny, musi znaleźć oparcie w przepisach prawa. Jego istotą jest bowiem związek z konkretną normą prawa, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK 860/10 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 883/11). W przypadku gdy skarżący jest zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, ale nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego (mającymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji), jego interes należy określić jako faktyczny, a nie prawny. Interes faktyczny nie tworzy zaś legitymacji skargowej. Legitymację określają bowiem przepisy prawa, a nie czynności prawne między poszczególnymi podmiotami (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 marca 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1598/07). Decyzja Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2018 r. została wydana na podstawie art. 23a pkt 5 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2017 poz. 2183, ze zm.) zwanej dalej: "P.s.w.", zgodnie z którym minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego może cofnąć pozwolenie na utworzenie uczelni niepublicznej, w przypadku gdy uczelnia lub jej założyciel uniemożliwiają lub utrudniają przeprowadzenie kontroli działalności uczelni, o której mowa w art. 34 ust. 1, lub w wyznaczonym terminie nie zaprzestali działalności niezgodnej z przepisami prawa, statutem lub pozwoleniem, o którym mowa w art. 20 ust. 2, i nie usunęli jej skutków lub nie zrealizowali wniosków lub zaleceń, o których mowa w art. 37 ust. 1 lub 2. Pozwolenie na utworzenie Uczelni im. [...] z siedzibą w [...] zostało wydane na podstawie art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1997 r. o wyższych szkołach zawodowych (Dz. U. Nr 96, poz. 590, ze zm.), zgodnie z którym niepaństwową uczelnię zawodową może założyć osoba fizyczna lub osoba prawna, zwana dalej "założycielem", na podstawie pozwolenia udzielonego przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego, po zasięgnięciu opinii Państwowej Komisji Akredytacyjnej. Ze wskazanych powyżej norm prawnych wynika, że jedynym adresatem decyzji udzielającej pozwolenia na utworzenie uczelni niepublicznej jest jej założyciel. Zdaniem Sądu jedynie założycielowi uczelni wyższej Minister może cofnąć pozwolenie, w trybie art. 23a pkt 5 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym. Wobec powyższego wyłącznie założyciel uczelni niepublicznej jest podmiotem uprawnionym do złożenia skargi na decyzję cofającą pozwolenie na utworzenie uczelni. Do założyciela było skierowane pozwolenie właściwego Ministra na utworzenie przedmiotowej uczelni. Pozwolenie na utworzenie Uczelni im. [...] z siedzibą w [...] zostało udzielone, na mocy decyzji administracyjnej Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] czerwca 2003 r., znak: [...], Oddziałowi Wojewódzkiego Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...], ponieważ to ten podmiot wystąpił z wnioskiem o utworzenie uczelni niepublicznej. W kolejnym etapie, nastąpiło przeniesienie udzielonego pozwolenia na rzecz Wyższej Szkoły [...] im. [...] z siedzibą w [...]. Przeniesienie uprawnień nastąpiło na mocy decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] września 2013 r., znak: [...]. Konsekwencją decyzji Ministra z dnia [...] września 2013 r. było przejęcie przez Wyższą Szkołę [...] im. [...] z siedzibą w [...], wszystkich praw jak i obowiązków zawartych w pozwoleniu na utworzenie uczelni niepublicznej. Zdaniem Sądu to właśnie Wyższa Szkoła [...] im. [...] z siedzibą w [...] - założyciel Uczelni im. [...] z siedzibą w [...], jest stroną postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na utworzenie Uczelni im. [...] z siedzibą w [...]. Jedynie założyciel Uczelni jest uprawniony do złożenia skargi na decyzję cofającą pozwolenie na utworzenie uczelni niepublicznej. Przedmiotowa Uczelnia posiada w postępowaniu sądowoadministracyjnym wyłącznie interes faktyczny. Należy podkreślić, że racjonalny ustawodawca wyraźnie ograniczył kompetencje władz uczelni na etapie likwidacji uczelni. Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, jedynie założycielowi szkoły przyznano wyłączną kompetencję do likwidacji uczelni niepublicznej. Ponadto wyłącznie na założycielu zgodnie z art. 27 ust. 3 P.s.w. ciążą obowiązki związane z likwidacją uczelni, w tym przede wszystkim, powołanie jej likwidatora. Należy mieć również na uwadze, że będący podstawą wydania przedmiotowej decyzji przepis art. 23a ustawy P.s.w. został zamieszczony w Rozdziale 2 - "Tworzenie i likwidacja uczelni". Nawet zatem z samego umiejscowienia wskazanego przepisu, można wywnioskować ograniczenie lub nawet wyłączenie możliwości działania samej Uczelni. Zdaniem Sądu przedstawiona powyżej argumentacja pozwala na uznanie, że wyłącznie założyciel uczelni niepublicznej jest podmiotem uprawnionym do złożenia skargi na decyzję cofającą pozwolenie na utworzenie uczelni niepublicznej. W obowiązującym stanie prawnym brak jest podstaw dla uznania uczelni za stronę postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na utworzenie uczelni. Uczelnia im. [...] z siedzibą w [...] nie ma interesu prawnego niezbędnego do złożenia skargi. Podkreślić również należy, że, zdaniem Sądu, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego prawidłowo dokonał doręczenia przedmiotowej decyzji jedynie założycielowi Uczelni – Wyższej Szkole [...] im. [...] z siedzibą w [...], pomijając w ten sposób Uczelnię im. [...] z siedzibą w [...]. Uznać zatem należy, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ustawy.