I SA/Wa 1505/18

WyrokWSA w Warszawie2018-11-22

Skład orzekający: Dariusz Pirogowicz, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Elżbieta Sobielarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie, podlega karze grzywny i czy jego bezczynność stanowi rażące naruszenie prawa?
Ratio decidendi
Bezczynność organu w wykonaniu prawomocnego wyroku sądu administracyjnego, który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, stanowi podstawę do wymierzenia grzywny na podstawie art. 154 § 1 PPSA. Jeśli organ nie podjął żadnych czynności dowodowych od momentu otrzymania wyroku i nie przedstawił obiektywnych przyczyn swojej zwłoki, bezczynność ta może być oceniona jako rażące naruszenie prawa (art. 154 § 2 PPSA). Sąd nie przyznał sumy pieniężnej na rzecz skarżącej, ponieważ strona nie uzasadniła swojego żądania krzywdą wywołaną przewlekłością postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku WSA z 7 października 2016 r., który zobowiązał Prezydenta do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość w terminie trzech miesięcy od doręczenia prawomocnego wyroku. Akta sprawy wraz z wyrokiem doręczono organowi 17 stycznia 2017 r., a termin upłynął 17 kwietnia 2017 r. Mimo wezwania do wykonania wyroku, Prezydent nie rozpoznał wniosku. Skarżąca żądała wymierzenia grzywny, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości [...] złotych, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, oddalił skargę w pozostałej części (dotyczącej przyznania sumy pieniężnej) i zasądził od Prezydenta na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2018 r. sprawy ze skargi W. G. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [....] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 504/16 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości [...] ([...]) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz W. G. kwotę [...] ([....]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W. G. (dalej: "Skarżąca") pismem z [...] lipca 2018 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [....] (dalej: "organ" "Prezydent") wyroku tego Sądu z dnia 7 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 504/16, którym to wyrokiem, w uwzględnieniu skargi wyżej wymienionej, zobowiązano Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku Skarżącej z [...] sierpnia 2015 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [....], ul. [...] i ul. [...] o powierzchni [...] m², ozn. hip. nr [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi [...] stycznia 2017 r. Wobec braku podejmowania rozstrzygnięcia w sprawie, pismem z [...] czerwca 2018 r. Skarżąca wezwała Prezydenta do wykonania powyższego wyroku, a następnie wniosła wskazaną na wstępie skargę, żądając w niej wymierzenia Prezydentowi grzywny z tytułu zaistniałej zwłoki w wysokości stosownej do bezczynności, przyznania sumy pieniężnej w wysokości [....] złotych oraz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] nie zawarł stanowiska co do jej zasadności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga, w zakresie w jakim zarzuca Prezydentowi bezczynność w wykonaniu prawomocnego wyroku tut. Sądu jest zasadna, co skutkować musi wymierzeniem organowi określonej w sentencji grzywny, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki. Wniesiona ona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę Sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącej sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 7 października 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 504/16 zobowiązał Prezydenta do rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ul. [...] i ul. [...] - w terminie trzech miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu [...] stycznia 2017 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on [...] kwietnia 2017 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia podjęcia niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, Prezydent zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Skoro zatem Prezydent w terminie wyznaczonym wyrokiem sprawy nie załatwił - to wniosek o wymierzenie mu z tego powodu grzywny jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów godzi w samą istotę zasady praworządności, którą organy administracji publicznej są bezwzględnie związane (art. 7 Konstytucji RP, art. 6 k.p.a.) i w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. Mając przy tym na względzie, że od dnia otrzymania wyroku do złożenia niniejszej skargi, organ nie podejmował w sprawie jakichkolwiek czynności dowodowych (a przynajmniej, na takowe nie wskazują akta administracyjne sprawy), uprawniona jest ocena, że przybrała ona postać kwalifikowaną, a więc rażąco naruszającą prawo, w tym przede wszystkim naruszającą w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. oraz art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Świadczy przy tym o intencjonalnym lekceważeniu norm postępowania i unikaniu podejmowania rozstrzygnięcia sprawy, bez jakichkolwiek obiektywnie weryfikowalnych przyczyn mogących ten stan rzeczy usprawiedliwiać. Miarkując wymiar grzywny, uwzględniono okres zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku, wynoszący [...] miesięcy, jak również fakt, że tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 24 stycznia 2018 r. o sygn. akt I SA/Wa 1314/17 już raz wymierzył organowi grzywnę za niewykonanie prawomocnego wyroku w wysokości [...] złotych. Z tego powodu za adekwatną Sąd uznał grzywnę w wymiarze [...] złotych. Jednocześnie Sąd nie stwierdził potrzeby przyznania na rzecz skarżącej sumy pieniężnej. Suma pieniężna z art. 154 § 7 p.p.s.a. ma charakter kompensacyjny. Z treści tego przepisu wynika, że ustawodawca pozostawił sądowi ocenę, czy okoliczności sprawy wskazują na potrzebę zadośćuczynienia skarżącej za oczekiwanie na rozpoznanie ich sprawy. W ocenie Sądu, ten dodatkowy środek w postaci przyznania na rzecz skarżącej sumy pieniężnej, powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu, to jest wówczas, gdy brak jest okoliczności, które ten stan rzeczy mogłyby tłumaczyć, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez nałożenia tej sankcji organ sprawy nadal nie załatwi. Ponadto strona skarżąca uzasadniając wniosek o przyznanie sumy pieniężnej na podstawie omawianego przepisu powinna nawiązać do krzywdy wywołanej przewlekłością i przedstawić argumentację uzasadniającą jej zrekompensowanie. Nie wystarczy ogólnie powołać się na samą okoliczność przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ. W przedmiotowej sprawie zawarto w skardze żądanie przyznania sumy pieniężnej, jednak nie zawiera ono żadnego uzasadnienia. Strona w uzasadnieniu skargi powołuje się jedynie na okoliczność bezczynności organu prowadzącego postępowanie. Strona skarżąca nie przedstawiła zatem argumentacji uzasadniającej zrekompensowanie jej poniesionej krzywdy, przez co brak było podstaw do uwzględnienia jej wniosku. Stąd w części obejmującej to żądanie, skarga podlega oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku, a na podstawie art. 151 powołanej ustawy jak w punkcie 3 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono natomiast na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 powołanej ustawy oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło