IV SAB/Wa 398/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-11-21

Skład orzekający: Sędzia WSA Kaja Angerman

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w przedmiocie wydania orzeczenia stwierdzającego nieważność decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości wydanej w okresie II wojny światowej przez władze okupacyjne podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w przedmiocie wydania orzeczenia stwierdzającego nieważność decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości wydanej w okresie II wojny światowej przez władze okupacyjne nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Wynika to z faktu, że decyzje wydane przez władze okupacyjne w czasie II wojny światowej nie funkcjonują w obecnym systemie prawnym, co wyklucza możliwość żądania ich unieważnienia i tym samym złożenia skargi na bezczynność organu w tym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący A. F. wniósł skargę na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w przedmiocie nie wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości wydanej przez władze okupacyjne w czasie II wojny światowej. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na niewłaściwość sądu administracyjnego. Skarżący argumentował, że nieruchomość została wywłaszczona na obóz internowania i nie została zwrócona spadkobiercom, a cel wywłaszczenia nadal funkcjonuje.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kaja Angerman po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w przedmiocie wydania orzeczenia postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia 8 lipca 2018 r. A. F. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w przedmiocie nie wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji [...] tzn [...]. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.; dalej: P.p.s.a.), z uwagi na niewłaściwość sądu administracyjnego w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zakres kognicji sądów administracyjnych został doprecyzowany w art. 3 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym, kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W świetle treści art. 3 § 2a tej ustawy sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto, z art. 3 § 3 powołanej ustawy wynika, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. W świetle powyższych regulacji należy stwierdzić, że wniesiona przez stronę skarga nie dotyczy sprawy podlegającej kognicji sądu administracyjnego. Jak wynika z akt sprawy skarżący zarzuca Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego bezczynność w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości wydanej przez władze [...] podczas [...] wojny światowej, określającej cel wywłaszczenia parceli gruntowej nr [...] znajdującej się przy ul. [...] w [...]. Skarżący twierdzi iż w/w parcela została wywłaszczona przez niemieckiego okupanta na obóz internowania [...] oraz [...]. A ponieważ nieruchomość ta w dalszym ciągu nie została zwrócona spadkobiercom właścicieli, a jest we władaniu Starosty [...], to zdaniem skarżącego nadal funkcjonuje cel, na jaki została wywłaszczona a mianowicie prześladowania [...]. Skarżący zarzuca organowi bezczynność w określeniu celu wywłaszczenia nieruchomości. W tym miejscu należy wskazać, iż nieruchomości zajęte na cele użyteczności publicznej w okresie wojny 1939-1945, mogły zostać wywłaszczone na podstawie dekretu z dnia 7 kwietnia 1948 r. o wywłaszczeniu majątków zajętych na cele użyteczności publicznej w okresie wojny 1939-1945 (Dz.U. Nr 20, poz. 138 ze zm.) jeżeli w dniu wejścia w życie dekretu znajdowały się we władaniu Skarbu Państwa, związków samorządu terytorialnego lub przedsiębiorstw państwowych. A zatem wywłaszczenie nieruchomości w czasie II wojny światowej zostało niejako usankcjonowane przez władze powojennej Polski. W związku z powyższym, w obecnym systemie prawnym nie funkcjonują żadne orzeczenia władz [...], a co za tym idzie nie można żądać ich unieważnienia, co w dalszej konsekwencji wyklucza złożenie skargi na bezczynność organu w zakresie ich wydania. Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest niedopuszczalna i w związku z tym nie podlega właściwości sądu administracyjnego, co obligowało Sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło