II SA/Gl 609/18

WyrokWSA w Gliwicach2018-11-21

Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Andrzej Matan, Artur Żurawik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia może być nałożona, gdy zajęcie nastąpiło w wyniku awarii pojazdu lub kradzieży instalacji elektrycznej?
Ratio decidendi
Odpowiedzialność za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia ma charakter obiektywny i jest niezależna od winy lub innych okoliczności, takich jak awaria pojazdu czy kradzież. Samo stwierdzenie zajmowania pasa drogowego bez zezwolenia obliguje organ do nałożenia kary pieniężnej.
Stan faktyczny
W trakcie kontroli stwierdzono obecność dwóch reklam umieszczonych na przyczepie w pasie drogowym drogi publicznej. Właściciel przyczepy twierdził, że zajęcie pasa nastąpiło w związku z awarią pojazdu i kradzieżą instalacji elektrycznej. Organy administracji nałożyły karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając odpowiedzialność za zajęcie pasa drogowego za obiektywną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2018 r. sprawy ze skargi T. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego oddala skargę. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: "Kolegium") z dnia [...] [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] w sprawie nałożenia na T. D. kary pieniężnej w wysokości 1 210,00 zł za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia, Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Podczas kontroli ulicy [...], która miała miejsce 4 stycznia 2018 r. ustalono, że dwie reklamy o treściach: "Wypożyczalnia" i "Serwis narciarski" były umieszczone w pasie drogowym drogi publicznej - ulicy [...] (w rejonie skrzyżowania z [...], po prawej stronie jadąc w kierunku [...]). Reklamy umieszczone były na przyczepie o nr rej [...]. W dniach 8 stycznia 2018 r. oraz 10 stycznia 2018 r. również stwierdzono obecność ww. reklam w ustalonej lokalizacji. Ze względu na możliwość zatarcia dowodów w sprawie w dniu [...]r. dokonano pomiaru powierzchni reklam, które wynosiły: 3,41 m x 1,99 m = 6,7859 m2 dla reklamy o treści: "Wypożyczalnia" oraz 3,38m x 1,97m = 6,6586 m2 dla reklamy o treści: "Serwis narciarski". Lokalizację reklamy dokumentują zdjęcia wykonane podczas gromadzenia materiału dowodowego, jak również mapy sytuacyjne w skali 1:1000 i 1:100, na których również uwidoczniono linie rozgraniczające pas drogowy drogi publicznej. Pismem z dnia [...] zostało przesłane stronie zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta R. orzekł o wymierzeniu T. D., prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "[...]" T. D. z siedzibą w R. [...], przy ul. [...], kary pieniężnej w wysokości 1 210,00 zł za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi w dniach: 4 stycznia 2018 r., 8 stycznia 2018 r. oraz 10 stycznia 2018 r. drogi publicznej ulicy [...] poprzez umieszczenie 2 szt. reklam, zamontowanych na przyczepie o nr rej [...], o treściach: "Wypożyczalnia" i "Serwis narciarski" o pow. wynoszących odpowiednio: 6,7859 m2 oraz 6,6586m2, Przedmiotowy odcinek, na którym usytuowane były reklamy, zlokalizowany był w ciągu drogi nr 925, zaliczonej do dróg publicznych uchwałą nr 192 Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 1985 r. w sprawie zaliczenia dróg do kat. dróg krajowych. Następnie, w związku z art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformującej administrację publiczną, zgodnie z § 2 oraz załącznikiem nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich, drogę nr [...] zakwalifikowano jako drogę wojewódzką. Finalnie, w związku z budową [...] (Trasy N-S), która przejmuje w miarę budowy kolejnych etapów przebieg drogi wojewódzkiej nr [...], na mocy art. 10 ustawy o drogach publicznych, odcinek ul. [...]od skrzyżowania z [...]do skrzyżowania z ulicą [...], stał się drogą publiczną kat. powiatowej. W odwołaniu wniesionym w piśmie z dnia 30 marca 2018 r. T. D. zaskarżył w całości ww. decyzję wskazując że samochód zajmował pas drogowy z powodu usterki, która uniemożliwiała dalszą jazdę. Wskazaną na wstępie decyzją Kolegium utrzymało w całości w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazało, że bezsporne jest w sprawie, że w dniach: 4 stycznia 2018 r., 8 stycznia 2018 r. oraz 10 stycznia 2018 r. dwie reklamy o treściach: "Wypożyczalnia" i "Serwis narciarski" zamontowane ma przyczepie o nr rej [...] znajdowały się w pasie drogi publicznej ulicy [...]- w rejonie skrzyżowania z [...]. Stosownie natomiast do przepisów ustawy o drogach publicznych, za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z art. 40 ust. 4-6. W skardze z [...] T. D. wskazał na błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia. W jego ocenie, organy orzekające w sprawie błędnie uznały, iż konieczne jest posiadanie zezwolenia na zajmowanie pasa progowego, podczas gdy pojazd, który był umieszczony w pasie drogi nie jest konstrukcją budowlaną. Ponadto, zajęcie pasa nastąpiło w związku z awarią przyczepy oraz kradzieżą instalacji elektrycznej. Prawo drogowe zabrania kontynuowania jazdy po wykryciu usterki, która może zagrażać uczestnikom ruchu drogowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 40 ust. 12 pkt. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r, poz. 2068, dalej: u.d.p.) stanowiący, że za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 6. Opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, którym mowa w ust. 2 pkt 3 (m.in. umieszczenia w pasie drogowym reklam) ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m 2 pasa drogowego (ust. 6). Wobec tego, zasadniczymi przesłankami wymierzenia kary pieniężnej jest ustalenie, że w pasie drogowym została umieszczona reklama i nastąpiło to bez zezwolenia zarządcy drogi. Pas drogowy stanowi wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą (art. 4 pkt 1 cyt. ustawy o drogach publicznych). Reklamę zaś stanowi nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi (art. 4 pkt 23 cyt. ustawy). Zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi w drodze decyzji administracyjnej (art. 40 ust. 1 u.d.p.). W niniejszej sprawie kontrola przeprowadzona w dniu 4 stycznia 2018 r. oraz dniach 8 i 10 stycznia 2018 r. wykazała bezspornie, że dwie reklamy o treściach: "Wypożyczalnia" i "Serwis narciarski" były umieszczone na przyczepie w pasie drogowym drogi publicznej - ulicy [...] w R.. Dokonano pomiaru powierzchni reklam, wykonano dokumentują zdjęcia oraz mapy sytuacyjne w skali 1:1000 i 1:100, na których również uwidoczniono linie rozgraniczające pas drogowy drogi publicznej. Skarżący ustaleń tych nie kwestionuje. W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że sporna reklama była zamieszczona przez stronę bez zgody zarządcy w pasie drogowym, co uzasadniało nałożenie odpowiedniej kary pieniężnej. Prawidłowo przyjęły także ilość dni, według których obliczono karę, powierzchnię reklam oraz stawki opłaty karnej wynikające z Uchwały Rady Miasta R. z dnia [...] z późniejszymi zmianami. Sąd nie podziela zarzutów podnoszonych w skardze, które w istocie rzeczy nie dotyczą zgodności z prawem wydanej decyzji, ale okoliczności usprawiedliwiających jej adresata (awaria samochodu, kradzież instalacji elektrycznej). Odpowiedzialność za delikt administracyjny, polegający na zajmowaniu pasa drogowego bez zezwolenia, jest niezależna od jakichkolwiek innych okoliczności, niż te wskazane w przytoczonych wyżej przepisach u.d.p., w tym art. 40 ust. 12 w zw. z ust. 6 u.d.p. Nie ma zatem znaczenia kwestia winy osoby dopuszczającej się zajęcia pasa drogowego, czy też innych czynników, które mogły mieć na to wpływ. Nie jest nawet usprawiedliwieniem awaria samochodu, którym z tego względu nie można poruszać się po drodze publicznej. Odpowiedzialność z tego tytułu ma charakter obiektywny. Samo stwierdzenie zajmowania pasa drogowego bez zezwolenia obliguje właściwy organ do podjęcia w tej sprawie postępowania i wydania decyzji nakładającej karę pieniężną . Jako bezzasadny uznać przyjdzie także zarzut, że kara taka może być wymierzana tylko za zajmowanie pasa drogowego poprzez umieszczenie w nim obiektu budowlanego, a przyczepa obiektem takim nie jest. Kara wymierzana jest za zajmowanie pasa drogowego bez zezwolenia, które może polegać na prowadzeniu robót, umieszczaniu urządzeń infrastruktury technicznej, umieszczania obiektów budowlanych jak również zajmowania pasa na inne cele (art. 40 ust. 2 u.d.p.). Reklama, jak wynika z art. 40 ust. 6 w zw. z art. 40 ust. 2 pkt. 3 u.d.p. traktowana jest jak obiekt budowlany, niezwiązany z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Ze względu na powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło