IV SA/Wa 2110/18

WyrokWSA w Warszawie2018-11-15

Skład orzekający: Marzena Milewska-Karczewska, Anna Sękowska, Alina Balicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, odmawiając uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej, może wymagać odległości od drogi krajowej większej niż określona w ustawie o drogach publicznych, opierając się na hipotetycznym zagrożeniu i własnych, nieuzasadnionych wyliczeniach?
Ratio decidendi
Sąd uchylił postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Sąd uznał, że organ nie wykazał w sposób należyty i uzasadniony, dlaczego wymagana odległość stacji bazowej od drogi krajowej powinna być większa niż wynikająca z przepisów ustawy o drogach publicznych. Odmowa uzgodnienia oparta na hipotetycznym zagrożeniu i własnych, niepopartych dowodami wyliczeniach, stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Burmistrz wystąpił do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) o uzgodnienie projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej. GDDKiA odmówił uzgodnienia, wskazując, że ze względów bezpieczeństwa stacja powinna być posadowiona w odległości nie mniejszej niż jej wysokość (62 m), a optymalnie półtorakrotność tej wysokości (93 m) od drogi krajowej. Spółka z o.o. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o drogach publicznych oraz przepisów K.p.a. dotyczących ustalenia stanu faktycznego i legalności działania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad oraz zasądzono od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz skarżącej kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska sędzia WSA Alina Balicka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2018r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą [...] na postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z [...] czerwca 2018r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz skarżącej [...] sp. z o. o. z siedzibą [...] kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Burmistrz [...] pismem nr [...] z dnia [...] maja 2018r. (doręczonym w dniu [...] maja 2018r.) wystąpił do zarządcy drogi krajowej nr [...] o uzgodnienie projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...] sieci [...] o wysokości do 62 m, na działce nr ewid. [...], obręb [...], m. [...], gm. [...], w odległości 25 m od granicy pasa drogowego, zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. Nr 2017, poz. 1073 ze zm., dalej "u.p.z.p."). Do wydania ww. decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego niezbędne jest uzyskanie uzgodnienia z właściwym zarządcą drogi w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad postanowieniem z [...] czerwca 2018r., wydanym przez działającego na podstawie udzielonego mu pełnomocnictwa Z-cę Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...], odmówił uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...] sieci [...] o wysokości do 62 m, na działce nr ewid. [...] obręb [...], m. [...]., gm. [...], w odległości 25 m od granicy pasa drogowego. W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że ze względów bezpieczeństwa stacja bazowa telefonii komórkowej powinna zostać posadowiona w otoczeniu drogi w sposób nie zagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego. Organ podkreślił, że zaleca się aby, odległość stacji bazowej telefonii komórkowej, oprócz spełnionego wymogu określonego w ww. przepisie art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, gwarantowała minimalne zagrożenie dla uczestników ruchu drogowego w przypadku wystąpienia potencjalnej katastrofy budowlanej. Dlatego, w ocenie organu odległość takiego obiektu od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi krajowej nie powinna być mniejsza niż jej zakładana wysokość, optymalnie odległość ta powinna wynosić półtorakrotność wysokości konstrukcji nośnej od przyległej do niego drogi. Zatem, jak wskazał organ linia zabudowy dla jej posadowienia powinna wynosić 62,0 m, a optymalnie 93,0 m od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi krajowej nr [...]. Pismem z dnia [...] czerwca 2018r. [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej jako skarżąca) złożyła za pośrednictwem organu administracji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz o zwrot kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła: - naruszenie przepisu art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz nieuzasadnione przyjęcie, że odległość zamierzonej inwestycji od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi krajowej mniejsza niż 62 metry, jest niewystarczająca dla zajęcia przez organ pozytywnego dla skarżącej stanowiska w sprawie; - naruszenie przepisu art. 7 K.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia czynności niezbędnych do należytego ustalenia stanu faktycznego i nieprawidłowe, bezpodstawne uznanie, że posadowienie stacji bazowej telefonii komórkowej w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi krajowej mniejszej niż 62 metry może zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego, oraz przyjęcie - bez żadnego racjonalnego uzasadnienia - że "linia zabudowy dla jej posadowienia powinna wynosić 62 m, a optymalnie 93 m od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi krajowej nr [...]"; - naruszenie przepisu art. 6 K.p.a., poprzez naruszenie wyrażonej w tym przepisie zasady legalności, polegające na wydaniu postanowienia nie znajdującego oparcia w obowiązujących przepisach prawnych; - naruszenie przepisu art. 8 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia rażąco naruszającego prawo, co stoi w jawnej sprzeczności z nałożonym na organ administracji obowiązkiem prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej; W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem organy naruszyły prawo procesowe w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynika sprawy. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie są postanowienia wydane w trybie uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy. Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 9 w zw. z 60 ust. 1 i art. 64 ust. 1 wyżej powołanej ustawy z dnia z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ("u.p.z.p.") decyzje w przedmiocie warunków zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z właściwym zarządcą drogi – w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego. Uzgodnienia tego dokonuje się w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że zażalenie przysługuje wyłącznie inwestorowi. W przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie - uzgodnienie uważa się za dokonane (art. 53 ust. 5 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p.). Jak wynika z akt sprawy, przedmiotem uzgodnienia była decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla zamierzenia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...] sieci [...] o wysokości do 62 m. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest ustalenie odległości w jakiej poza terenem zabudowy może zostać posadowiony planowany obiekt. Strona skarżąca twierdzi, że odległością wystarczającą jest odległości wynikająca z art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1440 ze zm. – dalej w skrócie: "u.d.p."), tj. w przypadku drogi krajowej odległość 25 m od zewnętrznej krawędzi jezdni. Zdaniem organów zaś powinna być to odległości równa wysokości planowanej wieży, bądź półtorakrotność tej wysokości co pozwoli uniknąć zagrożenia dla ruchu drogowego w razie przewrócenia się tej budowli. W ocenie Sądu, nie pozostawia wątpliwości fakt, że tak jak ustęp drugi art. 43 u.d.p. dopuszcza lokalizowanie obiektów w odległości mniejszej od odległości wskazanych w ustępie 1, tak i można wyobrazić sobie sytuację, gdy jakieś szczególne względy przemawiają za ustaleniem lokalizowania budowli w większej odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni. Jednak, skoro mogą za tym przemawiać szczególne względy, a nadto ustalenie takiej większej odległości stanowi odstępstwo od minimalnych odległości określonych przez ustawodawcę, to i uzgodnienie, w którym organ wskazuje taki warunek, winno zostać szczególnie, skrupulatnie uzasadnione. W ocenie Sądu, to na organie bowiem ciąży ciężar wykazania istotnych okoliczności przemawiających za podjętym rozstrzygnięciem. Przy tym, zdaniem Sądu, nie może stanowić wyłącznego uzasadnienia odstępstwa od reguły przypuszczenie organu, ani wskazanie zagrożenia hipotetycznego. Tym bardziej, że w procesach inwestycyjnych szczególną wagę przykłada się do kwestii bezpieczeństwa, w tym do zabezpieczenia przed katastrofą budowlaną. Podstawę zatem zastosowania takiego odstępstwa winny stanowić okoliczności, których wystąpienie jest przy zachowaniu szczególnych środków ostrożności, dalece uprawdopodobnione. W przeciwnym bowiem razie rozstrzygnięcie organu charakteryzować się będzie dowolnością. Ze wskazanych wyżej przyczyn, rację zdaniem Sądu ma skarżący wskazując, że zaskarżone postanowienie naruszenia przepisy art. 7, 77 i 107 § 3 K.p.a. Nie zawiera bowiem racjonalnie sformułowanych podstaw rozstrzygnięcia. Organ powołując się na uprawnienie i obowiązek do dbałości o bezpieczeństwa ruchu drogowego wskazuje na konieczność większego niż to wynika z przepisów oddalenia budowli od krawędzi jezdni. Tymczasem, ustawodawca określając minimalne odległości, kierował się przecież bezpieczeństwem ruchu drogowego i zasadniczo nie przewidział widełkowego ustalania tych odległości. Uznał, że oddalenie budowli poza terenem zabudowanym w odniesieniu do zewnętrznej krawędzi drogi krajowej o 25 m. jest wystarczające. Skoro zarządca drogi jest innego zdania winien wyjaśnić przyczyny którymi się kierował, potwierdzając swoje obawy racjonalnymi okolicznościami. Tym obowiązkom, w ocenie Sądu, organ w niniejszej sprawie jednak uchybił. Ponownie rozpatrując sprawę organ winien albo uzgodnić projekt decyzji w kształcie przedłożonym do uzgodnienia, albo odmawiającej takiego uzgodnienia, wskazać przyczyny takiego stanowiska, zgodnie ze wskazaniami podanymi w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Zdaniem Sądu bowiem konieczne jest odniesienie się do konkretnych uwarunkowań, rzeczywistego położenia nieruchomości względem przebiegu w terenie drogi krajowej, jak również zakresu ruchu generowanego przez nią, a przede wszystkim rzeczywistego zagrożenia w sytuacji przewrócenia się tej właśnie budowli. Nadto organ winien wskazać dlaczego akurat w odniesieniu do planowanej inwestycji upatruje możliwości jej przewrócenia, podczas gdy inne inwestycje takich obaw nie generują. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 119 pkt 3 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O zwrocie skarżącej kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło